سكزنجى شعاع

اوچنجى بر كرامتِ عَلويه

بر إفادهٔ‌ِ مرام

(معلوم اولسون كه؛ بن رسالهٔ‌ِ نورڭ قيمتنى و أهمّيتنى بيان ايتمكله قرآنڭ حقيقتلرينى و ايمانڭ ركنلرينى إعلان ايتمك و ضعفِ ايمانه دوشنلرى اونلره دعوت ايتمك و اونلرڭ قوّتلرينى و حقّانيتلرينى گوسترمك ايسته‌يورم. يوقسه، حاشا كنديمى و هيچ بر جهتله بگنمديگم نفسِ أمّاره‌مى بگنديرمك و مدح ايتمك دگلدر. هم رسالهٔ‌ِ نور ظاهرًا بنم أثرم اولمق حيثيتيله ثنا ايتمييورم. بلكه يالڭز قرآنڭ بر تفسيرى و قرآندن ملهم بر ترجمانِ حقيقيسى و ايمانڭ حجّتلرى و دلّالى اولمق حيثيتيله مزيتلرينى بيان ايدييورم. حتّى بر قسم رساله‌لرى إختيارم خارجنده يازديغم گبى، رسالهٔ‌ِ نورڭ أهمّيتنى ذكر ايتمكده إختيارسز حكمنده‌يم. إمامِ على‌نڭ (رضى اللّٰه‌ عنه) آيت الكبرا نامنى ويرديگى يدنجى شعاع رساله‌سنى يازمقده چوق زحمت چكديگمه بر مكافاتِ عاجله و بر علامتِ مقبوليت و بر مدارِ تشويق اولارق بو كرامتِ جلجلوتيه، عنايتِ إلٰهيه طرفندن ويريلديگنه شبهه‌م قالمامش. تحديثِ نعمت قبيلندن بونى سكزنجى شعاع اولارق يازدم. يوقسه حشره دائر مهمّ بر آيتڭ معجزه‌لى اولان برهانلرينى يازاجقدم.)

٭ ٭ ٭

بِسْمِ اللّٰه‌ِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

(إمامِ على‌نڭ (رضى اللّٰه‌ عنه) رسالهٔ‌ِ نوره دائر اوچنجى بر كرامتيدر.)

أوت اون سكزنجى و يگرمى سكزنجى لمعه‌لرده ايضاح و إثبات ايديلن ايكى ظاهر كرامتنى تأييد و تقويه ايده‌رك قصيدهٔ‌ِ جلجلوتيه‌سنده سراج النوردن صراحت درجه‌سنده خبر ويرديگى گبى، ينه او قصيده‌ده سراج النورڭ أڭ نامدار رساله‌لرينه پارمق باصييور، عادتا آلقيشلايور؛ و سكز عدد رمز ايله مشهور بر قسم رساله‌لرينى گوسترييور.

برنجيسى:رسالهٔ‌ِ نوره تصريح ايدن

تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ سِرًّا بَيَانَةً

فقره‌سندن صوڭره سُريانى لسانيله أسماءِ حسنى‌دن إستمداد و سُوَرِ قرآنيه ايله بر مناجات ياپييور. تام اوتوز اوچ سوره‌لرله اويله غريب و معنيدار بر طرزده ذكر ايدييور كه؛ بر قسم سرلرى و غيبى خبرلرى دخى بيلديرمك ايستديگى آڭلاشيلييور. بن صيقنتيلى بر زمانده إمامِ على‌نڭ (رضى اللّٰه‌ عنه) آيت الكبرا نامنى ويرديگى يدنجى شعاعى بيتيرديگم عين وقتده (إعتقادمجه بڭا عجله بر مكافات و بر اجرت اولارق) گيجه‌لين جلجلوتيه‌يى اوقودم. بردن بر إخطارِ غيبى گبى قلبمه دينيلدى: إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه، رسالهٔ‌ِ نور ايله چوق مشغولدر. مجموعندن خبر ويرديگى گبى قيمتدار رساله‌لرينه ده إشارت درجه‌سنده رمز ايدوب ايما ايدييور. أگر صريح بر صورتده غيبدن خبر ويرمك (چوق ضررلرى بولونديغندن، حكمته منافى اولديغى جهتله) حكمتِ إلٰهيه طرفندن ياساق اولماسه ايدى تصريح ايده‌جكدى. مثلا؛ سوره‌لرى تعداد ايدركن، يگرمى بشنجى‌يه گلديگى وقت دييور كه:

بِحَقِّ تَبَارَكَ ثُمَّ نُونٍ وَ سَائِلٍ ٭ وَ بِسُورَةِ التَّهْمِيزِ وَ الشَّمْسُ كُوِّرَتْ

