— 228 —
رسالهِٔ نوردن پارلاق فقرهلر و بر قسم گوزل مكتوبلر
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
لطيف، معنيدار و بشارتلى ايكى حادثهيى بيان ايدييورم:
برنجيسى:مأيوسانه بر خاطرهدن مژدهلى بر إخطار:
بوگونلرده خاطريمه گلدى كه: حياتِ إجتماعيهيه گيرن هانگى شيئه تماس ايتسه، أكثريتله گناهلره معروض قالييور. هر جهتله گناهلر سربستجه إنسانى صارييورلر. بو قدر گناهلره قارشى إنسانلرڭ خصوصى عباداتى و تقواسى ناصل مقابله ايدهبيلير؟ دييه مأيوسانه دوشوندم.
حياتِ إجتماعيهدهكى رسالة النور طلبهلرينڭ وضعيتلرينى تخطّر ايتدم. رسالهِٔ نور شاكردلرى حقّنده نجاتلرينه و أهلِ سعادت اولدقلرينه دائر قوّتلى إشاراتِ قرآنيهيى و بشارتِ عَلويه و غوثيهيى دوشوندم. قلبًا ديدم كه: "هر برى بيڭ يردن گلن گناهلره قارشى بر ديل ايله ناصل مقابله ايدر، غلبه ايدر، نجات بولور؟" دييه متحيّر قالدم. بو تحيّرمه مقابل إخطار ايديلدى كه:
رسالة النورڭ حقيقى و صادق شاكردلرى مابيْنندهكى دستورِ أساسى اولان إشتراكِ أعمالِ اُخرويه قانونيله و صميمى و صادق تساند سرّيله هر بر خالص و حقيقى شاكرد بر ديل ايله دگل، بلكه قارداشلرى عددنجه ديللريله عبادت ايدوب إستغفار
— 229 —
ايدر. بيڭ طرفدن هجوم ايدن گناهلره قارشى، بيڭ ديل ايله مقابله ايدر. إخلاص و صداقت و سنّتِ سنيهيه متابعت و خدمت درجهسنه گوره او كلّى عبوديته صاحب اولور.
بو بيوك قزانجى ألدن قاچيرمامق گركدر. بعض ملائكهنڭ قرق بيڭ ديل ايله ذكر ايتدكلرى گبى؛ خالص و حقيقى، متّقى بر شاكرد دخى، قرق بيڭ قارداشنڭ ديللريله عبادت ايدر، نجاته مستحق اولور، إن شاء اللّٰه.
ايكنجيسى:أسكى زمانده، اون درت ياشنده ايكن إجازت آلمانڭ علامتى اولان استاد طرفندن بر جبّه بڭا گيديرمك وضعيتنه مانعلر بولوندى. ياشمڭ كوچكلگيله، مملكتمزده بيوك خواجهلره مخصوص كسوه گيمك ياقيشمديغنى؛
ثانيًا: او زمان بيوك عالملر، بڭا قارشى استادلق وضعيتنى دگل، يا رقيب وياخود تسليميت درجهسنه گيردكلرى ايچون، بڭا بر جبّه گيديرمك و استادلق وضعيتنى آلاجق كنديلرينه گووهننلر بولونمادى. و أولياءِ عظيمهدن درت بش ذاتڭ ده وفات ايتمهلرى جهتيله، أللى آلتى سنهدر إجازتڭ ظاهر علامتى اولان جبّهيى گيمك، بر استادڭ ألنى اوپمك، استادلغنى قبول ايتمك حقّمى بوگونلرده، يوز سنهلك بر مسافهده حضرتِ مولانا ذو الجناحيْن خالد ضياء الدّين كندى جبّهسنى، پك غريب بر طرزده بڭا گيديرمك ايچون گوندرديگنى بعض أمارهلرله بڭا قناعت گلدى. بن ده او مبارك يوز ياشنده
(حاشيه): رسالهِٔ نور شاكردلرندن و آخرت همشيرهمزدن (آسيه) نامنده بر خانم أليله او مبارك أمانتى آلدم.
جبّهيى گيييورم. جنابِ حقّه شكر ايدييورم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 230 —
أمين و فيضىنڭ إسپارطهدهكى قارداشلرينه استادلرينڭ خستهلغى حقّنده بر مكتوبلريدر.
رمضانِ شريفده بش گون صومِ وصال ايچنده غدا اولارق، أكمكسز محلّبى اوچ و بش آلتى قاشق صوغوق يوغرت. اوچنجى گيجه، ياريم قاشق محلّبى و دردنجى گيجه إفطارده صولى شهريهدن بش قاشق و بش قاشق ده ينه او شهريهدن سحورده و يوغرت كذا اوچ درت قاشق، بشنجى گيجه، دانهسز گبى غايت خفيف شهريه بش آلتى قاشق، سحورده ايسه ينه بش آلتى قاشق. ايشته بش گونده پرنج چورباسى صو صاييلمامق شرطيله شهريهدن بش درهم، يوغرت سوزولسه اون درهم، محلّبى صوسز آلتى يدى درهم، مجموعى اوتوز درهم غدا ايله بش گون صومِ وصال، يالڭز تراويح نقصان اولارق سائر وظيفهلرڭ ياپيلماسى، رسالة النور شاكردلرينه إحاطه ايديلن عناياتڭ خارقهلرندن بر كرامتنى گوردك.
هم استاديمزدن هيچ گورمديگمز ايكيمز يعنى فيضى، أمين؛ بارلا، إسپارطه سليمانلرى گبى اينجهدن اينجهيه خستهلق حدّتلرينى تحريك ايتمهمك ايچون إحتياط ايدهمديگمزدن، شدّتلى حدّتنى گوردك. بو خستهلغنده ينه أثرِ رحمتدر كه؛ هيچ خيال و خاطره گلمهين عشرِ آخرڭ غايت مهمّ گيجهلرنده، استاديمزڭ تام ايفا ايدهمديگى وظيفه يرنده بو حواليده هر بر شاكرد، كندى خصوصى چاليشماسندن باشقه، بر ساعتى استاد حسابنه رسالة النورڭ شاكردلرينڭ مجاهدهِٔ معنويهلرينه إشتراك و اونلرى هدف ايدوب اونلرڭ دفترِ أعمالنه گچمگه، عين استاد گبى چاليشمغه باشلاديلر. حتّى استاديمز دييوردى: أهمّيتسزلگمله برابر إسپارطه و حواليسنده قارداشلريمزڭ أعمالِ اُخرويهسنه بر مدارِ مهيّج حكمنده بنم قصورلى چاليشمام كافى گلمييوردى؛ ديمك استاد يرنده اونڭ بر قاچ ساعت چاليشماسنه بدل، پك چوق ساعتلر عين وظيفهيى گورمگه باشلاديلر. جنابِ حق رحمتيله، بو خستهلق وسيلهسيله بر
— 231 —
شخصِ معنوى و قوّتلى بر مدار اولاجق بو تدبيرى إحسان أيلدى، جزئيتدن كلّيته چيقاردى.
هم بو خستهلق لطائفندندر كه؛ استاديمزڭ هيچ سسى چيقمييوردى، قونوشامييوردى. هيچ بكلهنيلمهدن، بردن إفطار وقتنده بر دوقتور گلدى، ألنى طوتدى. استاديمز ديدى كه: "بن خستهلغمى معاينه ايتديرمهم، بن حكيملره محتاج دگلم. حكيم، جنابِ حقدر." بردن جانلاندى، سسى چيقمغه باشلادى. گويا كنديسى بر دوقتور شكلنى آلدى. دوقتور ايسه، بر خسته حكمنه گچدى. دوقتوره أهمّيتلى بر مكتوبى اوقودى، دوقتورڭ دردينه دوا اولاجق بر علاج اولدى. صوڭره طوپ آتيلدى. دوقتوره ديدى: "بوراده إفطار ايت." دوقتور ديدى: "بوگون قصور ايتمشم، اوروج طوتامدم" ديمهسيله چوق حيرت ايتديگمز استاديمزڭ وضعيتى، اوروجى بوزمش بر دوقتورڭ طب نقطهسنده حاكمانه وضعيتنى قبول ايتمدى كه، او وضعيت اوڭا ويريلدى.
أوت رسالهِٔ نورڭ شخصِ معنويسندن گلن شفا دعاسى، اويله يوز بيڭ دوقتوره مقابل گلير دييه بز ده تصديق ايتدك. هم بو خستهلغڭ ليلهِٔ قدرده رسالة النور طلبهلرى، خصوصًا معصوملر ايتدكلرى شفا دعالرى اويله بر درجهده خارقه بر صورتده تأثيرينى گوستردى كه، استاديمزه صحّت حالندن داها ايلرى بر صورتده بر وضعيت ويريلدى. ليلهِٔ قدره لايق بر طرزده چاليشمغه باشلادى. رسالهِٔ نور شاكردلرندن گلن بو دعاءِ شفا، خارقه بر معجزه گبى بر كرامت اولديغنى بز گوزيمزله گوردك.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
— 232 —
بزدن بر آى اوزاقده بولونان رسالة النور شاكردلرى، استاديمزڭ خستهلغنڭ عين زماننده خستهلغنڭ وضعيتنى رؤياده عينًا گوردكلرى گبى؛ صبرى و حافظ علىنڭ طائفهلرى ده عين وقتده بوراده يعنى قسطمونيده اولديغى گبى، خسته اولان استاديمزڭ حسابنه داها مهمّ بر طرزده چاليشمشلر. شويله كه:
صبرينڭ مكتوبنڭ بر پارچهسيدر
استادم أفنديم!
راحتسزلغڭز آننده اورادهكى منبعِ نورڭ مجاهدلرى بر ساعت مساعئِ معنويهلرينى خادمِ قرآن حسابنه ياپدقلرى گبى، بو حواليده ده بو سنهيه مخصوص ايفا ايديلن مساعئِ دينيه تحديثِ نعمت ضمننده ذكره وسيله اولديغى فقيره بو سنه ليلهِٔ قدردن بر گون أوّل إخطار ايديلدى كه: "بو سنه ليلهِٔ قدرى ايكى گيجه ياپ." بندهلرى ده جماعته شويله سويلهدم كه: "استادم (سلّمه اللّٰهُ و عافاه) بعض بو گبى مبارك گيجهلرى بعض مقصدلره بناءً او ليلهِٔ مباركهيى إحيا ايچون بر گيجه أوّل، حتّى معهود گيجهدن بر گيجه صوڭره داها إحيايه سعى ايدرلردى. بز ده او إثره إتّباعًا اونڭ حسابنه ليلهِٔ قدرى ايكى گيجه ياپاجغز دييه نيّت و قرار ايتدك. برنجى گيجهده أورادِ بهائيه و تسبيحات و سكينه و دلائل الخيرات و جوشن الكبير گبى درس و وردلريمزه چاليشدق. ايكنجى گيجه كذا؛ هم نصيحت... ديمك إتّباع جهتيله استاديمزڭ حسابنه يوز جماعتله "تقبّل اللّٰه" چاليشديريلمشز. صوڭره إسپارطه، عطابك، إسلامكوى، قلهاوڭى وسائره گبى محللرده ده سائر وظائفدن ماعدا هر گون قرآنڭ جزءلرينى تقسيم صورتيله ختمِ قرآن، استاد حسابنه بتون رمضانده و آيت الكرسى ختملرى كذا... شو حالده، بو سنهيه مخصوص ياپيلان عباداتِ معروضهلرڭ بر حكمتى وارمش كه، بيلمديگمز حالده قسطمونيلى قارداشلريمز گبى استاد حسابنه چاليشديريلمشز. فى ما بعد ربّم اوزون عمرلر إحسان ايتسين، معمّر، أبدى شفا و دوا و عنايتلر إحسان بيورسون، آمين!
طلبهڭز صبرى
٭ ٭ ٭
— 233 —
نماز تسبيحاتنڭ فضيلتنه عائد إسپارطهيه گوندريلن بر مكتوبدر
بوگونلرده اينجه بر مسئله قلبمه گلدى. وقتنده قلمه آلامدم. وقت گچدكدن صوڭره او أهمّيتلى حقيقته بر إشارت ايدرز:
قارداشلريمزدن بريسنڭ نماز تسبيحاتنده تكاسلنه بناءً ديدم: نمازدن صوڭرهكى تسبيحاتلر، طريقتِ محمّديهدر (عصم) و ولايتِ أحمديهنڭ (عصم) بر أوراديدر. او نقطهِٔ نظرده أهمّيتى بيوكدر. صوڭره، بو كلمهنڭ حقيقتى بويله إنكشاف ايتدى: ناصلكه رسالته إنقلاب ايدن ولايتِ أحمديه (عصم) بتون ولايتلرڭ فوقندهدر؛ اويله ده، او ولايتڭ طريقتى و او ولايتِ كبرانڭ أورادِ مخصوصهسى اولان فرض نمازلرڭ عقبندهكى تسبيحات، او درجه سائر طريقتلرڭ و أورادلرڭ فوقندهدر. و بو سرّ دخى شويله إنكشاف ايتدى:
ناصل ذكر دائرهسنده بر مجلسده وياخود ختمهِٔ نقشيهده بر مسجدده بربريله علاقهدار هيئتِ مجموعهده نورانى بر وضعيت حسّ ايديلييور. اويله ده قلبى هشيار بر ذات، نمازدن صوڭره سُبْحَانَ اللّٰهِ سُبْحَانَ اللّٰهِ دييوب تسبيحى چكركن، او دائرهِٔ ذكرڭ رئيسى اولان ذاتِ أحمديهنڭ (عصم) مواجههسنده، تسبيح ألنده يوز ميليون آدم تسبيح چكدكلرينى معنًا حسّ ايدر؛ او عظمت و علويتله سُبْحَانَ اللّٰهِ سُبْحَانَ اللّٰهِ دير. صوڭره او سرذاكرڭ أمرِ معنويسيله اوڭا إتّباعًا اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ ديديگى وقت، او حلقهِٔ ذكرڭ و او گنيش دائرهسى بولونان ختمهِٔ أحمديهنڭ (عصم) دائرهسنده يوز ميليون مريدلرڭ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ لرندن تظاهر ايدن عظمتلى بر حمدى دوشونوب ايچنده اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ ايله إشتراك ايدر و هكذا... اَللّٰهُ اَكْبَرُ اَللّٰهُ اَكْبَرُ و دعادن صوڭره لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ اوتوز اوچ دفعه او طريقتِ أحمديهنڭ (عصم) حلقهِٔ ذكرنده و ختمهِٔ كبراسنده او سابق معنا
— 234 —
ايله او إخوانِ طريقتى نظره آلوب، او حلقهنڭ سرذاكرى اولان ذاتِ أحمديهيه (عصم) متوجّه اولوب
اَلْفُ اَلْفِ صَلَاةٍ وَ اَلْفُ اَلْفِ سَلَامٍ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللّٰهِ
دير، دييه آڭلادم و حسّ ايتدم و خيالًا گوردم. ديمك تسبيحاتِ صلاتيهنڭ چوق أهمّيتى وار.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
حافظ علىنڭ بو دفعهكى مكتوبنده چوق مبارك و يوكسك دعاسى بزى أڭ درين روحمزدن مسرور ايدوب شكره سَوق ايتدى. و هر مصيبتزدهيه و حزن و كدرلره دوشنلره معناىِ إشاريسيله مددرس و خلاصكار و شفادار و مدارِ سُرور اولان اَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ و اِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا هر مصيبتزدهيه باقديغى گبى، بو گچن خستهلق جهتيله بزه ده باقديغنى يازييور. أوت حافظ على (رح) او نقطهيى تام گورمش. بن ده تصديقًا ديرم كه: أگر او خستهلق يگرمى درجه تضاعف ايتسه ايدى، بزلره قزانديرديغى نتيجهيه نسبةً ينه اوجوز دوشردى و رحمت اولوردى. فقط حافظ علىنڭ (رح) استادى حقّنده، بنم حدّمدن چوق فضله إسناد ايتديگى مزيت و معصوميتى؛ اونڭ معصوم لسانيله حقّمده مدح اولارق دگل، بلكه بر نوع دعا اولارق تصوّر ايدييورز.
هم حافظ علىنڭ، صاوه گبى يرلر، قريهلر و إسپارطه، بر مدرسهِٔ نوريه حكمنه گچمهسى و رسالهِٔ نورڭ صادق شاكردلرى خارق العاده اولارق گوندن گونه يوكسلمهلرى، تنوّر ايتمهلرى، بزلرى بلكه آناطولىيى بلكه عالمِ إسلامى مسرور و مفرّح ايدن بر حقيقتلى خبر تلقّى ايدييورز.
آخر فقرهسنده، مخبرِ صادقڭ خبر ويرديگى "معنوى فتوحات ياپمق و ظلماتى طاغيتمق، زمان و زمينى همان همان گلمش" دييه فقرهسنه، بتون روح و جانمزله
— 235 —
رحمتِ إلٰهيهدن نياز و تمنّى ايدييورز. فقط بز رسالة النور شاكردلرى ايسه: وظيفهمز خدمتدر، وظيفهِٔ إلٰهيهيه قاريشمهمق و خدمتمزى اونڭ وظيفهسنه بنا ايتمكله بر نوع تجربه ياپمامق اولمقله برابر؛ كميته دگل، كيفيته باقمق؛ هم چوقدن بَرى سقوطِ أخلاقه و حياتِ دنيويهيى هر جهتله حياتِ اُخرويهيه ترجيح ايتديرمگه سَوق ايدن دهشتلى أسباب آلتنده رسالة النورڭ شيمدىيه قدر فتوحاتى و زندقهلرڭ و ضلالتلرڭ صولتلرينڭ قيريلماسى و يوز بيڭلر بيچارهلرڭ ايمانلرينى قورتارماسى و هر برى يوزه مقابل بيڭلر حقيقى مؤمن طلبهلرى يتيشديرمسى، مخبرِ صادقڭ إخبارينى عينًا تصديق ايتمش و وقوعات إثبات ايتمش و ايدييور و إن شاء اللّٰه داها ايدهجك. هم اويله كوكلشمش كه؛ إن شاء اللّٰه هيچ بر قوّت آناطولينڭ سينهسندن اونى چيقاراماز. تا آخر زمانده، حياتڭ گنيش دائرهسنده أصل صاحبلرى (يعنى مهدى و شاكردلرى)، جنابِ حقّڭ إذنيله گلير، او دائرهيى گنيشلنديرر و او تخملر سنبللهنير. بزلر ده قبريمزده سير ايدوب، اللّٰهه شكر ايدرز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بوگونلرده رموزاتِ ثمانيهيه عائد ايكى رسالهيى أهمّيتلى طلبهلره، بر يره گوندردم. يول قپاندى، گيتمهدى. او ايكى رسالهيى تكرار دقّتله مطالعه ايتدم. فكرًا ديدم كه: "بو ذوقلى و گوزل و مراقلى، شيرين بر مقصده گيدن بو توافقلى يولده نه ايچون سوق ايديلمهدن پرده ايندى، باشقه يولده سوق ايديلدك، چاليشديريلدق."
بردن إخطار ايديلدى كه: او غيبى أسرارى آچاجق اولان مسلكدن يوز درجه داها أهمّيتلى و قيمتلى و عمومى إحتياجه مدار و هركس بو زمانده اوڭا شدّتله محتاج و إسلاميتڭ تمل طاشلرى اولان حقائقِ ايمانيه خزينهسنه خدمت ايتمگه و إستفادهيه ضرر
— 236 —
گلهجكدى. چونكه او أسرارِ غيبيه، ذوقلى و مراقلى اولديغى ايچون نظرى كندينه چكهجكدى. أڭ بيوك و أڭ يوكسك مقصد اولان حقائقِ ايمانيهيى، ايكنجى درجهده بيراقهجقدى. اونڭ ايچون ايدى كه، سورهِٔ اِذَا جَاءَ نَصْرُ اللّٰهِ رمزنده، أسرارِ غيبى گوستريلدى؛ بردن قپاندى، پرده ايندى. هم بو سرّ ايچون ايدى كه، او يولده إستخدام ايديلمدك، يالڭز او مسلكِ توافقيهنڭ ترشّحاتندن رسالهِٔ نورڭ حقّانيتنه بر إمضا و جزالتنه بر زينت و حروفِ قرآنيهنڭ إنتظامندن و وضعيتندن تظاهر ايدن بر نوع إعجاز چيقدى. داها او يولده چاليشديريلمدق.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
رؤيا حقّنده إسپارطهيه گوندريلن بر فقرهدر.
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
هديهڭز قسطمونىيه گلهجگى آننده رؤياده گوردم كه؛ بزلره بر فرمانِ شاهانه معنوى بر جانبدن گلييور، كمالِ حرمتله أللرنده طوتوب بزه گتيرييورلر. بز باقدق كه؛ او فرمانِ عالى، قرآنِ عظيم الشان اولارق چيقدى. او حالده بو معنا قلبه گلدى: قرآن يوزندن رسالة النورڭ شخصِ معنويسى و بز شاكردلرى، بر ترفيع و ترقّى فرماننى عالمِ غيبدن آلاجغز.
شيمدى تعبيرى ايسه؛ او فرمانى تمثيل ايدن معصوملرڭ قلميله معنوى تفسيرِ قرآنىيى آلديغمزدر. بو رؤيانڭ شيمديكى تعبيرى چيقمهدن بر ايكى ساعت أوّل، فيضى ايله أمينڭ گوستردكلرى تعبير دخى حقدر، أهمّيتليدر.
هم بو مدارِ سُرور و فرح اولان هديهِٔ نوريهيى، بر حسِّ قبل الوقوع ايله بنم روحم تام حسّ ايتمش، عقله خبر ويرمهمش ايدى كه او گلمهدن ايكى گون أوّل، فيضى
— 237 —
و أمينڭ فقرهسنده بيان ايديلن رؤيايى گورديگم گيجهنڭ گوننده، صباحدن آقشامه قدر و ايكنجى گوننده قسمًا، هيچ گورمهديگم بر طرزده بر سَوينج، بر سُرور حسّ ايدوب متماديًا بر بهانه ايله فرحمى إظهار ايدوب، اوتوز قرق دفعه تبسّم ايله گولدم. هم بن هم فيضى تعجّب و حيرت ايتدك. اوتوز گونده بر دفعه گولمهين، بر گونده اوتوز دفعه گولمك بزلرى حيرتده بيراقدى.
شيمدى آڭلاشيلدى كه؛ او سُرور، او سَوينج، مذكور معنوى فرمانى تمثيل ايدن معصوملرڭ و اُمّيلرڭ قلملرينڭ يازيلرى نسلِ آتينڭ صحائفِ حياتلرينه، عالمِ إسلامڭ صحيفهِٔ مقدّراتنه و أهلِ ايمانڭ إستقبالنڭ دفترلرينه نشرِ أنوار ايدهجكلرينڭ و او معصوملرڭ خالص و صافى عمللرى و خدمتلريله صحيفهِٔ أعمالمزده حسناتلرينى يازوب قيد ايتمهسنڭ و رسالهِٔ نور شاكردلرينڭ إستقبالنڭ مقدّراتنى مسعودانه إدامهسنڭ خبرينى ويرن او هديهدن، و داها گلمهدن گلييوردى. بن او عظيم يكوندن حصّهمه دوشن بيڭدن بر جزئنى روحًا حسّ ايتمش ايدم كه، بنى مسرورانه هيجانه گتيرمشدى.
أوت بويله يوزر معصوملرڭ مقبول عمللرى و ردّ ايديلمز دعالرى سائر قارداشلريمڭ دفترلرينه گچمهسى مِثللو، بنم گبى گناهكارڭ صحيفهِٔ أعمالنه دخى گيرمهسى، بيڭلر سُرور و سَوينج ويرهبيلير. بويله قراڭلق بر زمانده، بو آغير شرائط آلتنده بويله معصومانه و قهرمانانه چاليشمق ايچون بز، هم او معصوملرى هم او اُمّيلرى هم اونلرڭ معلّملرينى، هم پدر و والدهلرينى، هم كويليلرينى، هم آناطولىيى، هم مملكتلرينى تبريك ايدرز.
او مبارك معصوملرڭ و اُمّيلرڭ هر بريسنه برر خصوصى تشكّر و تبريكنامه يازمق أليمدن گلسه ايدى يازاجقدم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 238 —
أمين و فيضىنڭ إسپارطهلى قارداشلرينه گوندريلمش بر فقرهسيدر.
إسپارطهده بولونان قارداشلريمزه!
لطيف بر رؤيانڭ، قدره عائد بر مسئلهيى شهود درجهسنده بزه قناعت ويرديگى گبى، او لطيف رؤيانڭ ايكنجى پارچهسى، بزلره معنوى بر مژده و بشارت ويرديگى جهتله، سز قارداشلريمزه بيان ايدييورز. شويله كه:
استاديمز رؤياده گورويور كه: بن يعنى فيضى ايله برابر گزمگه چيقييورز. گيدركن، بردن استاديمزه سويلهيورم كه: بوراده بن آيينڭ تسبيحنى طوپلايهجغم. استاديمز ده باقييور كه، بياض ايپلر گبى طولاشمش بر شى گورويور. بو عجيب گولديرهجك سوزمدن و آيىيه تسبيح إسناد ايتمك وضعيتمدن چوق شدّتلى گولهرك اويانمش. اوياندقدن صوڭره ده گولمش. آقشامه قدر هيچ گورولمهمش بر طرزده، يگرمى اوتوز دفعه او حادثهِٔ نوميهيى گولهرك بنمله ملاطفه ايتدى. مناسبتى اولميان بعض شيلرله تعبيره چاليشدقسه ده، مناسبت طوتمهدى. صوڭره عين ايكنجى گونڭ عين ساعتنده بڭا بڭزهين بر دوست (كه، رؤياده استاديمه بنم صورتمده گورونمش) استاديمزڭ ياننه گلدى ديدى كه: "آيينڭ ياغنى طوپلايانلردن آلوب مؤذّن و تسبيح ياپان بر آدم توصيهسيله مهمّ بر آدمه، هر صباح خستهلق ايچون يوتمهسنى ناصل گورييورسڭز؟" استاديمز ده، رؤياده گولديگى گبى عين اويله گولمش. بردن رؤيا خاطرينه گلوب بو عجيب و عين عيننه تعبيرى كمالِ تعجّب و حيرتله قارشيلايوب، اوڭا ديمش: "صاقين إستعمال ايتمهسين."
يگرمى سكزنجى مكتوبڭ برنجى رسالهسنڭ آلتنجى نكتهسنده؛ رؤياىِ صادقه، قدرِ إلٰهى هر شيئى إحاطه ايتديگنه بر حجّتِ قاطعه حكمنده. استاديمز بيڭلر تجربه ايله گورديگى گبى، عينًا بو واقعه دخى بزلره شهود درجهسنده قطعى إثبات ايتدى كه؛ حادثات، وجوده گلمزدن أوّل مقدّردر، معلومدر، معيّندر. قدرِ إلٰهينڭ ميزانلريله گلييور دييه، بو ركنِ ايمانىيه بزه غايت قطعى بر نمونه اولدى.
— 239 —
هم رؤيانڭ ايكنجى طبقهسنده استاديمز دييور كه؛ اوڭا و رسالهِٔ نورڭ هيئتنه بر فرمان گلييور. بردن گلدى، او قدسى فرمان قرآن چيقدى. بونڭ تعبيرى، عين گونڭ عين تجربه ساعتنده، حزب الأكبرِ قرآنى اُميد ايديلمديگى او وقتده، آسيه خانمڭ خانهسنده تزيين ايچون گوندريلن حزب الأكبر يوز سنهلك گوزل بر قاب ايچريسنده، او قابڭ اوزرنده صيرما ايله پادشاهڭ مهمّ فرمانلردهكى طرّهِٔ شاهانه ايشلنمش گوردك. استاديمز ديدى كه: فرمان گلدى دييه قرآن چيقدى. شيمدى ده، قرآنڭ حزب الأكبرى گلدى. اوستنده فرمان طرّهسى بولونديغندن، رسالهِٔ النورڭ هيئتنه بشارتلى و مدارِ فيض و ترقّى و بر فرمانِ ربّانى حكمنه گچهجگنى رحمتِ إلٰهيهدن بكلرز. هم بو تعبيردن آز صوڭره سزلرڭ قيمتدار هديهلريڭزى آلدق كه، رؤيانڭ تام تعبيرى چيقدى. اوراده بولونان عموم قارداشلريمزه سلام، عرضِ حرمت ايدر، دعالريڭزى ايسترز.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
إسپارطهيه گوندريلن بر مكتوب
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
نماز تسبيحاتنڭ سرّينه گوره: ناصلكه نمازدن صوڭره تسبيح و ذكر و تهليل ايله ختمهِٔ معظّمهِٔ محمّديه (عصم) و ذكر و تسبيح ايدن و روىِ زمين قدر گنيش بر حلقهِٔ تحميداتِ أحمديه (عصم) دائرهسنه تصوّرًا و نيّةً گيرمك مدارِ فيوضات اولديغى گبى؛ بز دخى، رسالة النورڭ گنيش دائرهسنه و حلقهِٔ أنوارنده درس آلان و چاليشان بيڭلر معصوم لسانلرڭ و مبارك إختيارلرڭ دعالرينه و أعمالِ صالحهلرينه حصّهدار اولمق و آمين ديمك حكمنده اولان، طىِ مكان ايدهرك، غيابًا اوموز اوموزه، ديز ديزه بولونمق خياليله و نيّتيله و تصوّريله كنديمزى فوق الحدّ بختيار بيلييورز. خصوصًا آخر عمرمده بويله قيمتدار، معصوم، معنوى أولادلرى و يوزر عبد الرحمانلرى بولمق، بنم ايچون دنياده بر جنّت حياتى حكمنه گچييور.
— 240 —
گچن رمضانِ شريفده، خستهلق مناسبتيله، هر بر قارداشم بنم حسابمه بر ساعت چاليشماسنڭ بيوك بر نتيجهسنى عين الحقّ و حقّ اليقين گورديگمدن؛ بويله دعالرى ردّ ايديلمز معصوملرڭ و مبارك إختيارلرڭ و استادلرينڭ، بنم حسابمه اولان دعالرى و چاليشمالرى، بنم رسالهِٔ نوره خدمتمڭ اُخروى بر نتيجهِٔ باقيهسنى دنياده گوستردى.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ نورڭ كوچك و معصوم شاكردلرى
رسالهِٔ نورڭ كوچك و معصوم شاكردلرندن أللى آلتمش طلبهنڭ يازدقلرى نسخهلرى بزه ده گوندريلمش، بز ده او پارچهلرى اوچ جلد ايچنده جمع ايتدك. هم او معصوم شاكردلرڭ بعضلرينى إسملريله قيد ايتدك. مثلا:
عُمَر اون بش ياشنده، بكر طوقوز ياشنده، حسين اون بر ياشنده، حافظ نبى اون ايكى ياشنده، مصطفى اون درت ياشنده، مصطفى اون اوچ ياشنده، أحمد ذكى اون اوچ ياشنده، على اون ايكى ياشنده، حافظ أحمد اون ايكى ياشنده.. بو ياشده داها چوق چوجقلر وار، اوزون اولماسين دييه يازيلمادى.
ايشته بو معصوم چوجقلرڭ رسالة النوردن آلدقلرى درسلرينڭ و يازدقلرينڭ بر قسمنى بزه گوندرمشلر. بز ده اونلرڭ إسملرينى بر جدولده درج ايتدك. بونلرڭ بو زمانده بو جدّى چاليشمالرى گوسترييور كه: رسالة النورده اويله معنوى بر ذوق و جاذبهدار بر نور وار كه؛ مكتبلردهكى چوجقلرى اوقومغه شوقله سَوق ايتمك ايچون ايجاد ايتدكلرى هر نوع أگلنجه و تشويقلره غلبه ايدهجك بر لذّت، بر سُرور، بر شوق رسالة النور ويرييور
— 241 —
كه چوجقلر بويله حركت ايدييورلر. هم بو حال گوسترييور كه؛ رسالة النور كوكلهشييور. إن شاء اللّٰه، داها هيچ بر شى اونى قوپاراميهجق، أنسالِ آتيهده دوام ايدهجك.
عينًا بو معصوم كوچك شاكردلر گبى، رسالة النورڭ جاذبهدار دائرهسنه گيرن اُمّى إختيارلرڭ دخى قرق أللى ياشندن صوڭره رسالة النورڭ خاطرى ايچون يازىيه باشلايوب يازدقلرى قرق أللى پارچهيى، ايكى اوچ مجموعه ايچنده درج ايتدك. بو اُمّى إختيارلرڭ و قسمًا چوبان و أفهلرڭ بو زمانده، بو عجيب شرائط ايچنده هر شيئه ترجيحًا رسالهِٔ نوره بو صورتله چاليشمالرى گوسترييور كه: بو زمانده رسالة النوره أكمكدن زياده إحتياج وار كه؛ خرمانجيلر، چيفتجيلر، چوبانلر، يوروك أفهلرى حاجاتِ ضروريهدن زياده رسالهِٔ النوره چاليشمالرى، رسالة النورڭ حقّانيتنى گوسترييورلر.
بو جلدده آز سائر آلتى جلدِ آخَرده معصوملرڭ و إختيار اُمّيلرڭ يازيلرينڭ تصحيحنده چوق زحمت چكدم؛ وقت مساعده ايتمييوردى. خاطريمه گلدى و معنًا دينيلدى كه: صيقيلمه! بونلرڭ يازيلرى چابوق اوقونمديغندن، عجلهجيلرى يواش يواش اوقومغه مجبور ايتديگندن، رسالهِٔ نورڭ غدا و طعام حكمندهكى حقيقتلرندن هم عقل، هم قلب، هم روح، هم نفس، هم حسّ، حصّهلرينى آلابيليرلر. يوقسه يالڭز عقل جزئى بر حصّه آلير، اوتهكيلر غداسز قالابيليرلر. رسالهِٔ نور، سائر علملر و كتابلر گبى اوقونماملى. چونكه اوندهكى ايمانِ تحقيقى علملرى، باشقه علملره و معرفتلره بڭزهمز. عقلدن باشقه چوق لطائفِ إنسانيهنڭ ده قوت و نورلريدر.
الحاصل: معصوملرڭ و اُمّى و إختيارلرڭ نقصان يازيلرنده ايكى فائده وار:
برنجيسى: تأنّى و دقّتله اوقومغه مجبور ايتمكدر.
ايكنجيسى: او معصومانه و خالصانه صميمى و طاتلى ديللرندن، درسلرندن رسالهِٔ نورڭ شيرين و درين مسئلهلرينى لذّتلى بر حيرتله ديڭلهمك و درس آلمقدر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 242 —
إسپارطهيه گوندريلن بر فقرهدر
رسالة النور كندى صادق و ثباتكار شاكردلرينه قزانديرديغى چوق بيوك كار و قزانج و پك چوق قيمتدار نتيجهيه مقابل فيآت اولارق، او شاكردلردن تام و خالص بر صداقت و دائمى صارصيلماز بر ثبات ايستر. أوت رسالة النور اون بش سنهده مدرسهده قزانيلان قوّتلى ايمانِ تحقيقىيى، اون بش هفتهده و بعضلره اون بش گونده قزانديرديغنه، يگرمى سنهده يگرمى بيڭ ذات تجربهلريله شهادت ايدرلر.
هم إشتراكِ أعمالِ اُخرويه دستوريله، هر بر شاكردينڭ، هر بر گونده بيڭلر خالص لسانلريله ايديلن مقبول دعالرى و بيڭلر أهلِ صلاحتڭ ايشلدكلرى أعمالِ صالحهنڭ مِثل ثوابلرينى قزانديروب، هر بر حقيقى، ثابت و ثباتكار شاكردلرينى عملجه بيڭلر آدم حكمنه گتيرديگنى؛ كرامتكارانه و تقديركارانه إمامِ علىنڭ اوچ إخبارى و كرامتِ غيبيهِٔ غوثِ أعظمدهكى تحسينكارانه و تشويقكارانه بشارتى و قرآنِ معجز البيانڭ قوّتلى إشارتله، او خالص شاكردلر أهلِ سعادت و أهلِ جنّت اولاجقلرينى مژدهسى پك قطعى إثبات ايدرلر. ألبته بويله بر قزانج، اويله بر فيآت ايستر.
مادام حقيقت بودر. رسالهِٔ نور دائرهسنڭ ياقيننده بولونان أهلِ علم و أهلِ طريقت و صوفىمشرب ذاتلر، اونڭ جرياننه گيرمك و علم و طريقتدن گلن سرمايهلريله اوڭا قوّت ويرمك و گنيشلنمسنه چاليشمق و شاكردلرينى تشويق ايتمك و بر بوز پارچهسى اولان أنانيتنى، تام بر حوضى قزانمق ايچون، او دائرهدهكى آبِ حيات حوضنه آتوب أريتمك گركدر و ألزمدر. يوقسه باشقه بر چيغير آچمقله هم او ضرر ايدر، هم بو مستقيم و متين جادّهِٔ قرآنيهيه بيلميهرك ضرر ويرر؛ بلكه زندقهيه بيلميهرك بر نوع يارديم حسابنه گچر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 243 —
لطيف بر توافقه إشارت ايدن بر فقرهدر
اوتوز آلتى ياپراقدن عبارت و إمامِ علىنڭ فوق العاده تقديرينه مظهر اولان اوتوز ايكنجى سوزڭ كندى كندينه گلن بش بيڭ يدى يوز اون بش (٥٧١٥) توافقى، رسالة النورڭ بو حواليدهكى غايت مهمّ بر طلبهسى اولان أحمد نظيفڭ نسخهسنده چيقمشدر. ديمك او رسالهنڭ خطِّ حقيقيسنه راست گلمش كه، بو خارقه كرامتى گوسترمشلر.
هم ايكى خسروى رسالهِٔ نور دائرهسنه و بكر صدقىيه كرامتنى گوستروب ايمانه گتيرن و طلسمِ كائناتڭ اوچده بريسنى حلّ ايدن، اون بش ياپراقدن عبارت اولان اوتوزنجى سوز ينه قهرمان نظيفڭ نسخهسنده تكلّفسز اوچ بيڭ سكز يوز اوتوز بش (٣٨٣٥) توافقى؛ بز گوزيمزله بو كرامتِ توافقيهِٔ نوريهيى گوردك.
(حاشيه): بو رسالهده ألفلرڭ مجموعى يوز قرق درت (١٤٤) چيقمش؛ تام تامنه "سعيد" اولوب مؤلّفنڭ إمضاسنى گوسترييور.
خليل، حلمى، صلاح الدين، أمين، فيضى، سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
حافظ مصطفىنڭ بر فقرهسيدر
عزيز استادم!
او جريانڭ هجومى آننده كويمزده ناحيه مديرى و داها ظاهرًا مهمّ مأمورلر بولونديغى حالده، شفاهًا إسملريمزله إخبار ايدوب تحرّى ايتديرمك ايستدكلرى حالده، حضرتِ أسد اللّٰه على كرم اللّٰهُ وَجْهَهُ و غوثِ أعظم گبى چوق معنوى استادلريمزڭ
— 244 —
معنوى يارديملريله عقيم قالوب؛ حتّى او مأمورلرى عليهمزه دگل، لهمزه معنوى ضربهلريله چويرديلر.
اَلْفُ اَلْفِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
مكتوبى مطالعه ايتدك. عجيبدر كه، بزم قصوريمزدن و اوفاجق إحتياطسزلغمزدن گلن او تأثيرسز جريانى خبر ويرييور گوردك. چونكه "بر قسم عوامِ ناس و بدعهلره تابع بر قسم علماءِ ظاهر، حقيقةً كنديلرينڭ پيس و ضلالت باتاقلغندن گيدن يوللرنده آرقداشلق ايتمهين و بر جادّهِٔ كبرايى بولان رسالة النور شاكردلرينى ذمّ ايدييور" دييه سزدن گلن او مكتوب خبر ويرييوردى. حقيقةً اويله اولدى. مكتوبدن بر گون صوڭره، مراقى موجب اوزريمزده هيچ بر تأثير قالمادى.
طلبهڭز
حافظ مصطفى
٭ ٭ ٭
أمين و فيضنڭ إسپارطهدهكى قارداشلرينه يازديغى بر فقرهدر
أوت إسپارطهده بولونان قارداشلريمزڭ خبر ويردكلرى بو أهمّيتلى حادثهِٔ تعرّضيهيه تشبّث وقوعى زماننده مخابرهمز كسيلديگى حالده، متماديًا هر وقت استاديمز، عين تعرّضه معروض بولونويورز گبى بزى، (يعنى فيضى و أمينى) ايقاظ ايدييوردى: "دقّت ايديڭز، درت جهتله بزه تعرّض وار. دمير گبى ثبات ايديڭز. بر خلط ايدهمزلر." بز ده باقييوردق كه؛ بزده بر شى يوق، حسّ ايتمييوردق.
هم او غيبى حادثهيى بَرطرف ايتمك ايچون، مطابق بر مكتوب بزه يازديردى، سزه گوندرلدى.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
— 245 —
خلوصى بگڭ بر فقرهسيدر
لاحقهنڭ بو دفعه إرسال بويوريلان قسمنى آلدم. لَهُ الْحَمْد قدسى وظيفهده إستخداممز دوام ايدييور. حقيقةً إنسان، سيّدينڭ متنوّع خدمتلر آراسنده بويله نورلى و نورانى خدمتده بولونديرماسنى حسّ ايدنجه، ذاتًا اجرتنى پشين آلان بر كوله اولديغنى ده نظرِ دقّته آلنجه، بتون ذرّاتِ كائنات قدر ديل ايله حمد ايتمك ايستهيور. يعنى قلبنده يانان الحمد ِللّٰه قنديلى، هر شيئى مسبّح و حامد گوسترييور و گوزل بر نيّتله، او حامدلرڭ حمدينى و مسبّحلرڭ تسبيحنى و او شاكرلرڭ شكرينى برابرجه سيّدينه تقديمه بر إشتياق حسّ ايدييور.
نورلى و قدسى مكتوبلريڭز يكديگرينى تعقيب ايتدكجه، حقيقةً تحقيقى ايمانڭ كماله طوغرى سيران ايتديگى گورولويور. بو عاجز قارداشڭز شبههسز بر صورتده ايمان ايتدم كه: شريعتِ غرّاءِ أحمديه عليه الصلاة والسلامڭ حقائقنه، روحنه نفوذ ايتمهنڭ أڭ قيصه، أڭ خطرسز، أڭ ذوقلى طريقى، رسالة النوره إنتسابلهدر.
أوت بختيار اودر و اوڭا ديرلر كه: رسالة النوره إنتساب ايتمش بتون مؤمنلرى كنديسنه تام حقيقى قارداش بيلوب بو ظلمتلى عصرده ايمانِ تحقيقى نوريله جادّهِٔ كبراىِ أحمديهيى (عصم) بولويور. نهايتسز شكللره، قاريشيقلقلره رغمًا بسم اللّٰه ايله آچيلان رسالة النور قپوسندن گيرنجه، طِفل ايكن "اُمّتى" ديين شفيعنى جدّى سومك، يعنى سنّتِ سنيهسنه إتّباع أيلهمهنڭ معجّل مكافاتى اولارق بولويور. هر أمرى ايشلركن، بو أمرى جانبِ حقدن بو أمّته گتيرنى؛ هر نهيى ياپمامغه جبر ايدركن، بو نهيى طرفِ إلٰهيدن بو أمّته گتيرنى دوشونه دوشونه، درسلرده گچديگى گبى، بتون عمر دقيقهلرى عبادت اولابيلير. و او حبيبِ خدا، او شفيعِ روزِ جزايى هر ايشنده نمونه ايتمك عزمندن متولّد محبّت، او حبيبڭ بولونديغى عالمه گوچمهيى سَوْديرهجك حاله گتيرييور و بويلهجه مُوتُوا قَبْلَ اَنْ تَمُوتُوا سرّى تظاهر ايدييور.
— 246 —
تذكّرِ موت ويا رابطهِٔ موت،
تَفَكُّرُ سَاعَةٍ خَيْرٌ مِنْ عِبَادَةِ سَنَةٍ
الحاصل: نه آراسهق، هپ رسالة النورده گونش گبى گورونويور. رسالة النور شاكردلرى دقّت ايتسهلر، داها بو فانى عالمده ايكن لواء الحمدِ أحمدى (عليه الصلاة والسلام) آلتنده بولوندقلرينى عنايتِ حق ايله آڭلارلر.
عاجزانه فهم ايدهبيلديگم شو آنده قلبمه گلن حقيقتلره إستنادًا دييهجگم كه: بو ضلالت و بدعهلرڭ و دينسزلگڭ طاعون و وبادن داها زياده و داها شدّتلى سارى علّتلرينه قارشى رسالة النورڭ گتيرديگى و تعليم و تفهيم ايتديگى چوق حقيقتلردن سنّتِ أحمديهيه (عصم) تمسّك درسنى أڭ حقيقى اولارق آلان، رسالة النور شاكردلريدر. اونلر بو تمسّك و إنتسابلرينڭ، ايكى كرّه ايكى درت ايدر قطعيتنده مظهر اولدقلرى عنايتِ ربّانيه شهادتيله، معجّل مكافاتلرينى گورويورلر. يعنى بوراده سنّتى ايله ضلالت و بدعت و دينسزلك آتشلرندن قورتاران، منسوب اولديغمز شريعتڭ مبلّغى؛ بوراده خلاص و مقاومتله، آخر حياتمزده ايمان ايله، حشرِ أكبرده شفاعتيله إن شاء اللّٰه أبدى سَوينديرهجكدر دييورلر، دييهبيليورلر.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
مادام كه بويله اولمشدر؛ او حالده شبههسز رسالة النورڭ إنتشارندهكى مقصد، شو زمانڭ إنسانلرينه تحقيقى ايمانى درس ويرمك، متحيّرلرينى قورتارمق، متحرّيلرينى تقويه و ترصين ايتمك، زندقه و أهلِ إلحادى إسكات و إلزام ايتمكدر. امّا فتنه آتشلرى آفت حالنى آلان بو زمانده، جام ايله ألماسڭ برابر صاتيلديغى بر چارشوده بو مبارك نورلرى، يعنى شاننده
اِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ اِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ
بويوريلان قرآنِ معجز البيانڭ حقيقى تفسيرلرى اولان رسالة النورڭ حقارتدن صيانتى ايچون، هم سِرًّا تَنَوَّرَتْ سرِّ تنويرينى رحيم و كريم ربّمز إراده و تقدير بيورمش.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
خلوصى
٭ ٭ ٭
— 247 —
خليل إبراهيمڭ رسالهِٔ نوره خطابًا يازديغى بر فقرهدر.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلَى الرِّسَالَةِ النُّورِيَّةِ
شموسِ قرآنڭ أنوارلرندن إنعكاس ايدن أجرامِ علويه، سيّارات و ثوابتِ كوكبيه و أزهارِ مزيّنهِٔ روضهِٔ صفائيه و حقائقآشنا ايله مملو درِّ مكنونه،
اَلْمُؤَيَّدُ بِالدَّلَائِلِ الْعَقْلِيَّةِ وَ التَّسْلِيمِيَّةِ
اولان رسالهِٔ نوريه، أسرارِ كتاب اللّٰه، عالمى ضيالانديردى و إن شاء اللّٰه دائمى ضيالانديرهجقدر. و اويله بر شاه أثردر كه، سلفِ صالحينڭ أثرلرينڭ صوڭنده گلمكله هپسندن ايلريدهدر. اويله مبذول بر فيض وار كه، أڭ ظلمتلى قلبلرى دخى نورِ ايمان ايله نورلانديرر. و اويله بر معرفتِ إلٰهيهيى سرد و بيان أيلر كه، كورلره بيله گوستردى.
او بنم گوزيمڭ نورى، قلبمڭ سرورى، گوڭلمڭ بلبلى، روحمڭ غداسى، لطائفمڭ إنجلاسى، جانمڭ جانى... بن اونڭ هر بر حقيقتنه بيڭ جان ويرسهم، إن شاء اللّٰه بر جانه مقابل باقيده بيڭ جان آلاجغم. او بنم قبرده أنيسم، برزخده رفيقم و ميزانده أعمالم، صراطده براقم، جنّتده يولداشم...
بن اونڭ حقّنده ناصل تعريف ايدهبيليرم؟ يگرمى سكزنجى مكتوبده سرد ايديلن
وَ مَا مَدَحْتُ مُحَمَّدًا بِمَقَالَتِى ٭ وَ لٰكِنْ مَدَحْتُ مَقَالَتِى بِمُحَمَّدٍ
فحواسنجه بن ده ديرم:
وَ مَا مَدَحْتُ رِسَالَةَ النُّورِ بِمَقَالَتِى ٭ وَ لٰكِنْ مَدَحْتُ مَقَالَتِى بِرِسَالَةِ النُّورِ
هم نه حدّمه دوشمش كه، او منشورِ قرآندن بحث ايدهيم! اولسه، اولابيلسه بو فقير، اوندن إستشفاء و إستشفاع و إستفاضه ايدهبيلير. شويله كه:
گَرْ نَه خَواهِى دَادْ نَه دَادِى خَواهْ
قاعدهسنجه رضاىِ بارىنڭ كنديسندن خوشنود و راضى اولماسنى ايسترز. و اونڭ نوريله دنياده بتون عالمِ إسلامڭ
— 248 —
نورلانماسنى ايسترز. و طلبهلرينڭ دنياده برر آرسلان و آخرتده برر سلطان اولماسنى و لواء الحمد سنجاغنڭ آلتنده، اوڭده استاديمزله، بتون طلبهلريله وارمق ايسترز.
الحاصل: ايستهمهسنى بيلمديگم ايچون مادّى و معنوى بتون رزق و إحتياجلريمزڭ ويريلمهسنى، استاديمڭ ايستهمهسنى ايسترز. اوراده بولونان قارداشلريمزڭ، باشده استاديمز اولارق، جملهسنه آيرى آيرى سلاملرله صحّت و عافيتده بَرْدوام اولماسنى ايسترز.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
طلبهڭز
خليل إبراهيم
رسالهِٔ نورڭ مهمّ أركانندن بولونان و بو عينِ حقيقت اولان مكتوبنى بزلره گوندرن خليل إبراهيم قارداشمزڭ سوزلرينى عاجز لسانم سويلهمگه و عاطل قلمم يازمغه مقتدر دگلسه ده، هر خصوصده بو مبارك قارداشمزڭ فكرينه بتون روح و جانمله إشتراك ايدييورم. هم قلبمه باقييوردم؛ بو مكتوبى يازاركن لسانمه ترجمان اولاميان قلبم ده عينًا بو مدحه معنًا إشتراك ايدوب برابر او قارداشمله سويلر گبى حسّ ايدوب تلذّذ ايدردم. أگر سويلهيهبيلسه ايدم، بن ده بويله سويلردم.
فيضى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو يڭى حادثهِٔ تعرّضيهدن متأثّر اولمايڭز. چونكه مكرّر تجربهلرله، رسالة النور عنايت آلتندهدر. هيچ بر طائفه، شيمدىيه قدر بويله أهمّيتلى خدمتده بزلر قدر آز مشقّت ايله قورتولان اولمامش.
— 249 —
هم گچن رمضاندهكى خستهلغم و أسكيشهردهكى مصيبتمز گبى چوق واقعهلرله ظاهرى صيقنتيلى مشقّتلى حالات آلتنده رسالة النورڭ فائدهسنه عائد إنكشافاتى و داها تأثيرلى فتوحاتى گورولمش. إن شاء اللّٰه، بو صيقنتيلى حادثه دخى، منافقلرڭ عكسِ مقصوديله، رسالة النورڭ فتوحاتى باشقه مجرالرده تسهيله وسيله اولور.
بشنجى شعاع أللرينه گچمهسى أهمّيتليدر. فقط بونده بر حكمت وار. بلكه اونلره كندى مسلكلرينى بيلديرمك و جهنّمه گيدهنڭ ماهيتنى بيلمك ايچون، فوق العاده و إقتداريمز خارجنده بر قضاءِ إلٰهى، دييه جنابِ حقّڭ حكمتنه و عنايتنه و حفظنه إعتماد ايدوب، مراق ايتمهيڭز.
هم سز، هم اونلر بيلسينلر كه، صدقه بلايى دفع ايتديگى گبى؛ رسالة النور آناطوليدن، خصوصًا إسپارطه و قسطمونيدن آفاتِ سماويه و أرضيهيى دفع و رفعنه وسيلهدر. أوت صبرينڭ
يَا اَرْضُ ابْلَعِى...وَاسْتَوَتْ عَلَى الْجُودِىِّ الخ
آيتندن إستخراج ايتديگى معنا، حقدر و مطابقدر.
أوت رسالهِٔ نور، سفينهِٔ نوح گبى آناطولىيى جبلِ جودى حكمنه گتيروب، كُرهِٔ أرضڭ يانغينندن و طوفانندن قورتولمسنه سببدر. چونكه ضعفِ ايماندن گلن طغيان، أكثرى مصيبتِ عامّهيى جلب ايتديگى گبى؛ ايمانى فوق العاده قوّتلنديرن رسالة النور، او مصيبتِ عامّهيى دائرهسنڭ خارجنه بيراقمغه رحمتِ إلٰهيه طرفندن وسيله اولدى. بو أهلِ ايمان، بو آناطولى خلقى رسالة النوره گيرمهسهلر ده ايليشمهسينلر. أگر ايليشسهلر؛ ياقينده بكلهين يانغينلر، طوفانلر، طاعونلرڭ إستيلاسنه اوغرايهجقلرينى دوشونسونلر، عقللرينى باشلرينه آلسينلر. مادام بز اونلرڭ دنيالرينه قاريشمييورز، اونلر ده بزم بو درجه آخرتمزه قاريشمالرى اونلره فلاكت گتيرمك إحتمالى قويدر.
ايشته بو سكز آيدر، خصوصًا بو هيجان ويرن بو حادثهلرله برابر؛ شيمدى يانمده بولونان فيضى، أمين ايله و بتون دوستلر شاهددر كه، بو سكز آى ظرفنده بر تك دفعه، نه حربِ عمومى، نه ده سياستى صورمامشم. و اوطهمده ايشيديلن راديويى ده، اوچ سنهدر ديڭلهمدم. حالبوكه بن، بيڭلر آدم قدر دنيايه باقمق مناسبتم وار. ديمك بزه
— 250 —
ايليشن، طوغريدن طوغرىيه ايمانه تجاوز ايدر. اونلرى، جنابِ حقّه حواله ايدييورز. هم أهلِ سياستله هيچ بر مناسبتمز اولماديغى حالده، قطعى بيلسينلر كه؛ بو مملكتده، بو عصرده، بو ملّتى آنارشيلكدن، تردّى و تدنّئِ مطلقدن قورتارهجق يگانه چاره، رسالة النورڭ أساساتيدر.
بو حادثهده صيقنتى چكن معصوملر و استادلرى بيلسينلر كه؛ آغير شرائط آلتنده بر ساعت نوبت، بر سنه عبادت و بر ساعت حقيقى تفكّرِ ايمانى، بر سنه طاعت حكمنه گچديگى گبى، إن شاء اللّٰه اونلرڭ صيقنتيلرى ده اويله ثوابه مدار اولور. اونلر ده، مراق ايدوب تأثّر ايله دگل، فرح و سُرور ايله قارشيلامالى. فقط حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه عنهڭ ايكى كره سِرًّا بَيَانَةً ٭ سِرًّا تَنَوَّرَتْ ديمهسنه بناءً، بز هر وقت إحتياطلى اولمق و تام صاقينمق وضعيتنى محافظه ايتمگه مكلّفز.
رسالهِٔ نورڭ منسوبلرى، شعور و إختيارلرى خارجنده بربريله مناسبتدار، بربرينڭ حادثهلريله علاقهدار اولديغنه بر دليل ده بوگونلرده اولدى. شويله كه:
اورادهكى حادثهنڭ وقوعندن بوگونه قدر، بورادهكى مختلف طبقهلردهكى طلبهلرڭ وضعيتلرى، أهمّيتلى بر حادثه يوزندن دگيشمش گبى چكينمك و منافقلرڭ نظرينى كنديلرينه و بزلره جلب ايتمهمك ايچون توقّف دورهسى گچدى. هم نظيف گبى بر چوق ذاتڭ رؤيالرينڭ تعبيرلريله، سزڭ حادثهڭز اولديغنى آڭلادق.
عموم قارداشلريمزه برر برر خصوصًا مصيبتزدهلره سلام و دعا ايدييورز. جنابِ حق اونلرى چابوق قورتاروب (حاشيه): بو دعا خارقه بر صورتده قبول اولدى، پك چابوق قورتولديلر. وظيفهلرينڭ باشلرينه گچيرسين، آمين.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 251 —
رسالهِٔ نورڭ مهمّ بر ركنى اولان حافظ علىنڭ (رح) فقرهسيدر
عزيز استادم أفنديم!
"بو عجيب زمانڭ أڭ بيوك تهلكهسى، حديثِ شريفله ثابت اولان آخر زمانده چوق أهلِ سفاهت و غفلت دنيادن ايمانسز چيقمق يارهسنى لسانِ قرآنِ معجز البيانله، قبره ايمان ايله گيرمك علاجيله تداوى ايدن رسالة النور شاكردلرينه بر حجّتِ قاطعه بخش ايدن رسالة النوره خدمت، عجبا عاجز إنسانلرڭ جزئى و فضلِ إلٰهى ايله خدمتلرى ناصل مقابله ايدر؛ بلكه هر ايكى جهتله بر فضلِ إلٰهيدر." بيان بيورلدقدن صوڭره، ناصل گيجهنڭ ظلماتنده يانان بر نور و بر ضيا لسانِ حالِ شوقيله بتون روح صاحبلرينى، حتّى أڭ كوچك پروانهلرى دخى ظلماتدن نوره چاغيروب چيقارديغى گبى، رسالة النور دخى لسانِ حال و قال ايله، شريعت قلنجيله معنًا إعدام اولمامش و ظلماتده بوغولوب ئولمهمش أهلِ علم و أهلِ طريقتى دعوت ايتمهسى، اونڭ رحيم إسمنه مظهريتى شأنندندر.
ايكى خاطرهدن برنجيسى: إختياره خانملر حقّنده و هر زمانده نفوذينى و قطعى تأثيرينى گورديگمز حديثِ شريفڭ بيان بيورلماسى، بزلرى و چوق علاقهدار قادينلرى سَوينديردى. جنابِ حق سزدن أبدًا راضى اولسون، آمين!
ايكنجى خاطره: غفلت سائقهسيله ويا گوزسز، أل يارديميله بعضلرڭ ألماس يرينه جام پارچهسى آلديغى گبى، سعادتِ أبديه دكّانى اولان رسالة النوردن سعادتِ دنيويه آرامغه گلنلرى ايقاظ و إرشاد فقرهلريڭز، گيجه - گوندوز يول گوزلهين عموم رسالة النور شاكردلرينى مسرور أيلدى.
طلبهڭز
حافظ على (رح)
٭ ٭ ٭
— 252 —
مصطفىلر، كوچك على، مبارك و منوّر قارداشلر!
مكتوبڭز، بيوك علىنڭ مكتوبى گبى عجيب بر حقيقتى بيان ايدييور. او حقيقت، رسالة النور حقّنده حقدر. فقط بنم حدّم دگل كه، او حدوده گيرهيم.
عُلَمَاءُ اُمَّتِى كَاَنْبِيَاءِ بَنِى اِسْرَائيِلَ
فرمان ايتمش. غوثِ أعظم شاهِ گيلانى (قس)، إمامِ غزالى (قس)، إمامِ ربّانى (قس) گبى هم شخصًا، هم وظيفةً بيوك و خارقه ذاتلر بو حديثى، قيمتدار إرشادلريله و أثرلريله فعلًا تصديق ايتمشلر. او زمانلر بر جهتده فرديت زمانى اولديغندن حكمتِ ربّانيه اونلر گبى فريدلرى و قدسى داهيلرى اُمّتڭ إمدادينه گوندرمش. شيمدى ايسه عين وظيفهيه، فقط مشكلاتلى و دهشتلى شرائط ايچنده، بر شخصِ معنوى حكمنده بولونان رسالة النورى و سرِّ تساند ايله بر فردِ فريد معناسنده اولان شاكردلرينى بو جماعت زماننده او مهمّ وظيفهيه قوشديرمش. بو سرّه بناءً، بنم گبى بر نفرڭ، آغيرلاشمش مشيريت مقامنده آنجق دمدارلق وظيفهسى وار.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
أوت بو عصرڭ أهمّيتلى و معنوى و علمى بر مرشدى اولان رسالة النورڭ هيئتِ مجموعهسى، سائر شخصى بيوك مرشدلر گبى كندينه موافق و حقيقتِ علميهسنه مناسب، بر قاچ نوعده و بِالخاصّه حقائقِ ايمانيهنڭ إظهارنده، إنتشارنده عظيم كرامتلرى اولديغى گبى؛ اوچ كرامتِ ظاهرهسى بولونان معجزاتِ أحمديه (عصم)، اوننجى سوز، يگرمى طوقوزنجى سوز و آيت الكبرا گبى چوق رسالهلرى دخى هر برى كندينه مخصوص كرامتلرى بولونديغنى چوق أمارهلر و واقعهلر بڭا قطعى قناعت ويرمش. حتّى سكراتده بولونان طلبهلرينه ايماننى قورتارمق ايچون مرشد گبى يتيشديگنه متعدّد واقعهلر شبهه بيراقمييور.
— 253 —
هم بر ساعت تفكّر، بر سنه عبادتِ نافله حكمنده... بر مثال "حزب الأكبردر" دييه مشاهده ايتدم و قناعت گتيردم.
بر سؤال جواب اولارق يازديغم بر فقرهيى، سزه ده فائدهسى اولور إحتماليله بيان ايدييورم. شويله كه:
أوليا ديوانلرينى و علمانڭ كتابلرينى چوق مطالعه ايدن بر قسم ذاتلر طرفندن صورولدى: "رسالهِٔ نورڭ ويرديگى ذوق و شوق و ايمان و إذعان اونلردن چوق قوّتلى اولماسنڭ سببى نهدر؟"
الجواب:أسكى مبارك ذاتلرڭ أكثرى ديوانلرى و علمانڭ بر قسم رسالهلرى ايمانڭ و معرفتڭ نتيجهلرندن و ميوهلرندن و فيضلرندن بحث ايدرلر. اونلرڭ زمانلرنده ايمانڭ أساساتنه و كوكلرينه هجوم يوق ايدى و أركانِ ايمان صارصيلمييوردى. شيمدى ايسه كوكلرينه و أركاننه شدّتلى و جماعتلى بر صورتده تعرّض وار. او ديوانلر و رسالهلرڭ چوغى خاص مؤمنلره و فردلره خطاب ايدرلر، بو زمانڭ دهشتلى تعرّضنى دفع ايدهمييورلر.
رسالهِٔ نور ايسه، قرآنڭ بر معنوى معجزهسى اولارق ايمانڭ أساساتنى قورتارييور و موجود و محكم ايماندن إستفاده جهتنه دگل، بلكه چوق دليللر و پارلاق برهانلر ايله ايمانڭ إثباتنه و تحقّقنه و محافظهسنه و شبهاتدن قورتارماسنه خدمت ايتديگندن؛ هركسه بو زمانده أكمك گبى، علاج گبى لزومى وار اولديغنى دقّتله باقانلر حكم ايدييورلر.
او ديوانلر ديرلر كه: "ولى اول، گور؛ مقاماته چيق، باق؛ نورلرى، فيضلرى آل."
رسالهِٔ نور ايسه دير: "هر كيم اولورسهڭ اول؛ باق، گور، يالڭز گوزيڭى آچ، حقيقتى مشاهده ايت، سعادتِ أبديهنڭ آناختارى اولان ايمانڭى قورتار."
— 254 —
هم رسالة النور، أڭ أوّل ترجماننڭ نفسنى إقناعه چاليشير، صوڭره باشقهلره باقار. ألبته نفسِ أمّارهسنى تام إقناع ايدن و وسوسهسنى تمامًا إزاله ايدن بر درس، غايت قوّتلى و خالصدر كه، بو زمانده جماعت شكلنه گيرمش دهشتلى بر شخصِ معنوئِ ضلالت قارشيسنده تك باشيله غالبانه مقابله ايدر.
هم رسالة النور، سائر علمانڭ أثرلرى گبى، يالڭز عقلڭ آياغى و نظريله درس ويرمييور و أوليا مِثللو يالڭز قلبڭ كشف و ذوقيله حركت ايتمييور؛ بلكه عقلڭ و قلبڭ إتّحاد و إمتزاجى و روح وسائر لطائفڭ تعاونى آياغيله حركت ايدهرك أَوْجِ أعلايه اوچار؛ تعرّض ايدن فلسفهنڭ دگل آياغى، بلكه گوزى يتيشهمديگى يرلره چيقار؛ حقائقِ ايمانيهيى كور گوزينه ده گوسترر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
معنوى بر إخطار ايله، بر ايكى اينجه مسئلهيى يازييورم:
برنجيسى:گچن سنه رمضانِ شريفده، أهلِ سنّتڭ سلامتى و نجاتى ايچون ايديلن پك چوق دعالرڭ شيمديلك آشكاره قبوللرى گورونمهمسنه خصوصى ايكى سبب إخطار ايديلدى:
برنجى سبب: بو عصرڭ عجيب خاصّهسندندر كه: ألماسى ألماس بيلديگى حالده، جامى اوڭا ترجيح ايدر. بو عصردهكى أهلِ ايمانڭ فوق العاده صافدرونلغى و دهشتلى جانيلرى عالىجنابانه عفو ايتمهسى؛ و بر تك حسنهيى و بيڭلر سيّئاتى ايشلهين و بيڭلر معنوى و مادّى حقوقِ عبادى محو ايدن آدمدن گورسه، اوڭا بر نوع طرفدار چيقماسيدر. بو صورتله أقلِّ قليل اولان أهلِ ضلالت و طغيان؛ صافدل طرفدار ايله أكثريت تشكيل ايدهرك، أكثريتڭ خطاسنه ترتّب ايدن مصيبتِ عامّهنڭ دوامنه و إدامهسنه بلكه تشديدينه قدرِ إلٰهىيه فتوا ويررلر؛ بز بوڭا مستحقز ديرلر. أوت ألماسى
— 255 —
بيلديگى حالده، يالڭز ضرورتِ قطعيه صورتنده شيشهيى اوڭا ترجيح ايتمگه رخصتِ شرعيه وار. يوقسه كوچك بر إحتياجله ويا طمع ويا خفيف بر قورقو ايله ترجيح ايديلسه؛ أبلهانه بر جهالت و خسارتدر، طوقاته مستحق ايدر. هم عالىجنابانه عفو ايتمك ايسه، يالڭز كندينه قارشى جنايتى عفو ايدهبيلير. كندى حقّندن واز گچسه حقّى وار؛ يوقسه باشقهلرينڭ حقوقنى چيگنهين جانيلره عفوكارانه باقمغه حقّى يوقدر، ظَلَمَهيه شريك اولور.
ايكنجى سبب: إذن اولماديغندن يازيلمادى.
ايكنجى مسئله:قارداشلرم! أسكيشهر حپسخانهسنده، آخر زمانڭ حادثاتى حقّنده گلن روايتلرڭ تأويللرى مطابق و طوغرى چيقدقلرى حالده، أهلِ علم و أهلِ ايمان اونلرى بيلمهملرينڭ و گورمهملرينڭ سرّينى و حكمتنى بيان ايتمك نيّتيله باشلادم؛ بر ايكى صحيفه يازدم، پرده قپاندى، گرى قالدى.
بو بش سنهده، بش آلتى دفعه عين مسئلهيه متوجّه اولوب موفّق اولامييوردم. يالڭز او مسئلهنڭ تفرّعاتندن بڭا عائد بر مسئلهيى بيان ايتمك إخطار ايديلدى. شويله كه:
حرّيتڭ بدايتنده، رسالة النوردن چوق أوّل، قوّتلى بر اُميد و إعتقاد ايله، أهلِ ايمانڭ مأيوسيتلرينى إزاله ايچون، "إستقبالده بر ايشيق وار، بر نور گورويورم" دييه مژدهلر ويرييوردم. حتّى حرّيتدن أوّل طلبهلريمه بشارت ايدردم. تاريخچهِٔ حياتمده عبد الرحمانڭ يازديغى گبى، سنوحات مِثللو رسالهلرده دخى "بن بر ايشيق گورويورم" دييه دهشتلى حادثهلره قارشى او اُميد ايله طايانوب مقابله ايدردم. بن ده هركس گبى او ايشيغى سياست عالمنده و حياتِ إجتماعيهِٔ إسلاميهده و چوق گنيش بر دائرهده تصوّر ايدييوردم. حالبوكه حادثاتِ عالم ايكى حربِ عمومى ايله بنى او غيبى إخبارده و بشارتده بر درجه تكذيب ايدوب اميديمى قيردى.
بردن بر إخطارِ غيبى ايله قطعى قناعت ويرهجك بر صورتده قلبمه گلدى كه: "جدّى بر علاقه ايله سنڭ أسكيدن بَرى تكرار ايتديگڭ "ايشيق وار، بر نور
— 256 —
گورهجگز" دييه مژدهلرڭ تأويلى و تفسيرى و تعبيرى، سزڭ حقّڭزده بلكه ايمان جهتيله عالمِ إسلام حقّنده دخى أهمّيتلى، رسالة النوردر. بو بر ايشيقدر كه، سنى شدّتلى علاقهدار ايتمش ايدى. و بو بر نوردر كه، أسكيده تخيّل و تخمينڭله گنيش دائرهده بلكه سياست عالمنده گلهجك مسعودانه و ديندارانه حالتلرڭ و وضعيتلرڭ مقدّمهسى و مژدهجيسى ايكن، بو معجّل ايشيغى او مؤجّل سعادت تصوّر ايدهرك، أسكى زمانده سياست قپوسيله اونى آرايوردڭ.
أوت اوتوز قرق سنه أوّل بر حسِّ قبل الوقوع ايله حسّ ايتدڭ. فقط ناصل قيرمزى بر پرده ايله سياه بر يره باقيلسه، قارهيى قيرمزى گورور. سن دخى طوغرى گوردڭ، فقط ياڭليش تطبيق ايتدڭ. سياست جاذبهسى سنى آلداتدى."
س ع
٭ ٭ ٭
أمين ايله فيضىنڭ استادلرينڭ غريب وضعيتنه و رسالهِٔ نورڭ عجيب أهمّيتنه دلالت ايدن بر سؤاللرى و استادلرينڭ اونلره و أمثاللرينه ويرديگى بر جوابدر:
سؤال:عالمِ إسلامڭ مقدّراتيله جدّى علاقهدار اولان بو جهان حربنڭ دهشتلى زمانلرنده أللى گون قدر، (شيمدى يدى سنهدن گچدى، عين حال دوام ايدييور. هيچ نه صورويور و نه ده مراق ايدر.) هر گون خدمتڭزده بولونان بزلردن بر دفعهجق صورماديڭز. عجبا بو بيوك حادثهدن داها بيوك ديگر بر حقيقت مى حكم ايدييور كه، بونى أهمّيتدن إسقاط ايدييور؛ ياخود اونڭله مشغول اولمانڭ بر ضررى مى وار؟. دييه استاديمزدن صوردق.