وَ بِالذَّارِيَاتِ ذَرْوًا وَ النَّجْمِ اِذَا هَوٰى ٭ وَ بِاِقْتَرَبَتْ لِىَ الْاُمُورُ تَقَرَّبَتْ

وَ بِسُوَرِ الْقُرْاٰنِ حِزْبًا وَ اٰيَةً ٭ عَدَدَ مَا قَرَأَ الْقَارِى وَمَا قَدْ تَنَزَّلَتْ

فَاَسْئَلُكَ يَا مَوْلَاىَ بِفَضْلِكَ الَّذِى ٭ عَلٰى كُلِّ مَا اَنْزَلْتَ كُتْبًا تَفَضَّلَتْ

ايشته بو فقره‌لرده أسكيشهر آغير جزا محكمه‌سنى حيرتده بيراقان و اوستنده گوز ايله گورونن بر كرامتيله و قيامت و حشرى إثبات ايدن خارقه حجّتلريله إشتهار ايدن يگرمى طوقوزنجى سوزه حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه، ذكر و تعداد ايتديگى سوره‌لرڭ يگرمى طوقوزنجى مرتبه‌سنده وَالشَّمْسُ كُوِّرَتْ ايله اوڭا إشارت ايدر. چونكه قيامت قوپماسندن غايت دهشتلى خبر ويرن اِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ سوره‌سنه تام مطابق بر صورتده او يگرمى طوقوزنجى سوز، قيامتڭ و خرابِ عالمڭ و موتِ دنيانڭ و حياتِ آخرتڭ و إحياىِ أمواتڭ قطعى حجّتلرينى بيان ايدركن، بو سوره‌نڭ دهشتلى تصويرينى ذكر ايتمسى؛ هم معناده، هم يگرمى طوقوزنجى مرتبه‌ده تطابقلرى او إشارتى إثبات ايدر.

هم تحوّلاتِ ذرّاتده بوغولان مادّيونلرى صوصديران و ذرّاتڭ تحوّلاتى و حركاتنى، وظيفه و إنتظاملرينى أمثالسز بر طرزده إثبات ايدن اوتوزنجى سوز نامنده‌كى ذرّات رساله‌سنه حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه، اوتوزنجى مرتبه‌ده وَبِالذَّارِيَاتِ ذَرْوًا قَسَميله اوڭا إشارت ايدر. أوت بو إشارتده لفظًا و صورةً سورهٔ‌ِ وَالذَّارِيَاتِ ذَرْوًا و رسالهٔ‌ِ ذرّات، بربرينه مشابهت ايله برابر معنا جهتيله دخى مناسبت وار. چونكه سورهٔ‌ِ وَالذَّارِيَات ڭ باشنده تصادفى و إنتظامسز ظن ايديلن تموّجاتِ هوائيه، غايت حكمتلى و وظيفه‌دار اولارق ربوبيتڭ تكوينى أمرلرينى أطرافه يتيشديرر دييه إفاده ايتديگى گبى؛ رسالهٔ‌ِ ذرّات دخى مادّيونلر طرفندن تصادفى و إنتظامسز تلقّى ايديلن حركاتِ ذرّات دخى، غايت حكمتلى و او ذرّه‌لر منتظم وظيفه‌لرله وظيفه‌دار اولدقلرينى غايت قوّتلى و قطعى برهانلر ايله إثبات ايدييور.

هم معراجِ محمّدى عليه الصلاة والسلامى دلائلِ عقليه ايله غايت معقول و قطعى بر صورتده إثبات ايدن و اوتوز برنجى سوز نامنده و مرتبه‌سنده بولونان رسالهٔ‌ِ معراجه، حضرتِ إمامِ على (رض) اوتوز برنجى مرتبه‌ده معراجِ أحمدى (ع‌ص‌م) و قاب قوسَيْن‌ده‌كى مشاهده و مكالمه‌يى صريح بر صورتده باشلايان سورهٔ‌ِ وَ النَّجْمِ اِذَا هَوٰى نڭ باشنده بولونان وَ النَّجْمِ اِذَا هَوٰى جمله‌سى ايله صراحته ياقين بر طرزده او رساله‌يه إشارت ايدر و سورهٔ‌ِ وَ الطُّورِ يى بيراقه‌رق وَ الذَّارِيَات دن صوڭره وَ النَّجْمِ سوره‌سنى ذكر ايتمسى بو إشارتى قوّتلنديرر.