او ده الجواب دييور كه:أوت بو جهان حربندن داها بيوك بر حقيقت و داها أعظم بر حادثه حكم ايتديگى ايچون، شو جهان حربى اوڭا نسبةً چوق أهمّيتسز
— 257 —
دوشويور. چونكه بو جهان حربنده ايكى حكومت كُرهِٔ أرضڭ حاكميتى ايچون مرافعه و محاكمه دعواسنده بولونمالرى ايچنده ايكى معظّم دينڭ مصالحه و صلح محكمهسنه باريشمق دعواسى آچيلارق و دينسزلگڭ دهشتلى جريانى ده سماوى دينلرله مجاهدهِٔ عظيمهسى باشلاديغى هنگامده، نوعِ بشرڭ سوسيالست طبقهسيله بورژووالر طائفهسنڭ محكمهِٔ كبرالرنده آچيلان دعوالرندن چوق مهمّ اويله بر دعوا آچيلمش و اويله معظّم بر حقيقت ميدانه چيقمش كه، او دعوانڭ تك بر آدمه إصابت ايدن مقدارى بو جهان حربندن داها بيوكدر. ايشته او دعوا ده بودر كه:
شو زمانده هر بر مؤمن ايچون، بلكه هركس ايچون كُرهِٔ أرض قدر بر باقى تارلا و او تارلا باشدن باشه باغچهلر و قصرلرله مزيَّن أبدى بر ملك آلمق ويا او ملكى غائب ايتمك دعواسى آچيلمش. ديمك هر بر تك آدمڭ باشنه اويله بر دعوا آچيلمش كه؛ أگر إنگليز آلمان قدر ثروتى و قوّتى اولسه و عقلى ده وارسه، يالڭز او دعوايى قزانمق ايچون بتوننى صرف ايدهجك. ألبته بو دعوايى قزانمهدن أوّل باشقه شيلره أهمّيت ويرن، ديوانهدر. حتّى او دعوا او درجه تهلكهيه دوشمش كه، بر أهلِ كشفڭ مشاهدهسيله، بر يرده أجل ألندن ترخيص تذكرهسنى آلان قرق آدمدن بر آدم قزانهبيلمش، اوتوز طوقوزى غائب ايتمش.
ايشته بو أهمّيتلى، عظيم دعوايى قزانديرهجق و يگرمى سنهدن بَرى تجربهلر ايله اوندن سكزينه او دعوايى قزانديران بر دعوا وكيلى بولونسه؛ ألبته عقلى باشنده هر آدم، او دعوايى قزانديران اويله بر دعوا وكيلنى وظيفهيه سَوق ايدهجك اولان بر خدمته هر حادثهنڭ فوقنده أهمّيت ويرمگه مكلّفدر. ايشته او دعوا وكيلنڭ بو عصرده بريسى بلكه برنجيسى، قرآنِ معجز البيانڭ إعجازِ معنويسندن سوزولن و چيقان و تولّد ايدن رسالهِٔ نور اولديغنى بيڭلر اونڭ ايله او دعوايى قزانانلر شاهددر.
أوت بو كُرهِٔ أرضه مأموريتله گوندريلن هر إنسان، بوراده مسافر و فانى اولديغى و ماهيتى بر حياتِ باقيهيه متوجّه بولونديغى قطعيًا تحقّق ايتمشدر. او هر إنسان، بو زمانده حياتِ أبديهسنى قورتارهجق اولان إستناد نقطهلرى صارصيلديغندن بو دنياسنى و
— 258 —
ايچنده بتون علاقهدار أحبابنى أبدى ترك ايتمكله برابر، بو دنيادن بيڭلر درجه داها مكمّل بر باقى ملكى ده غائب ايتمك ويا قزانمق دعواسى باشنه آچيلمش. أگر ايمان وثيقهسى اولمازسه و براتى و سندى اولان إعتقادى صاغلام بر صورتده ألده ايتمزسه، او دعوايى غيب ايدر. عجبا بو غائب ايتديگى شيئڭ يرينى هانگى شى طولديرهبيلير؟
ايشته بو حقيقته بناءً، بنم و قارداشلريمڭ هر بريمزڭ يوز درجه عقلى و فكرى زيادهلشسه، بو معظّم وظيفهِٔ قدسيهنڭ خدمتنه آنجق كافى گلهبيلير. سائر مسئلهلره باقمق، بزه فضولى و مالايعنى اولور. يالڭز بو قدر وار كه، رسالهِٔ نور شاكردلرينڭ بر قسمى اوتهكى دعوالر ايچنده بولونديغى و لزومسز و سببسز بعضًا بزه عقلسزلرڭ تجاوزلرى و تعرّضلرى زماننده ضرورت درجهسنده، ايستهميهرك موقّةً باقمشز.
هم بو حقيقى و پك بيوك دعوانڭ خارجندهكى دعوالره و بوغوشمالره علاقهدارانه فكرًا و قلبًا قاريشمق ضررليدر. چونكه بويله گنيش و سياسى و هيجان ويرن دائرهلره دقّت ايدن و اونلرله مشغول اولان بر آدم، قيصه بر دائره ايچنده وظيفهدار اولديغى أهمّيتلى خدمتلرندن گرى قالير ويا شوقى قيريلير. هم او گنيش و جاذبهدار سياست و بوغوشمه دائرهلرينه دقّت ايدن، بعضًا قاپيلير؛ وظيفهسنى ياپامديغى گبى، سلامتِ قلبنى و حسنِ نيّتنى و إستقامتِ فكرينى و خدمتندهكى إخلاصى غائب ايتمهسه ده او إتهام آلتنده قالابيلير. حتّى محكمهده بڭا بو نقطهدن هجوم ايتدكلرى زمان ديدم: گونش گبى حقيقتِ ايمانيه و قرآنيه، يردهكى موقّت ايشيقلرڭ جاذبهسنه تابع و آلَت اولماديغى گبى، او حقيقتى جدًّا طانييان، دگل كُرهِٔ أرضدهكى حادثاته، بلكه كائناته ده آلَت ايدهمز ديدم، اونلرى صوصديردم.
ايشته استاديمزڭ جوابى بيتدى، بز ده بتون قوّتمزله تصديق ايتدك.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
— 259 —
(بر مكتوبڭ پارچهسيدر. بو مقام مناسبتنه بناءً يازيلدى.)
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
صاقين، دنيا جريانلرى، خصوصًا سياست جريانلرى و بِالخاصّه خارجه باقان جريانلر سزى تفرقهيه آتماسين. قارشيڭزده إتّحاد ايتمش ضلالت فرقهلرينه قارشى سزى پريشان ايتمهسين!
اَلْحُبُّ فِى اللّٰهِ وَ الْبُغْضُ فِى اللّٰهِ
دستورِ رحمانى يرينه، اَلْعِيَاذُ بِاللّٰه
اَلْحُبُّ فِى السِّيَاسَةِ وَ الْبُغْضُ لِلسِّيَاسَةِ
دستورِ شيطانى حكم ايدهرك، مَلك گبى بر حقيقت قارداشنه عداوت و الخنّاس گبى بر سياست آرقداشنه محبّت و طرفدارلقله ظلمنه رضا گوستروب، جنايتنه معنًا شريك أيلهمسين.
أوت بو زماندهكى سياست، قلبلرى إفساد ايدوب عصبى روحلرى عذاب ايچنده بيراقير. سلامتِ قلب و إستراحتِ روح ايستهين آدم، سياستى بيراقمالى. أوت، شيمدى كُرهِٔ أرضده هركس يا قلبًا، يا روحًا، يا عقلًا، يا بدنًا گلن مصيبتدن حصّهدارلقدن، عذاب چكييور، پريشاندر. بِالخاصّه أهلِ ضلالت و أهلِ غفلت، مرحمتِ عموميهِٔ إلٰهيهدن و حكمتِ تامّهِٔ سبحانيهدن خبرسز اولديغندن، نوعِ بشره رقّتِ جنسيه، علاقهدارلق جهتيله كندى ألمندن باشقه نوعِ بشرڭ شيمديكى أليم و دهشتلى ألملريله دخى متألّم اولوب عذاب چكييور. چونكه لزومسز و مالايعنى بر صورتده وظيفهِٔ حقيقيهلرينى و ألزم ايشلرينى بيراقوب آفاقى و سياسى بوغوشمالره و كائناتڭ حادثهلرينى مراق ايله ديڭلهيهرك، قاريشهرق روحلرينى سرسم عقللرينى گوهزه ايتمشلر. ضرره راضى اولانه مرحمت ايديلمز معناسنده اَلرَّاضِى بِالضَّرَرِ لَا يُنْظَرُ لَهُ قاعدهِٔ أساسيهسيله شفقت حقّنى و مرحمت لياقتنى كنديلرندن سلب ايتمشلر. اونلره آجينميهجق و شفقت ايديلمز. و لزومسز باشلرينه بلا گتيرييورلر.
بن تخمين ايدييورم كه: بتون كُرهِٔ أرضڭ بو يانغيننده و فورطنهلرنده، سلامتِ قلبنى و إستراحتِ روحنى محافظه ايدن و قورتاران، بو مملكتده، رسالة النور دائرهسنه صداقتله گيرنلردر.
— 260 —
چونكه اونلر، رسالة النوردن آلدقلرى ايمانِ تحقيقى درسلرينڭ نوريله و گوزيله، هر شيده رحمتِ إلٰهيهنڭ ايزينى، ئوزينى، يوزينى گوروب، هر شيده كمالِ حكمتنى، جمالِ عدالتنى مشاهده ايتدكلرندن كمالِ تسليميت و رضا ايله، ربوبيتِ إلٰهيهنڭ إجراآتندن اولان مصيبتلره قارشى تسليميتله، گولهرك قارشيلايورلر، رضا گوسترييورلر. و مرحمتِ إلٰهيهدن داها ايلرى شفقتلرينى سورمييورلر كه، ألم و عذاب چكسينلر. ايشته بو حقيقته بناءً، دگل يالڭز حياتِ اُخرويهنڭ، بلكه دنيادهكى حياتڭ دخى سعادت و لذّتنى ايستهينلر، (حدسز تجربهلرله) رسالة النورڭ ايمانى و قرآنى درسلرنده بولابيلير و بولويورلر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
أهمّيتلى بر خواجهنڭ استاد حقّنده زياده حسنِ ظنّنى تعديل ايتمك مناسبتيله أمين و فيضىنڭ او خواجهيه گوندردكلرى بر مكتوب
عزيز، صادق و محترم خواجه حشمت أفندى!
سزڭ، مجدّد حقّندهكى مكتوبڭزى حيرتله اوقودق، استاديمزه سويلهدك. استاديمز دييور كه:
"أوت بو زمانده هم ايمان و دين، هم حياتِ إجتماعيه و شريعت، هم حقوقِ عامّه و سياستِ إسلاميه ايچون، غايت أهمّيتلى بر مجدّد ايستر. فقط أڭ أهمّيتليسى، حقائقِ ايمانيهيى محافظه نقطهسندهكى تجديد، أڭ مقدّس و أڭ بيوگيدر. شريعت و حياتِ إجتماعيه و سياسيه دائرهلرى اوڭا نسبةً ايكنجى، اوچنجى، دردنجى درجهده قالييور.
روايتِ حديثيهده، تجديدِ دين حقّندهكى زياده أهمّيت ايسه، ايمانى حقائقدهكى تجديد إعتباريلهدر. فقط أفكارِ عامّهده و حياتپرست إنسانلرڭ نظرنده ظاهرًا گنيش و
— 261 —
حاكميت نقطهسنده جاذبهدار اولان حياتِ إجتماعيهِٔ إسلاميه و سياستِ دينيه جهتلرى داها زياده أهمّيتلى گورونديگى ايچون، او عدسه ايله او نقطهِٔ نظردن باقييورلر، معنا ويرييورلر.
هم بو اوچ وظائف بردن بر شخصده، وياخود بر جماعتده، بو زمانده بولونماسى و مكمّل اولماسى و بربرينى جرح ايتمهمسى پك اوزاق، عادتا قابل گورولمييور. آخر زمانده، آلِ بيتِ نبوينڭ جماعتِ نورانيهسنى تمثيل ايدن مهديده و جماعتندهكى شخصِ معنويده آنجق إجتماع ايدهبيلير. جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه، بو عصرده رسالة النورڭ حقيقى شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى، حقائقِ ايمانيه محافظهسنده تجديد وظيفهسنى ياپديرمشدر. يگرمى سنهدن بَرى او وظيفهِٔ قدسيهده تأثيرلى و فاتحانه نشرياتيله غايت دهشتلى و قوّتلى زندقه و ضلالت هجومنه قارشى تام مقابله ايدوب، يوز بيڭلر أهلِ ايمانڭ ايمانلرينى قورتارديغنى قرق بيڭ آدم شهادت ايدر.
امّا بنم گبى عاجز و ضعيف بر بيچارهنڭ، بويله بيڭلر درجه حدّمدن فضله بر يوكى يوكلنمك طرزنده، بيچاره شخصمى مدارِ نظر ايتمهملى" دييور و سزه سلام ايدييور. بز ده ذاتِ عاليڭزه و اورادهكى رسالة النور ايله علاقهدار اولانلره سلام ايدييورز.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
استاديمزڭ أهمّيتلى بر مكتوبيدر
غايت جدّى بر إخطار ايله بر حقيقتى بيان ايتمگه لزوم وار. شويله كه:
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
سرّيله أهلِ ولايت، غيبى اولان شيلرى بيلديريلمزسه بيلمزلر. أڭ بيوك بر ولى دخى، خصمنڭ حقيقى حالنى بيلمدكلرى ايچون، حقسز
— 262 —
اولارق مبارزه ايتمهسنى عشرهِٔ مبشّرهنڭ مابيْنندهكى محاربه گوسترييور. ديمك ايكى ولى، ايكى أهلِ حقيقت بربرينى إنكار ايتمكله مقاملرندن سقوط ايتمزلر. مگر بتون بتون ظاهرِ شريعته مخالف و خطا بر إجتهاد ايله حركت ايديلمش اوله. بو سرّه بناءً
وَ الْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَ الْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ
دهكى علوِّ جناب دستورينه إتّباعًا و عوامِ مؤمنينڭ شيخلرينه قارشى حسنِ ظنلرينى قيرمامقله، ايمانلرينى صارصيلمادن محافظه ايتمك و رسالهِٔ نورڭ أركانلرينڭ حقسز إعتراضلره قارشى حقلى فقط ضررلى حدّتلرندن قورتارمق لزومنه بناءً؛ و أهلِ إلحادڭ ايكى طائفهِٔ أهلِ حقيقتڭ مابيْنندهكى خصومتدن إستفاده ايدهرك، برينڭ سلاحيله، إعتراضيله اوتهكينى جرح ايدوب اوتهكينڭ دليللريله بريكينى چوروتوب ايكيسنى ده يره وورمق و چوروتمكدن إجتنابًا، رسالهِٔ نور شاكردلرى بو مذكور بش أساسه بناءً، معارضلره حدّت و تهوّرله و مقابلهِٔ بِالْمثل ايله قارشيلاماملى. يالڭز كنديلرينى محافظه ايچون مصالحهكارانه، مدارِ إعتراض نقطهلرى ايضاح ايتمك و جواب ويرمك گركدر.
چونكه بو زمانده أنانيت چوق ايلرى گيتمش. هركس، قامتى مقدارنده بر بوز پارچهسى اولان أنانيتنى أريتمييور، بوزمييور؛ كنديسنى معذور بيلييور، اوندن نزاع چيقييور. أهلِ حق ضرر ايدر، أهلِ ضلالت إستفاده ايدييور.
إستانبولده معلوم إعتراض حادثهسى ايما ايدييور كه؛ ايلريده، مشربنى چوق بگهنن بعض ذاتلر و خودكام بعض صوفىمشرب و نفسِ أمّارهسنى تام ئولديرمهين و حبِّ جاه ورطهسندن قورتولميان بعض أهلِ إرشاد و أهلِ حق، رسالة النور و شاكردلرينه قارشى كندى مشربلرينى و مسلكلرينڭ رواجنى و أتباعلرينڭ حسنِ توجّهلرينى محافظه نيّتيله إعتراض ايدهجكلر، بلكه دهشتلى مقابله ايتمك إحتمالى وار. بويله حادثهلرڭ وقوعنده، بزلره إعتدالِ دم و صارصيلمامق و عداوته گيرمهمك و او معارض طائفهنڭ ده رؤسالرينى چوروتمهمك گركدر.
— 263 —
فاش ايتمك خاطريمه گلمهين بر سرّى، فاش ايتمگه مجبور اولدم. شويله كه:
رسالهِٔ نورڭ شخصِ معنويسى و او شخصِ معنوىيى تمثيل ايدن خاص شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى "فريد" مقامنه مظهر اولدقلرى ايچون، دگل خصوصى بر مملكتڭ قطبى، بلكه (أكثريتِ مطلقه ايله) حجازده بولونان قطبِ أعظمڭ تصرّفندن خارج اولديغى.. و اونڭ حكمى آلتنه گيرمگه مجبور دگل. هر زمانده بولونان ايكى إمام گبى، اونى يعنى قطبِ أعظمى، طانيمغه مجبور اولمايور. بن أسكيده رسالهِٔ نورڭ شخصِ معنويسنى، او إماملردن بريسنى ظن ايدييوردم. شيمدى آڭلايورم كه؛ غوثِ أعظمده قطبيت و غوثيتله برابر "فرديت" دخى بولونديغندن، آخر زماندهكى شاكردلرينڭ باغلانديغى رسالة النور، او فرديت مقامنڭ مظهريدر. گيزلنمگه لايق اولان بو سرِّ عظيمه بناءً، مكّهِٔ مكرّمهده دخى (فرضِ محال اولارق) رسالهِٔ النور عليهنده بر إعتراض قطبِ أعظمدن دخى گلسه؛ رسالهِٔ النور شاكردلرى صارصيلمايوب، او مبارك قطبِ أعظمڭ إعتراضنى إلتفات و سلام صورتنده تلقّى ايدوب، توجّهنى ده قزانمق ايچون، مدارِ إعتراض نقطهلرى او بيوك استادلرينه قارشى ايضاح ايله، أللرينى اوپمكدر.
أوت قارداشلرم؛ بو زمانده اويله دهشتلى جريانلر و حياتى و جهانى صارصهجق حادثهلر ايچنده، حدسز بر متانت و إعتدالِ دم و نهايتسز بر فداكارلق طاشيمق گركدر. أوت
يَسْتَحِبُّونَ الْحَيَاةَ الدُّنْيَا عَلَى اْلٰاخِرَةِ
آيتنڭ سرِّ إشاريسيله؛ آخرتى بيلدكلرى و ايمان ايتدكلرى حالده، دنيايى آخرته سَوهرك ترجيح ايتمك و قيريلهجق شيشهيى باقى ألماسه، بيلهرك رضا و سَوينجله ترجيح ايتمك و عاقبتى گورمهين كور حسّياتڭ حكميله، حاضر بر درهم زهرلى بر لذّتى، ايلريده بر بطمان صافى لذّته ترجيح ايتمك، بو زمانڭ دهشتلى بر مرضى، بر مصيبتيدر. او مصيبت سرّيله، مؤمنلر دخى بعضًا أهلِ ضلالته طرفدار اولمق گبى دهشتلى خطاده بولونويورلر. جنابِ حق أهلِ ايمانى و رسالهِٔ نور شاكردلرينى بو مصيبتلرڭ شرّندن محافظه أيلهسين، آمين.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 264 —
سؤال:إشاراتِ قرآنيه رسالهسنده، فاتحهنڭ صراطِ مستقيم أصحابى كه، الَّذِينَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ آيتنڭ تعريف أيلديگى طائفه ايچنده، هم
لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى... حَتَّى يَاْتِىَ اللّٰهُ بِاَمْرِهِ
إلى آخر... حديثنڭ آخر زمانده گوسترديگى مجاهدلر ايچنده، هم وَالْعَصْرِ سورهسنڭ
اِلَّا الَّذِينَ اٰمَنُوا وَ عَمِلوُا الصَّالِحَاتِ
ايله باشلايان اوچ جملهسنده معناىِ إشارى ايله خصوصى بر صورتده داخل بر فردڭ، رسالهِٔ نور شاكردلرى اولديغنه سبب نهدر و وجهِ تخصيصى نهدر؟
الجواب:سببى ايسه؛ رسالهِٔ نور، يوزه ياقين دين طلسملرينى و حقائقِ قرآنيه معمّالرينى حلّ و كشف ايتمشدر كه؛ هر بر طلسمڭ بيلينمهمسندن چوق إنسانلر شبهاته و شكوكه دوشوب، تردّدلردن قورتولمايوب، بعضًا ايماننى غائب ايدردى. شيمدى بتون دينسزلر طوپلانسه، او طلسملرڭ كشفندن صوڭره غلبه ايدهمزلر. يگرمى سكزنجى مكتوبده عناياتِ سبعهده بر قسمنه إشارت ايديلمش. إن شاء اللّٰه بر زمان او طلسملر، مستقل بر رسالهده جمع ايديلهجك.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
صلاح الدّينڭ فقرهسندن بر پارچهدر
بر وقت طوسيهدن قسطمونىيه گليركن، برابرمده رسالهِٔ نورڭ لمعهلرى و شعاعلرى واردى. حشره دائر بر مبحث اوقويوردم. قاميون يوقوشلرى طيرمانييوردى. هوانڭ و ماكينهنڭ حرارتى بڭا آغيرلق و فكريمه ده "بو رسالهِٔ معظّم بر معجزهِٔ قرآنيهدر. باشقه ساحهده معجزه گوسترهبيلير مى؟ حالبوكه معجزه، أنبيالره مخصوصدر. رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامدن صوڭره معجزه گوستريلميهجكدر." ملاحظهسى أثناسنده قاميون مدهش صدمهلرله اوچ طاقلهده، يگرمىبش اوتوز متره يردن آشاغىيه
— 265 —
يووارلاندى. شهادت گتيرييوردم. يارهلى مىيم دييه كنديمى يوقلادم. يوز بيڭ شكر هيچ بر يارهم يوق. قورقهرق طوغرولدم، شوفورڭ قفاسى پارچهلانمش، "آه، اوف" چكييور. أطرافمى تدقيق ايتدم؛ شوفور طرفندهكى جاملر خردهخاش اولمش. بنم طرفمدهكى اينجه جام بيله قيريلمامش. او آنده بونڭ بيوك بر كرامت اولديغنى، معجزه اولماديغنى و بر داها بويله ماجرالى شيلرى تفكّر ايتمهمك ايچون كرامتكارانه رسالهِٔ نورڭ بر طوقادى اولديغنى آڭلادم.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
صلاح الدين چلبى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
رسالهِٔ نورڭ حقّانيتنه و أهمّيتنه دائر بر إمضاىِ غيبى حكمنده بو مجموعهنڭ گوسترديگى قيمت رسالهِٔ نورده بولونديغنى، بو زمانڭ دهشتلى فورطنهلرى إثبات ايدييور.
أوت قارداشلرم، حضرتِ عيسى عليه السلام إنجيلِ شريفده ديمش كه: "بن گيدييورم، تا سزه تسلّيجى گلسين." يعنى حضرتِ أحمد عليه الصلاة والسلام گلسين، ديمهسيله قرآنڭ بشره غايت بيوك بر نتيجهسى، بر غايهسى، بر هديهسى؛ تسلّيدر.
أوت بو دهشتلى كائناتڭ فورطنهلرى و زوال تخريباتلرى و بو بوشلق نهايتسز فضاده هر شى ايله علاقهدار اولان إنسان ايچون تسلّىيى و إستمداد نقطهلرينى قرآن ويرييور. أڭ زياده او تسلّىيه محتاج بو زماندر و أڭ زياده قوّتلى بر صورتده او تسلّىيى إثبات ايدن، گوسترن رسالهِٔ نوردر. چونكه ظلمات و أوهامڭ منبعى اولان طبيعتى، او دلمش گچمش، حقيقت نورينه گيرمش. يگرمى طوقوزنجى و اوتوزنجى و اون آلتنجى سوزلر گبى أكثر پارچهلرنده، حقائقِ ايمانيهنڭ يوزر طلسملرينى كشف و ايضاح
— 266 —
ايدوب، عقلى إنكاردن تردّدلردن قورتارمش. ايشته بو حقيقت ايچوندر كه؛ بو چوق اوصانديريجى زمانده، اوصانديرميهجق بر طرزده، چوق تكرار ايله، عقلى باشنده اولانلرى رسالهِٔ نور ايله مشغول ايدييور. رأفت مكتوبنده ديمش: "نه وقت بر آرايه گلسهك، سوزلردن بريسنى آچوب اوقوروز، طاتلى طاتلى إستفاده ايدوب استاديمزله گوروشورز. هم رسالهِٔ نورڭ أڭ بارز خاصيتى، اوصانديرمامقدر. يوز دفعه اوقونسه، يوزبرنجىده ينه ذوق ايله اوقونهبيلير." ديمش. طوغرى سويلهمش.
يالڭز رسالهِٔ نورڭ ترجمانى، حقيقى وظيفهسنڭ خارجنده دنيادهكى إستقبالياته نادرًا آرا صيره باقماسى، ظاهرى بر مشوّشيت ويرر. مثلا: بوندن اوتوز قرق سنه أوّل: "بر نور گلهجك، بر نور عالمى گورهجگز" ديمش و او معنايى، گنيش بر دائرهده و سياستده تصوّر ايتمش.
هم بوندن اون درت، اون بش سنه أوّل، "دينسزلگى چويرنلر مدهش سماوى طوقاتلر ييهجكلر" دييه بيوك، گنيش، كُرهِٔ أرض دائرهسندهكى حادثهيى، طار بر مملكتده و محدود إنسانلرده تصوّر ايتمش. حالبوكه إستقبال، او ايكى إخبارِ غيبىيى تصوّرڭ پك فوقنده تفسير و تعبير أيلدى. أسكى سعيدڭ "بر نور عالمى گورهجگز" ديمسى، رسالهِٔ نورڭ دائرهسنڭ معناسنى حسّ ايتمش؛ گنيش بر دائرهِٔ سياسيه تصوّر ايتديگى گبى، سرِّاِنَّا اَعْطَيْنَاده،اون اوچ اون درت سنه صوڭره، "دينسزلگى، زندقهيى نشر ايدنلر، مدهش طوقاتلر ييهجكلر." دييوب؛ گنيش بر حقيقتى طار بر دائرهده تصوّر ايتمش. إستقبال، او ايكى حقيقتى تعبير و تفسير أيلدى. باشده إسپارطه اولارق رسالهِٔ نور دائرهسى، أوّلكى حقيقتى پك پارلاق و گوزل بر صورتده گوسترديگى گبى؛ ايكنجى حقيقتى ده، مدنيتِ سفيههنڭ طغياننڭ و مادّيونلق
(حاشيه): أوت مادّيونلق طاعوننڭ خستهلغى نوعِ بشره بو دهشتلى صيتمهيى و كُرهِٔ أرضه بو تيترهمگى ويرمشدر.
طاعوننڭ آشيلامسنى چويرن و إداره ايدن أرواحِ خبيثهنڭ باشلرينه گلن بو دهشتلى سماوى طوقاتلر، گنيش بر دائرهده، سرِّاِنَّا اَعْطَيْنَانڭحقيقتنى، تام تامنه إثبات ايتمش.
— 267 —
سؤال: رسالهِٔ نور قطعى برهانلره إستنادًا حكملرى عين عيننه، تأويلسز، تعبيرسز حقيقت چيقماسى و يالڭز إشارتِ توافقيه و سنوحاتِ قلبيهيه إعتمادًا بياناتى، بويله دنيوى اولان مسائلِ إستقباليهده نهدن تعبير و تأويله محتاج اولويور؟ دييه خاطريمه گلدى.
بويله بر جواب إخطار ايديلدى كه: غيبى إستقبالِ دنيوىده باشه گلن حادثاتى بيلديرمهمكده؛ جنابِ أرحم الراحمينڭ چوق بيوك بر رحمتى صاقلانديغى و غيبى گيزلهمكده چوق أهمّيتلى بر حكمتى بولونديغى جهتله، غيبى شيلرى خبر ويرمكدن ياساق ايدوب، يالڭز مبهم و مجمل بر صورتده، يا إلهام ويا إخطار ايله بر أمارهيى وسيله ايدهرك، كشفياتده و رؤياىِ صادقهده بر قسم غيبى حقيقتلرينى إحساس ايدر. و او حقيقتلرڭ خصوصى صورتلرى، وقوعندن صوڭره بيلينير.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ نور شاكردلرندن أمين، حلمى، كامل و فيضىنڭ بر فقرهسيدر.
رسالهِٔ نورڭ قصبهلره، جماعتلره بركته مدار اولماسى و اوڭا ضرر ويرنلره طوقات گلمهسى گبى؛ شخصلره ده، پك ظاهر بر صورتده هم بركت و حسنِ معيشت (اوڭا چاليشانلره)؛ و غيبى طوقاتلر، (اونڭ عليهنده چاليشانلره) گلمهسى.. بو حواليده پك چوق حادثهلرى وار. بز كندى نفسمزده؛ چاليشديغمز زمان پك ظاهرى بر صورتده بر حسنِ معيشت، بر عنايت گورديگمز گبى؛ رسالهِٔ نورڭ أركانندن نظيف، قطعى بر صورتده خبر ويرييور كه: اوچ درت آدم، دنيا ثروتنڭ خاطرى ايچون رسالهِٔ النور عليهنده طوپلانوب، منافقانه بر تدبير قوردقلرى هنگامده؛ اوچ گون صوڭره او اوچ آدمڭ خانهلرى و دكّانلرى يانوب، بيڭلر ليرا ضايعاتله طوقات ييديلر.
هم بر دسّاس و جاسوس آدم، رسالة النور شاكردلرى عليهنده چاليشييوردى كه، اونلرى حپسه آتديرسين. بر گون (سربست اولارق) "بن بر ايپ اوجى بولامدم كه،
— 268 —
بونلرى حپسه صوقهيم. أگر بر ايپ اوجى بولسهم، اونلرى حپسه صوقهجغم." دييه إعلان ايتديگى وقتدن ايكى گون صوڭره بر ايش ياپوب، رسالهِٔ نور شاكردلرى يرنده، او ايكى سنه حپسه گيردى.
هم بدبخت، معنّد بر آدم، شدّتلى رسالهِٔ نور عليهنده هم شاكردلرينڭ بر ركنى عليهنده بولونديغى هنگامده، بر ايكى گون صوڭره ميخانهيه گيدوب ايچه ايچه چاتلامش، اوراده ئولمش.
بو نوعده چوق حادثهلر وار. ديمك رسالهِٔ نور دوستلره ترياق اولديغى گبى، دشمنلره ده صاعقه اولويور.
هم غوثِ أعظمڭ استاديمز حقّنده
فَاِنَّكَ مَحْرُوسٌ بِعَيْنِ الْعِنَايَةِ
فقرهسيله، عنايت و تسهيله دائما مظهر اولديغنه؛ و توافق، رسالهِٔ نورڭ بر معدنى بولونديغنه پك چوق أمارهلردن، بو بر ايكى گون ظرفنده، كوچك و لطيف، فقط قطعى قناعت ويرن جزئى حادثهلرڭ توافقاتنده گوزيمزله گورديگمز عناياتِ ربّانيهنڭ نمونهلرندن بش آلتيسنى بيان ايدييورز كه، اونلر بو ايكى گون ظرفنده برابر وقوعه گلمش:
برنجيسى:دون استاديمزه، رسالهِٔ نوره عائد اوچ خدمت لازم گلدى. كيمسه ده يوق. بزلر ده اوزاقده. مرديواندن اينوب، بر چوجغى بولوب، بزلره گوندرمك نيّتيله قپويى آچدى. رسالهِٔ نورڭ او اوچ خدمتنى گورهجك اوچ شاكردى، فوق العاده بر طرزده دقيقهسيله قپويه گلمشلر.
ايكنجيسى:..............................
اوچنجيسى:استاديمز، عين بوگون أمين قارداشمزه ديدى: اوچ درت آيدر هر هفته قريهسندن بورايه گلن خانه صاحبهسى گلمدى، درت آى اولدى كراسنى آلمادى. هر حالده خبر گوندريڭز گلسين، كراسنى آلسين." ديديگى عين وقتده، درت آيدن بَرى گلمهين او خانه صاحبهسى قپويى ووردى، گلدى. بش آيلق كراسنى آلدى. استاديمز، بو حادثهِٔ عنايتدن ممنونيتى ايچون، اوڭا اوزاق بر ناحيهدن گلن، يووارلاق، هيچ گورمديگمز و بوراده بولونميان بر كوچك أكمگى او خانه صاحبهسنه ويردى. عين وقتده
— 269 —
يگرمى دقيقه ظرفنده، بوراده بولونميان او عين أكمكدن بش مِثلى، ايكى سنه رسالهِٔ نورڭ بر كتابنى آلوب مطالعهسنڭ معنوى اجرتنڭ بيڭده بر اجرتى اولارق گلدى. و بر پارچه عاشورا چورباسنى دخى ينه او أو صاحبهسنه ويردى. عينًا او عاشورانڭ اون مِثلى قدر، اوچ لطيف أكمك، ينه ايكى سنه ايكى كتابڭ اوقوماسنه بيڭده بر اجرت اولارق گلدى. گوزيمزله گوردك.
هم بوگون او خانه صاحبهسنڭ، يدى سنهدر آدينى بيلمديگى ايچون استاديمز اوڭا "إسمڭ نهدر؟" دييه صوردى. ديدى: خيريهدر. خيريه إسمنده اولمق تفأليله، ايكى ساعت صوڭره، خيرى نامنده رسالهِٔ نورڭ بر شاكردى، خبريمز يوقكن إستانبوله گيتمش. هم تجارت مناسبتيله ايكى مهمّ شاكردلرى دخى گيدوب گج قالديلر. مادّى و معنوى فورطنهلر مناسبتيله استاديمز هم اونلرى، هم اورادهكى مهمّ بر شاكردى ايچون چوق مراق ايدييوردى. بوگون او خيرى، ايكى ساعت او خيريهدن صوڭره قپويى آچدى گلدى؛ او اوچ شاكرد حقّندهكى مراقى إزاله ايتمكله برابر، استادڭ درت آيدن بَرى دوام ايدن تفاريق نامندهكى بر قوقوسى بوگون بيتمش كنديمز گوردك. خيرينڭ بر كوچك شيشه ألنده، "ايشته سزه تفاريق گتيردم." ديدى. ايشته بو كوچك، لطيف تفاريقدهكى توافقه بارك اللّٰه ديدى.
بو ايكى گون ظرفنده بو كوچك نمونهلر گبى، استاديمز معجزاتِ أحمديهنڭ (عصم) تصحيحاتيله مشغول اولديغى ايچون، چوق نمونهلر گورمش. مادام ايكى گون ظرفنده بو قدر عناياتڭ جلوهلرينى گورويورز. رسالهِٔ نور دائرهسى ايچنده دقّت ايديلسه هركس (كندى نفسنده) خدمتى درجهسنده بويله نمونهلرى گورهجكدر.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن حلمى، أمين، كامل، فيضى، حافظ أحمد
أوت، بن ده تصديق ايدييورم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 270 —
فيضيله أمين دييورلر:استاديمز اولان رسالهِٔ نورڭ جدّى حقائقلرى ايچنده أڭ طاتلى بر فاكههسى توافق اولديغى ايچون، قارداشلريمزه ينه بو ايكى گون ظرفنده كوچك بر ايكى توافقى، سزه بوندن أوّلكى توافقه حاشيه اولارق يازييورز:
أوت ناصلكه كلماتده و كلماتِ مكتوبهده توافق؛ بر قصد، بر عنايتِ خصوصيهيى گوسترييور. بعضًا خارقه اولوب كرامت درجهسنه چيقييور. بعضًا لطيف بر ظرافت ويرييور. عينًا اويله ده، رسالهِٔ نوره عائد و استاديمزه عائد حادثاتده ده عينًا قصدى و عنايتكارانه توافقى، أقوالده اولديغى گبى، او أفعالده ده گورويورز. أزجمله:
سزه يازيلان، درت آى گلمهين خانه صاحبهسى ايچون أمين قارداشمزه ديدى: "خبر گوندر" تكلّمنده، اونڭ قپو چالماسى توافق ايتديگى گبى؛ عين جملهيى بر گون صوڭره ايكى دفعه اوقوديغى زمان، "أمينه ديديگى" كلمهسى اوقونديغى آننده، آشاغيدهكى قپويى أمين آچدى. گلمك زمانى گلمهدن گلدى. ايكنجى گون، ينه باشقه بر آدمه اوقونديغى وقت، "أمينه ديديگى" كلمهسنى اوقوديغى وقت، عين آنده يوقارى قپويى أمين آچدى، گلمه عادتنه مخالف اولارق گلدى، گيردى. بو ايكى توافق، خانه صاحبهسنڭ توافقنه توافقى گوسترييور كه؛ أڭ جزئى ايشلريمز ده تصادف دگل، قصدى توافقدر.