هم شقِّ قمر معجزه‌سنى منكِرلره قارشى قوّتلى دليللر ايله إثبات ايدن معراج رساله‌سنڭ ذيلى بولونان شقِّ قمر رساله‌سى نامنده اوتوز برنجى مرتبه‌نڭ آخرنده اولان او رساله‌يه، حضرتِ إمامِ على (رض) شقِّ قمرى نصِّ صريح ايله ذكر ايدن سورهٔ‌ِ

اِقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ وَ انْشَقَّ الْقَمَرُ

دن إقتباس ايده‌رك اوتوز برنجى مرتبه‌نڭ عقبنده ذكر ايديلن

وَ بِاِقْتَرَبَتْ لِىَ الْاُمُورُ تَقَرَّبَتْ

فقره‌سيله صراحته ياقين إشارت ايدر.

معلومدر كه؛ رسالهٔ‌ِ نور باشده اوتوز اوچ عدد سوزلردر و سوزلر ناميله ياد ايديلير. فقط اوتوز اوچنجى سوز مستقل دگل، بلكه اوتوز اوچ عدد مكتوباتدن عبارتدر و مكتوبات ناميله ذكر ايديلير. صوڭره اوتوز برنجى مكتوب دخى مستقل دگل، بلكه اوتوز بر عدد لمعه‌لردن مركّبدر و لمعه‌لر آدى ايله مشتهردر. صوڭره اوتوز برنجى لمعه دخى مستقل اولمامش، او ده إن شاء اللّٰه‌ اوتوز بر عدد شعاعلردن مركّب اولاجق. الآية الكبرا يدنجى و بو رساله سكزنجى شعاعلريدر. ديمك سوزلرڭ خاتمه‌سى اوتوز ايكنجى سوزدر. هم رسالهٔ‌ِ نورڭ ييلديزلرى ايچنده بر گونش حكمنده شاكردلرنجه تلقّى ايديلن اوتوز ايكنجى سوز نامنده‌كى اوچ موقفلى رسالهٔ‌ِ خارقه و جامعه و سوزلرڭ بر جهتده خاتمه‌سى و جمعيتلى نتيجه‌سى اولان او رساله‌يه حضرتِ إمامِ على (رض) اونڭ فوق العاده أهمّيتنى و جامعيتنى گوسترمك ايچون قرآنڭ چوق سوره‌لريله بردن اوتوز ايكنجى مرتبه‌ده

وَ بِسُوَرِ الْقُرْاٰنِ حِزْبًا وَ اٰيَةً

قَسَميله اوتوز ايكنجى مرتبه‌ده بولونان او جامع

رساله‌يه إشارت ايدر. رسالهٔ‌ِ نورڭ اوتوز اوچنجى سوزى ايسه، بوندن أوّل بيان ايتديگمز گبى اوتوز اوچ عدد مكتوبلردن عبارت و مكتوبات نامنده اوتوز اوچ كتاب و يوزدن زياده رساله‌لردر.

ايشته حضرتِ إمامِ على (رض) اوتوز اوچنجى مرتبه‌ده و قَسَمنده اوتوز اوچنجى سوزڭ أجزالرى اولان او يوز اون كتاب و مكتوباته بردن إشارت ايتمك ايچون يوز اون سماوى صحف نامنده يوز اون مختصر كتابلر و او بيوك مقدّس كتابلردن إستمداد معناسنده اولان شو:

وَاَسْئَلُكَ يَا مَوْلَاىَ بِفَضْلِكَ الَّذِى ٭ عَلٰى كُلِّ مَا اَنْزَلْتَ كُتْبًا تَفَضَّلَتْ

كلاميله إشارت ايدر. معلومدر كه؛ علمِ بلاغتده و فنِّ بيانده اوزاق و گيزلى معنالره دلالت ايتمك ايچون قرينه تعبير ايتدكلرى أماره‌لردن و مناسبتلردن بريسى بولونسه، اوزاق بر معنا و گيزلى و إشارى اولان بر مفهوم، قرينه‌نڭ قوّتنه گوره صريح و ظاهر معناسى گبى قبول ايديلير. ايشته بو قاعده‌يه بناءً، بو إشارى معنالرڭ هر بريسنه متعدّد قرينه‌لر، أماره‌لر بولونديغى گبى سائر آرقداشلرى ده اوڭا قرينه‌لر اولور. رسالهٔ‌ِ نورڭ مجموعندن خبر ويرن صريح فقره‌لر دخى هر بريسنه قوّتلى بر قرينه‌در.

ايكنجى رمز:قرآنڭ الآية الكبراسى اولان

تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَ مَنْ فِيهِنَّ وَ اِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ

نڭ حقيقتِ كبراسنى و تفسيرِ أكبرينى گوسترن و رمضانِ شريفڭ إلهامى بر هديه‌سى بولونان يدنجى شعاع رساله‌سنه حضرتِ إمامِ على (رض) مكتوباته إشارتدن صوڭره لمعه‌لره إشارت ايچنده شعاعلره باقه‌رق

وَ بِاْلٰايَةِ الْكُبْرٰى اَمِنِّى مِنَ الْفَجَتْ

(حاشيه): إمامِ على بو فقره ايله إشارت ايدر كه، آيت الكبرا رساله‌سى يوزندن شاكردلرى بر مصيبته دوشه‌جكلر و اونڭ كرامتى و بركتيله أمنيته و سلامته چيقه‌جقلر. أوت بو كرامتِ عَلويه تام تامنه چيقدى كه، او رساله ايچون حپسه دوشوب و اونڭ قوّتلى حقيقتلرى ايله قورتولديلر.

دييوب علمِ بلاغتجه "مستتبعات التراكيب" و "مَعَارِيضُ الْكلام" دينيلن معناىِ ظاهرى‌نڭ تبعيتيله و پرده‌سنڭ آرقه‌سيله متعدّد قرينه‌لرڭ قوّتنه گوره إشارت ايدر. و او عجيب و يوكسك و توحيدڭ حجّة الكبراسى و الآية الكبرانڭ بر علامتِ كبراسى و بر تفسيرِ أعظمى اولان رساله‌يه "آيت الكبرا" نامنى ويرييور. و او نامله هم منبعى اولان آيت الكبرانڭ عظمتنى، هم بو يدنجى شعاع اولان وحدانيتڭ و توحيدڭ برهانِ أعظمنڭ فوق العاده قوّتنى إعلان ايدر، خبر ويرر. حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) بو بيوك إلتفاتنه، بو رساله‌نڭ لياقتنه هر كيمڭ بر شبهه‌سى وارسه گلسين بر دفعه او رساله‌يى اوقوسون. أگر أوت لايقدر ديمزسه، بڭا توه ديسين.

أوت قرآنڭ عليهنده بيڭ سنه‌دن بَرى منتقمانه حاضرلانان دينسزلرڭ إعتراضلرينى و كافر فيلسوفلرڭ تراكم ايدوب شيمدى يول بولارق إنتشار ايدن شبهه‌لرينى و قرآنڭ دهشتلى ضربه‌لرندن إنتقام بسله‌ين معنّد يهوديلرڭ و مغرور بر قسم خرستيانلرڭ هجوملرينى دفع ايدوب مقابله ايدن و هر عصرده قرآنڭ پك چوق قهرمانلرى و معنوى قلعه‌لرى واردى. شيمدى إحتياج بر ايكيدن، يوزه چيقمش. و مدافعلر يوزدن، ايكى اوچه اينمش. هم حقائقِ ايمانيه‌يى، علمِ كلامدن و مدرسه‌دن اوگرنمك چوق زمانه محتاج بولونديغندن بو زمانده او قپو دخى قپاندى. هم چابوق، هم هركس آڭلايه‌جق بر طرزده أڭ درين حقيقتلرى تعليم ايدن رسالهٔ‌ِ نور، ألبته إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنهڭ بو إلتفاتنه لايقدر.

هم إمامِ على (رض) اوننجى مرتبهٔ‌ِ تعدادنده اوننجى سوره اولارق و قيامت و ليلهٔ‌ِ برائته باقان

وَبِسُورَةِ الدُّخَانِ فِيهَا سِرًّا قَدْ اُحْكِمَتْ

دييوب معناىِ إشاريسيله اوننجى سوز نامنده و مرتبه‌سنده اولان حشر رساله‌سنه إشارتله برابر او رساله‌نڭ فوق العاده أهمّيتنى و غايت محكم اولديغنى و او زمانڭ دومانلى قراڭلقلرينى إزاله ايدن بر ليلهٔ‌ِ برائتڭ بر قنديلى حكمنده بولونماسنه و حشر و قيامتڭ بر علامتى اولان دخان، هم ليلهٔ‌ِ برائتڭ سنوى اولارق حكمتلى تفريق و تقسيمِ امور نقطه‌لريله و باشقه قرينه‌لر ايله ايماءً و رمزًا خبر ويرييور.