هم درت آى أوّل بزه بر پارچه تارخانه گتيرن رسالهِٔ نور شاكردلرندن فؤادڭ إستانبوله گيدوب، اوتوز گون تأخيرندن گج قالماسندن أنديشه ايتديگمز عين گونده، اونڭ تارخانهسى بيتديگى عين گونده گلمهسى، توافق ايتدى.
هم عين گونده، بر پارچه ترهياغى، (بز ده استاديمز ده بونڭ بركتنى حسّ ايدييوردق) بيتديگى دقيقهده اونڭ مقدارينه توافق ايدوب، ظنّمزجه عين يردن، عين مقدار، عين زمانده گلديگى گبى؛ هم بورالرده كويلرده، كول ايچنده ياپيلان بر چورك، استاديمزڭ خوشنه گيتديگى ايچون صباح آقشام اوندن ييوب و اون بش گون دوام ايدن و بيتديگى عين گونده، عين چوركدن، اونڭ أقرباسندن بريسى گتيردى. بو توافقڭ خاطرى ايچون گرى چويرمدى، قبول ايتدى. گوزيمزله بو لطيف توافقدهكى شيرين
— 271 —
عناياتِ إلٰهيهنڭ جزئى جلوهلرينى گوردك و آڭلادق كه، كور تصادف ايشمزه قاريشمييور. معنيدار توافق، رسالهِٔ نورڭ كلماتنده و حروفاتنده اولديغى گبى، اوڭا تماس ايدن حركات و أفعالده دخى معنيدار توافقلر وار. عنايته تماس ايتديگى ايچون، أڭ جزئى بر شى ده اولسه قيمتى بيوكدر. بويله اوزون يازمق و زياده أهمّيت ويرمك إسراف اولماز. چونكه، معناسى اولان عنايت و إلتفاتِ رحمت مراددر. و او بحث ده، معنوى بر شكردر.
رسالهِٔ نور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ نور أجزالرينى محكمهدن آلوب، بڭا گتيروب تسليم ايدن حافظ مصطفىيه خطابدر.
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفَاتِ رَسَائِلِ النُّورِ
سن بيڭلر صفالرله گلدڭ، بنى أبدى منّتدار ايتدڭ. و صادق آرقداشلرڭ ايله رسالهِٔ نورڭ سربستيتنه خدمتڭز او درجه بيوك و قيمتداردر، دگل يالڭز بزى و رسالهِٔ نور شاكردلرينى، بلكه بو مملكتى، بلكه عالمِ إسلامى معنًا منّتدار ايتديڭز كه؛ أهلِ ايمانڭ إمدادينه يتيشمگه رسالهِٔ نورڭ يولنى سربستجه آچديڭز. بن، بر سنهدن بَرى سنى و سنڭله برابر رسالهِٔ نورڭ بو سربستيتنه چاليشانلرى، حافظ على و خسرو گبى رسالهِٔ نورڭ قهرمانلريله برابر معنوى قزانجلريمه و دعالريمه شريك ايتمشم؛ هم دوام ايدهجك. بورايه قدر يولدهكى هر بر دقيقه، بر گون خدمتده بولونمق گبى بنى منّتدار أيلهدڭ.
— 272 —
حاكمِ عادل نامنى آلان معلوم ذاتى و لهمزده اونڭله برابر چاليشانلرى، بو حقيقى عدالته خدمتلرى ايچون آخر عمريمه قدر اونوتميهجغم. آلتى يدى آيدر اونلرى ده عينًا معنوى قزانجلريمه شريك ايدييورم.
بڭا تسليم ايتدكلرى رسالهلرڭ بر قسمنى، قارداشلريمه جواب ويرهجگم، بتوننى يازسينلر، اونلره هديه ايدهجگم. چونكه اونلر، رسالهِٔ نورڭ بوندن صوڭرهكى خدمتنه تام حصّهداردرلر. بو مسئلهده بن دڭزلى شهرينى كندى قريهمه آرقداش ايدوب بتون أمواتنى و أهلِ ايمانڭ حياتده اولانلرينى هم كندم، هم رسالهِٔ نورڭ طلبهلرى، معنوى قزانجلريمزه حصّهدار ايتمگه قرار ويردك. دڭزلى حپسخانهسنى ده، بر إمتحان مدرسهمز تلقّى ايدييورز. و بزمله علاقهدار هم دڭزليده، هم حپسنده عمومنه و خصوصنه و تام عدالتنى گورديگمز محكمه هيئتنه چوق سلام و دعالر ايدرز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
بشنجى نقطه: رسالهِٔ نور، بو آناطولى مملكتنه بلالرڭ دفعنه أهمّيتلى بر وسيلهدر. صدقه ناصل بلايى دفع ايدييور، اونڭ إنتشارى و اوقونماسى كلّى بر صدقه نوعنده سماوى و أرضى بلالرڭ دفعنه وسيله اولديغى چوق أمارهلر و چوق حادثهلرله تبيّن ايتمش. حتّى قرآنڭ إشارتيله تحقّق ايتمش. و يازماسنى و إنتشارينى منع ايتمك زمانلرنده درت دفعه زلزلهلرڭ باشلاماسى و إنتشاريله طورمالرى و آناطوليده أكثر يرلرده اوقونماسى، حربِ عمومينڭ آناطولىيه گيرمهمسنه بر وسيله اولديغى سورهِٔ وَ الْعَصْرِ إشارت ايتديگى حالده، بو ايكى آى قوراقلق زماننده محكمهنڭ رسالهِٔ نورڭ برائتنه و وطنه منفعتلى اولديغنه دائر قرارينى محكمهِٔ تمييز تصديق ايدهرك تام بر سربستيتله رسالهِٔ نورڭ
— 273 —
إنتشارى و اوقونماسنى بكلركن، بتون بتون عكسنه اولارق منع ايديلمسى و محكمهدهكى رسالهلرى صاحبلرينه إعاده ايديلديگى حالده، بزى ده او جهتجه قونوشمقدن منع ايتمهلرى جهتيله، بلالرڭ دفعنه وسيله اولان بو كلّى صدقهِٔ معنويه بلايه قارشى چيقامدى، گناهمز نتيجهسى قوراقلق باشلادى.
بز رسالهِٔ نور شاكردلرى دنيايه چوق أهمّيت ويرمديگمزدن، دنيايه يالڭز رسالهِٔ نور ايچون باقديغمزدن، بو ياغمورسزلقده دخى او نقطهدن باقييورز. ايشته دڭزليده محكمهيه ويريلن جزئى بر قسم رسالهِٔ نور، صاحبلرينه إعادهسنڭ عين زماننده، بوراده دخى بر قسم ذاتلر يازمغه باشلامالرى عين وقتده، بو ياغمورسزلقده بر درجه رحمت ياغدى، فقط رسالهِٔ نورڭ سربستيتى جزئى اولماسندن، رحمت دخى جزئى قالدى. إن شاء اللّٰه ياقينده بنم ده رسالهلرم إعاده ايديلهجك، تام سربست و إنتشارى كلّيلشهجك و رحمت دخى تام اولاجق.
(حاشيه): هم عينًا اويله اولدى، بز گوردك.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ بِعَدَدِ قَطَرَاتِ الْمَطَرِ فِى لَيْلَةِ الرَّغَائِبِ
عزيز قارداشلرم!
سزه ايكى پوصلهيى ليلهِٔ رغائبدن آلتى ساعت أوّل يازدم. "حزبِ نوريه" و خسروڭ كاغدى ايله تسليمدن صوڭره، قطعيًا بنم قناعتمده بر نوع معجزهِٔ أحمديه اولارق، ايكى آيدن بَرى متماديًا قوراقلق و ياغمورسزلق و هر طرفده دائما نمازلردن صوڭره پك چوق دعالرڭ عقيم قالديغى و هركس مأيوسيتندن دردِ معيشت أنديشهسيله قلبًا آغلاركن، بردن ليلهِٔ رغائب (بتون عمرمده هيچ ايشيتمديگم و باشقهلرى ده
— 274 —
ايشيتمديگى) اوچ ساعتده يوز دفعه، بلكه فضله تكرارله مَلكِ رعدڭ بو يوكسك و شدّتلى تسبيحاتيله اويله بر رحمت ياغدى كه؛ أڭ معنّده دخى ليلهِٔ رغائبڭ قدسيتنى و حضرتِ رسالتڭ بر درجه، بر جهتده عالمِ شهادته تشريفنڭ عموم كائناتجه و بتون عصرلرده نظرِ أهمّيتده و رحمةً للعالمين اولديغنى إثبات ايتدى و كائنات او گيجهيى آلقيشلايور دييه گوستردى. عجبا، دعالريمزده إسپارطه بو مملكتله برابردى، بو ياغمورده حصّهسى وار مى، مراق ايدييورم. شيمدىيه قدر چوق أمارهلرله رسالهِٔ نور بر وسيلهِٔ رحمت اولماسندن، بو رحمت ايما ايدر كه، هر حالده بر فتوحاتى پرده آلتنده واردر و بلكه سربستيتنه بر إشارتدر.
(حاشيه-١): صوڭره تحقّق ايتدى كه؛ عين زمانده هم فتوحاتى هم سربستيتى پرده آلتنده تحقّق ايتمش.
هم بوراده "لمعهلر"ڭ ويردكلرى إشتياق جهتيله يازيجيلرڭ چوغالمهسى، إن شاء اللّٰه بر نوع مقبول دعا حكمنه گچدى.
رسالهِٔ نور طلبهلرى نامنه
أوت: محمد، أوت: جيلان
دعاڭزه محتاج قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز صدّيق قارداشلرم!
ليلهِٔ معراجڭ، عين ليلهِٔ رغائب گبى هيچ إنكار ايديلمز بر طرزده، بر نوع معجزهِٔ أحمديه گبى بر كرامتنى و كائناتجه حرمتنى گوزيمزله گوردك. شويله كه:
— 275 —
ناصل أوّلجه يازديغمز گبى، ايكى آى قوراقلق ايچنده بوراده هيچ ياغمور گلمديگى، گويا ليلهِٔ رغائبى بكلهيور گبى او مبارك گيجهنڭ گلمهسيله أمثالسز بر گورولتى ايله قدسيتنى بوراده گوسترديگى گبى؛ عينًا اويله ده: او گيجهدن بَرى بورايه بر قطره ياغمور دوشمهديگى حالده، يگرمى گوندن صوڭره عينًا معراج گيجهسى بردن بره اويله بر رحمت ياغدى كه، دينسزلرده شبهه بيراقمدى كه؛ صاحب المعراج رحمةً للعالمين اولديغى گبى، اونڭ معراج گيجهسى ده بر وسيلهِٔ رحمتدر. هم أهلِ ايمانڭ ايمانلرينى قوّتلنديرديگى گبى، مأيوسيتلرينى ده بر درجه إزاله ايتدى.
حالِ عالمى بيلمييورم، فقط حسّ ايدييورم كه: أهلِ ايمان هم خارجى بر قاچ طرفده تضييقات، هم داخلى أنديشهلر و قوراقلقدن گلن دردِ معيشت و نقطهِٔ إستنادى دنياجه بولامامقدن أهمّيتلى بر مأيوسيتڭ تأثيريله، حتّى عبادته قارشى بر فتور گلمشدى. بردن معراج گيجهسى، بوراده كرامتيله ليلهِٔ رغائبڭ كرامتنى تقويه ايدهرك، أهلِ ايمانه بيلديردى كه: "سز صاحبسز دگلسڭز. كائنات قبضهسنده بولونان بر ذاتڭ، عالمه رحمت گوندرديگى بر إستنادگاهڭز واردر." دييه مأيوسيت و أنديشهلرينى قسمًا إزاله أيلدى.
هم رسالهِٔ نورڭ بر سلسلهِٔ كرامتنى تشكيل ايدن توافق، بو حادثهده هيچ تصادفه حواله ايديلمز بر طرزده اوچ درت توافقله، ليلهِٔ معراج و ليلهِٔ رغائب حرمتلرنده رسالهِٔ نورڭ ده بر حصّهسى وار اولديغنى گوردك.
برنجى توافق: إبتدا و إنتهاءِ ترقّياتِ حياتِ أحمديهنڭ عنوانلرى اولان ليلهِٔ رغائب و ليلهِٔ معراج بو قوراقلق زماننده كثرتلى رحمتده توافقلريدر.
ايكنجى توافق: بوگونلرده خسروڭ توافقلى يازديغى معراج رسالهسنى بوراده رسالهِٔ نور طلبهلرى شوقه گلوب عينًا توافقنى، حتّى يدى "فقط، فقط، فقط" كلمهلرينڭ پارلاق توافقنى گوسترن نسخهلرى يازديلر، بيتيرديلر. بن ده تصحيح ايدييوردم، باشقهلرى ده اوقويورديلر. بردن معراج گيجهسى كثرتلى رحمتى ايله
— 276 —
گلمهسى، رسالهِٔ نورڭ يازيلماسى و خسروڭ معراج رسالهسى و إنتشارى دخى بر وسيلهِٔ رحمت اولديغنى طلبهلرينه بر قناعت ويردى. ايكى اوچ توافق داها وار. بزه قطعى قناعت ويرييور كه؛ تصادف ايچنده يوقدر. طوغريدن طوغرىيه بو معنّد زمانده شعائرِ إسلاميهنڭ أهمّيتلرينى گوسترمگه بر إشارتدر. عموم قارداشلريمه سلام و معراجلرينى تبريك ايدرم.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز
سعيد النورسى
أوت، استاديمزى تصديق ايدييورز.
محمد، محمد، عثمان، إبراهيم، جيلان، خيرى وسائره...
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بر سؤال: "توافقله بو كرامت ناصل قطعى ثابت اولويور؟" دييه قارداشلريمزدن بريسنڭ سؤالنه كوچك بر جوابدر.
الجواب: بر شيده توافق اولسه، كوچك بر أماره اولور كه؛ اونده بر قصد وار؛ راست گله بر تصادف دگل. و بِالخاصّه بر توافق بر قاچ جهتده اولسه، او أماره تام قوّتلشير. و بِالخاصّه يوز إحتمال ايچنده ايكى شيئه مخصوص و او ايكى شى بربريله تام
— 277 —
مناسبتدار اولسه، او توافقدن گلن إشارت صريح بر دلالت حكمنه گچر كه؛ بر قصد و إراده ايله و بر مقصد ايچون او توافق اولمش، تصادفڭ إحتمالى يوق.
ايشته بو مسئلهِٔ معراجيه ده عينًا بويله اولدى. طقسان طوقوز گون ايچنده يالڭز ليلهِٔ رغائب و ليلهِٔ معراجه ياغمور و رحمتڭ توافقى و او ايكى گيجه و گونه مخصوص اولماسى، داها أوّل و داها صوڭره اولمامسى و إحتياجِ شديدڭ تام وقتنه موافقتى و معراجيه رسالهسنڭ بوراده چوقلر طرفندن شوق ايله قرائت و كتابت و نشرينه راست گلمسى و او ايكى مبارك گيجهنڭ بربريله بر قاچ جهتده توافق ايتمهسى و موسمى اولماديغى حالده عجيب گورولتيلرله، سونميهجك مادّى معنوى زمين گورولتيلريله فريادلرينه تهديدكارانه و تسلّيدارانه توافق ايتمهسى و أهلِ ايمانڭ مأيوسيتندن تسلّى آرامالرينه و ضلالتڭ صولتندن گلن وسوسه و ضعفيته قارشى قوّهِٔ معنويهنڭ تقويهسنى ايستهملرينه تام توافقى و بو گيجهلر گبى شعائرِ إسلاميهيه قارشى حرمتسزلك ايدنلرڭ خطالرينه بر تكدير اولارق، كائنات بو گيجهلره حرمت ايدر، نهدن سز ايتمييورسڭز؟ دييه معناسنده، كثرتلى رحمتله شعائرِ إسلاميهيه قارشى، حتّى سماوات و فضاىِ عالم حرمتلرينى گوسترمكله توافق ايتمهسى، ذرّه مقدار إنصافى اولان بيلير كه؛ بو ايشده خصوصى بر قصد و إراده و أهلِ ايمانه خصوصى بر عنايت و مرحمتدر، هيچ بر جهتله تصادف إحتمالى اولاماز. ديمك حقيقتِ معراج، بر معجزهِٔ أحمديه (عصم) و كرامتِ كبراسى اولديغى و معراج نردبانى ايله گوكلره چيقماسى ايله ذاتِ أحمديهنڭ (عصم) سماوات أهلنه أهمّيتنى و قيمتنى گوسترديگى گبى؛ بو سنهكى معراج ده زمينه و بو مملكت أهاليسنه كائناتجه حرمتنى و قيمتنى گوستروب بر كرامت گوستردى.
دعاڭزه محتاج قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 278 —
(٭): بو مكتوب مكرّردر. فقط گچنى مقدّمهيه گيرهجك، بو ايسه خاتمهده قالاجق دييه ايليشمدم.
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بزم قطعيًا شكّ و شبههمز قالمادى كه؛ بو خدمتمزڭ نتيجهسى اولان رسالهِٔ نورڭ سربستيتنى دگل يالڭز بز و بو آناطولى و عالمِ إسلام آلقيشلايور، تقدير ايدييور؛ بلكه كائنات دخى ممنون اولوب جوِّ سما و فضاىِ عالم آلقيشلايور كه؛ اوچ درت آيده بر ياغموره شدّتِ إحتياج واركن گلمدى، يالڭز آنقره تسليم قرارينه توافق ايدن ليلهِٔ رغائبدهكى أمثالسز و گورولتولى رحمتڭ گلمهسى و دڭزليده محكمهنڭ بِالفعل تسليمنه قرار ويرمهسى، ينه ليلهِٔ معراجده عينًا رسالهِٔ نورڭ بر رحمت اولديغنه إشارةً ليلهِٔ رغائبه توافق ايدهرك كثرتله مَلكِ رعدڭ آلقيشلاماسيله و رحمتڭ أميرطاغنده گلمهسى، او تسليم قرارينه توافق ايتمهسى و بر هفته صوڭره ديمك دڭزليده وكيللريمزڭ أليله آلينمهسى هنگاملرنده ينه عينًا ليلهِٔ معراجه و ليلهِٔ رغائبه توافق ايدهرك عينًا اونلر گبى، شعبانِ شريفڭ بر جمعه گيجهسنده كثرتلى رحمت و ياغمورڭ بو مملكتده گلمهسى اونلره توافقلريله قطعى قناعت ويرر كه؛ رسالهِٔ نورڭ مصادرهسنه و حپسنه درت زلزلهلرڭ توافقى كُرهِٔ أرضجه بر إعتراض اولديغى گبى، بو أميرطاغى مملكتنده درت آى ظرفنده يالڭز اوچ جمعه گيجهسنده كه (برى ليلهِٔ رغائب و برى ليلهِٔ معراج، برى ده شعبانِ معظّمڭ برنجى جمعه گيجهسنده) رحمتڭ كثرتله گلمهسى و رسالهِٔ نورڭ ده سربستيتنڭ اوچ دورهسنه تام تامنه توافق ايتمهسى؛ كُرهِٔ هوائيهنڭ بر تبريكى، بر مژدهسيدر و رسالهِٔ نور دخى معنوى بر رحمت بر ياغمور اولديغنه قوّتلى بر إشارتدر.
و أڭ لطيف بر أماره ده شودر كه؛ دون بردن بره بر سرچه قوشى پنجرهيه گلدى، پنجرهيه ووردى. بز اوچورمق ايچون إشارت ايتدك، گيتمهدى. مجبور اولدق، ديدم: "پنجرهيى آچ، او نه دييهجك؟" گيردى طوردى، تا بو صباحه قدر؛ صوڭره او اوطهيى اوڭا بيراقدق، ياتاق اوطهمه گلدم. بو صباح چيقدم، قپويى آچدم؛ ياريم دقيقهده دوندم. باقدم "قدّوس قدّوس" ذكرينى ياپان بر قوش اوطهمده گوردم. گولهرك ديدم:
— 279 —
"بو مسافر نه ايچون گلدى؟" تام بر ساعت بڭا باقدى، اوچمادى، اوركمهدى. بن ده اوقويوردم، بر ساعت بڭا باقدى. أكمك بيراقدم، ييمهدى. ينه قپويى آچدم چيقدم، ياريم دقيقهده گلدم؛ او مسافر ده غائب اولدى. صوڭره بڭا خدمت ايدن چوجق گلدى، ديدى كه: "بن بو گيجه گوردم كه، مرحوم حافظ علىنڭ (رح) قارداشى يانمزه گلمش." بن ده ديدم: حافظ على و خسرو گبى بر قارداشمز بورايه گلهجك. عين گونده، ايكى ساعت صوڭره چوجق گلدى ديدى: "حافظ مصطفى گلدى." هم رسالهِٔ نورڭ سربستيتنڭ مژدهسنى، هم محكمهدهكى كتابلرينى ده قسمًا گتيردى؛ هم سرچه قوشنڭ و بنم رؤيامڭ، هم قدّوس قوشنڭ تعبيرينى إثبات ايتدى كه، تصادف اولماديغنى گوستردى.
عجبا أمثالسز بر طرزده هم سرچه قوشى عجيب بر صورتده، هم قدّوس قوشى غريب بر صورتده گلوب باقماسى، صوڭره غائب اولماسى و معصوم چوجغڭ رؤياسى تام تامنه چيقماسى، هم رسالهِٔ نورڭ حافظ على گبى بر ذاتڭ أليله بورايه گلمهسنڭ عين زماننه توافقى هيچ تصادف اولابيلير مى؟ هيچ بر إحتمالى وار مى كه، بر بشارتِ غيبيه اولماسين؟
(حاشيه): هم بو قوشلرڭ رسالهِٔ نورله علاقهدارلقلرينى تأييد ايدن چوق أمارهلر وار. أزجمله: او قوشلرڭ علاقهدارلغنى گوسترن مكتوب ميلاسه گيتديگى عين وقتده غريب بر طرزده قدّوس قوشى او مكتوبڭ مئالنى وضعيتيله تأييد ايتديگى گبى؛ عين مكتوب اينهبوليده گيجهلين اوقونوركن بيوك بر گيجه قوشى خارقه بر طرزده پنجرهيه گلوب قناديله ووروب طوروب ديڭلهمسى؛ عين مكتوب صاوهده اوقونوركن بر دفعه ايكى چكرگه اوستنه گلوب طوروب نتيجهيه قدر طورمالرى؛ بر دفعه ده سرچه و بلبل قوشلرى عين مكتوبڭ اوقونماسنده پروانه گبى اوچوب علاقهدارلق گوسترمهلرى و إسپارطهده خسروڭ أونده عين مكتوب اوقونوركن بلبل قوشى خلافِ عادت صالونه گلمهسى، علاقهدارلغنى گوسترمسى گبى چوق أمارهلر، بو كرامتِ نوريهيى تأييد ايدييور.
أوت بو مسئله، كوچك بر مسئله دگل؛ كائنات و حيوانات ايله دخى علاقهداردر. أوت، رسالهِٔ النور سربستيتندن بن رسالهِٔ نورڭ بر شاكردى اولمق إعتباريله، كندى
— 280 —
حصّهمه دوشن بو كار و نتيجهيى، بيڭلر آلتون ليرا قدر قزانجم وار قناعت ايدييورم. باشقه يوز بيڭلر رسالهِٔ نور شاكردلرى و تقويهِٔ ايمانه محتاج أهلِ ايمانڭ إستفادهلرى بوڭا قياس ايديلسين.
أوت دينڭ و شريعتڭ و قرآنڭ يوزدن زياده طلسملرينى، معمّالرينى حلّ و كشف ايدن و أڭ معنّد دينسزلرى صوصديروب إلزام ايدن و معراج و حشرِ جسمانى گبى صِرف عقلدن چوق اوزاق ظن ايديلن قرآن حقيقتلرينى أڭ متمرّد و أڭ معنّد فيلسوفلره و زنديقلره قارشى گونش گبى إثبات ايدن و اونلرڭ بر قسمنى ايمانه گتيرن رسالهِٔ نور أجزالرى، ألبته كُرهِٔ أرضى و كُرهِٔ هوائيهيى كندى ايله علاقهدار ايدر و بو عصرى و إستقبالى كندى ايله مشغول ايدهجك بر حقيقتِ قرآنيهدر و أهلِ ايمان ألنده بر ألماس قلنجدر.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
أميرطاغنده قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ نورڭ قهرمانى خسرو طرفندن قلمه آلينمشدر
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
رسالهِٔ النورڭ كرامتلرندندر كه: استاديمز رضى اللّٰه عنه چوق دفعه رسالهلرده: "أى ملحدلر و أى زنديقلر! رسالهِٔ النوره ايليشمهيڭز. أگر ايليشيرسهڭز، ياقينده سزى بكلهين بلالر، سيل گبى باشڭزه ياغاجقدر." دييه اون سنهدن بَرى كرّاتله سويلهيورلردى. بو خصوصده شاهد اولديغمز فلاكتلردن:
برنجيسى:درت سنه أوّل أرزنجانده و إزمير جوارنده وقوعه گلن حركتِ أرض اولمشدر. او وقتلر منافقلر، دسيسهلرله إسپارطه منطقهسنده صاوه و قلهاوڭى و جوارى
— 281 —
كويلردهكى رسالهِٔ نور طلبهلرينه ايليشديلر. اوتوز قرق قدر رسالهِٔ نور طلبهلرينى "جامعه گيتمييورسڭز، تاكيه گييورسڭز، طريقت درسى ويرييورسڭز." دييه محكمهيه سوق ايتمشلردى. جنابِ حق، إزمير جوارينى و آزريلرى و جوارندهكى خلقى دهشتلر ايچنده بيراقان زلزلهلر ايله رسالهِٔ نورڭ بر وسيلهِٔ دفعِ بلا اولديغنى گوستردى. بو زلزلهلردن بر هفته صوڭره، محكمهيه سوق ايديلمش اولان او قارداشلريمزڭ هپسى برائت ايتديرلهرك قورتولمشلردى.
ايكنجيسى:ينه وقت وقت رسالهِٔ نور طلبهلرينڭ آرقهلرنده قوشمقده دوام ايدن ملحدلر، خطِّ قرآن ايله چوجق اوقوتدقلرينى بهانه ايدهرك إسپارطهده متوفّى محمد زهدى (رحمة اللّٰه عليه) ايله صاوه قريهسندن حافظ محمد (رحمة اللّٰه عليه) إسمندهكى ايكى رسالهِٔ النور طلبهسنه هجوم ايتمشلر. نور درسنى اوقويان چوجقلرى، بو ايكى قارداشمزڭ أولرندن آلينان رسالهِٔ نور أجزالريله برلكده محكمهيه سوق ايديلمش. مرحوم محمد زهدى، پاره جزاسيله محكوم ايديلمك ايستهنيلمش. نتيجهده، مركزى أربعه و طوقاتده وقوعه گلن ايكنجى بر قورقونج زلزله ايله جنابِ حق، رسالهِٔ النور بر وسيلهِٔ دفعِ بلا اولمقله شاكردلرينه يارديم ايدهرك استادلرينڭ ويرديگى خبرڭ صحّتنى تصديق ايتمك ايچون او قارداشمزى برائت ايتديرمش و آلينان بتون رسالهِٔ نور أجزالرينى كنديلرينه إعاده ايتديرمشدر.
اوچنجيسى ايسه:ايچنده بولونديغمز دڭزلى حپسخانهسندهكى مصيبتڭ باشمزه گلمهسنه سبب اولان او منافقلر؛ رومى بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩) سنهسنده تكرار باشده سَوْگيلى استاديمز اولديغى حالده، بزه و رسالهِٔ النوره هجوم ايتديلر. بر قسممزى إسپارطهدن طوپلاديلر، بر قسمنى چيوريلدن إسپارطهيه گتيرديلر، سَوْگيلى استاديمزى ده يالڭز اولارق قسطمونيدن إسپارطهيه سَوق ايتديلر. داها باشقه ولايتلردن ده آرقداشلريمز إسپارطهيه گتيريلمشدى. أهلِ غرضڭ إغفالنه قاپيلان إسپارطه عدليهسى، رسالهِٔ النورڭ غايهسى خارجنده بولونان جبههلرده، بزجه معناسى اولميان إتهاملر آلتنده بزى صيقييوردى. بِالخاصّه قيمتدار استاديمزى داها چوق تضييق ايتدكلرى وقت، استاديمزه لزوملى لزومسز بر چوق سؤاللر آچان إسپارطه مدّعى عموميسنڭ: "بو بلالر
— 282 —
ديديگڭ نهدر؟" دييه اولان سؤالنه جوابًا: أوت ديمش، زنديقلر أگر رسالهِٔ النوره و شاكردلرينه ايليشسهلر، ياقينده بكلهين بلالرڭ حركتِ أرض صورتيله گلهجگنى سويلهمشدى.
داها صوڭره بزى دڭزلىيه سَوق ايتديلر. قسطمونى، إستانبول، آنقره داخل اولمق اوزره اون ولايتدن عدليهلره سَوق ايديلن يوزى متجاوز رسالهِٔ نور طلبهلرينڭ بر قسمى بيراقيلمش، يتمش كيشيدن عبارت اولان بر ديگر قسمى ده دڭزليده "مدرسهِٔ يوسفيه" نامنى آلان حپسده بولونويوردى. بزم بتون مراجعتلريمزه صودن جواب ويريلييور، سَوْگيلى استاديمز داها چوق تضييق و صيقنتى ايچريسنده ياشاتديريلييور، عفونتلى، روطوبتلى، ظلمتلى، هواسز بر يرده بتون بتون قونوشمقدن و تماسدن منع ايديلمك صورتيله حپسِ منفردده عذاب چكديريلييوردى.
ايشته بو صيرهلرده دڭزلى زنداننڭ بو دهشتلى إضطرابلرينى گچرمكده ايدك. اللّٰهدن باشقه هيچ بر إستنادگاهلرى بولونميان بو بيچارهلرڭ بر قسمى قسطمونيدن، ديگر بر قسمى اينهبوليدن، ديگر بر قسمى ده إستانبولدن هنوز گلمهمشلردى. شو وطنڭ هر كوشهسنده حق و حقيقت ايچون چيرپينان و صاف قلبلريله نجاتلرى ايچون ربِّ رحيملرينه إلتجا ايدن پك چوق معصوملرڭ سماواتى دلوب گچن و عرش الرحمانه طايانان آهلرى بوشه گيتمهدى. اللّٰهُ ذو الجلال حضرتلرى، او مبارك استاديمزڭ إسپارطهده سويلهديگى گبى، معصوملرى جنّته گوتورن، ظالملرى جهنّمه يووارلايان دهشتلى بر ديگر زلزلهيى گوندردى. قارشيسنده رسالهِٔ النور مدافعه وضعيتنده بولونمامسندن چوق خانهلر خراب اولدى، چوق إنسانلر أنقاض آلتنده أزيلدى، چوقلرى سوقاق اورتهلرنده قالدى. هنوز مملكتلرينڭ حپسخانهلرنده بولونان قارداشلريمزدن قسطمونيدن محمد فيضى و صادق و أمين و حلمى و اينهبوليدن أحمد نظيف، دڭزلى حپسخانهسنه سوق ايديلدكلرنده شو معلوماتى ويرديلر:
"زلزله تام گيجه ساعت سكزده باشلادى. بتون آرقداشلر، لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰه ذكرينه دوام ايدييوردق. زلزله بتون شدّتيله دوام ايتمكده ايدى. او صيرهده خاطريمزه
— 283 —
گلدى: رسالهِٔ النورى عشقله و بر سائق ايله اوچ بش دفعه شفاعتجى ايدهرك جنابِ حقدن خلاص ايستدك. الحمد ِللّٰه، درحال ساكن اولدى.
قسطمونيده ايسه، او گيجه قلعهدن قوپان چوق بيوك بر طاش، آشاغى يووارلانارق بر خانهيى أزمش، بر چوق خانهلرده ياريقلر، چيقيقلقلر اولمش، بر قاچ أو چوكمش، حكومت بناسى ياريلمش، داها بونڭ گبى خسارات و ضايعات اولمش. فقط زلزله هر گون اولمق صورتيله بر مدّت دوام ايتمش. طوسيهده بيڭ بش يوز أو خراب اولمش، ئولو و يارهلى مقدارى چوق فضله ايمش. قارغى و عثمانجق تمامًا، لاديك و سائر محللرده ضايعات فضله مقدارده ايمش. اينهبوليده بر منارهنڭ عَلَمى أگريلمش، اوفاق تفك چاتلاقلقلر اولمش، خسارات و ضايعات اولمامش."
أحمد نظيف، أمين، صادق، محمد فيضى
اوچنجى اولان بو حركتِ أرضدن صوڭره، ينه رسالهِٔ النوره و طلبهلرينه و مؤلّفنه هجوم ايدن أهلِ غرضڭ سوزينى ديڭلهين عدليه، عين طرزده بزى صيقمقده دوام ايدييوردى. زندقه طرفدارلرى، مبارك استاديمزڭ إخبارلرى اولان و رسالهِٔ نورڭ بيوك كرامتلرندن اولوب زلزلهلر أليله گلن بليّهلره أهمّيت ويرمك ايستهمييورلردى. رسالهِٔ النورڭ إلٰهى و قرآنى حقيقتلرينه قارشى جبهه آلان بو زمرهنڭ باشنه بر دردنجى طوقات داها گلدى.
غريبى شو كه، بز شباطڭ اوچنجى گونى محكمهيه چاغريلمشدق. إضطراب و ألملرى ايچنده يوركلريمزى آغلاتان خستهلقلى حاليله كنديسندن صوريلان سؤاللره جواب ويرمك ايچون آلتمش بش قدر طلبهسنڭ اوڭنده آياغه قالقان مبارك استاديمزڭ جوابلرى آراسنده "او زنديقلرڭ دنيالرى باشلرينى يسين و ييهجك!" كلمهلرى، تكرار تكرار هيئتِ حاكمهنڭ يوزلرينه قارشى آغزندن دوكولويوردى. بر قاچ دفعه محكمهيه گيدوب گلدكدن صوڭره، ٧ شباط ١٩٤٤ تاريخلى إستانبولده منتشر "همشهرى"
— 284 —
إسمندهكى بر غزته أليمه گچدى. غزته اوقومغه و راديو ديڭلهمگه هوسلى اولمامقلغمله برابر، "يگرمنجى عصرڭ مدنيلرىيز" دييهرك بوگونكى ترقّياتِ بشريهيى كنديلرندن بيلن، اللّٰهى اونوتان، آخرته اينانميان إنسانلرڭ باشلرينه جنابِ حقّڭ، موطورلى واسطهلر أليله ناصل آتشلر ياغديرديغنى، او منكِرلرڭ دونكى جنّت حياتلرينڭ بوگونكى جهنّمى حالات ايچنده ناصل گچمكده اولديغنى بيلمك و رسالهِٔ النورڭ بركتيله آناطولىيى بو دهشتلى آتش ياغمورندن ناصل محافظه ايتمكده اولديغنى گورمك و شكر ايتمك حالتندن گلن بر مراق ايله بعض بو گبى حوادثلرى صوراردم و ديڭلردم.
ايشته بو غزتهنڭ ده حرب بوغوشمالرينه عائد رسملرينه باقييوردم. نظريمه چارپان بيوك يازى ايله يازيلمش بر ستونده، آناطولينڭ يگرمى بر ولايتنى صارصان و شباطڭ برنجى گوننڭ گيجهسنده صباحه قارشى هركس اويقوده ايكن وقوعه گلن و پك چوق ضايعاته مال اولان دهشتلى بر زلزلهيى خبر ويرييوردى. درحال، شباطڭ اوچنده محكمهده سَوْگيلى استاديمزڭ هيئتِ حاكمهيه "زنديقلرڭ دنيالرى باشلرينى يسين و ييهجك" دييه تكرار تكرار سويلهديگى سوزلرى خاطرلادم. "أيواه!" ديدم، "رسالهِٔ نور إصلاح ايدر، إفساد ايتمز، إعمار ايدر، خراب ايتمز؛ مسعود ايدر، پريشان ايتمز" دييه سويلركن، "عكسيله بزى و رسالهِٔ النورى إتهام ايتمك، خالقڭ خوشنه گيتمييور." ديدم.