أوت اوننجى سوز، چوق أهمّيتلى بر بلايى دفع ايتدى. حرّيتِ أفكار سربستيتى و حربِ عمومى صارصينتيسى وقتنده حشرى إنكار ايدن منافقلر، فرصت بولوب چوق يرلرده زهرلى فكرلرينى إظهاره باشلادقلرى بر زمانده، اوننجى سوز چيقدى و طبع ايديلدى. بيڭ نسخه‌سى أطرافه ياييلدى. اونى گورن هركس كمالِ إشتياق و مراقله اوقودى. زنديقلرڭ كافرانه فكرلرينى تام قيردى و اونلرى صوصديردى. إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنهڭ بو تقديرينه لياقتنى إثبات ايتدى. كيمڭ شبهه‌سى وارسه گلسين اونى دقّتله اوقوسون، حشرڭ نه قدر قوّتلى بر برهانى اولديغنى گورسون.

هم حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه اون طوقوزنجى سوره اولارق سورة النورى

بِسِرِّ حَوَامِيمِ الْكِتَابِ جَمِيعِهَا ٭ عَلَيْكَ بِفَضْلِ النُّورِ يَا نُورُ اُقْسِمَتْ

فقره‌سيله ذكر ايده‌رك پك مختصر اولان اون طوقوزنجى سوزه و پك مكمّل بولونان اون طوقوزنجى مكتوبه إشارت ايچون نور لفظنى تكرار ايتمكله مكتوبلرڭ مرتبه‌سى، يعنى اون دردنجى مكتوب نقصان قالماسنه ايماءً سورهٔ‌ِ نورى اون بشنجيده ينه ذكر ايتمسيله غايت لطيف و مدقّقانه خبر ويرييور. و او ايكى رساله‌لرى رسالهٔ‌ِ نورڭ بيوك نورلرى اولدقلرينى بيلديرييور. أوت رسالتِ محمّديه عليه الصلاة والسلامه دائر اولان اون طوقوزنجى سوز، هم اوچ جهتله كرامتلى و خارقه اولان اون طوقوزنجى مكتوب الحقّ رسالهٔ‌ِ نورڭ أڭ پارلاق برر نوريدرلر. و عائشهٔ‌ِ صدّيقه رضى اللّٰه‌ عنهانڭ برائتى مناسبتيله، آيتِ نورڭ مَثَلُ نُورِهِ كلمه‌سنده‌كى ضمير، اوچ وجهدن بريسى ايله محمّد عليه الصلاة والسلامه راجع اولمق حيثيتيله سورهٔ‌ِ نور ذاتِ محمّديه عليه الصلاة والسلام ايله زياده علاقه‌دار بولونديغندن، او سوره ايله رسالتِ محمّديه عليه الصلاة والسلامى إثبات ايدن او ايكى رساله‌يه ايكى نور لفظيله، بلكه اوچ نور كلمه‌لريله ينه عينًا رسالتِ أحمديه عليه الصلاة والسلامى إثبات ايدن معراج رساله‌سنه دخى إشارت ايتمش. بن إعتراف ايدييورم كه: اون دردنجى مكتوب نقصان قالديغنى اونوتمشدم. حضرتِ إمامِ على (رض) عين سوره‌يى ايكى دفعه تكرار ايتمه‌سيله تخطّر ايتدم و إشاراتنده‌كى دقّتنه

حيران اولدم. فقط او تكرار، يالڭز اون طوقوزنجى سوز و مكتوب ايچون صاييلير؛ اوندن صوڭره‌كيلره نسبةً صاييلماز.

اوچنجى رمز:يگرمى سكزنجى لمعه‌ده ايضاح و إثبات ايديلن

تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ سِرًّا بَيَانَةً ٭ تُقَادُ سِرَاجُ السُّرْجِ سِرًّا تَنَوَّرَتْ

بِنُورِ جَلَالٍ بَازِخٍ وَ شَرَنْطَخٍ ٭ بِقُدُّوسِ بَرْكُوتٍ بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ

فقره‌لريله رسالهٔ‌ِ نورڭ اوچ أهمّيتلى وضعيتنى خبر ويرييور. بو فقره‌لرڭ صراحته ياقين بر صورتده هم جفر، هم معنا جهتيله رسالهٔ‌ِ نوره إشارتنى اون سكزنجى لمعه‌ده ايضاحنه بناءً، بوراده ايسه، اوراده ذكر ايديلمه‌ين و إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنهڭ نظرِ دقّتنى جلب ايدن يالڭز اوچ سرّى بيان ايديله‌جك.

برنجيسى: إسلاملر ايچنده، دلّاللر ألنده تشهير صورتنده گزديرمگه لايق اولان رسالهٔ‌ِ نور، مع التأسّف غايت گيزلى پرده آلتنده إنتشار و إستتاره مجبور اولماسنه إشارةً إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه، ايكى دفعه سِرًّا بَيَانَةً و سِرًّا تَنَوَّرَتْ كلمه‌لريله

سِرًّا يعنى گيزلى إنتشار ايده‌بيلير. متعجّبانه خبر ويرييور.