ايشته مركزى گرهده، بولى و دوزجه اولان بو قانلى زلزله، رسالهِٔ النورڭ دردنجى بر كرامتى ايدى. بو غزته شو معلوماتى ويرييور: آنقره، بولى، زونغولداق، چانغرى و إزميت ولايتلرنده فضله غائبلر وارمش. گرهدهده ايكى بيڭ أو ييقيلمش، ييقيلميان أولر ده اوطوريلميهجق درجهده خراب اولمش، بيڭدن فضله ئولو وارمش، أنقاض آلتندن متماديًا ئولو چيقارتيلييورمش. دوزجهده ضرر چوقمش، ئولو و يارهليلرڭ مقدارى معلوم دگلمش. آنقرهده يوز اوچ ئولو و بر او قدر ده يارهلى وارمش. بيڭه ياقين أو ييقيلمش. دبّاغخانهده ايكى أو چوكمش، بعض كويلرده صارصينتىيى متعاقب يانغينلر اولمش. ايلك صارصينتى چوق قوّتلى اولمش، صارصينتىيى ير آلتندن گلن بر طاقم گورولتيلر
— 285 —
تعقيب ايتمش. بوليدن و ديگر يرلرڭ كويلرندن بر هفته گچديگى حالده هنوز معلومات آلينهمييورمش. ديگر بر يرده ايكى يوز أو ييقيلمش، اون بر ئولو وارمش. بولى ايله تلغراف و تلفون خطلرى كسيلمش، زلزله منطقهسنده شدّتلى بر قار فورطنهسى حكم سورويورمش. إزميتده زلزله اولوركن شمشكلر چاقمش، شهر بر قاچ ثانيه آيدينلق ايچنده قالمش. بر چوق يرلرده خلق چيريلچيپلاق سوقاقلره فيرلامش. دنيانڭ بتون رصدخانهلرى بو بيوك آناطولى زلزلهسنى قيد ايتمش. بر إنگليز رصدخانهسى صارصينتينڭ چوق خراب ايديجى اولديغنى بيلديرمشدر. سينوبده عين گونده چوق قورقونج بر فورطنه اولمش، گوك گورولتيلرى و شمشكلرله گيتدكجه شدّتنى آرتيرمشدر.
داها صوڭره باشقه بر غزتهده، تماملاييجى و حيرت ويريجى شو معلوماتلرى گوردم: زلزلهدن أوّل كديلر، كوپكلر اوچر بشر اولارق طوپلانمشلر، دوشونجهلى، حزنلى گبى آليق آليق بربرينه باقهرق بر مدّت برابر اوطورمشلر، صوڭره طاغيلمشلر. گرك زلزله اولوركن و گركسه اولمادن أوّل ويا اولدقدن صوڭره ده بو حيوانلردن هيچ برى گورولمهمش؛ قصبهلردن اوزاقلاشهرق قيرلره گيتمشلر. بر غريبى ده شو كه: بو حيوانلر عصيانمزدن متولّد اولارق باشمزه گلهجك فلاكتلرى لسانِ حاللريله خبر ويردكلرينى يازييورلر ده بز آڭلامييورز دييهرك تعجّب ايدييورلر.
ايشته استاديمز بديع الزمان اوزون سنهلردن بَرى "زنديقلر رسالهِٔ نوره طوقونماسينلر و شاكردلرينه ايليشمهسينلر. أگر طوقونورلر و ايليشيرلرسه ياقيندن بكلهين فلاكتلر، اونلرى يوز دفعه پشيمان ايدهجك." دييه رسالهِٔ النور ايله خبر ويرديگى يوزلر حادثات ايچنده ايشته زلزله أليله طوغريلغنى إمضا ايدهرك گلن درت حقيقتلى فلاكت داها... جنابِ حق بزه و رسالهِٔ النوره تعرّض ايدنلرڭ قلبلرينه ايمان و باشلرينه حقيقتى گورهجك عقل إحسان ايتسين. بزى بو زندانلردن، اونلرى ده بو فلاكتلردن قورتارسين، آمين!
موقوف
خسرو
٭ ٭ ٭
— 286 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
شيمدىيه قدر گيزلى منافقلر، رسالهِٔ نوره قانونله، عدليه ايله و آسايش و إداره نقطهسندن حكومتڭ بعض أركاننى إغفال ايدوب تجاوز ايدييورلردى. بز مثبت حركت ايتديگمز ايچون، مجبوريت اولديغى زمان تدافعى وضعيتنده ايدك. شيمدى پلانلرى عقيم قالدى. بِالعكس تجاوزلرى رسالهِٔ نورڭ دائرهسنى گنيشلتديردى. بو دفعه يڭى حروفله عصاىِ موسىيى طبع ايتمك نيّتمز، إختياريمز اولماديغى حالده، تجاوز وضعيتى رسالهِٔ نوره ويريلييور گبيدر. بو حادثهنڭ أهمّيتلى بر حكمتى شو اولمق گركدر:
رسالهِٔ نور بو مبارك وطنڭ معنوى بر خلاصكارى اولمق جهتيله شيمدى ايكى دهشتلى معنوى بلايى دفع ايتمك ايچون مطبوعات عالميله تظاهره باشلامق، درس ويرمك زمانى گلدى ويا گلهجك گبيدر ظن ايدرم.
او دهشتلى بلادن بريسى: خرستيان ديننى مغلوب ايدن و آنارشيلگى يتيشديرن شمالده چيقان دهشتلى دينسزلك جريانى، بو وطنى معنوى إستيلاسنه قارشى رسالهِٔ النور، سدِّ ذو القرنيْن گبى بر سدِّ قرآنى وظيفهسنى گورهبيلير. و عالمِ إسلامڭ بو مبارك وطنڭ أهاليسنه قارشى پك شدّتلى إعتراض و إتهاملرينى إزاله ايتمك ايچون مطبوعات لسانيله قونوشمق لازم گلمش دييه قلبمه إخطار ايديلدى.
بن دنيانڭ حالنى بيلمييورم، فقط آوروپاده إستيلاكارانه حكم ايدن و أديانِ سماويهيه طايانميان دهشتلى جريانڭ إستيلاسنه قارشى رسالهِٔ نور حقيقتلرى بر قلعه اولديغى گبى؛ عالمِ إسلامڭ و آسيا قطعهسنڭ حالِ حاضردهكى إعتراض و إتهامنى إزاله
— 287 —
و أسكيدهكى محبّت و اخوّتنى إعاده ايتمگه وسيله اولان بر معجزهِٔ قرآنيهدر. بو مملكتڭ وطنپرور سياسيلرى چابوق عقلنى باشنه آلوب رسالهِٔ نورى طبع ايدهرك رسمى نشر ايتملرى لازمدر كه، بو ايكى بلايه قارشى سپر اولسون.
عجبا بو يگرمى سنه ظرفنده ايمانِ تحقيقىيى پك قوّتلى بر صورتده بو وطنده نشر ايدن رسالهِٔ نور اولماسه ايدى، بو دهشتلى عصرده عجيب إنقلاب و إنفلاقلرده بو مبارك وطن، قرآننى، ايماننى دهشتلى صدمهلردن تام محافظه ايدهبيلير ميدى؟ هر نه ايسه... رسالهِٔ نوره، داها وطنه، إدارهيه ضررى طوقونمق بهانهسيله تجاوز ايديلمز، داها كيمسهيى او بهانه ايله اينانديرامازلر. فقط جبههيى دگيشديروب، دين پردهسى آلتنده بعض صافدل خواجهلرى ويا بدعه طرفدارى ويا أنانيتلى صوفىمشربليلرى بعض قورنازلقلرله رسالهِٔ نوره قارشى (ايكى سنه أوّل إستانبولده و دڭزلى جوارنده اولديغى گبى) إستعمال ايتمك و رسالهِٔ نوره و شاكردلرينه آيرى بر جبههده تجاوز ايتمگه منافقلر چابالايورلر. إن شاء اللّٰه موفّق اولامازلر. رسالهِٔ نور شاكردلرى، تام إحتياطله برابر، بر تعرّض اولديغى وقتده مناقشه ايتمهسينلر، آلديرمهسينلر. آلدانان أهلِ علم و ايمانسه، دوست اولسونلر. "بز سزه ايليشمييورز، سز ده بزه ايليشمهيڭز. بز أهلِ ايمانله قارداشز." دييوب ياتيشديرسينلر.
ثانيًا:مباركلرڭ پهلوانى هم عبد الرحمن، هم لطفى، هم بيوك حافظ على معنالرينى طاشييان بيوك روحلى كوچك على قارداشمز بر سؤال صورويور. حالبوكه او سؤالڭ جوابى رسالهِٔ نورده يوز يرده وار. "رسالهِٔ نورڭ أركانِ ايمانيه حقّنده بو درجه كثرتلى تحشيداتى نه ايچوندر؟ بر اُمّى مؤمنڭ ايمانى بيوك بر ولينڭ ايمانى گبيدر، دييه أسكى خواجهلر بزه درس ويرمشلر؟" دييور.
الجواب:باشده آيت الكبرا مراتبِ ايمانيه بحثلرنده و آخره ياقين مجدّدِ ألفِ ثانى إمامِ ربّانى بيانى و حكمى كه: "بتون طريقتلرڭ منتهاسى و أڭ بيوك مقصدلرى، حقائقِ ايمانيهنڭ إنكشافيدر. و بر مسئلهِٔ ايمانيهنڭ قطعيتله وضوحى، بيڭ كرامتلردن و
— 288 —
كشفياتلردن داها اييدر." و آيت الكبرانڭ أڭ آخردهكى و لاحقهدن آلينان او مكتوبڭ پارچهسى و تمامنڭ بياناتى جواب اولديغى گبى، ميوه رسالهسنڭ تكراراتِ قرآنيه حقّنده اوننجى مسئلهسى، توحيد و ايمان ركنلرى حقّنده تكرارلى و كثرتلى تحشيداتِ قرآنيهنڭ حكمتى، عينًا بِتَمَامِهَا اونڭ حقيقى تفسيرى اولان رسالهِٔ نورده جريان ايتمهسى ده جوابدر.
هم ايمانڭ تحقيقى و تقليدى و إجمالى و تفصيلى و ايمانڭ بتون تهاجماته و وسوسه و شبههلره قارشى طايانوب صارصيلمامسنى بيان ايدن رسالهِٔ نور پارچهلرينڭ ايضاحاتى، بيوك روحلى كوچك علىنڭ مكتوبنه اويله بر جوابدر كه، بزه هيچ بر إحتياج بيراقمييور.
ايكنجى جهت:ايمان، يالڭز إجمالى و تقليدى بر تصديقه منحصر دگل. بر چكردكدن، تا بيوك خرما آغاجنه قدر و ألدهكى آيينهده گورونن مثالى گونشدن تا دڭز يوزندهكى عكسنه، تا گونشه قدر مرتبهلرى و إنكشافلرى اولديغى گبى؛ ايمانڭ او درجه كثرتلى حقيقتلرى وار كه، بيڭ بر أسماءِ إلٰهيه و سائر أركانِ ايمانيهنڭ كائنات حقيقتلريله علاقهدار چوق حقيقتلرى وار كه: "بتون علملرڭ و معرفتلرڭ و كمالاتِ إنسانيهنڭ أڭ بيوگى ايماندر و ايمانِ تحقيقيدن گلن تفصيللى و برهانلى معرفتِ قدسيهدر" دييه أهلِ حقيقت إتّفاق ايتمشلر.
أوت ايمانِ تقليدى، چابوق شبههلره مغلوب اولور. اوندن چوق قوّتلى و چوق گنيش اولان ايمانِ تحقيقيده پك چوق مراتب وار. او مراتبلردن علم اليقين مرتبهسى، چوق برهانلرينڭ قوّتلريله بيڭلر شبههلره قارشى طايانير. حالبوكه تقليدى ايمان بر شبههيه قارشى بعضًا مغلوب اولور.
هم ايمانِ تحقيقينڭ بر مرتبهسى ده عين اليقين درجهسيدر كه، پك چوق مرتبهلرى وار. بلكه أسماءِ إلٰهيه عددنجه تظاهر درجهلرى وار. بتون كائناتى بر قرآن گبى
— 289 —
اوقويهبيلهجك درجهسنه گلير. هم بر مرتبهسى ده حقّ اليقيندر. اونڭ ده چوق مرتبهلرى وار. بويله ايمانلى ذاتلره شبهات اوردولرى هجوم ده ايتسه، بر خلط ايدهمز. و علماءِ علمِ كلامڭ بيڭلر جلد كتابلرى، عقله و منطغه إستنادًا تأليف ايديلوب، يالڭز او معرفتِ ايمانيهنڭ برهانلى و عقلى بر يولنى گوسترمشلر. و أهلِ حقيقتڭ يوزر كتابلرى كشفه، ذوقه إستنادًا او معرفتِ ايمانيهيى داها باشقه بر جهتده إظهار ايتمشلر. فقط قرآنڭ معجزهكار جادّهِٔ كبراسى، گوسترديگى حقائقِ ايمانيه و معرفتِ قدسيه؛ او علما و أوليانڭ پك چوق فوقنده بر قوّت و يوكسكلكدهدر. ايشته رسالهِٔ نور بو جامع و كلّى و يوكسك معرفت جادّهسنى تفسير ايدوب، بيڭ سنهدن بَرى قرآن عليهنه و إسلاميت و إنسانيت ضررينه و عدم عالملرى حسابنه تخريباتجى كلّى جريانلره قارشى قرآن و ايمان نامنه مقابله ايدييور، مدافعه ايدييور. ألبته حدسز تحشيداته إحتياجى واردر كه، او حدسز دشمنلره قارشى طايانوب أهلِ ايمانڭ ايماننى محافظهسنه قرآن نوريله وسيله اولسون. حديثِ شريفده واردر كه: "بر آدم سنڭله ايمانه گلمهسى، سڭا صحرا طولوسى قيرمزى قويونلردن داها خيرليدر." "بعضًا بر ساعت تفكّر، بر سنه عبادتدن داها خيرلى اولور." حتّى نقشيلرڭ خفى ذكره ويرديگى بيوك أهمّيت، بو نوع تفكّره يتيشمك ايچوندر. عموم قارداشلريمه برر برر سلام و دعا ايدييورز.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 290 —
(رسالهِٔ نورڭ خاص شاكردلرندن و أهمّيتلى أسكى معلّملردن و ايمانى قوّتلى اولان بيوك معلّملرى تمثيل ايدن حسن فيضىنڭ سكّهِٔ تصديقِ غيبيدن آلديغى بر إلهامله رسالهِٔ نور حقّنده و او نورڭ منبعى و أساسى اولان نورِ محمّدى (عصم) و حقيقتِ قرآن و سرِّ ايمان تعريفنده بو قصيدهيى يازمش)
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ
يُرِيدُونَ لِيُطْفِؤُا نُورَ اللّٰهِ بِاَفْوَاهِهِمْ وَاللّٰهُ مُتِمُّ نُورِهِ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ
أحمد ياراديلمش او بيوك نورِ أحددن
هر ذرّهده نوردر، او أزلدن هم أبددن
بر نور كه اودر هم يوجه هم لايتناهى
اول فخرِ جهان حضرتِ محبوبِ إلٰهى
پارلاتدى جهانى بو گوزل نورِ محمّد (عصم)
خلق اولماسه، اولماز ايدى بر ذرّه و بر فرد
اول نورى آنڭ، هر يرى هر ذرّهيى صارمش
باشدن باشه هر دم بو كثيف ظلمتى يارمش
بر نور كه اودر ساده و هم لايتزلزل
عارى و بَرى جملهدن اوستون و مكمّل
بر نور كه بتون ذرّهده او نُمَايَان
بر نور كه ويرر قلبلره هم عشق ايله ايمان
— 291 —
بر نور كه أگر اولماسه اول نور هله بر آن
باشدن باشه ظلمتده قالير هم ده بو أكوان
بر نور كه دگل اويله محاط، هم دخى محصور
بر نور كه ايدر قلبى ده پرنور، چشمى ده پرنور
بر لمعهدر آندن، شو بيوك شمس و قمرلر
هپ ايشته او نوردن بو عجائب قوجه عالم
خلق اولدى او نوردن ينه جنّتله جهنّم
شكّ يوق كه او نوردر اوقونان حضرتِ قرآن
اول نورِ أزل هم سببِ خلقتِ إنسان
هر شيئه اودر مبدأ و أصل و أساس هم
اوندن گورونور نوعِ بشر بويله مكرّم
بر ذرّه دگل، بحرِ محيط او بحرِ منيردن
هم ناصل بشر هيچ قالييور هپسى ده بردن
شكّ يوق كه جهان، قطرهِٔ نورندن او نورڭ
شكّ يوق كه بو جان، ذرّهِٔ نورندن او نورڭ
سونسون دييه اوفلنسه، او دريا گبى قاينار
سوندورمگه هم كيمده عجب ذرّه مجال وار
سوندورمگه قالقمشدى عصرلر طولو كفّار
قهر أيلدى هر هپسنى اول حضرتِ قهّار
هپ سونمش عصرلر، يانييور سونمهدن اول
تاريخه صورڭ، كيمدر او نور، هم كيم ايمش منفور
— 292 —
آلننده يانان نورِ محمّددى خليلڭ
يتمزدى گوجى، باقمغه هر چشمِ عليلڭ
گورسهيدى رسولڭ او گوزل نورينى، نمرود
ياقمازدى او دم، نارينى اول كافرِ مطرود
بر سيورى سينك ئولديرييور او شاهِ جهانى (!)
آتمشدى خليلى آتشه چونكه او جانى
بر پرده آچوب سويلهدى حق گيزلى كلامدن
اول آتشه بحث أيلدى هم برد و سلامدن
"دوستم و رسولم يوجه إبراهيمى أى نار
آت عادتڭى، ياقمه بوگون، سن اونى زنهار!"
بر گيزلى خطاب گلدى ده اول دم ينه حقدن
بر عبدِ مكرّم دخى قورتولدى بيچاقدن
اول نوردن ايچون يونسى حفظ أيلدى اول حوت
اول نور ايله قهر أيلدى هم قومنى اول لوط
اول حسن جمال، أيلدى عالملرى حيران
نردن اونى بولمش، عجبا يوسفِ كنعان
حكمت نهدر، اول دردلره صبر ايلدى أيّوب
هم سرّى نهدر، يوسف ايچون آغلادى يعقوب
ئولدكجه ديريلدكجه نهدن طويمادى بر حسّ
اول ناملى نبى، شانلى شهيد حضرتِ جرجيس
حسرتله نهدن آغلاديلر آدم و حوّا
كيمدندى بو ييللرجه سورن قوصقوجه دعوا
— 293 —
هم آه، نهدن ترك ايديلوب روضهِٔ جنّت
بر دارِ قرار اولدى نهدن عالمِ محنت
نور شهرى اولان طورده او دم حضرتِ موسى
أسرارِ كلام هپ چوزولوب بولدى تجلّى
بر پارچه زبوردن اوقوسه حضرتِ داود
باشلاردى همان صانكه بيوك محشرِ موعود
بيلمم كه نهدن، يل و صولر هپ اونى ديڭلر
بيلمم كه نهدن، هپ ايشيدن آه دييه ايڭلر
مخلوقى بتون كندينه رام ايتدى سليمان
نردندى بو قوّت، اوڭا كيمدندى بو فرمان
يللرله اوچان شانلى بيوك تختِ مقدّس
أسرارِ أزلدن او ده طويمش ينه بر سس
اول هانگى عجيب سرّ كه، چيقار گوكلره عيسى
كيمدر چكيلن چارميخه، كيمدر ينه يودا
نور دردى ايچون تختنى ترك أيلدى أدهم
بر باشقهسنڭ تختى اولور دردينه مرهم
چوق شخصِ ولى، نور ايله هم ايتدى قناعت
چوق شخصِ دنى، نور ايله هم بولدى كرامت
هر هپسى ده پروانهسى، اُفتادهسى نورڭ
هر هپسى معمّا، گوجى يتمز بو شعورڭ
شقّ ايتدى قمر، فخرِ بشر، اول يوجه سَرْور
هر يرده و هر آنده اونڭ نورى مظفّر
— 294 —
قرآندى قَولى، نوردى يولى، اُمّتى موطلى
اُمّت اولانڭ قلبى بتون نور ايله طولدى
چكمزدى كدر، اول سوزى جوهر، ئوزى كوثر
اول سورهِٔ كوثر، ديدى أعداسنه "أبتر!"
اول شمسِ أزلدن قاچينان اول قورو باشلر
غيّاءِ جهنّمده بتون ياقمش آتشلر
بيتمشدى نَفَس، چيقمدى سس، بيقدى ده هركس
اول نوره واروب باش أگهرك هپ ديديلر پس
إدراكى اولان قافله آيريلدى قُريشدن
فيض آلمق ايچون طوغمش اولان شانلى گونشدن
اول كوثرِ أحمددن ايچوب هر برى طاس طاس
اولمشدى او گون صانكه مجلّا برر ألماس
اول باشلره تاج، درده علاج، مرشدِ عالم
أيلردى نظر بونلره نوريله دمادم
بونلردى او أعدايى بوغان بر آلاى آرسلان
حق اوغرينه، نور اوغرينه اولمش چوغى قربان
بونلردن او گون أهلِ نفاق جمله قاچاردى
مشرك ايسه، اول عقلى آنڭ قالماز اوچاردى
بونلردى او پيغمبرڭ أصحابى و آلى
دنياده و عقباده ده هم شانلرى عالى
توصيف ايدييور بونلرى هپ شويلهجه قرآن:
صلح وقتى قويون، غاوغاده كوكرك برر آرسلان
— 295 —
هپ يوزلرى پاك، سوزلرى حق، يوللرى حقدى
مركبلرى يللر گبى دُلْدُلْدى، براقدى
بر جذبهِٔ "يا حىّ!" ايله سيللر گبى آقدى
أعدايه واروب هر برى شمشك گبى چاقدى
بونلردى او گون حلقهِٔ توحيدى قورانلر
بونلردى او گون بالطهلايوب كفرى قيرانلر
بونلردى مبارك يوجه جمعيتِ شورى
بونلردى او نوردن ديزيلن حلقهِٔ كبرى
بونلردى آلان سوريه، عراق، ئولكهِٔ كسرا
بونلرله ضيادار او قراڭلق قوجه صحرا
بونلردى ويرن خسته، عليل گوزلره بر فر
بونلردى او تاريخه گچن شانلى غَضَنْفَرْ
هر هپسى ده بر ذرّهِٔ نورى او حبيبڭ
هر آن گورونور گوزلره اوندن نيجه يوز بيڭ
نور آلتنه گيرمش بولونان درلو جماعت
هم بولدى بقا، هم ده بتون گوردى عدالت
درحال آچيلوب گوك يوزى هم پارلادى اول نوردن گلن رسالهِٔ النور
خلّاقِ رحيم أيلدى مخلوقنى مسرور
ظلمت طاغيلوب باشلادى بر يَپْيڭى گوندوز
بر نشئه طويوب صوصدى برآز آغلايان او گوز
بر دم بيله دوشمزكن اونڭ آهى ديلندن
قورتولدى، يازيق دردلى بشر دردڭ ألندن
— 296 —
اول تازه گونش، ئولكهيه سرپدكجه ايشيقلر
هپ شاد اولاجق، شوق بولاجق قلبى قيريقلر
هر قلبه سُرور، هر گوزه نور طولدى بو گوندن
بر مژده ويرر صانكه او بر شانلى دوگندن
عرض أيلهيهلم اول يوجه اللّٰهه شكرلر
قالقار بو قهر جهل و ضلال، شرك و كفرلر
اول نورِ هدا صالدى ضيا، قلبه صفا هم
گوستردى بقا، گوچدى فنا، بولدى وفا هم
چيقمشدى شقى، گلدى نقى گوردى عداوت
أيلردى نفى، اولدى خفى نورِ هدايت
فيشقيردى رسالهِٔ نور، اُفقدن نورِ رسالت
اول نورِ رسالت ويرهجك أمن و عدالت
اللّٰهه شكر، قالقماده هپ جمله قراڭلق
اللّٰهه شكر، طولماده هپ قلبه فرحلق
اللّٰهه شكر، ايشته بوگون پرده آچيلدى
عالملره آرتيق ينه بر نشئه صاچيلدى
آرتيق بو سونوك جانلره جان اوفلهدى جانان
آرتيق بو گوڭل دردينه اول أيلدى درمان
بر فصلِ بهار باشلادى ايللرده بو گوندن
بر صحبتِ گُل باشلادى ديللرده بو گوندن
بندن بڭا بن گيتمك ايچون رسالهِٔ نور دييه قوشدم
نور دردينه دوشدم ده دڭزلر گبى جوشدم
— 297 —
بر ذرّهجك اولسون بولايم دير ده آراركن
دوشدم ينه دريا گبى بر نوره بوگون بن
ويردم اوڭا بن گوڭلمى باشدن باشه آرتيق
معشوقم اودر شيمدى بنم، بن اوڭا عاشق
اول نورِ أزل هم قراران قلبلره لايق
اول نوردن آلير فيضنى هم جمله خلايق
قهر أيلدى اول ظلمتى رسالهِٔ نوره آقانلر
نور قهرينه اوغرار، اوڭا خصمانه باقانلر
كفرڭ بتون آلايى هجوم ايتسه ده أى نور
ايتمز سنى دور، كندى اولور بلكه ده مقهور
سنسڭ ينه حاضر، ينه سنسڭ بزه ناظر
أى نورِ رحيم، أى أبدى بر جلوهِٔ قدرتِ فاطر
بر نشئه طويوردڭ ايمانله سرِّ أزلدن
بر مژده گتيردڭ بزه اول ناملى گوزلدن
مادام كه ايچيردڭ بزه اول آبِ حياتدن
بر ذرّه قدر قالمادى خوف شيمدى مماتدن
حسرت ياشادق نوريڭه ييللرجه بتون بز
معصوم و عليل، درلو بلا چكدى سببسز
ييللرجه آقان، قان طولو گوزياشلرى دينسين
ظالم يره باتسين، او ظلم بر يره سينسين
ييللرجه، عصرلرجه بو نورڭ ينه يانسين
اوكسوز و يتيم، دول و عليل هپسى ده قانسين
— 298 —
أى نور گلى، نور چهرهڭى اوپسم دوداغڭدن
قلب باغچهسنڭ قلبنه ديكسهم بوداغڭدن
هر دم قوقارق هم او گوزل رايحهسندن
چيقسهم ينه بن عالمِ فانى طاساسندن
نور گللرڭ آچسين، ينه مسكلر گبى توتسون
سينهمده بو جان بلبلى توحيد ايله ئوتسون
سنسڭ بزه بر نشئه ويرن اول گُلِ خالص
سنسڭ بزه هم جملهدن أعلا، دخى مخلص
أى نورِ رسالتدن گلن بر برهانِ قرآن
أى سرِّ فرقاندن چيقان حجّتِ ايمان
سندڭ بزه مطلوب، ينه سندڭ بزه موعود
سايهڭده بوگون هركس اولور زنده و مسعود
هر آن سنى بكلر و صاييقلاردى بو دنيا
حق كندينى گوستردى، بوگون بيتدى او رؤيا
بيڭ اوچ يوز سنهدر طوپراغه دونمش نيجه ميليار
مؤمن و مُوَحِّدْ سنى گوزلردى هپ أى يار
هر هپسى ده سندن يڭا سويلردى كلامى
هر هپسى ده هر آن سڭا أيلردى سلامى
نور چهرهڭى آچسهڭ، آتارق پردهيى يوزدن
سويلر بڭا روحم ينه مَا ازْدَدْتُ يَقِينًا
واللّٰه، أزلدن بونى بن أيلدم أزبر
رسالهِٔ النوردر واللّٰه او صوڭ مجدّدِ أكبر
— 299 —
يوزلرجه سند، هم نيجه يوزلرجه إشارت
أيلر بو مقدّس قوجه دعوايه شهادت
أڭ باشده گلن شاهدِ عدل حضرتِ قرآن
گوسترمش عيانًا اوتوز اوچ يرده او برهان
يَا مُدْرِكًا نڭ قلبنه گوممش أسد اللّٰه
چوق سرّ كه، بيلنلر اولويور هپ سڭا آگاه
كُنْ قَادِرِىَّ الْوَقْتِ ديمش اول پيرِ معظّم
بيڭلرجه ولى هم ينه ياپمش بوڭا بيڭ ضم
معجزدر او سوز، حقدر او ئوز، گورمدى هر گوز
آرتيق بو معمّالرى گل سن بزه بر چوز
آلتنجى سوزڭ آلدى بتون فعل و صفاتى
ويردم ده آريندم اوڭا هم ذات و حياتى
مفلس و فقير بكلهيورم شيمدى قپوڭده
توحيده ايريشدير بنى، گل واريڭى صون ده
بن بن دييه، يازدمسه ده سنسڭ ينه اول بن
هيچدن نه چيقار، هم بڭا بنلك ينه سندن
عفو ايت بنى أى عفوى بيوك، لطفى بيوك رسالهِٔ النور
بر دم بيله هم أيلهمه سندن بنى يا ربّنا مهجور
نور عشقنه، حق عشقنه، دوست عشقنه أى نور
نورڭله و سرّڭله بوگون قيل بزى مسرور
أى نورِ أزلدن گلن نورِ محمّد (عصم)
أى سرِّ ايماندن گلن نورِ مؤبّد
— 300 —
بيڭلرجه يتيمڭ طويولان آهنى بر كس
صارصار او بيوك عرشى ده واللّٰه بو چيقان سس
واللّٰه جميلسڭ، يتر آرتيق بو جلالڭ
گوستر بزه أى نورِ محمّد، بر كرّه جمالڭ
درگاهڭى آچ، ايت بزه إحسان، ينه أى نورِ رسالت
بز دردلى قولز، قيل بزه درمان، ينه أى نورِ حقيقت
أمّاره اولان نفسمزڭ أمرينه اويدق
وير بزلره سن نور ايله ايقان، ينه أى نورِ قرآن
حرص آتشى سونسون ده گوڭل گلشنه دونسون
صاچ نوريڭى، هم فيضڭى هر آن، ينه أى نورِ ايمان
سن نورِ بديع، نورِ رحيمسڭ بزه لطف ايت
هپ ايستهگمز عشق ايله ايمان، ينه أى نورِ إلٰهى
دينڭ چكيلوب، ديو گبى صالديرماده وحشت
رحم ايت بزى غرق ايتميه طوفان، ينه أى نورِ رحمانى
پرنوره بويانسين بتون آفاقى جهانڭ
هر يرده اوقونسون ده بو قرآن، ينه أى نورِ سبحانى
محبوبڭه اويدق، هپمز اُمّتى اولدق
آغلاتمه يتر، ايت بزى خندان، ينه أى نورِ ربّانى
اول روضهِٔ پاكِ أحمدى (عصم) گوستر بزه بر دم
آرتيق اولالم هپ اوڭا قربان، ينه أى نورِ صمدانى
إسلامه ظفر وير، بزى قورتار، بزى گولدير
أعدامزى ايت خاك ايله يكسان، ينه أى نورِ فرقانى
— 301 —
هر بلدهِٔ إسلام ايله، اولسون بو يشيل يورد
تا حشره قدر جنّتِ جانان، ينه أى نورِ ايمانى
اول فخرِ جهان، آلِ عبا حقّى ايچون هم يا ربّ
حفظ ايت بزى آفات و بلادن يا نور الأنوار بِحقِّ إسمك النور!
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
مبارك استادم أفنديم!
او بيوك و گوزل خاص نوريڭڭ بو فقير و بيچاره طلبهڭزه بو واديده و بو شكلده اولان إحسان و إكراماتنى عينًا حضورِ عرفانڭزه صونويور و بو وسيله ايله مبارك أللريڭزى و دامنِ پاكڭزى بر داها اوپمك شرفيله مشرّف اولويورم، قبول بيورلماسنى حضرتڭزدن إسترحام ايدرم أفنديم.
عاجز و بيچاره طلبهڭز
حسن فيضى
رَحِمَهُ اللّٰهُ بِعَدَدِ حُرُوفِ رَسَائِلِ الْمَكْتُوبَةِ و الْمَقْرُوئَةِ اٰمِينَ
٭ ٭ ٭
— 302 —
يگرمى سكزنجى مكتوبدن يدنجى مسئله
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ
قُلْ بِفَضْلِ اللّٰهِ وَبِرَحْمَتِهِ فَبِذٰلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ
شو مسئله "يدى إشارت"در.
أوّلا تحديثِ نعمت صورتنده بر قاچ سرِّ عنايتى إظهار ايدن"يدى سبب"ىبيان ايدرز:
برنجى سبب:أسكى حربِ عموميدن أوّل و أوائلنده، بر واقعهِٔ صادقهده گورويورم كه: آرارات طاغى دينيلن مشهور آغرى طاغنڭ آلتندهيم. بردن او طاغ، مدهش إنفلاق ايتدى. طاغلر گبى پارچهلرى، دنيانڭ هر طرفنه طاغيتدى. او دهشت ايچنده باقدم كه، مرحوم والدهم يانمدهدر. ديدم: "آنا قورقمه! جنابِ حقّڭ أمريدر؛ او رحيمدر و حكيمدر." بردن او حالتده ايكن، باقدم كه مهمّ بر ذات، بڭا آمرانه دييور كه: "إعجازِ قرآنى بيان ايت." اوياندم، آڭلادم كه: بر بيوك إنفلاق اولاجق. او إنفلاق و إنقلابدن صوڭره، قرآن أطرافندهكى سورلر قيريلهجق. طوغريدن طوغرىيه قرآن كندى كندينى مدافعه ايدهجك. و قرآنه هجوم ايديلهجك، إعجازى اونڭ چليك بر زرهى اولاجق. و شو إعجازڭ بر نوعى شو زمانده إظهارينه، حدّمڭ فوقنده اولارق، بنم گبى بر آدم نامزد اولاجق و نامزد اولديغمى آڭلادم.
— 303 —
مادام إعجازِ قرآنى بر درجه بيان، سوزلرله اولدى. ألبته او إعجازڭ حسابنه گچن و اونڭ رشحاتى و بركاتى نوعندن اولان خدمتمزدهكى عناياتى إظهار ايتمك، إعجازه يارديمدر و إظهار ايتمك گركدر.
ايكنجى سبب:مادام قرآنِ حكيم مرشديمزدر، استاديمزدر، إماممزدر، هر بر آدابده رهبريمزدر؛ او، كندى كندينى مدح ايدييور. بز ده اونڭ درسنه إتّباعًا، اونڭ تفسيرينى مدح ايدهجگز.
هم مادام يازيلان سوزلر اونڭ بر نوع تفسيريدر و او رسالهلردهكى حقائق ايسه، قرآنڭ ماليدر و حقيقتلريدر. و مادام قرآنِ حكيم أكثر سورهلرده، خصوصًا الٓرٰ لرده حٰمٓ لرده كندى كندينى كمالِ حشمتله گوسترييور، كمالاتنى سويلهيور، لايق اولديغى مدحى كندى كندينه ايدييور. ألبته سوزلره إنعكاس ايتمش قرآنِ حكيمڭ لمعاتِ إعجازيهسندن و او خدمتڭ مقبوليتنه علامت اولان عناياتِ ربّانيهنڭ إظهارينه مكلّفز. چونكه او استاديمز اويله ايدر و اويله درس ويرر.
اوچنجى سبب:سوزلر حقّنده تواضع صورتنده ديمييورم؛ بلكه بر حقيقتى بيان ايتمك ايچون ديرم كه: سوزلردهكى حقائق و كمالات، بنم دگل قرآنڭدر و قرآندن ترشّح ايتمشدر. حتّى اوننجى سوز، يوزر آياتِ قرآنيهدن سوزولمش بعض قطراتدر. سائر رسالهلر دخى عمومًا اويلهدر. مادام بن اويله بيلييورم و مادام بن فانىيم، گيدهجگم؛ ألبته باقى اولاجق بر شى و بر أثر، بنمله باغلانمامق گركدر و باغلانماملى. و مادام أهلِ ضلالت و طغيان، ايشلرينه گلمهين بر أثرى، أثر صاحبنى چوروتمكله أثرى چوروتمك عادتلريدر؛ ألبته سماءِ قرآنڭ ييلديزلريله باغلانان رسالهلر، بنم گبى چوق إعتراضاته و تنقيداته مدار اولابيلن و سقوط ايدهبيلن چوروك بر ديرك ايله باغلانماملى. هم مادام عُرفِ ناسده، بر أثردهكى مزايا، او أثرڭ مصدرى و منبعى ظن ايتدكلرى مؤلّفنڭ أطوارنده آرانيلييور و بو عُرفه گوره، او حقائقِ عاليهيى و او جواهرِ غاليهيى كندم گبى بر مفلسه و اونلرڭ بيڭده برينى كندنده گوسترهمهين شخصمه مال ايتمك، حقيقته قارشى بيوك بر حقسزلق اولديغى ايچون رسالهلر كندى مالم دگل، قرآنڭ مالى اولارق، قرآنڭ رشحاتِ مزيّاتنه
— 304 —
مظهر اولدقلرينى إظهار ايتمگه مجبورم. أوت لذّتلى اوزوم صالقيملرينڭ خاصيتلرى، قورو چوبوغنده آرانيلماز. ايشته بن ده اويله بر قورو چوبوق حكمندهيم.
دردنجى سبب:بعضًا تواضع، كفرانِ نعمتى إستلزام ايدييور؛ بلكه كفرانِ نعمت اولور. بعضًا ده تحديثِ نعمت، إفتخار اولور. ايكيسى ده ضرردر. بونڭ چارهِٔ يگانهسى؛ نه كفرانِ نعمت چيقسين، نه ده إفتخار اولسون. مزيت و كمالاتلرى إقرار ايدوب، فقط تملّك ايتميهرك، منعمِ حقيقينڭ أثرِ إنعامى اولارق گوسترمكدر. مثلا: ناصلكه مرصّع و مزيَّن بر ألبسهِٔ فاخرهيى برى سڭا گيديرسه و اونڭله چوق گوزللشسهڭ، خلق سڭا ديسه: "ما شاء اللّٰه چوق گوزلسڭ، چوق گوزللشدڭ." أگر سن تواضعكارانه ديسهڭ: "حاشا!.. بن نهيم، هيچ. بو نهدر، نرهده گوزللك؟" او وقت كفرانِ نعمت اولور و حلّهيى سڭا گيديرن ماهر صنعتكاره قارشى حرمتسزلك اولور. أگر مفتخرانه ديسهڭ: "أوت بن چوق گوزهلم، بنم گبى گوزل نرهده وار، بنم گبى برينى گوستريڭز." او وقت، مغرورانه بر فخردر.
ايشته فخردن، كفراندن قورتولمق ايچون ديمهلى كه: "أوت بن گوزللشدم، فقط گوزللك لباسڭدر و طولاييسيله لباسى بڭا گيديرنڭدر، بنم دگلدر."
ايشته بونڭ گبى، بن ده سسم يتيشسه، بتون كُرهِٔ أرضه باغيرهرق ديرم كه: سوزلر چوق گوزلدرلر، حقيقتدرلر؛ فقط بنم دگللر، قرآنِ كريمڭ حقائقندن تلمّع ايتمش شعاعلردر.
وَ مَا مَدَحْتُ مُحَمَّدًا بِمَقَالَتِى ٭ وَ لٰكِنْ مَدَحْتُ مَقَالَتِى بِمُحَمَّدٍ
دستوريله ديرم كه:
وَ مَا مَدَحْتُ الْقُرْاٰنَ بِكَلِمَاتِى ٭ وَ لٰكِنْ مَدَحْتُ كَلِمَاتِى بِالْقُرْاٰنِ
يعنى: "قرآنڭ حقائقِ إعجازينى بن گوزللشديرهمدم، گوزل گوسترهمدم؛ بلكه قرآنڭ گوزل حقيقتلرى، بنم تعبيراتلريمى ده گوزللشديردى، علويلشديردى." مادام بويلهدر؛
— 305 —
حقائقِ قرآنڭ گوزللگى نامنه، سوزلر نامندهكى آيينهلرينڭ گوزللكلرينى و او آيينهدارلغه ترتّب ايدن عناياتِ إلٰهيهيى إظهار ايتمك، مقبول بر تحديثِ نعمتدر.
بشنجى سبب:چوق زمان أوّل بر أهلِ ولايتدن ايشيتدم كه؛ او ذات، أسكى وليلرڭ غيبى إشارتلرندن إستخراج ايتمش و قناعتى گلمش كه: "شرق طرفندن بر نور ظهور ايدهجك، بدعهلر ظلماتنى طاغيدهجق." بن، بويله بر نورڭ ظهورينه چوق إنتظار ايتدم و ايدييورم. فقط چيچكلر بهارده گلير. اويله ايسه او قدسى چيچكلره زمين حاضر ايتمك لازم گلير. و آڭلادق كه، بو خدمتمزله او نورانى ذاتلره زمين إحضار ايدييورز. مادام كنديمزه عائد دگل، ألبته سوزلر نامندهكى نورلره عائد اولان عناياتِ إلٰهيهيى بيان ايتمكده مدارِ فخر و غرور اولاماز؛ بلكه مدارِ حمد و شكر و تحديثِ نعمت اولور.
آلتنجى سبب:سوزلرڭ تأليفى واسطهسيله قرآنى اولان خدمتمزه بر مكافاتِ عاجله و بر واسطهِٔ تشويق اولان عناياتِ ربّانيه، بر موفّقيتدر. موفّقيت ايسه، إظهار ايديلير. موفّقيتدن گچسه؛ اولسه اولسه بر إكرامِ إلٰهى اولور. إكرامِ إلٰهى ايسه، إظهارى بر شكرِ معنويدر. اوندن دخى گچسه، اولسه اولسه هيچ إختياريمز قاريشمادن بر كرامتِ قرآنيه اولور. بز مظهر اولمشز. بو نوع إختيارسز و خبرسز گلن بر كرامتڭ إظهارى، ضررسزدر. أگر عادى كراماتڭ فوقنه چيقسه، او وقت اولسه اولسه قرآنڭ إعجازِ معنويسنڭ شعلهلرى اولور. مادام إعجاز إظهار ايديلير، ألبته إعجازه يارديم ايدنڭ دخى إظهارى إعجاز حسابنه گچر؛ هيچ مدارِ فخر و غرور اولاماز، بلكه مدارِ حمد و شكراندر.
يدنجى سبب:نوعِ إنسانڭ يوزده سكسانى أهلِ تحقيق دگلدر كه، حقيقته نفوذ ايتسين و حقيقتى حقيقت طانييوب قبول ايتسين. بلكه صورته، حسنِ ظنّه بناءً، مقبول و معتمد إنسانلردن ايشيتدكلرى مسائلى تقليدًا قبول ايدرلر. حتّى قوّتلى بر حقيقتى، ضعيف بر آدمڭ ألنده ضعيف گورور و قيمتسز بر مسئلهيى، قيمتدار بر آدمڭ ألنده گورسه، قيمتدار تلقّى ايدر. ايشته اوڭا بناءً، بنم گبى ضعيف و قيمتسز بر بيچارهنڭ ألندهكى حقائقِ ايمانيه و قرآنيهنڭ قيمتنى، أكثر ناسڭ نقطهِٔ نظرنده دوشورمهمك
— 306 —
ايچون، بِالمجبوريه إعلان ايدييورم كه: إختياريمز و خبريمز اولمادن، بريسى بزى إستخدام ايدييور؛ بز بيلميهرك، بزى مهمّ ايشلرده چاليشديرييور. دليلمز ده شودر كه: شعوريمز و إختياريمزدن خارج بر قسم عناياته و تسهيلاته مظهر اولويورز. اويله ايسه، او عنايتلرى باغيرهرق إعلان ايتمگه مجبورز.
ايشته گچمش يدى أسبابه بناءً، كلّى بر قاچ عنايتِ ربّانيهيه إشارت ايدهجگز.
برنجى إشارت:يگرمى سكزنجى مكتوبڭ سكزنجى مسئلهسنڭ برنجى نكتهسنده بيان ايديلمشدر كه، "توافقات"در. أزجمله: معجزاتِ أحمديه مكتوباتنده، اوچنجى إشارتندن تا اون سكزنجى إشارتنه قدر آلتمش صحيفه؛ خبرسز، بيلميهرك بر مستنسخڭ نسخهسنده ايكى صحيفه مستثنا اولمق اوزره متباقى بتون صحيفهلرده (كمالِ موازنتله) ايكى يوزدن زياده "رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلام" كلمهلرى بربرينه باقييورلر. كيم إنصاف ايله ايكى صحيفهيه دقّت ايتسه، تصادف اولماديغنى تصديق ايدهجك. حالبوكه تصادف، اولسه اولسه بر صحيفهده كثرتلى أمثال كلمهلر بولونسه، يارى يارىيه توافق اولور، آنجق بر ايكى صحيفهده تمامًا توافق ايدهبيلير. او حالده بويله عموم صحيفهلرده رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلام كلمهسى؛ ايكى اولسون اوچ اولسون، درت اولسون ويا داها زياده اولسون، كمالِ ميزان ايله بربرينڭ يوزينه باقسه؛ ألبته تصادفى اولماسى ممكن دگلدر. هم سكز آيرى آيرى مستنسخڭ بوزامديغى بر توافقات، قوّتلى بر إشارتِ غيبيه، ايچنده اولديغنى گوسترر. ناصلكه أهلِ بلاغتڭ كتابلرنده، بلاغتڭ درجاتى بولونديغى حالده؛ قرآنِ حكيمدهكى بلاغت، درجهِٔ إعجازه چيقمش. كيمسهنڭ حدّى دگل كه اوڭا يتيشسين. اويله ده؛ معجزاتِ أحمديهنڭ بر آيينهسى اولان اون طوقوزنجى مكتوب و معجزاتِ قرآنيهنڭ بر ترجمانى اولان يگرمى بشنجى سوز و قرآنڭ بر نوع تفسيرى اولان رسالهِٔ نور أجزالرنده توافقات، عموم كتابلرڭ فوقنده بر درجهِٔ غرابت گوسترييور. و اوندن آڭلاشيلييور كه؛ معجزاتِ قرآنيه و معجزاتِ أحمديهنڭ بر نوع كرامتيدر كه، او آيينهلرده تجلّى و تمثّل ايدييور.
— 307 —
ايكنجى إشارت:خدمتِ قرآنيهيه عائد عناياتِ ربّانيهنڭ ايكنجيسى شودر كه: جنابِ حق، بنم گبى قلمسز، ياريم اُمّى، ديارِ غربتده، كيمسهسز، إختلاطدن منع ايديلمش بر طرزده؛ قوّتلى، جدّى، صميمى، غيّور، فداكار و قلملرى برر ألماس قلنج اولان قارداشلرى بڭا معاون إحسان ايتدى. ضعيف و عاجز اوموزيمه چوق آغير گلن وظيفهِٔ قرآنيهيى، او قوّتلى اوموزلره بينديردى. كمالِ كرمندن، يوكمى خفيفلشديردى. او مبارك جماعت ايسه؛ (خلوصينڭ تعبيريله) تلسز تلغرافڭ آخذهلرى حكمنده و (صبرينڭ تعبيريله) نور فابريقهسنڭ ألكتريقلرينى يتيشديرن ماكينهلر حكمنده آيرى آيرى مزيتلرى و قيمتدار مختلف خاصيتلريله برابر، (ينه صبرينڭ تعبيريله) بر توافقاتِ غيبيه نوعندن اولارق، شوق و سعى و غيرت و جدّيتده بربرينه بڭزر بر صورتده أسرارِ قرآنيهيى و أنوارِ ايمانيهيى أطرافه نشر ايتملرى و هر يره ده ايريشديرملرى و شو زمانده (يعنى حروفات دگيشمش، مطبعه يوق، هركس أنوارِ ايمانيهيه محتاج اولديغى بر زمانده) هم فتور ويرهجك و شوقى قيرهجق چوق أسباب واركن، بونلرڭ فتورسز، كمالِ شوق و غيرتله بو خدمتلرى، طوغريدن طوغرىيه بر كرامتِ قرآنيه و ظاهر بر عنايتِ إلٰهيهدر. أوت ولايتڭ كرامتى اولديغى گبى، نيّتِ خالصهنڭ دخى كرامتى واردر. صميميتڭ دخى كرامتى واردر. باخصوص ِللّٰه ايچون اولان بر اخوّت دائرهسندهكى قارداشلرڭ ايچنده جدّى، صميمى تساندڭ چوق كرامتلرى اولابيلير. حتّى شويله بر جماعتڭ شخصِ معنويسى بر ولىِّ كامل حكمنه گچهبيلير، عناياته مظهر اولور.
ايشته أى قارداشلرم و أى خدمتِ قرآنده آرقداشلرم! بر قلعهيى فتح ايدن بر بولوگڭ چاوشنه بتون شرفى و بتون غنيمتى ويرمك ناصل ظلمدر، بر خطادر؛ اويله ده شخصِ معنويڭزڭ قوّتيله و قلملريڭز ايله حاصل اولان فتوحاتدهكى عناياتى بنم گبى بر بيچارهيه ويرهمزسڭز. ألبته بويله مبارك بر جماعتده، توافقاتِ غيبيهدن داها زياده قوّتلى بر إشارتِ غيبيه وار و بن گورويورم؛ فقط هركسه و عمومه گوسترهمييورم.
اوچنجى إشارت:رسالهِٔ نور أجزالرى، بتون مهمّ حقائقِ ايمانيه و قرآنيهيى حتّى أڭ معنّده قارشى دخى پارلاق بر صورتده إثباتى، چوق قوّتلى بر إشارتِ غيبيه و بر عنايتِ إلٰهيهدر.
— 308 —
چونكه حقائقِ ايمانيه و قرآنيه ايچنده اويلهلرى وار كه؛ أڭ بيوك بر داهى تلقّى ايديلن ابن سينا، فهمنده عجزينى إعتراف ايتمش، "عقل بوڭا يول بولاماز!" ديمش. اوننجى سوز رسالهسى، او ذاتڭ دهاسيله يتيشهمديگى حقائقى؛ عواملره ده، چوجقلره ده بيلديرييور.
هم مثلا: سرِّ قدر و جزءِ إختيارينڭ حلّى ايچون، قوجه سعدِ تفتازانى گبى بر علّامه؛ قرق أللى صحيفهده، مشهور مقدّماتِ إثنا عشر ناميله تلويح نام كتابنده آنجق حلّ ايتديگى و آنجق خواصّه بيلديرديگى عين مسائلى، قدره دائر اولان يگرمى آلتنجى سوزده، ايكنجى مبحثڭ ايكنجى صحيفهسنده تماميله، هم هركسه بيلديرهجك بر طرزده بيانى، أثرِ عنايت اولمازسه نهدر؟
هم بتون عقولى حيرتده بيراقان و هيچ بر فلسفهنڭ أليله كشف ايديلمهمش و سرِّ خلقتِ عالم و طلسمِ كائنات دينيلن و قرآنِ عظيم الشانڭ إعجازيله كشف ايديلن او طلسمِ مشكلكشا و او معمّاىِ حيرتنما، يگرمى دردنجى مكتوب و يگرمى طوقوزنجى سوزڭ آخرندهكى رمزلى نكتهده و اوتوزنجى سوزڭ تحوّلاتِ ذرّاتڭ آلتى عدد حكمتنده كشف ايديلمشدر. كائناتدهكى فعاليتِ حيرتنمانڭ طلسمنى و خلقتِ كائناتڭ و عاقبتنڭ معمّاسنى و تحوّلاتِ ذرّاتدهكى حركاتڭ سرِّ حكمتنى كشف و بيان ايتمشلردر، ميداندهدر، باقيلهبيلير.
هم سرِّ أحديت ايله، شريكسز وحدتِ ربوبيتى؛ هم نهايتسز قربيتِ إلٰهيه ايله، نهايتسز بعديتمز اولان حيرتأنگيز حقيقتلرى كمالِ وضوح ايله اون آلتنجى سوز و اوتوز ايكنجى سوز بيان ايتدكلرى گبى؛ قدرتِ إلٰهيهيه نسبةً ذرّات و سيّارات مساوى اولديغنى و حشرِ أعظمده عموم ذىروحڭ إحياسى، بر نفسڭ إحياسى قدر او قدرته قولاى اولديغنى و شركڭ خلقتِ كائناتده مداخلهسى إمتناع درجهسنده عقلدن اوزاق اولديغنى كمالِ وضوح ايله گوسترن يگرمنجى مكتوبدهكى
وَ هُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
كلمهسى بياننده و اوچ تمثيلى حاوى اونڭ ذيلى، شو عظيم سرِّ وحدتى كشف ايتمشدر.
— 309 —
هم حقائقِ ايمانيه و قرآنيهده اويله بر گنيشلك وار كه، أڭ بيوك ذكاءِ بشرى إحاطه ايدهمديگى حالده؛ بنم گبى ذهنى مشوّش، وضعيتى پريشان، مراجعت ايديلهجك كتاب يوقكن، صيقنتيلى و سرعتله يازان بر آدمده، او حقائقڭ أكثريتِ مطلقهسى دقائقيله ظهورى؛ طوغريدن طوغرىيه قرآنِ حكيمڭ إعجازِ معنويسنڭ أثرى و عنايتِ ربّانيهنڭ بر جلوهسى و قوّتلى بر إشارتِ غيبيهدر.
دردنجى إشارت:أللى آلتمش رسالهلر (شيمدى يوز اوتوزدر) اويله بر طرزده إحسان ايديلمش كه؛ دگل بنم گبى آز دوشونن و ظهوراته تبعيت ايدن و تدقيقه وقت بولاميان بر إنسانڭ؛ بلكه بيوك ذكالردن مركّب بر أهلِ تدقيقڭ سعى و غيرتيله ياپيلميان بر طرزده تأليفلرى، طوغريدن طوغرىيه بر أثرِ عنايت اولدقلرينى گوسترييور. چونكه بتون بو رسالهلرده، بتون درين حقائق، تمثيلات واسطهسيله، أڭ عامى و اُمّى اولانلره قدر درس ويريلييور. حالبوكه او حقائقڭ چوغنى بيوك عالملر "تفهيم ايديلمز" دييوب، دگل عوامه، بلكه خواصّه ده بيلديرهمييورلر.
ايشته أڭ اوزاق حقيقتلرى، أڭ ياقين بر طرزده، أڭ عامى بر آدمه درس ويرهجك درجهده؛ بنم گبى توركجهسى آز و سوزلرى مغلق، چوغى آڭلاشيلماز و بعضًا قيصهجه مجمل يازديغندن ظاهر حقيقتلرى دخى مشكللشديرييور دييه أسكيدن بَرى إشتهار بولمش و أسكى أثرلرى قسمًا او سوءِ إشتهارى تصديق ايتمش بر شخصڭ ألنده بو خارقه تسهيلات و سهولتِ بيان؛ ألبته بِلا شبهه بر أثرِ عنايتدر و اونڭ هنرى اولاماز و قرآنِ كريمڭ إعجازِ معنويسنڭ بر جلوهسيدر و تمثيلاتِ قرآنيهنڭ بر تمثّليدر و إنعكاسيدر.
بشنجى إشارت:رسالهلر عموميتله پك چوق إنتشار ايتديگى حالده، أڭ بيوك عالمدن طوت، تا أڭ عامى آدمه قدر و أهلِ قلب بيوك بر وليدن طوت، تا أڭ معنّد دينسز بر فيلسوفه قدر اولان طبقاتِ ناس و طائفهلر او رسالهلرى گوردكلرى و اوقودقلرى و بر قسمى طوقاتلرينى ييدكلرى حالده تنقيد ايديلمهمسى و هر طائفه درجهسنه گوره إستفاده ايتمهسى، طوغريدن طوغرىيه بر أثرِ عنايتِ ربّانيه و بر كرامتِ قرآنيه اولديغى گبى، چوق تدقيقات و تحرّياتڭ نتيجهسيله آنجق حصول بولان او چشيد رسالهلر، فوق العاده
— 310 —
بر سرعتله، هم إدراكمى و فكريمى مشوّش ايدن صيقنتيلى إنقباض وقتلرنده يازيلماسى دخى، بر أثرِ عنايت و بر إكرامِ ربّانيدر.
أوت أكثر قارداشلرم و يانمدهكى عموم آرقداشلرم و مستنسخلر بيلييورلر كه؛ اون طوقوزنجى مكتوبڭ بش پارچهسى، بر قاچ گون ظرفنده هر گون ايكى اوچ ساعتده و مجموعى اون ايكى ساعتده هيچ بر كتابه مراجعت ايديلمهدن يازيلماسى؛ حتّى أڭ مهمّ بر پارچه و او پارچهده لفظِ رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلام كلمهسنده ظاهر بر خاتمِ نبوّتى گوسترن دردنجى جزء، اوچ درت ساعتده، طاغده، ياغمور آلتنده أزبر يازيلمش؛ و اوتوزنجى سوز گبى مهمّ و دقيق بر رساله، آلتى ساعت ايچنده بر باغده يازيلمش؛ و يگرمى سكزنجى سوز، سليمانڭ باغچهسنده بر، نهايت ايكى ساعت ايچنده يازيلماسى گبى، أكثر رسالهلر بويله اولماسى؛ و أسكيدن بَرى صيقنتيلى و منقبض اولديغم زمان، أڭ ظاهر حقيقتلرى دخى بيان ايدهمديگمى، بلكه بيلهمديگمى ياقين دوستلرم بيلييورلر. خصوصًا او صيقنتىيه خستهلق ده علاوه ايديلسه، داها زياده بنى درسدن، تأليفدن منع ايتمكله برابر؛ أڭ مهمّ سوزلر و رسالهلر، أڭ صيقنتيلى و خستهلقلى زمانمده، أڭ سرعتلى بر طرزده يازيلماسى؛ طوغريدن طوغرىيه بر عنايتِ إلٰهيه و بر إكرامِ ربّانى و بر كرامتِ قرآنيه اولمازسه نهدر؟
هم هانگى كتاب اولورسه اولسون، بويله حقائقِ إلٰهيهدن و ايمانيهدن بحث ايتمش ايسه، على كلّ حال بر قسم مسائلى، بر قسم إنسانلره ضرر ويرر و ضرر ويردكلرى ايچون، هر مسئله هركسه نشر ايديلمهمش. حالبوكه شو رسالهلر ايسه؛ شيمدىيه قدر هيچ كيمسهده، (چوقلردن صورديغم حالده) سوءِ تأثير و عكس العمل و تخديشِ أذهان گبى بر ضرر ويرمدكلرى، طوغريدن طوغرىيه بر إشارتِ غيبيه و بر عنايتِ ربّانيه اولديغى بزجه محقّقدر.
آلتنجى إشارت:شيمدى بنجه قطعيت پيدا ايتمشدر كه؛ أكثر حياتم إختيار و إقتداريمڭ، شعور و تدبيريمڭ خارجنده اويله بر طرزده گچمش و اويله غريب بر صورتده اوڭا جريان ويريلمش؛ تا قرآنِ حكيمه خدمت ايدهجك اولان بو نوع رسالهلرى نتيجه
— 311 —
ويرسين. عادتا بتون حياتِ علميهم، مقدّماتِ إحضاريه حكمنه گچمش. و سوزلر ايله إعجازِ قرآنڭ إظهارى، اونڭ نتيجهسى اولاجق بر صورتده اولمشدر. حتّى شو يدى سنه نفيمده و غربتمده و سببسز و آرزومڭ خلافنده تجرّدم و مشربمه مخالف يالڭز بر كويده إمرارِ حيات ايتمكلگم؛ و أسكيدن بَرى الفت ايتديگم حياتِ إجتماعيهنڭ چوق رابطهلرندن و قاعدهلرندن نفرت ايدوب ترك ايتمكلگم؛ طوغريدن طوغرىيه بو خدمتِ قرآنيهيى خالص، صافى بر صورتده ياپديرمق ايچون بو وضعيت ويريلديگنه شبههم قالمامشدر. حتّى چوق دفعه بڭا ويريلن صيقنتى و ظلمًا بڭا قارشى اولان تضييقات پردهسى آلتنده، بر دستِ عنايت طرفندن مرحمتكارانه، قرآنڭ أسرارينه حصرِ فكر ايتديرمك و نظرى طاغيتمامق ايچون ياپيلمشدر قناعتندهيم. حتّى أسكيده مطالعهيه چوق مشتاق اولديغم حالده؛ بتون بتون سائر كتابلرڭ مطالعهسندن بر منع، بر مجانبت روحمه ويريلمشدى. بويله غربتده مدارِ تسلّى و اُنسيت اولان مطالعهيى بڭا ترك ايتديرن، آڭلادم كه، طوغريدن طوغرىيه آياتِ قرآنيهنڭ استادِ مطلق اولمالرى ايچوندر.
هم يازيلان أثرلر، رسالهلر، (أكثريتِ مطلقهسى) خارجدن هيچ بر سبب گلميهرك، روحمدن تولّد ايدن بر حاجته بناءً، آنى و دفعى اولارق إحسان ايديلمش. صوڭره بعض دوستلريمه گوسترديگم وقت، ديمشلر: "شو زمانڭ يارهلرينه دوادر." إنتشار ايتدكدن صوڭره أكثر قارداشلرمدن آڭلادم كه، تام شو زماندهكى إحتياجه موافق و درده لايق بر علاج حكمنه گچييور.
ايشته إختيار و شعوريمڭ دائرهسى خارجنده، مذكور حالتلر و سرگذشتِ حياتم و علوملرڭ أنواعلرندهكى خلافِ عادت و إختيارسز تتبّعاتم؛ بويله بر نتيجهِٔ قدسيهيه منجر اولمق ايچون، قوّتلى بر عنايتِ إلٰهيه و بر إكرامِ ربّانى اولديغنه بنده شبهه بيراقمامشدر.
يدنجى إشارت:بو خدمتمز زماننده، بش آلتى سنه ظرفنده، بِلا مبالغه يوز أثرِ إكرامِ إلٰهى و عنايتِ ربّانيه و كرامتِ قرآنيهيى گوزيمزله گوردك. بر قسمنى، اون آلتنجى مكتوبده إشارت ايتدك؛ بر قسمنى، يگرمى آلتنجى مكتوبڭ دردنجى مبحثنڭ مسائلِ متفرّقهسنده؛ بر قسمنى، يگرمى سكزنجى مكتوبڭ اوچنجى مسئلهسنده بيان ايتدك.
— 312 —
بنم ياقين آرقداشلرم بونى بيلييورلر. دائمى آرقداشم بارلالى سليمان أفندى چوقلرينى بيلييور. خصوصًا سوزلرڭ و رسالهلرڭ نشرنده و تصحيحاتنده و يرلرينه يرلشديرمكده و تسويد و تبييضنده، فوق المأمول كرامتكارانه بر تسهيلاته مظهر اولويورز. كرامتِ قرآنيه اولديغنه شبههمز قالمييور. بونڭ مثاللرى يوزلردر.
هم معيشت خصوصنده او قدر شفقتله بسلهنييورز كه؛ أڭ كوچك بر آرزوىِ قلبمزى، بزى إستخدام ايدن صاحبِ عنايت تطمين ايتمك ايچون؛ فوق المأمول بر صورتده إحسان ايدييور. و هكذا... ايشته بو حال غايت قوّتلى بر إشارتِ غيبيهدر كه، بز إستخدام اولونويورز. هم رضا دائرهسنده، هم عنايت آلتنده بزه خدمتِ قرآنيه ياپديريلييور.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ صَلَاةً تَكُونُ لَكَ رِضَاءً وَ لِحَقِّهِ اَدَاءً وَ عَلٰى اٰلِهِ وَ صَحْبِهِ وَ سَلِّمْ تَسْلِيمًا كَثِيرًا اٰمِينَ
اَللّٰهُمَّ بِسِرِّ اسْمِكَ الْاَعْظَمِ اِجْعَلْ نَاشِرَ هٰذِهِ الرِّسَالَةِ مَظْهَرِ عِنَايَتِكَ وَ كَرَامَاتِ فُرْقَانِكَ اٰمِينَ اٰمِينَ اٰمِينَ
٭ ٭ ٭
محرم بر سؤاله جوابدر
شو سرِّ عنايت أسكيدن محرمجه يازيلمش، اون دردنجى سوزڭ آخرينه إلحاق ايديلمشدى. هر ناصلسه أكثر مستنسخلر اونوتوب يازمامشلردى. ديمك مناسب و لايق موقعى بوراسى ايمش كه، گيزلى قالمش.
— 313 —
بندن سؤال ايدييورسڭ:"نهدن سنڭ قرآندن يازديغڭ سوزلرده اويله بر قوّت، بر تأثير وار كه، مفسّرلرڭ و عارفلرڭ سوزلرنده نادرًا بولونور. بعضًا بر سطرده، بر صحيفه قدر قوّت وار؛ بر صحيفهده، بر كتاب قدر تأثير بولونويور؟"
الجواب:(گوزل بر جوابدر) شرف، إعجازِ قرآنه عائد اولديغندن و بڭا عائد اولماديغندن، بِلا پروا ديرم: أكثريت إعتباريله اويلهدر. چونكه:
يازيلان سوزلر تصوّر دگل تصديقدر؛ تسليم دگل، ايماندر؛ معرفت دگل، شهادتدر، شهوددر؛ تقليد دگل تحقيقدر؛ إلتزام دگل، إذعاندر؛ تصوّف دگل حقيقتدر؛ دعوا دگل، دعوا ايچنده برهاندر. شو سرّڭ حكمتى بودر كه:
أسكى زمانده، أساساتِ ايمانيه محفوظدى، تسليم قوى ايدى. تفرّعاتده، عارفلرڭ معرفتلرى دليلسز ده اولسه، بياناتلرى مقبول ايدى، كافى ايدى. فقط شو زمانده ضلالتِ فنّيه، ألنى أساساته و أركانه اوزاتمش اولديغندن، هر درده لايق دوايى إحسان ايدن حكيمِ رحيم اولان ذاتِ ذو الجلال، قرآنِ كريمڭ أڭ پارلاق مظهرِ إعجازندن اولان تمثيلاتندن بر شعلهسنى؛ عجز و ضعفمه، فقر و إحتياجمه مرحمةً خدمتِ قرآنه عائد يازيلريمه إحسان ايتدى. فَلِلّٰهِ الْحَمْدُ سرِّ تمثيل دوربينيله، أڭ اوزاق حقيقتلر غايت ياقين گوستريلدى. هم سرِّ تمثيل جهت الوحدتيله، أڭ طاغنيق مسئلهلر طوپلاتديريلدى. هم سرِّ تمثيل نردبانيله، أڭ يوكسك حقائقه قولايلقله يتيشديريلدى. هم سرِّ تمثيل پنجرهسيله؛ حقائقِ غيبيهيه، أساساتِ إسلاميهيه شهوده ياقين بر يقينِ ايمانى حاصل اولدى. عقل ايله برابر وهم و خيال، حتّى نفس و هوا تسليمه مجبور اولديغى گبى، شيطان دخى تسليمِ سلاحه مجبور اولدى.
الحاصل: يازيلرمده نه قدر گوزللك و تأثير بولونسه، آنجق تمثيلاتِ قرآنيهنڭ لمعاتندندر. بنم حصّهم؛ يالڭز شدّتِ إحتياجمله طلبدر و غايت عجزمله تضرّعمدر. درد بنمدر، دوا قرآنڭدر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 314 —
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا: گچن مبارك ليلهِٔ برائتڭزى و گلهجك رمضانِ شريفڭزى تبريك ايدرز. بو سنه برائت گيجهسنى نورجيلر حقّنده چوق بركتلى و كرامتلى اولديغنه بر أمارهسنى حيرتله گوردك. شويله كه:
بن برائت گيجهسندن آز أوّل عصاىِ موسى تصحيحيله مشغول ايكن؛ بر گوگرجين پنجرهيه گلدى، بڭا باقدى. بن ديدم: "مژده مى گتيردڭ؟" ايچرىيه گيردى، گويا أسكيدن دوست ايدك گبى هيچ اوركمهدى. عصاىِ موسى اوستنه چيقدى، اوچ ساعت اوطوردى؛ أكمك، پرنج ويردم، ييمهدى؛ تا آقشامه قالدى، صوڭره گيتدى، تكرار گلدى. تا صباحه قدر يانمده قالدى. بن ياتاركن باشمه گلدى، اللّٰهه ايصمارلادق نوعندن باشمى اوقشادى، صوڭره اوچدى گيتدى. ايكنجى گون، بن تأسّف ايدركن، ينه گلدى؛ بر گيجه داها قالدى. ديمك بو مبارك قوش، هم عصاىِ موسى، هم برائتمزى تبريك ايتمك ايستدى.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
أوّلا: شيمدى تام تحقّق ايتدى كه؛ زلزله، رسالهِٔ النور ايله علاقهداردر. خسروڭ مدافعاتمده يازيلان درت زلزله مسئلهسنى تصديق ايدن بو گيجهكى شدّتلى درت دفعه زلزله، بڭا و نورلره و بو مملكته قطعى بر سوءِ قصد أثرى اولارق حكومت ايچريسنده
— 315 —
خدمتجيمه باغيرهرق بڭا تحقيركارانه إهانت و شتم ايدوب "گيت اوڭا سويله" ديين و قائمِمقامڭ أمرِ جبريله "خسته ده اولسه بورايه گتيريڭز" بكجيلره و ژاندارمهلره أمر ويرن و آفيونڭ پرده آلتندهكى بيوك مأموره طايانان أميرطاغ ضابطهسى، هم نور شاكردلرينڭ شوقلرينه، هم نورلرڭ بوراده يازيلماسنه، هم بڭا أهمّيتلى صيقنتى ويرمهسى عين وقتده، بويله بوراده گورولمهين بو شدّتلى زلزلهنڭ گلمهسى گوسترييور كه؛ رسالهِٔ النور بر وسيلهِٔ دفعِ بلادر؛ تعطيله اوغرادقجه، بلا فرصت بولوب گلير.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
ذكائينڭ بر منظومهسى
بو نور أثر، تفسيريدر او سماوى كتابڭ،
إعلان ايدر حقيقتى، أمرِ حقّى بيلديرر.
عصيانلره، ظلملره معروض اولان جهانڭ
بو عصرده گوزياشنى، نور صاچارق ديڭديرر.
بو أثردر مضطرب گوڭللره تسلّى،
بو قرارسز عالمڭ هر بحراننده نور صاچار.
بو أثردر هر ظلمتده سلامت رهبرى،
أهلِ ايمان بو سايهده بو أثرله حر ياشار.
معصوملره بر اوگوتدر، گنجلرڭ ده رهبرى
هر مظلومه "آغلامه" دير، "گولهجكسڭ يارين سن!"
تسلّيسى چوق يوجهدر، عبرتليدر درسلرى،
بلى بوكوك إختياره مژده ويرر دريندن.
— 316 —
بو نور أثر، هر بيلگينڭ، هر مؤمنڭ سرتاجى،
دردليلرڭ درمانيدر، هر منكِرى طوقاتلر.
شركلرڭ هم هادميدر، هم هر قايغو علاجى،
زنديق ظالم ايليشيرسه باشنه وولقان پاطلار.
بو أثردر إنسانلرى دهشتلردن دور ايدن،
قدرت ألى حاميسيدر، حيرتأفزا حكمى وار.
معنّدلر تسليم اولور، حكمنه مغرور ايكن،
هر سرسرى فيلسوفى مفتون ايدن نورى وار.
أى گوچ يتمز، دهشت ويرن حالتلردن آغلايان،
فانيلره آلدانهرق قيريلدقجه باغيرمه.
أى زائلدن، عاجزلردن مدد اوموب باغلانان،
گير بو نورڭ عالمنه، فانيلرى چاغيرمه.
آييل آرتيق، غفلت سرخوشلغندن طورمه اويان،
هوساتڭ بر أژدرهادر قلبڭى كميرهجك.
يارين مسعود اولاجقدر يوقلقده حقّى بولان،
نوره وير نَقْدِ عمرى، يارين سڭا ويريلهجك،
حضورينه اُخرٰىده إحتشاملر سريلهجك...