ايكنجيسى: رسالهٔ‌ِ نور، إسمِ أعظم جلوه‌سيله و إسمِ رحيم و حكيمڭ تجلّيسيله ظهور ايتديگندن إمتيازلى خاصّه‌سى اَللّٰه‌ُ اَكْبَرُ دن إقتباسًا جلال و كبريا و بِسْمِ اللّٰه‌ِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ دن إستفاضةً مرحمت و شفقت، وَ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ دن إستفادةً حكمت و إنتظامڭ أساسلرى اوزرينه گيدييور. اونڭ روحى و حياتى اونلردر. سائر مشربلرده‌كى عشق يرنده، رسالهٔ‌ِ نورڭ مشربنده مشتاقانه شفقتدر و رأفتكارانه محبّتدر. ناصلكه حضرتِ إمامِ على (رض) صريح بر صورتده سراج النورڭ تاريخِ تأليفنى و تكمّل زماننى و مشهور إسمنى تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ فقره‌سيله خبر ويرمش. اويله ده

بِنُورِ جَلَالٍ بَازِخٍ وَ شَرَنْطَخٍ

إلى آخر.. فقره‌سيله ده سراج النورڭ أساسلرندن خبر ويرييور. چونكه جَلَالٍ بَازِخٍ عزّت، عظمت و جلال و كبريادر. شَرَنْطَخٍ سريانيجه رؤُف و بَرْكُوتٍ رحيمدر. ديمك حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه سراج ‌النورى تعريف ايدييور. حياتنى و نورينى، كبريا و عظمت و رأفت و رحيميتدن آلييور دييه ممتاز خاصيتنى بيان ايدر.

اوچنجيسى: حضرتِ إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنه، بو فقره‌ده بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ جمله‌سيله دييور كه: بيڭ اوچ يوز أللى درتده (١٣٥٤) سراج النور (يعنى، رسالهٔ‌ِ نورڭ نورى) ايله ضلالتڭ تجاوز ايدن نارى إن شاء اللّٰه‌ سونه‌جك. يعنى، فتنهٔ‌ِ دينيه آتشنى يا تخريباتدن واز گچيره‌جك ويا ايلرى تجاوزاتنى قيره‌جق. أگر هجرى تاريخى اولسه، بوندن ايكى سنه أوّل؛ "دينى دنيادن تفريق" فرصتندن إستفاده ايله، دينڭ و قرآنڭ ضررينه اولارق ايلرله‌ين دهشتلى تصوّراتڭ تجاوزاتى توقّف ايتمه‌سى، ألبته قارشيلرنده قوّتلى بر سدّڭ بولونماسندندر. او سد ايسه، بو زمانده چوق إنتشار ايدن رسالهٔ‌ِ نورڭ كسكين حجّتلرى و قوّتلى برهانلرى اولديغى، چوق أماره‌لر ايله حسّ ايديلييور. و بو ايكنجى إحتمالده‌كى إشارتِ عَلويه دخى اونى تأييد ايدييور.

(حاشيه): هم ده اِنَّا اَعْطَيْنَا نڭ سرّى قسمًا تحقّق ايتمش. چونكه سفيانيتڭ درت ركنندن أڭ قوّتليسى و دهشتليسى بتون بتون چكيلدى. قبر آلتنده عذاب چكييور. و أڭ بيوگى دخى علاقه‌سى بِالفعل چكيلمش. ماصون قوميته‌سنڭ محكومى و آلَتى اولوب عذابيله مشغولدر. يالڭز اونڭ گولگه‌سى حكم ايدييور. ايلرى تجاوز ايتمه‌مكله برابر قسمًا گريلييور. باقى قالان ايكى شخص ايسه، أللرندن گلسه تعميره چاليشه‌جقلر.

أوت جفرجه بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ : (خ) آلتى يوز، (ت) درت يوز، (ر) ايكى يوز، شدّه‌لى (ن) يوز، (م) قرق، (د) و اوچ ألف يدى، (بِهِ) ده‌كى (ب) ايكى، (هی) بش، يكونى بيڭ اوچ يوز أللى درت (١٣٥٤) ايدر.

ِللّٰه‌ الحمد سراج النورڭ الآية الكبراسى گبى چوق رساله‌لرى وار. هر برى قوّتلى برر

لامبا حكمنده صراطِ مستقيمى گوستروب إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنهڭ خبرينى تصديق ايتديرييورلر.