رسالهِٔ نورڭ قصورلى خادمى
ذكائى
٭ ٭ ٭
— 317 —
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ
وَمَا اَرْسَلْنَاكَ اِلَّا رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ
آيتنڭ وراثتِ أحمديه (عصم) جهتنده، معناىِ إشارى نقطهسنده، بو عصرده او رحمةً لِلعالمينڭ بر آيينهسى و حقيقتِ قرآنيهنڭ بر حقيقى تفسيرى اولان رسالهِٔ نور، او كلّى رحمتڭ بر جلوهسى، بر نمونهسى اولماسندن؛ حقيقتِ محمّديهنڭ (عصم) بر قسم أوصافنى، معناىِ مجازى ايله جزئى بر وارثنه ويريلهبيلير دييه، بو پارلاق قصيدهيه ايليشمدم. يالڭز حقيقتِ أحمديه (عصم) آيينهسنڭ فرقنه إشارةً بعض كلمهلر علاوه ايديلدى.
سعيد النورسى
حضور بولور بوگون سنڭله عالم
أى بو عصرده رحمتِ عالم رسالة النور
سُرور بولور بوگون سنڭله آدم
أى بر رحمتِ عالم رسالة النور
بو خسته گوڭللر چوقدن پريشان
وارسه سنده أگر لقماندن نشان
بر شفا صون، گل أى محبوبِ ذىشان
أى جلوهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
گلمز مى صوڭى بو اوزون هيجهنڭ
گچمز مى غمى بو ياسلى گيجهنڭ
زارى آرتدى، صبرى بيتدى نيجهنڭ
أى جلوهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
— 318 —
فخرِ عالم، عرشدن بو يره ايندى
شاهِ ولايت گلوب دُلْدُله بيندى
ذو الفقاره بوگون آرتيق نور ديندى
أى بو زمانده رحمتِ عالم رسالة النور
يولمز، بو نورڭ بو نورلى يولى
اولدق هپمز او نورڭ بر قولى
نور يولنده يوروين هم نه موطلى
أى نمونهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
نورسڭ نور چيقان نورلى طاغنده
بلبل ئوتر باغچهسنده باغنده
توزى اولسهق اونڭ پاك آياغنده
أى رحمتِ عالم جلوهسى رسالة النور
دردلره درمانسڭ، محبوبِ جانسڭ
هم جامع الأسماء والقرآنسڭ
هم ده نورِ حقدن بزه إحسانسڭ
أى بر رحمتِ عالم رسالة النور
بو عالمده مادّه دگل، بر ئوزسڭ
هر ذرّهدن باقان بتون بر گوزسڭ
كائناتى حيران ايدن بتون بر يوزسڭ
أى مثالِ رحمتِ عالم رسالة النور
— 319 —
أصلى أوّليسڭ بالڭ، شكرڭ
درياسيسڭ جمله علمڭ، هنرڭ
گلمدى جهانه بويله أثر بڭزرڭ
أى مرآتِ رحمتِ عالم رسالة النور
سن آيلردن، گونشلردن اوستونسڭ
نهايتسز، صوڭى گلمز بوتونسڭ
نور جمالڭ بتون بتون گورونسون
أى مظهرِ رحمتِ عالم رسالة النور
بوين بوكوب آجى آجى ملهردك
گوزياشنى قانلر ايله سيلهردك
گورسهك دييه سنى حقدن ديلردك
أى بر تمثيلِ رحمتِ عالم رسالة النور
چونكه سنسڭ بو عصرده رحمةً لِلعالمينڭ جلوهسى
چونكه سنسڭ شيمدى شفيع المُذنبينڭ وارثى
اَغِثْنا يا غياثَ المستغيثين، بر دعاسى
أى شعلهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
شفا بولسون شيمدى برآز يارهمز
رواج بولسون گچمز اولان پارهمز
صاچ نوريڭى، آقه دونسون قرهمز
أى ضياءِ رحمتِ عالم رسالة النور
— 320 —
جُرممزله كلخان گبى پرنارز
درد ألندن هم هر گون زار و زارز
عفو ايت بزى مادام سڭا هپ يارز
أى نورِ رحمتِ عالم رسالة النور
مَيلمز يوق يالانجى بر دنيايه
صوڭ ويردك بز بدعهلره، ريايه
قاپيلمايز اويله قورو خوليايه
أى بر حقيقتِ رحمتِ عالم رسالة النور
يوق بزده جمعيت قورمه خولياسى
يوق باشقه بر يوله گيتمه سوداسى
اولدق آنجق نورڭ دردلى شيداسى
أى دردليلره رحمتِ عالم رسالة النور
يوللرده بيراقدق گچدك درويشى
آتدق گوڭللردن اويله تشويشى
كافى بو پارلايان نورڭ گونشى
أى معكسِ رحمتِ عالم رسالة النور
گچميشز هپ مدحلردن ثنادن
يوز چويردك ثروتلردن غنادن
نور ايسترز، گچمهدن بو فنادن
أى بو عصرده رحمتِ عالم رسالة النور
— 321 —
نور ألندن ايچهلى بز شرابى
چويرمشز طاتليلغه عذابى
بر محبوبڭ بز ده اولدق ترابى
أى بزه رحمتِ عالم رسالة النور
عاشقلرڭ عرشه چيقان فريادى
آغلاتييور او پاك روحلى أجدادى
اللّٰه ايچون أيله بزه إمدادى
أى محتاجلره رحمتِ عالم رسالة النور
گوكلر صالدى بلا، ير ويردى بلا
صارصدى آفاقى بر آجى واويلا
رحمت ايت عالمه أى نورِ مولا
أى جلوهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
بر يانده سيل وار، بر يانده قان آقار
بو بلا آتشى عالمى ياقار
آغلايان بو بشر هپ سڭا باقار
أى نمونهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
چوريلدى آتشله بو قوجه دنيا
بر جهنّم گبى قاينادى دريا
يتيش إمداده أى شاهِ أوليا
أى بو زمانده رحمتِ عالم رسالة النور
— 322 —
هر يانغينى سنڭ نورڭ سوندورر
هر بر يرى بر گلشنه سنڭ نورڭ دونديرر
دجّالى ده بر گون گلير ألبته ئولديرر
أى نورِ رحمتِ عالم رسالة النور
زندقهيه، كفره قارشى صالديردڭ
گوڭللردن كدرلرى قالديردڭ
بزى نورڭ درياسنه طالديردڭ
أى بيچارهلره رحمتِ عالم رسالة النور
قالديرهمز سڭا أصلا كيمسه أل
باغلايورز بزلر سڭا جاندن بل
دنيالره سنسڭ اُميد و أمل
أى ضياءِ رحمتِ عالم رسالة النور
سن اوردو قورمازسڭ أرله، اوشاقله
صاواشمازسڭ اويله طوپله، بيچاقله
نورڭله شو عصرى طوتوب قوجاقله
أى شيمدى رحمتِ عالم رسالة النور
بيتسين ده بو قورقونج طوفانِ شديد
آچيلسين يَپْيڭى بر دورِ مسعود
اون سكز بيڭ عالم أيلهسين هپ عيد
أى أهلِ قرآنه رحمتِ عالم رسالة النور
— 323 —
گلييور شو قارشيدن گرچه بر ظلمت
فقط سنسڭ بوگون عطاىِ رحمت
بوغاجقسڭ اونى نورڭله ألبت
أى بر رحمتِ عالم رسالة النور
قيزيل أژدر يووامزه گيرمهسين
زهرلى ألى ياقامزه ايرمهسين
قارشى طوروب نورڭ فرصت ويرمهسين
أى سيفِ رحمتِ عالم رسالة النور
قره دومان اوستمزدن طاغيلسين
قيزيل آلَوْ سونوب عالم آييلسين
بو ظفرڭ حشره قدر آڭيلسين
أى ذو الفقارِ رحمتِ عالم رسالة النور
او صويدندر نيجه جانلر ياقانلر
او صويدندر أولر بارقلر ييقانلر
او صويدندر سڭا كينله باقانلر
أى حجّتِ رحمتِ عالم رسالة النور
معصوملرڭ قانلرينى ايچرلر
أبو جهلى، نمرودلرى گچرلر
ئولوملردن ئولوملرى سچرلر
أى شيمدى بر رحمتِ عالم رسالة النور
— 324 —
بر ميقروب كه، جگرلرى ديشلهيور
قانمزله كنديسنى بسلهيور
تميز يوردى تلويث ايدوب پيسلهيور
أى بر أجزاخانهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
غازيلرڭ، فاتحلرڭ قوناغى
سيّدلرڭ، سَرْورلرڭ اوتاغى
بو وطندر، شهيدلرڭ ياتاغى
أى جلوهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
او شهيدڭ آلا دونمش كفنى
مسكلر قوقار، گله بڭزر بدنى
اوپر مَلكلر ده نورلى نعشنى
أى نمونهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
قرآن دييور ئولمهمشدر، ديريدر
هر بريسى حقّڭ آرسلان أريدر
تربهلرى يوركلرى تيترهتير
أى آيينهِٔ رحمتِ عالم رسالة النور
آرمغانسڭ چونكه أصيل ملّته
دوشميهلم بر گون بيله ذلّته
گوتور بزى شانلى بيوك دولته
أى مثالِ رحمتِ عالم رسالة النور
— 325 —
أيلهيهلر نورڭ ايله هپ صولت
ظفرلرله شانلر بولور بو ملّت
شرقه، غربه ضيا صالسين بو دولت
أى بزلره رحمتِ عالم رسالة النور
نوردن قنادڭ، هم صاغلام قولڭ وار
نوردن سنڭ حقّه گيدن يولڭ وار
قبول ايت بر كَمْتَرْ فيضى قولڭ وار
أى بو عصرده رحمتِ عالم رسالة النور!
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
استادم، أفنديم حضرتلرى!
وَمَا اَرْسَلْنَاكَ اِلَّا رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ
آيتنڭ نورلرندن، نورڭ سايهسنده آلابيلديگم بر ذرّهيى بو شكلده يازدم و حضورِ عرفانڭزه صوندم. قبولنى رجا ايدرم. سلاملريمزى صونار و مبارك أللريڭزى اوپهرز أفنديمز.
بيچاره طلبهڭز
حسن فيضى
رَحْمَةُ اللّٰهِ عَلَيْهِ اَبَدًا دَائِمًا
٭ ٭ ٭
— 326 —
اونورسيتهدهكى نور شاكردلرينڭ نور حقيقتنڭ فن دائرهسنده فوق العاده قيمتنى تقدير ايتدكلرينه بر نمونهدر.
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
شو كائنات سماسنڭ غروبى اولميان معنوى گونشى اولان قرآنِ كريم؛ شو موجودات كتابِ كبيرينڭ آياتِ تكوينيهسنى اوقوتديرمق، ماهيتنى گوسترمك ايچون، شعاعلرى حكمنده اولان أنوارينى نشر ايدييور. عقولِ بشرى تنوير ايله صراطِ مستقيمى گوسترييور. بشريت عالمنده هر فرد، خلقتندهكى مقصدى و فطرتندهكى مطالبى و إستقامتندهكى غايهسنى، او هدايت گونشنڭ نورى ايله گورور، آڭلار و بيلير. او هدايت نورينڭ تجلّيسنه مظهر اولانلر، قلب قابليتى نسبتنده اوڭا آيينهدارلق ايدهرك قربيت كسب ايدر. أشيا و حياتڭ ماهيتى، او نور ايله تظاهر ايدهرك آنجق او نور ايله گورولور، آڭلاشيلير و بيلينير.
شمسِ أزلينڭ معنوى هدايت نورلرينى تمثيل ايدن قرآنِ كريم، قلب گوزيله حق و حقيقتى گورمگى تأمين ايدر. اونڭ ايچون، اونڭ نورندن اوزاقده قالانلر، ظلماتده قاليرلر. زيرا هر شى نور ايله گورولور، آڭلاشيلير و بيلينير.
ايشته شو كتابِ كبيرڭ، معنوى و سرمدى گونشى اولان قرآنِ كريمڭ نور تجلّيسنه، بو عصريمزده "نور" إسميله مسمّا اولان رسالهِٔ نورڭ شخصِ معنويسى مظهر اولمشدر. او نورلر كه: ظلماتدن آيريلمق ايستهمين يراسه طبيعتلى، غفلت اويقوسى ايله گوندوزينى گيجه ياپان سفاهتپرست، عقلى گوزينه اينمش، ظلماتده قالارق گوزى گورمز اولانلره و يولنى شاشيرانلره قارشى پروژكسيون گبى نورلرينى ايمان حقيقتلرينه توجيه ايدهرك صراطِ مستقيمى بوسبتون كور اولميانلره گوسترييور. نور طوپوزينى أهلِ كفر و منكِرلرڭ باشنه ووروب: "يا عقلڭى باشڭدن چيقار آت، حيوان اول. ياخود ده عقلڭى باشڭه آلارق إنسان اول." دييور.
— 327 —
علم بر نوع نور اولديغنه گوره، رسالهِٔ نورڭ علمه اولان أڭ درين وقوفنى گوسترهجك بر ايكى دليلنه قيصه إشارت ايدرز.
أوّلا:شونى خاطرلاملىيز كه، رسالهِٔ نور، باشقه كتابلرى دگل، بلكه يالڭز قرآنِ كريمى استاد اولارق طانيماسى و اوڭا خدمت ايتمهسى إعتباريله، مقبوليتى حقّنده بزم بو موضوعده سوز سويلهمهمزه حاجت بيراقمييور. بز آنجق علم أربابى مابيْننده رسالهِٔ نورڭ دگرينى تبارز ايتديرمك ايچون علاوةً ديرز كه:
رسالهِٔ نور، شيمدىيه قدر هيچ بر علم آدمنڭ تام بر وضوح ايله إثبات ايدهمديگى أڭ مغلق مسئلهلرى غايت بسيط بر شكلده أڭ عامى عوام طبقهسندن طوت، تا أڭ عالى خواص طبقهسنه قدر هركسڭ إستعدادى نسبتنده آڭلايهبيلهجگى بر طرزده، شبههسز إقناع ايديجى و يقينى بر شكلده ايضاح و إثبات ايتمهسيدر. بو خصوصيت، همان همان هيچ بر علم آدمنڭ أثرنده يوقدر.
ايكنجيسى:بتون نور أثرلرى، قرآنِ كريمڭ بر قسم آيتلرينڭ حقيقى تفسيرى اولوب، اونڭ معنوى إعجازينڭ لمعهلرى اولديغنى هر خصوصده گوسترمسيدر.
اوچنجيسى:إنسانلرڭ أڭ درين إحتياجلرينه، قطعى دليل و برهانلرله علمى ماهيتده جواب ويرمهسيدر. مثلا: واجب الوجودڭ وارلغى و آخرت و سائر ايمان ركنلرينى، بر ذرّهنڭ لسانِ حال و قال صورتنده ترجمانلغنى ياپارق إثبات ايتمهسى، أڭ مشهور إسلام فيلسوفلرندن ابن سينا، فارابى، ابن رشد؛ بو مسلكلرده بتون موجوداتى دليل اولارق گوستردكلرى حالده، رسالهِٔ نور او حقيقتلرى عينًا بر ذرّه ويا بر چكردك لسانيله إثبات ايدييور. أگر رسالهِٔ نورڭ علمى قدرتنى شيمدى اونلره گوسترمك ممكن اولسيدى؛ اونلر، همان ديز چوكوب رسالهِٔ نوردن درس آلاجقلردى.
دردنجيسى:رسالهِٔ نور، إنسانڭ سنهلرجه اوغراشهرق ألده ايدهميهجگى بيلگيلرى، قومپريمه خلاصهلر نوعندن قيصه بر زمانده تأمين ايتمهسيدر.
بشنجيسى:رسالهِٔ نور، علمڭ أساس غايهسى اولان رضاىِ إلٰهىيى تحصيله سبب اولماسى و دنيا منفعتنه، علمى هيچ بر جهتله آلَت ايتميهرك، تام معناسيله إنسانيته خدمت گبى أڭ علوى وظيفهيى تمثيل ايتمهسيدر.
— 328 —
آلتنجيسى:رسالهِٔ نور، قوّتلى و قدسى و ايمانى بر تفكّر ثمرهسى اولوب، بتون موجوداتڭ لسانِ حال و قال صورتنده ترجمانلغنى ياپار. عين زمانده ايمان حقيقتلرينى علم اليقين و عين اليقين و حقّ اليقين درجهلرنده إنكشاف ايتديرر.
يدنجيسى:رسالهِٔ نور، بتون علملرى جامع اولوشيدر. عادتا علم ايپلكلرى ايله طوقونمش مزيَّن قوماش گبيدر. و شيمدىيه قدر هيچ بر علم أربابى طرفندن سويلنمهمش و هر علمه اولان أڭ درين وقوفنى تبارز ايتديرن وجيزهلر مجموعهسيدر. مثال اولارق بر قاچنى ذكر ايدهرك، هيئتِ مجموعهسى حقّنده بر فكر ايدينمك ايستهينلره، رسالهِٔ نور بحرينه مراجعت ايتمهسنى توصيه ايدرز.
"سيورى سينگڭ گوزينى خلق ايدن، گونشى دخى او خلق ايتمشدر."
"بر كلهبگڭ معدهسنى تنظيم ايدن، منظومهِٔ شمسى دخى او تنظيم ايتمشدر."
"بر ذرّهيى ايجاد ايتمك ايچون، بتون كائناتى ايجاد ايدهجك بر قدرتِ غيرِ متناهى لازمدر. زيرا شو كتابِ كبيرِ كائناتڭ هر بر حرفنڭ، باخصوص ذىحيات هر بر حرفنڭ، هر بر جملهسنه متوجّه برر يوزى و ناظر برر گوزى واردر."
"طبيعت، مثالى بر مطبعهدر، طابع دگل. نقشدر، نقّاش دگل. مسطردر، مصدر دگل. نظامدر، ناظم دگل. قانوندر، قدرت دگل. شريعتِ اراديهدر، حقيقتِ خارجيه دگل."
"ثابت، دائم، فطرى قانونلر گبى روح دخى؛ عالمِ أمردن، صفتِ إرادهدن گلمش و قدرت اوڭا وجودِ حسّى گيديرمشدر. بر سيّالهِٔ لطيفهيى، او جوهره صدف ايتمشدر."
و هكذا بيڭلر وجيزهلر وار.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
اونورسيته نورجيلرى نامنه، دعاڭزه چوق محتاج
مصطفى رمضان اوغلى
٭ ٭ ٭
— 329 —
خليل إبراهيمڭ منظومهسيدر
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَ اِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
ذرّهمزى فرطِ شفقتڭله شمسِ أنواريڭه دوشوردڭ،
جهلمزله أنانيتمزى ديارِ عرفانڭه دوشوردڭ.
معدنِ نحاسمزى پوتهِٔ فرقانه دوشوردڭ،
حيفا كه، او پوتهده زنّارِ إنكاريمزى دوشوردڭ.
سراىِ كعبهِٔ عليايه ايروب طولِ أملمزى دوشوردڭ،
مقامِ نورِ توحيده واروب خوابِ خيالمزى دوشوردڭ
حرمگاهِ إلٰهيده سُوَيدَاى حجرهسنه يوكمزى دوشوردڭ،
هيئتِ صورتنڭ درونندهكى معنايه گوڭلمزى دوشوردڭ.
تا أزل صباحنده وحدت نغمهسنى ايشيتدڭ،
ليلاىِ زمان قيس ايله بر دمده گوروشدڭ.
دوست إقليمنڭ لالهسنڭ باغلرينه ايريشدڭ،
وحدت ساقئ مدادينى سَقٰيهُمْ كوثرينه دوشوردڭ.
— 330 —
اولماسهيدڭ أى رسالهِٔ نور بزه سن آرمغان؛
چاهِ ماسوا، نفسِ طاغوتله بلع ايدردى بزى همان.
ضلالتدن گچهمز، كفر بنلگنده قاليردق عريان،
حمدًا للّٰه قطرهمزى بحرِ أنواريڭه دوشوردڭ.
سندهكى أسرارِ حق سَوْفَ تَرٰينِى يى سويلهسهم،
گُل وجهڭدهكى لاهوت بنڭى شرح و بيان أيلهسهم.
نورِ خدا، مؤمنه هدا، ضلالته سيفِ همتا مى ديسهم؛
ذو الفقار و عصاىِ موسى ايله منكِرلرى گردابه دوشوردڭ.
آشناىِ بَزمِ حقدر رسالهِٔ نور طلبهلرى؛
نورِ يزدان، فيضِ قرآندر جملهسنڭ رهبرى.
بو عاجز ناتوان اونلرڭ بر حقير كمترى،
خليل إبراهيمه "خاكِ درِ آلِ عبا" تام دوشوردڭ.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
دعاڭزه چوق محتاج، گناهكار قارداشڭز
خاكِ درِ آلِ عبا
٭ ٭ ٭
— 331 —
هو نكتهسى
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
وَ اِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
عزيز و صدّيق قارداشلرم!
قارداشلرم، لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ و قُلْ هُوَ اللّٰهُ دهكى هُوَ لفظنده يالڭز مادّى جهتنده بر سياحتِ خياليهِٔ فكريهده هوا صحيفهسنڭ مطالعهسيله آنى بر صورتده گورونن بر ظريف نكتهِٔ توحيدده؛ مسلكِ ايمانيهنڭ حدسز درجه قولاى و وجوب درجهسنده سهولتلى بولونماسنى و شرك و ضلالتڭ مسلگنده حدسز درجهده مشكلاتلى، ممتنع بيڭلر محال بولونديغنى مشاهده ايتدم. غايت قيصه بر إشارتله، او گنيش و اوزون نكتهيى بيان ايدهجگم.
أوت ناصلكه بر آووج طوپراق، يوزر چيچكلره نوبتله صاقسيلق ايدن قابنده أگر طبيعته، أسبابه حواله ايديلسه لازم گلير كه؛ يا او قابده كوچك مقياسده يوزر، بلكه چيچكلر عددنجه معنوى ماكينهلر، فابريقهلر بولونسون وياخود او پارچهجق طوپراقدهكى هر بر ذرّه، بتون او آيرى آيرى چيچكلرى، مختلف خاصيتلريله و حياتدار جهازاتيله ياپمالرينى بيلسين؛ عادتا بر إلٰه گبى حدسز علمى و نهايتسز إقتدارى بولونسون. عينًا اويله ده: أمر و إرادهنڭ بر عرشى اولان هوانڭ، روزگارڭ هر بر پارچهسى و بر نَفَس و طيرناق قدر اولان هُوَ لفظندهكى هواده؛ كوچوجك مقياسده، بتون دنياده موجود تلفونلرڭ، تلغرافلرڭ، راديولرڭ و حدسز و مختلف قونوشمالرڭ مركزلرى، سانتراللرى آخذه و ناقلهلرى بولونسون و او حدسز ايشلرى برابر و بر آنده ياپابيلسين وياخود او هُوَ دهكى هوانڭ بلكه عنصرِ هوانڭ هر بر پارچهسنڭ هر بر ذرّهسى، بتون تلفونجيلر و آيرى آيرى عموم تلغرافجيلر و راديو ايله قونوشانلر قدر معنوى
— 332 —
شخصيتلرى و قابليتلرى بولونسون و اونلرڭ عموم ديللرينى بيلسين و عين زمانده باشقه ذرّهلره ده بيلديرسين، نشر ايتسين. چونكه بِالفعل او وضعيت قسمًا گورونويور و هوانڭ بتون أجزاسنده او قابليت وار.
ايشته أهلِ كفرڭ و طبيعيّون و مادّيونلرڭ مسلكلرنده دگل بر محال، بلكه ذرّهلر عددنجه محاللر و إمتناعلر و مشكلاتلر آشكاره گورونويور. أگر صانعِ ذو الجلاله ويريلسه، هوا بتون ذرّاتيله اونڭ أمربر نفرى اولور. بر تك ذرّهنڭ منتظم بر تك وظيفهسى قدر قولايجه، حدسز كلّى وظيفهلرينى خالقنڭ إذنيله و قوّتيله و خالقه إنتساب و إستناد ايله و صانعنڭ جلوهِٔ قدرتى ايله بر آنده شمشك سرعتنده و هُوَ تلفّظى و هوانڭ تموّجى سهولتنده ياپيلير. يعنى، قلمِ قدرتڭ حدسز و خارقه و منتظم يازيلرينه بر صحيفه اولور و ذرّهلرى، او قلمڭ اوجلرى و ذرّهلرڭ وظيفهلرى دخى، قلمِ قدرڭ نقطهلرى بولونور. بر تك ذرّهنڭ حركتى درجهسنده قولاى چاليشير.
ايشته بن لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ و قُلْ هُوَ اللّٰهُ دهكى حركتِ فكريه ايله سياحتمده هوا عالمنى تماشا و او عنصرڭ صحيفهسنى مطالعه ايدركن، بو مجمل حقيقتى تام واضح و مفصّل عين اليقين مشاهده ايتدم و هُوَ نڭ لفظنده، هواسنده بويله پارلاق بر برهان، بر لمعهِٔ واحديت بولونديغى گبى؛ معناسنده و إشارتنده غايت نورانى بر جلوهِٔ أحديت و چوق قوّتلى بر حجّتِ توحيد و هُوَ ضميرينڭ مطلق و مبهم إشارتى هانگى ذاته باقييور إشارتنه بر قرينهِٔ تعيّن او حجّتده بولونماسى ايچوندر كه؛ هم قرآنِ معجز البيان، هم أهلِ ذكر مقامِ توحيدده بو قدسى كلمهيى چوق تكرار ايدرلر دييه علم اليقين ايله بيلدم.
أوت مثلا بر نقطه بياض كاغدده، ايكى اوچ نقطه قونولسه قاريشديغى و بر آدم، مختلف چوق وظيفهلرى برابر ياپماسيله شاشيراجغى و بر كوچك ذىحياته، چوق يوكلر يوكلنمهسيله آلتنده أزيلديگى و بر لسان و بر قولاق، عين آنده متعدّد كلمهلرڭ برابر چيقماسى و گيرمهسى إنتظامنى بوزوب قاريشهجغى حالده؛ عين اليقين گوردم كه:
— 333 —
هُوَ نڭ آناختارى ايله و پوصلهسيله فكرًا سياحت ايتديگم هوا عنصرنده هر بر پارچهسى حتّى هر بر ذرّهسى ايچنه مختلف بيڭلر نقطهلر، حرفلر، كلمهلر قونولديغى ويا قونولهبيلهجگى حالده قاريشمديغنى و إنتظامنى بوزماديغنى؛ هم آيرى آيرى پك چوق وظيفهلر ياپديغى حالده هيچ شاشيرمادن ياپيلديغنى و او پارچهيه و ذرّهيه پك چوق آغير يوكلر يوكلنديگى حالده هيچ ضعف گوسترميهرك، گرى قالميهرق إنتظام ايله طاشيديغنى؛ هم بيڭلر آيرى آيرى كلمه، آيرى آيرى طرزده، معناده او كوچوجك قولاق و لسانلره كمالِ إنتظامله گلوب چيقوب، هيچ قاريشميهرق، بوزولميهرق او كوچوجك قولاقلره گيروب، او غايت اينجهجك لسانلردن چيقديغى و او هر ذرّه و هر پارچهجق، بو عجيب وظيفهلرى گورمكله برابر كمالِ سربستيتله جذبهدارانه حال ديليله و مذكور حقيقتڭ شهادتى و لسانيله لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ و قُلْ هُوَ اللّٰهُ اَحَدٌ دييوب گزر و فورطنهلرڭ و شمشك و برق و گوك گورولتيسى گبى هوايى چارپيشديريجى طالغهلر ايچريسنده إنتظامنى و وظيفهلرينى هيچ بوزمييور و شاشيرمييور و بر ايش ديگر بر ايشه مانع اولمايور. بن عين اليقين مشاهده ايتدم
ديمك يا هر بر ذرّه و هر بر پارچه هواده نهايتسز بر حكمت و نهايتسز بر علمى، إرادهسى و نهايتسز بر قوّتى، قدرتى و بتون ذرّاته حاكمِ مطلق بر خاصّهلرى بولونمق لازمدر كه؛ بو ايشلره مدار اولابيلسين. بو ايسه، ذرّهلر عددنجه محال و باطلدر. هيچ بر شيطان دخى بونى خاطره گتيرهمز. اويله ايسه بو صحيفهِٔ هوانڭ؛ حقّ اليقين، عين اليقين، علم اليقين درجهسنده بداهتله ذاتِ ذو الجلالڭ حدسز غيرِ متناهى علمى و حكمتله چاليشديرديغى قلمِ قدرت و قدرڭ متبدّل صحيفهسى و بر لوحِ محفوظڭ عالمِ تغيّرده و متبدّل شئوناتنده بر لوحِ محو و إثبات نامنده يازار بوزار تختهسى حكمندهدر.
ايشته هوا عنصرينڭ يالڭز نقلِ أصوات وظيفهسنده مذكور جلوهِٔ وحدانيتى و مذكور عجائبى گوسترديگى و ضلالتڭ حدسز محاليتنى إظهار ايتديگى گبى، عنصرِ هوائينڭ سائر أهمّيتلى وظيفهلرندن برى ده ألكتريق، جاذبه، دافعه، ضيا گبى سائر
— 334 —
لطائفڭ نقلنده شاشيرمادن منتظمًا، أصوات نقلندهكى وظيفهيى گورديگى عين زمانده، بو وظيفهلرى دخى گورديگى عين زماننده، بتون نباتات و حيواناته تنفّس و تلقيح گبى حياته لزوملى بولونان لوازماتى كمالِ إنتظام ايله يتيشديرييور. أمر و إرادهِٔ إلٰهيهنڭ بر عرشى اولديغنى قطعى بر صورتده إثبات ايدييور.و سرسرى تصادف و كور قوّت و صاغير طبيعت و قاريشق، هدفسز أسباب و عاجز، جامد، جاهل مادّهلر بو صحيفهِٔ هوائيهنڭ كتابتنه و وظيفهلرينه قاريشماسى هيچ بر جهتله إحتمال و إمكانى بولونماديغنى عين اليقين درجهسنده إثبات ايتديگنى قطعى قناعت گتيردم و هر بر ذرّه و هر بر پارچه لسانِ حال ايله لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ و قُلْ هُوَ اللّٰهُ اَحَدٌ ديدكلرينى بيلدم و بو هُوَ آناختارى ايله هوانڭ مادّى جهتندهكى بو عجائبى گورديگم گبى، هوا عنصرى ده بر هُوَ اولارق عالمِ مثال و عالمِ معنايه بر آناختار اولدى.
متباقيسى شيمديلك يازديريلمدى. عمومه بيڭلر سلام.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
يگرمى طوقوزنجى مكتوبڭ بشنجى رساله اولان بشنجى قسمى
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ
اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ... الخ
آيتِ پرأنوارينڭ چوق أنوار أسرارندن بر نورينى، رمضانِ شريفده بر حالتِ روحانيهده حسّ ايتدم، خيال ميال گوردم. شويله كه:
— 335 —
اُوَيس القرانىنڭ:
اِلٰهِى اَنْتَ رَبِّى وَ اَنَا الْعَبْدُ ٭ وَ اَنْتَ الْخَالِقُ وَ اَنَا الْمَخْلُوقُ ٭ وَ اَنْتَ الرَّزَّاقُ وَ اَنَا الْمَرْزُوقُ ٭ الخ...
مناجاتِ مشهورهسى نوعندن، بتون موجودات ذوى الحيات، جنابِ حقّه قارشى عين مناجاتى ايتدكلرينى و اون سكز بيڭ عالمڭ هر برينڭ ايشيغى، برر إسمِ إلٰهى اولديغنى بڭا قناعت ويرهجك بر واقعهِٔ قلبيهِٔ خياليهيى گوردم. شويله كه:
بربرينه صاريلى چوق ياپراقلى بر گُل غنجهسى گبى، شو عالم بيڭلر پرده پرده ايچنده صاريلى، بربرى آلتنده صاقلى عالملرى بو عالم ايچنده گوردم. هر بر پرده آچيلدقجه، ديگر بر عالمى گورويوردم. او عالم ايسه، آيتِ نورڭ آرقهسندهكى
اَوْ كَظُلُمَاتٍ فِى بَحْرٍ لُجِّىٍّ يَغْشٰيهُ مَوْجٌ مِنْ فَوْقِهِ مَوْجٌ مِنْ فَوْقِهِ سَحَابٌ ظُلُمَاتٌ بَعْضُهَا فَوْقَ بَعْضٍ اِذَا اَخْرَجَ يَدَهُ لَمْ يَكَدْ يَرٰيهَا وَمَنْ لَمْ يَجْعَلِ اللّٰهُ لَهُ نُورًا فَمَا لَهُ مِنْ نُورٍ
آيتى تصوير ايتديگى گبى؛ بر ظلمات، بر وحشت، بر دهشت قراڭلغى ايچنده بڭا گورونويوردى. بردن بر إسمِ إلٰهينڭ جلوهسى، بر نورِ عظيم گبى گورونوب ايشيقلانديرييوردى. هانگى پرده عقله قارشى آچيلمشسه، خياله قارشى باشقه بر عالم فقط غفلتله قراڭلقلى بر عالم گورونوركن، گونش گبى بر إسمِ إلٰهى تجلّى ايدر، باشدن باشه او عالمى تنوير ايدر و هكذا... بو سيرِ قلبى و سياحتِ خياليه چوق دوام ايتدى.
أزجمله:رزقه محتاج حيوانات عالمنى گورديگم وقت، حدسز إحتياجات، شدّتلى آجلقلريله برابر ضعف و عجزلرى، او عالمى بڭا چوق قراڭلقلى و حزين گوستردى. بردن رحمٰن إسمى، رزّاق برجنده يعنى معناسنده بر شمسِ تابان گبى طلوع ايتدى؛ او عالمى باشدن باشه رحمت ضياسيله يالديزلادى.
صوڭره او عالمِ حيوانات ايچنده، أطفال و ياورولرڭ ضعف و عجز و إحتياج ايچنده چيرپندقلرى، حزين و هركسى رقّته گتيرهجك بر قراڭلق ايچنده ديگر بر عالمى
— 336 —
گوردم. بردن رحيم إسمى شفقت برجنده طلوع ايتدى، او قدر گوزل و شيرين بر صورتده او عالمى ايشيقلانديردى كه؛ شكوا و رقّت و حزندن گلن ياش طاملهلريمى، فرح و سروره و شكرڭ لذّتندن گلن طاملهلره چويردى.
صوڭره سينهما پردهسى گبى بر پرده داها آچيلدى، عالمِ إنسانى بڭا گوروندى. او عالمى او قدر ظلماتلى، او قدر قراڭلقلى، دهشتلى گوردم كه؛ دهشتمدن فرياد ايتدم، "أيواه!" ديدم. چونكه گوردم كه: إنسانلردهكى أبده اوزانوب گيدن آرزولرى، أمللرى و كائناتى إحاطه ايدن تصوّرات و أفكارلرى و أبدى بقا و سعادتِ أبديهيى و جنّتى غايت جدّى ايستهين همّتلرى و إستعدادلرى و حدسز مقاصده و مطالبه متوجّه فقر و إحتياجلرى و ضعف و عجزلريله برابر، هجومه معروض قالدقلرى حدسز مصيبت و إعداملريله برابر؛ غايت قيصه بر عمر، غايت دغدغهلى بر حيات، غايت پريشان بر معيشت ايچنده، قلبه أڭ أليم و أڭ مدهش حالات اولان متمادى زوال و فراق بلاسى ايچنده، (أهلِ غفلت ايچون) ظلماتِ أبدى قپوسى صورتنده گورولن قبره و مزارستانه باقييورلر، برر برر و طائفه طائفه او ظلمات قويوسنه آتيليورلر. ايشته بو عالمى بو ظلمات ايچنده گورديگم آنده، قلب و روح و عقلم ايله بتون لطائفِ إنسانيهم، بلكه بتون ذرّاتِ وجودم فرياد ايله آغلامغه حاضر ايكن؛ بردن جنابِ حقّڭ عادل إسمى حكيم برجنده، رحمٰن إسمى كريم برجنده، رحيم إسمى غفور برجنده (يعنى معناسنده)، باعث إسمى وارث برجنده، محيى إسمى محسن برجنده، ربّ إسمى مالك برجنده طلوع ايتديلر. او عالمِ إنسانى ايچندهكى چوق عالملرى تنوير ايتديلر، ايشيقلانديرديلر و نورانى آخرت عالمندن پنجرهلر آچوب، او قراڭلقلى إنسان دنياسنه نورلر سرپديلر.
صوڭره بر معظّم پرده داها آچيلدى، عالمِ أرض گوروندى. فلسفهنڭ قراڭلقلى قوانينِ علميهلرى، خياله دهشتلى بر عالم گوستردى. يتمش دفعه طوپ گلّهسندن داها سرعتلى بر حركتله، يگرمى بش بيڭ سنه مسافهيى بر سنهده دور ايدن و هر وقت طاغيلمغه و پارچهلانمغه مستعد و ايچى زلزلهلى، إختيار و چوق ياشلى كُرهِٔ أرض ايچنده، عالمڭ حدسز فضاسنده سياحت ايدن بيچاره نوعِ إنسان وضعيتى، بڭا وحشتلى بر قراڭلق ايچنده گوروندى. باشم دوندى، گوزم قراردى. بردن خالقِ أرض و
— 337 —
سماواتڭ قدير، عليم، ربّ، اللّٰه و ربّ السمواتِ والارض و مسخّر الشمس و القمر إسملرى؛ رحمت، عظمت، ربوبيت برجنده طلوع ايتدى. او عالمى اويله نورلانديرديلر كه؛ او حالتده بڭا كُرهِٔ أرض غايت منتظم، مسخّر، مكمّل، خوش، أمنيتلى بر سياحت گميسى تنزّه و كيف و تجارت ايچون مهيّا ايديلمش بر شكلده گوردم.
الحاصل: بيڭ بر إسمِ إلٰهينڭ، كائناته متوجّه اولان او أسمادن هر برى بر عالمى و او عالم ايچندهكى عالملرى تنوير ايدر بر گونش حكمنده و سرِّ أحديت جهتيله، هر بر إسمڭ جلوهسى ايچنده سائر إسملرڭ جلوهلرى دخى بر درجه گورونويوردى. صوڭره قلب، هر ظلمات آرقهسنده آيرى بر نورى گورديگى ايچون، سياحته إشتهاسى آچيلييوردى. خياله بينوب، سمايه چيقمق ايستدى. او وقت، غايت گنيش بر پرده داها آچيلدى. قلب، سماوات عالمنه گيردى. گوردم كه:
او نورانى تبسّم ايدن صورتنده گورولن ييلديزلر، كُرهِٔ أرضدن داها بيوك و اوندن داها سرعتلى بر صورتده بربرى ايچنده گزييورلر، دونييورلر. بر دقيقه بريسى يولنى شاشيرتسه، باشقهسيله مصادمه ايدهجك، اويله بر پاطلاق ويرهجك كه، كائناتڭ ئودى پاطلايوب عالمى طاغيدهجق. نور دگل، آتش صاچارلر؛ تبسّم دگل، وحشتله بڭا باقديلر. حدسز بيوك، گنيش خالى، بوش، دهشت، حيرت ظلماتى ايچنده سماواتى گوردم. گلديگمه بيڭ پشيمان اولدم. بردن
رَبُّ السَّمٰوَاتِ وَ الْاَرْضِ ٭ رَبُّ الْمَلٰئِكَةِ وَ الرُّوحِ
ڭ أسماءِ حسنىسى،
وَلَقَدْ زَيَّنَّا السَّمَاءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيحَ ٭ وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ
برجنده جلوهلريله ظهور ايتديلر. او معنا جهتيله، قراڭلق اوستنه چوكمش اولان ييلديزلر، او أنوارِ عظيمهدن برر لمعه آلوب، او ييلديزلر عددنجه ألكتريق لامبالرى ياقيلمش گبى، او عالمِ سماوات نورلاندى. او بوش و خالى توهّم ايديلن سماوات دخى ملائكهلرله، روحانيلرله طولدى، شنلندى. سلطانِ أزل و أبدڭ حدسز اوردولرندن بر اوردو حكمنده حركت ايدن گونشلر و ييلديزلر، بر مانورهِٔ علوى ياپييور طرزنده، او سلطانِ ذو الجلالڭ حشمتنى و شعشعهِٔ ربوبيتنى گوسترييور گبى گوردم. بتون قوّتمله و ممكن اولسيدى بتون ذرّاتمله و بنى ديڭلهسهلردى بتون مخلوقاتڭ لسانلريله دييهجكدم، هم عموم اونلرڭ
— 338 —
نامنه ديدم:
اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكٰوةٍ فِيهَا مِصْبَاحٌ اَلْمِصْبَاحُ فِى زُجَاجَةٍ اَلزُّجَاجَةُ كَاَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّىٌّ يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبَارَكَةٍ زَيْتُونَةٍ لَا شَرْقِيَّةٍ وَلَا غَرْبِيَّةٍ يَكَادُ زَيْتُهَا يُضِيءُ وَلَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌ نُورٌ عَلٰى نُورٍ يَهْدِى اللّٰهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ
آيتنى اوقودم؛ دوندم، ايندم، آييلدم؛
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلٰى نوُرِ الْاِيمَانِ وَ الْقُراٰنِ
ديدم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
نَعْبُدُ نكتهسى
بو معنايى تنوير ايچون، كندى باشمدن گچمش نورلى بر حالى و حقيقتلى بر خيالى سويلهيورم. شويله كه:
بر وقت اِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ اِيَّاكَ نَسْتَعِينُ دهكى نُونِ متكلّمِ مع الغيرى دوشوندم و متكلّمِ وحده صيغهسندن نَعْبُدُ صيغهسنه إنتقالڭ سببنى قلبم آرادى. بردن، نمازدهكى جماعتڭ فضيلتى و سرّى، او نوندن إنكشاف ايتدى. گوردم كه: نماز قيلديغم او بايزيد جامعندهكى جماعتله إشتراكمى و هر برى بنم بر نوع شفاعتجم حكمنه و قرائتمده إظهار ايتديگم حكملره و دعوالره برر شاهد و برر مؤيّد گوردم. ناقص عبوديتمى، او جماعتڭ بيوك و كثرتلى عباداتى ايچنده درگاهِ إلٰهىيه تقديمه جسارت گلدى. بردن بر پرده داها إنكشاف ايتدى: يعنى إستانبولڭ بتون مسجدلرى إتّصال پيدا ايتدى. او شهر، او بايزيد جامعى حكمنه گچدى. بردن، اونلرڭ دعالرينه و تصديقلرينه معنًا بر نوع مظهريت حسّ ايتدم. اونده دخى؛ روىِ زمين مسجدنده، كعبهِٔ مكرّمه
— 339 —
أطرافنده دائرهوى صفلر ايچنده كنديمى گوردم. اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ ديدم. "بنم بو قدر شفاعتجيلرم وار؛ بنم نمازده سويلهديگم هر بر سوزى عينًا سويلهيورلر، تصديق ايدييورلر." مادام خيالًا بو پرده آچيلدى؛ كعبهِٔ مكرّمه محراب حكمنه گچدى. بن بو فرصتدن إستفاده ايدهرك او صفلرى إشهاد ايدوب، تحيّاتده گتيرديگم،
اَشْهَدُ اَنْ لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللّٰهِ
اولان ايمانڭ ترجماننى مبارك حجر الأسوده توديع ايدوب أمانت بيراقييورم ديركن، بردن بر وضعيت داها آچيلدى. گوردم كه: داخل اولديغم جماعت اوچ دائرهيه آيريلدى:
برنجى دائره:روىِ زمينده مؤمنلر و موحّديندهكى جماعتِ عظما.
ايكنجى دائره:باقدم، عموم موجودات، بر صلاتِ كبراده، بر تسبيحاتِ عظماده، هر طائفه كندينه مخصوص صلوات و تسبيحاتى ايله مشغول بر جماعت ايچندهيم. "وظائفِ أشيا" تعبير ايديلن خدماتِ مشهوده، اونلرڭ عبوديتلرينڭ عنوانلريدر. او حالده "اللّٰه أكبر" دييوب حيرتدن باشمى أگدم، نفسمه باقدم:
اوچنجى بر دائرهايچنده، حيرتأنگيز ظاهرًا و كيفيةً كوچك، حقيقةً و وظيفةً و كميةً بيوك، بر كوچك عالمى گوردم كه ذرّاتِ وجوديهمدن تا حواسِّ ظاهريهمه قدر، طائفه طائفه وظيفهِٔ عبوديتله و شكرانيه ايله مشغول بر جماعت گوردم. بو دائرهده، قلبمدهكى لطيفهِٔ ربّانيهم، اِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ اِيَّاكَ نَسْتَعِينُ او جماعت نامنه دييور. ناصل، أوّلكى ايكى جماعتده ده لسانم، او ايكى جماعتِ عظمايى نيّت ايدهرك ديمشدى.
الحاصل: نَعْبُدُ نونى، شو اوچ جماعته إشارت ايدييور.
ايشته بو حالتده ايكن بردن قرآنِ حكيمڭ ترجمانى و مبلّغى اولان رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامڭ، (مدينهِٔ منوّره دينيلن معنوى منبرنده) شخصيتِ معنويهسى، حشمتيله تمثّل ايدهرك، يَا اَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَبَّكُمْ خطابنى، معنًا هركس گبى
— 340 —
بن ده ايشيدوب؛ او اوچ جماعتده هركس بنم گبى اِيَّاكَ نَعْبُدُ ايله مقابله ايدييور تخيّل ايتدم.
اِذَا ثَبَتَ الشَّيْءُ ثَبَتَ بِلَوَازِمِهِ
قاعدهسنجه، شويله بر حقيقت فكره گوروندى كه:
مادام بتون عالملرڭ ربّى، إنسانلرى مخاطب إتّخاذ ايدوب، عموم موجوداتله قونوشور و شو رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلام، او خطابِ عزّتى، نوعِ بشره بلكه عموم ذىروحه و ذىشعوره تبليغ ايدييور. ألبته بتون ماضى و مستقبل، زمانِ حاضر حكمنه گچدى؛ بتون نوعِ بشر بر مجلسده، صفلرى مختلف بر جماعت شكلنده اولارق؛ او خطاب، او صورتله اونلره ايديلييور. او وقت هر بر آياتِ قرآنيه؛ غايت حشمتلى و وسعتلى بر مقامدن، غايت كثرتلى و مختلف و أهمّيتلى مخاطبندن، نهايتسز عظمت و جلال صاحبى متكلّمِ أزليدن و مقامِ محبوبيتِ عظما صاحبى ترجمانِ عالىشانندن آلديغى بر قوّت علويت، جزالت و بلاغت ايچنده؛ پارلاق، هم پك پارلاق بر نورِ إعجازى ايچنده گوردم. او وقت، دگل عموم قرآن؛ يا بر سوره وياخود بر آيت، بلكه هر بر كلمهسى برر معجزه حكمنه گچدى:
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلٰى نوُرِ الْاِيمَانِ وَ الْقُراٰنِ
ديدم. او عينِ حقيقت اولان خيالدن نَعْبُدُ نوننه گيرديگم گبى چيقدم و آڭلادم كه: قرآنڭ دگل آيتلرى، كلمهلرى، بلكه نُونِ نَعْبُدُ گبى بعض حرفلرى دخى مهمّ حقيقتلرڭ نورلى آناختارلريدر.
قلب و خيال، او نُونِ نَعْبُدُدن چيقدقدن صوڭره، عقل قارشيلرينه چيقدى، ديدى: "بن ده حصّه ايسترم. سزڭ گبى اوچامام. آياقلرم دليلدر، حجّتدر. عين نَعْبُدُ و نَسْتَعِينُ ده، معبود و مستعان اولان خالقه گيدن يولى گوسترمك لازمدر كه، سزڭله گلهبيلهيم." او وقت قلبه شويله گلدى كه: دى او متحيّر عقله:
باق كائناتدهكى بتون موجوداته؛ ذىحيات اولسون، جامد اولسون، كمالِ إطاعت و إنتظام ايله وظيفه صورتنده عبوديتلرى وار. بر قسمى شعورسز، حسسز
— 341 —
اولدقلرى حالده، غايت شعوركارانه، إنتظامپرورانه و عبوديتكارانه وظيفه گورويورلر. ديمك بر معبودِ بِالحق و بر آمرِ مطلق واردر كه، بونلرى عبادته سَوق ايدوب إستخدام ايدييور.
هم باق بتون موجوداته، خصوصًا ذىحيات اولانلره.. هر برينڭ غايت كثرتلى و غايت متنوّع إحتياجاتى وار و وجود و بقاسنه لازم پك كثرتلى، مختلف مطلوبلرى وار؛ أڭ كوچگنه أللرى اولاشهماز، قدرتلرى يتيشمز. حالبوكه او حدسز مطلبلرى، اومماديغى يردن، وقتِ مناسبده، منتظمًا اونلرڭ أللرينه ويريلييور و بِالمشاهده گورونويور.
ايشته شو موجوداتڭ بو حدسز فقر و إحتياجاتى و بو فوق العاده إعاناتِ غيبيه و إمداداتِ رحمانيه بِالبداهه گوسترر كه: بر غنىِّ مطلق، كريمِ مطلق و قديرِ مطلق اولان بر حامى و رازقلرى واردر كه، هر شى و هر ذىحيات اوندن إستعانه ايدر، مدد بكلهيور. معنًا وَ اِيَّاكَ نَسْتَعِينُ دير. او وقت عقل، "آمنّا و صدّقنا" ديدى.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ نور نهدر، بديع الزمان كيمدر؟
هر عصر باشنده حديثجه گلهجگى تبشير ايديلن دينڭ يوكسك خادملرى؛ أمرِ دينده مبتدى دگل، متّبعدرلر. يعنى، كنديلرندن و يڭيدن بر شى إحداث ايتمزلر، يڭى أحكام گتيرمزلر. أساسات و أحكامِ دينيهيه و سننِ محمّديهيه (عصم) حرفيًا إتّباع يوليله دينى تقويم و تحكيم و دينڭ حقيقت و أصليتنى إظهار و اوڭا قاريشديريلمق ايستهنيلن أباطلى رفع و إبطال و دينه واقع تجاوزلرى ردّ و إمحا و أوامرِ ربّانيهيى إقامه و أحكامِ إلٰهيهنڭ شرافت و علويتنى إظهار و إعلان ايدرلر. آنجق طورِ أساسىيى بوزمادن و
— 342 —
روحِ أصلىيى رنجيده ايتمهدن يڭى ايضاح طرزلريله، زمانڭ فهمنه اويغون يڭى إقناع اصوللريله و يڭى توجيهات و تفصيلات ايله ايفاءِ وظيفه ايدرلر.
بو مأمورينِ ربّانيه، فعلياتلريله و عمللريله ده مأموريتلرينڭ مصدّقى اولورلر. صلابتِ ايمانيهلرينڭ و إخلاصلرينڭ آيينهدارلغنى بِالذّات ايفا ايدرلر. مرتبهِٔ ايمانلرينى فعلًا إظهار ايدرلر. و أخلاقِ محمّديهنڭ (عصم) تام عاملى و مشوارِ أحمديهنڭ (عصم) و حليهِٔ نبويهنڭ حقيقى لابسى اولدقلرينى گوستررلر. خلاصه: عمل و أخلاق باقيمندن و سنّتِ نبويهيه إتّباع و تمسّك جهتندن اُمّتِ محمّده تام بر حسنِ مثال اولورلر و نمونهِٔ إقتدا تشكيل ايدرلر.
بونلرڭ كتاب اللّٰهڭ تفسيرى و أحكامِ دينيهنڭ ايضاحى و زمانڭ فهمنه و مرتبهِٔ علمنه گوره طرزِ توجيهى صددنده يازدقلرى أثرلر، كندى تلقاءِ نفسلرينڭ و قريحهِٔ علويهلرينڭ محصولى دگلدر، كندى ذكا و عرفانلرينڭ نتيجهسى دگلدر. بونلر، طوغريدن طوغرىيه منبعِ وحى اولان ذاتِ پاكِ رسالتڭ معنوى إلهام و تلقيناتيدر. جلجلوتيه و مثنوئِ شريف و فتوح الغيب و أمثالى آثار هپ بو نوعدندر. بو آثارِ قدسيهيه او ذواتِ عاليشان آنجق ترجمان حكمندهدرلر. بو ذواتِ مقدّسهنڭ، او آثارِ بَرْگُزيِدهنڭ تنظيمنده و طرزِ بياننده بر حصّهلرى واردر؛ يعنى بو ذواتِ قدسيه، او معنانڭ مظهرى، مرآتى و معكسى حكمندهدرلر.
رسالهِٔ نور و ترجماننه گلنجه: بو أثرِ عالىشانده شيمدىيه قدر أمثالنه راستلانمامش بر فيضِ علوى و بر كمالِ نامتناهى موجود اولديغندن و هيچ بر أثرڭ نائل اولماديغى بر شكلده مشعلهِٔ إلٰهيه و شمسِ هدايت و نيّرِ سعادت اولان حضرتِ قرآنڭ فيوضاتنه وارث اولديغى مشهود اولديغندن؛ اونڭ أساسى نورِ محضِ قرآن اولديغى و أولياء اللّٰهڭ آثارندن زياده فيضِ أنوارِ محمّديهيى حامل بولونديغى و ذاتِ پاكِ رسالتڭ اوندهكى حصّه و علاقهسى و تصرّفِ قدسيسى أولياء اللّٰهڭ آثارندن زياده اولديغى و اونڭ مظهرى و ترجمانى اولان معنوى ذاتڭ مظهريتى و كمالاتى ايسه او نسبتده عالى و أمثالسز اولديغى گونش گبى آشكار بر حقيقتدر.
— 343 —
أوت او ذات داها حالِ صباوتده ايكن و هيچ تحصيل ياپمهدن ظواهرى قورتارمق اوزره اوچ آيلق بر تحصيل مدّتى ايچنده علومِ أوّلين و آخرينه و لدنّيات و حقائقِ أشيايه و أسرارِ كائناته و حكمتِ إلٰهيهيه وارث قيلنمشدر كه، شيمدىيه قدر بويله مظهريتِ عليايه كيمسه نائل اولمامشدر. بو خارقهِٔ علميهنڭ أشى أصلا مسبوق دگلدر. هيچ شبهه ايديلهمز كه؛ ترجمانِ نور، بو حاليله باشدن باشه عفّتِ مجسّمه و شجاعتِ خارقه و إستغناىِ مطلق تشكيل ايدن خارق العاده متانتِ أخلاقيهسى ايله بِالذّات بر معجزهِٔ فطرتدر، تجسّم ايتمش بر عنايتدر و بر موهبهِٔ مطلقهدر.
او ذاتِ ذىخوارق داها حدِّ بلوغه ايرمهدن بر علّامهِٔ بىعديل حالنده بتون جهانِ علمه ميدان اوقومش، مناظره ايتديگى أربابِ علومى إلزام و إسكات ايتمش، هر نرهده اولورسه اولسون واقع اولان بتون سؤاللره مطلق بر إصابتله و أصلا تردّد ايتمهدن جواب ويرمش، اون درت ياشندن إعتبارًا استادلق پايهسنى طاشيمش و متماديًا أطرافنه فيضِ علم و نورِ حكمت صاچمش، ايضاحلرندهكى اينجهلك و درينلك و بيانلرندهكى علويت و متانت و توجيهلرندهكى درين فراست و بصيرت و نورِ حكمت، أربابِ عرفانى شاشيرتمش و حقّيله "بديع الزمان" عنوانِ جليلنى بخش ايتديرمشدر. مزاياىِ عاليه و فضائلِ علميهسيله ده دينِ محمّدينڭ نشرنده و إثباتنده بر كمالِ تام حالنده رونما اولمش اولان بويله بر ذات ألبته سيّد الأنبيا حضرتلرينڭ أڭ يوكسك إلتفاتنه مظهر و أڭ عالى حمايه و همّتنه نائلدر. و شبههسز او نبىِّ أقدسڭ أمر و فرمانى ايله يوروين و تصرّفيله حركت ايدن و اونڭ أنوار و حقائقنه وارث و معكس اولان بر ذاتِ كريم الصفتدر.
أنوارِ محمّديهيى و معارفِ أحمديهيى و فيوضاتِ شمعِ إلٰهىيى أڭ مشعشع بر شكلده پارلاتماسى و قرآنى و حديثى اولان إشاراتِ رياضيهنڭ كنديسنده منتهى اولماسى و خطاباتِ نبويهيى إفاده ايدن آياتِ جليلهنڭ رياضى بيانلرينڭ كندى اوزرنده طوپلانماسى دلالتلريله، او ذات خدمتِ ايمانيه نقطهسنده رسالتڭ بر مرآتِ مجلّاسى و شجرهِٔ رسالتڭ بر صوڭ ميوهِٔ منوّرى و لسانِ رسالتڭ إرثيت نقطهسنده صوڭ دهانِ حقيقتى
— 344 —
و شمعِ إلٰهينڭ خدمتِ ايمانيه جهتنده بر صوڭ حاملِ ذىسعادتى اولديغنه شبهه يوقدر.
اوچنجى مدرسهِٔ يوسفيهنڭ الحجة الزهرا و زهرة النور اولان تك درسنى ديڭلهين نور شاكردلرى نامنه
أحمد فيضى، أحمد نظيف، صلاح الدين، زبير، جيلان، صونغور، طابانجهلى
بنم حصّهمى حدّمدن يوز درجه زياده ويرمهلريله برابر، بو إمضا صاحبلرينڭ خاطرلرينى قيرمغه جسارت ايدهمدم. سكوت ايدهرك او مدحى رسالهِٔ نور شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى نامنه قبول ايتدم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
مؤلّفڭ وصيتنامهسى مناسبتيله، خليل إبراهيمڭ رسالهِٔ نور حقّنده، نور شاكردلرى نامنه يازديغى بر فقرهسنڭ بر پارچهسيدر.
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
رسالهِٔ نور نوردن بر إبريشمدر كه، كائنات و كائناتدهكى موجوداتڭ تسبيحاتلرى اونده ديزيلمشدر.
رسالهِٔ النور آخذه و ناقله ايله مجهّز بر راديوئِ قرآنيهدر كه؛ اونڭ تل و لامبالرى، آيينه و بطاريالرى حكمندهكى سطرلرى، كلمهلرى، حرفلرى اويله إنتظامكارانه و اعجازدارانه بسط ايديلمشدر كه؛ يارين هر علم و فن آدملرى و هر مشرب و مسلك صاحبلرى علم و إقتدارلرى مقدارنجه عالمِ غيب و عالمِ شهادتدن و روحانيات عالمندن و كائناتدهكى جريان ايدن هر حادثاتدن خبردار اولابيلير. زيرا رسالهِٔ النور، منشورِ قرآندر.
— 345 —
رسالهِٔ النور مؤمنلره؛ هداياىِ هدايت، وسيلهِٔ سعادت، مظهرِ شفاعت و فيّاضِ رحماندر.
رسالهِٔ النور كائناته، نَوبهارڭ فيضنى ويرن بر آبِ حيات و عينِ رحمت و محضِ حقيقت و بر گلزارِ گلستاندر.
رسالهِٔ النور لطفِ يزدان، كمالِ ايمان، إشاراتِ قرآن و بركتِ إحساندر.
رسالهِٔ النور كافره خسران، منكِره طوقات، ضلالته دشمندر.
رسالهِٔ النور بر كنزِ مخفى و بر صندوقچهِٔ جواهر و منبعِ أنواردر.
رسالهِٔ النور حقيقتِ قرآن و معراجِ ايماندر.
رسالهِٔ النور سرتاجِ أوليا، سلطان الأثر و زبدة المعانى و عطاياىِ إلٰهى و هداياىِ سبحانيدر.
رسالهِٔ النور بر بحرِ حقائق و بر سرِّ دقائق و كنز المعارف و بحر المكارمدر.
رسالهِٔ نور خستهلره شفاخانهِٔ حكمت و ماءِ زمزم، صاغلره معيشتِ حقيقت و ريحِ ريحان و مسكِ عنبردر.
رسالهِٔ نور موعدِ أحمدى (عصم) و مؤيّدِ حيدرى (رض) و تعاونِ غوثى (قس) و توصيهِٔ غزالى (قس) و إخبارِ فاروقيدر (قس).
رسالهِٔ النور شمسِ قرآنِ معجز البيانڭ ألوانِ سبعهسى، رسالهِٔ النورڭ منشورِ حقيقتنده تام تجلّى ايتديگندن، هم بر كتابِ شريعت، هم بر كتابِ دعا، هم بر كتابِ حكمت، هم بر كتابِ عبوديت، هم بر كتابِ أمر و دعوت، هم بر كتابِ ذكر، هم بر كتابِ فكر، هم بر كتابِ لدنّيات، هم بر كتابِ تصوّف، هم بر كتابِ منطق، هم بر كتابِ علم الكلام، هم بر كتابِ علمِ إلٰهيات، هم بر كتابِ تشويقِ صنعت، هم بر كتابِ بلاغت، هم بر كتابِ إثباتِ وحدانيت و معارضلرينه بر كتابِ إلزام و إسكاتدر.
— 346 —
رسالهِٔ نور أجزالرى بر سماءِ معنويهنڭ گونشلرى و آيلرى و ييلديزلريدر. ناصلكه ظاهرًا، پردهِٔ أسباب اولان گونشدن، قمردن و كواكبدن بتون كائنات تنوّر و تزيّن و بتون أشيا نشو و نما و حيات بولويور. ايشته رسالهِٔ نور دخى بو عصرده بتون عالمِ بشريته حياتِ جاودان و آدمه كامل إنسان و قلوبه نشئهِٔ ايمان و عقوله يقينِ إطمئنان و أفكاره إنكشاف و نفوسه تسليمِ رضا و جان شعاعلرينى قرآنِ معجز البياندن آلوب صاچمقدهدر.
او سماىِ معنويهيى بعضًا و ظاهرًا بحسب الحكمة آفاقى بر بلوط كتلهسى قاپلار. او جلاللى سمادن اويله بر بارانِ فيض و رحمت تقطّر ايدر كه إستعدادلر؛ تخملر، چكردكلر، حبّهلر گبى او صيقيجى و او طار عالمده گرچه برآز مضطرب اولورلر، فقط تا او صيقيلمقدن اوزرلرندهكى قشرلرى چاتلار و ييرتيلير؛ او آنده بلوطلر ده افقلره چكيلوب نوبتجى وضعيتنده بكلمهسى، بر إمتحانِ ربّانى و بر إنكشافِ فيضانى و بر رحمتِ نورانيدر كه؛ أوّلجه بر حبّه، بر چكردك يڭيدن تازه بر حياته آتيلير، إشتياقله و نشئهِٔ إنكشافله ميوهدار قوجه بر آغاج صورتنى آلير و
يُبَدِّلُ اللّٰهُ سَيِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ
سرّينه مظهر اولورلر.
أوت يگرمى سنهدر دوام ايدن شو موسمِ شتا، إن شاء اللّٰه تعالى نهايت بولمش اوله... دنيايه يڭى و فيضلى بر فصلِ نَوبهار گله و عالمڭ يوزى نور ايله گوله...
رسالهِٔ النور قرآنِ معجز البيانڭ تحتِ تصرّفنده اولديغندن، اوڭا اوزانان و ايليشمك ايستهين هر أل قيريلير و هر ديل قورور.
عموم نور شاكردلرى نامنه
خليل إبراهيم
مدرسة الزهرانڭ أركانلرى نامنه بز ده إشتراك ايدييورز.
عثمان، رشدى، رأفت، خسرو، سعيد، حلمى، محمد، خليل إبراهيم، محمد نورى
٭ ٭ ٭
— 347 —
مدينهِٔ منوّرهده بولونان و نورڭ حقيقتنى تام آڭلايان و إسلاميته خدمت ايدن بر عالمڭ مكتوبيدر
گوڭللر فاتحى پك محترم و مكرّم استاديمز حضرتلرى!
مبارك أللريڭزدن اوپر، بتون عزيز و صداقتلى طلبهلريڭزله برابر صحّت و سلامتده دائم اولماڭزى بارگاهِ كبريادن نياز أيلرم.
مسلمانلر ايچون أڭ بيوك بر بايرام دييه آنجق وصفلاندريلابيلن برائتڭز، بتون نورجيلرى شاد و خندان أيلديگى گبى، بندهڭزى ده دنيالر قدر ممنون و مسرور أيلهمشدر. ناصل ممنون ايتمهسين كه، سزڭ أثرلريڭزله برلكده برائتڭز ديمك؛ روحڭ مادّياته، نورڭ ظلمته، ايمانڭ كفره، حقّڭ باطله، توحيدڭ شركه و عرفانڭ جهله غالب گلمهسى ديمكدر.
ييللردن بَرى اوڭنه صيرهطاغلر گبى أنگللر، قورقونج اوچوروملر گبى مانعلر قونيلان نور چاغلايانى؛ أڭ صوڭنده معجزهوى بر شكلده بتون سدلرى ييقمش، مانعلرى آشمش، نور ايله بتون ظلمتلرى تارمار أيلهمشدر.
"معجزهوى خارقهلرله طوغان إلٰهى تجلّيلرڭ وصفنده قلملر قيريلير، فكرلر گوريلدر، إلهاملر يانار كول اولور." ديرلردى. حقيقةً بندهڭز، شيمدى بو مستثنا ظفرڭ قارشيسنده عين عجزى بتون وارلغمله حسّ ايدييورم. زيرا تفكّر و إلهاممه نهايتسز بر اُفق آچيلييور... جهان، محتشم بر نور معبدينى آڭديرييور... جوارمدهكى هر شى، هر ير درين وجد و إستغراقلرله غشى اولمش بر حالده... هر ذرّهده
وَ اِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
سرِّ سبحانيسى تجلّى ايدييور...
بناءً عليه بيلمييورم، بو مسعود حادثهيى؛ شانلى بر ظفر، شاهانه بر فتح، إلٰهى بر قورتولوش، جهانشمول بر بايرام دييه مى وصفلانديرهيم؟ زيرا قدسى دعوانڭ قزانمش
— 348 —
اولديغى بو إلٰهى ظفر، بتون إسلام و إنسانلق دنياسندهكى مجاهدلرڭ عزملرينه قوّت، روحلرينه جان، ايمانلرينه خيز و هيجان ويرمشدر.
أوت عزم و ايمانلرى، عشق و أمللرى هنوز كماله ايرمهمش اولان بر چوق مسلمانلر؛ مع الأسف آجيقلى بر يأس ايچنده ايديلر. بويله بر ظفرڭ تحقّقنى، خيال و محال گورويورلردى. فقط بتون فيض و نورينى إنسانلغى تنوير و إرشاد ايچون إلٰهى بر گونش حالنده عرشِ أعظمڭ پرنور اُفقلرندن اينن قرآنِ كريمدن آلان نور نشرياتى، طورغون گوللرى آڭديران گوڭللرى دريالر گبى جوشديرمش، قسوت و هجران ييللرينڭ اُميد و أمللره وورديغى مدهش زنجيرلرى قيرمشدر. او نور قايناغندن فيشقيران او سراپا فيض و حكمتلر صاچان أثرلر؛ حسلرڭ، فكرلرڭ و بِالخاصّه آلَوْلر ايچنده يانان روح و وجدانلرڭ أزلى و أبدى إحتياجلرينه جواب ويرديگى گبى؛ اونلرى طالغه طالغه بوغوجى قراڭلقلر محيطندن، ترتميز و پيريل پيريل نور اُفقلرينه چيقارمشدر.
ييللرجه دوام ايدن اوزون بر سكوت، درين بر غفلت و بوغوجى بر ظلمتدن صوڭره إلٰهى بر گونش حالنده پارلايان بو قدسى ظفر، نور ايچون يول آرامقده اولان پريشان بشريتڭ ياقين بر گلهجكده اويانهجغنى مژدهلهمكدهدر. چونكه دين إحتياجى؛ صِرف مسلمانلرڭ دگل، بِالعموم إنسانلرڭ أزلى و أبدى إحتياجيدر.
بوگون بدبخت إنسانلق، دين نعمتندن محروم اولمانڭ سوركلى هجران و فلاكتلرينى باغرى يانهرق چكمكدهدر. بو آجيقلى بحرانڭ قورقونج نتيجهسيدر كه، چاريك عصر ظرفنده ايكى بيوك حربه گيرمش و اوچنجيسنڭ ده قپوسنى چالمق چيلغينلغنى گوسترمكدهدر.
آرتيق بتون إنسانلرى قارداش ياپارق يميشيل جنّتلرڭ نورلى اُفقلرندن أسن رفاه و سعادت، حضور و آسايش روزگاريله طالغهلانان عالمشمول بر بايراق آلتنده طوپلايهجق اولان يگانه قوّت، إسلامدر. زيرا بشريتڭ بوگونكى حالى، طبقى إسلامدن أوّلكى إنسان جمعيتلرينڭ آجيقلى حاليدر. بونڭ ايچون إنسانلغى او گونكى أبدى فلاكتدن قورتاران إسلام، بوگون ده قورتارهبيلير...
— 349 —
أوت ميليونلرڭ، ميليارلرڭ قلبنده عصرلردن بَرى قانامقده اولان او درين يارهيى صاراجق يگانه مشفق أل؛ إسلامدر. هر نه قدر اُفقلرده زمان زمان بعض اويدورما ايشيقلر گوروليورسه ده.. مستقبل، بتون نور و فيضنى گونشلردن دگل، بِالذّات ربّ العالميندن آلان أزلى و أبدى "ييلديز"ندر. او ييلديز، دنيالر طوردقجه طوراجق و اونى سوندورمك ايستهينلرى يردن يره وورهجقدر.
جهانقيمت استادم!
معلومِ فاضلانهلريدر كه؛ صوڭ گونلرده مقدّس دعوايه خدمت ايدن بعض تنوير و إرشاد حركتلرى طوغمش، فقط مع الأسف هيچ بريسى رسالهِٔ نور كلّياتنڭ گورديگى مهمّ ايشى گورهمهمش و إحراز ايتديگى إلٰهى ظفرى قزانامامشدر. زيرا بو يول؛ پيغمبرلرڭ، وليلرڭ، عارفلرڭ، صالحلرڭ و بِالخاصّه جاننى جانانه سَوه سَوه فدا ايدن و صاييسى ميليونلره صيغميان قهرمان شهيدلرڭ مقدّس يوليدر. آرتيق بو چتين يولده يورومك ايستهينلر، هر آن قارشيلرينه ديكيلهجك اولان مدهش مانعهلرى دائما گوز اوڭنده طوتمالرى لازمدر. أوت بو يولده يورويهجك اولانلرڭ؛ سزدهكى صارصيلمق بيلمهين ايمانله، يوكسك و إلٰهى عرفانله و بِالخاصّه خارق العاده إخلاص و فراغتله مجهّز اولمالرى گركدر. چونكه بو مهمّ واديده نور دعواسنڭ تعقيب ايتديگى تبليغ، تنوير و إرشاد اصولى، بامباشقه خصوصيتلر طاشيمقدهدر. آرتيق إنسانڭ حسّ و فكرينه، روح و وجداننه بامباشقه اُفقلر آچاجق اولان بو درين بحثى، دعا بيورڭ ده مستقل و مفصّل بر أثرده عزيز دين و گوڭلداشلريمزه عرض ايتمك شرفنه نائل اولايم. چونكه بو نورلى بحث او قدر درين و او درجه مهمدر كه، بويله بر قاچ صحيفهلك مكتوب و مقالهلرله أصلا إفاده ايديلهمز.
ايمان و قرآن نورى ايله ترتميز گوڭلنى فتح ايتديگڭز گنجلك، إلٰهى ظفريڭزڭ أڭ پارلاق دليلنى تشكيل ايدن أڭ مهمّ وارلق و أڭ قيمتلى جوهردر... "نوردن سسلر"ڭ همان هر مصراعنده، أصيل و شعورلى روحنه خطاب ايتديگم ترتميز گنجلك، ايشته بو حق و حقيقتڭ باغرى يانيق عاشغى اولان گنجلكدر.
— 350 —
نورلى دعوانڭ قزانمش اولديغى بو صوڭ ظفرڭ ويرديگى وجدله طولو بر إلهامله يازديغم شو منظومهيى (٭): "گوڭللر فاتحى بيوك استاده" باشلقلى اولان بو منظومه، مكتوباتڭ و إخلاص رسالهلرينڭ آخرندهدر. تقديم ايدييورم. قبولنى رجا و إسترحام أيلرم.
تكرار تكرار أللريڭزدن اوپر، قيمتلى دعالريڭزى بكلهرم، پك محترم استادم حضرتلرى.
معنوى أولادلريڭزدن
على علوى