بو اوچنجى سرّڭ مناسبتيله عينًا بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ گبى بيڭ اوچ يوز أللى درت (١٣٥٤) تاريخنه مقامِ جفريسيله باقان و سعيدڭ (رض) ايكى معروف لقبنه رمزًا و إسمًا ايما ايدن و "كنديڭى محافظه ايت" أمرينى ويرن و او تاريخده هركسدن زياده متعدّد تهلكه‌لره معروض بولونه‌جغنى تلويح ايدن "أرجوزه"نڭ آخرلرنده‌كى

فَاسْئَلْ لِمَوْلَاكَ الْعَظِيمِ الشَّانِ ٭ يَا مُدْرِكًا لِذٰلِكَ الزَّمَانِ

بِاَنْ يَقِيكَ شَرَّ تِلْكَ الْفِتْنَةِ ٭ وَ شَرَّ كُلِّ كُرْبَةٍ وَ مِحْنَةٍ

فقره‌سيله دييور: "يا سعيد الكردى! بيڭ اوچ يوز أللى درت (١٣٥٤) تاريخنه يتيشيرسه‌ڭ مولاىِ عظيمڭدن، او زمانڭ و او عصرڭ فتنه و شرلرندن محافظه‌ڭى ايسته و يالوار." أوت اون سكزنجى لمعه‌ده برنجى كرامتِ عَلويه‌نڭ ايضاحنده، قصيدهٔ‌ِ أرجوزيه‌نڭ رسالهٔ‌ِ نور و مؤلّفنه دائر إشاراتِ غيبيه‌سى بيان ايديلمش. إسمِ أعظم و سكينه تعبير ايتديگى أسماءِ ستّهٔ‌ِ مشهوره ايله دائما مشغول اولان بر شاكرديله قونوشديغى و تسلّى ويرديگى و چوق أماره‌لر و قرينه‌لرله او شاكرد، سعيد اولديغى إثبات ايديلمش. و اوراده او شاكردينه ديمش:

اَحْرُفُ عُجْمٍ سُطِّرَتْ تَسْطِيرًا بِتَّ بِهَا الْاَمِيرُ وَالْفَقِيرَا

يعنى، أجنبى حروفلرى بيڭ اوچ يوز قرق سكزده (١٣٤٨) تعميم ايديله‌جك، چولوق چوجق، أمرلر و فقيرلر إجبار صورتنده گيجه درسلريله اوگرنمگه چاليشه‌جقلر.

أوت سُطِّرَتْ تَسْطِيرًا جمله‌سى تام تامنه؛ ايكى (ت) سكز يوز، ايكى (س) يوز يگرمى، ايكى (ر) درت يوز، ايكى (ط) اون سكز، بر (ى) اون، مجموعى بيڭ اوچ يوز قرق سكزدر. عين تاريخده لاتينى حروفلرينه گيجه درسلريله جبرًا چاليشديريلدى.

صوڭره إمامِ على (رض) سكينه ايله مشغول اولان سعيده (رض) باقار، قونوشور. عقبنده

يَا مُدْرِكًا لِذٰلِكَ الزَّمَانِ

دير. ايكى اوچ يرده قوّتلى إشارت ايله سعيد (رض) إسمنى ويرديگى شاكردينه خطابًا "كنديڭى سكينه ايله دعا ايدوب محافظه‌يه چاليش." ياءِ ندائيدن صوڭره متعدّد قرينه‌لر و أماره‌لر ايله سعيد وار. ديمك

يَا سَعِيدُ مُدْرِكًا لِذٰلِكَ الزَّمَانِ

اولور. بو فقره ناصلكه مُدْرِكًا كلمه‌سيله "الْكُرْدى" لقبنه هم لفظًا هم جفرًا باقار. چونكه ميمسز دركًا كرد قلبيدر.

(١): يعنى؛ ترسندن اوقونوشيدر.

ميم ايسه، "ل" و "ى"يه تام موافقدر. اويله ده؛ ديگر بر إسمى اولان بديع الزمان لقبنه دخى "الزّمان" كلمه‌سيله ايما ايتمكله برابر، بيڭ اوچ يوز أللى درت (١٣٥٤) ويا بيڭ اوچ يوز أللى بش (١٣٥٥) مقامِ جفريسيله سعيدڭ (رض) حقيقتِ حالنى و خلافِ عادت وضعيتنى و حفظ و وقايه ايچون كثرتلى دعاسنى و خَلْوت و إنزواسنى تماميله تعبير و إفاده ايتديگندن صراحته ياقين بر صورتده پارمغنى اونڭ باشنه او قصيده‌ده تسلّى ايچون باصييور. بوراده ده بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ سرّينه مظهر اولان رسالهٔ‌ِ نورى آلقيشلايور.

معلوم اولسون كه؛ جلجلوتيه‌نڭ أساسى و روحى اولان

اَلْقَسَمُ الْجَامِعُ وَالدَّعْوَةُ الشَّرِيفَةُ وَالْاِسْمُ الْاَعْظَمُ

إمامِ على رضى اللّٰه‌ عنهڭ أڭ مهمّ و أڭ مدقّق اويسى بر شاكردى و إسلاميتڭ أڭ مشهور و پارلاق بر حجّتى اولان إمامِ غزالى (رض) حجّة الإسلام دييور كه: "اونلر وحى ايله پيغمبره (ع‌ص‌م) نازل اولديغى وقت إمامِ على‌يه (رض) أمر ايتدى: "ياز." او ده يازدى. صوڭره نظم ايتدى." إمامِ غزالى (رض) دييور:

اِنَّ هٰذِهِ الدَّعْوَةَ الشَّرِيفَةَ وَ الْوِفْقَ الْعَظِيمَ وَ الْقَسَمَ الْجَامِعَ وَ الْاِسْمَ الْاَعْظَمَ وَ السِّرَّ الْمَكْنُونَ الْمُعَظَّمَ بِلَا شَكٍّ كَنْزٌ مِنْ كُنُوزِ الدُّنْيَا وَ اْلٰاخِرَةِ

إمامِ غزالى، إمامِ نور الديندن درس آلارق بو جلجلوتيه‌نڭ هم سُريانى كلمه‌لرينى، هم قيمتنى و خاصيتنى شرح ايتمش.

دردنجى رمز:إمامِ على (رض) سراج النوردن خبر ويردكدن صوڭره ينه اوتوز اوچ و بر جهتله اوتوز ايكى عدد سريانيجه أسمايى تعداد ايدركن رسالهٔ‌ِ نورڭ أڭ قوّتلى، أڭ قيمتدار اولان معجزاتِ قرآنيه رساله‌سنه و اوتوز ايكنجى سوزه قوّتلى إشارت ايتديگى گبى، سائر رساله‌لره ده رمزًا ويا ايماءً ويا تلويحًا باقار. أوت حضرتِ إمامِ على (رض) رسالهٔ‌ِ نوره باقه‌رق سُريانى إسملرى درج ايده‌رك دييور:

تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ سِرًّا بَيَانَةً ٭ تُقَادُ سِرَاجُ السُّرْجِ سِرًّا تَنَوَّرَتْ

بِنُورِ جَلَالٍ بَازِخٍ وَ شَرَنْطَخٍ ٭ بِقُدُّوسِ بَرْكُوتٍ بِهِ النَّارُ اُخْمِدَتْ

بِيَاهٍ وَيَا يُوهٍ نَمُوهٍ اَصَالِيًا ٭ بِطَمْطَامٍ مِهْرَاشٍ لِنَارِ الْعِدَاسَمَتْ

بِهَالٍ اَهِيلٍ شَلْعٍ شَلْعُوبٍ شَالِعٍ ٭ طَهِىٍّ طَهُوبٍ طَيْطَهُوبٍ طَيَطَّهَتْ

اَنُوخٍ بِيَمْلُوخٍ وَ اَبْرُوخٍ اُقْسِمَتْ ٭ بِتَمْلِيخِ اٰيَاتٍ شَمُوخٍ تَشَمَّخَتْ

اَبَاذِيخَ بَيْذُوخٍ وَ ذَيْمُوخٍ بَعْدَهَا ٭ خَمَارُوخٍ يَشْرُوخٍ

(حاشيه): حشره دائر مشهور يگرمى طوقوزنجى سوزه، صوڭره معراج و ذيلى شقِّ قمره باقار.

بِشَرْخٍ تَشَمَّخَتْ

بِبَلْخٍ وَ سِمْيَانٍ وَ بَازُوخٍ بَعْدَهَا

بِذَيْمُوخٍ اَشْمُوخٍ بِهِ الْكَوْنُ عُمِّرَتْ ٭ بِشَلْمَخَتٍ اِقْبَلْ دُعَائِى

دييه دعا ايله ختم ايدر. حضرتِ إمامِ على (رض) باشده صراحت ايله خبر ويرديگى رسالهٔ‌ِ نورى، سراج النور و سراج السرج ناميله برنجى مرتبه‌ده آشكار اونى گوستروب

تعداد ايدركن، تا يگرمى بشه گلديگى وقت

بِتَمْلِيخِ اٰيَاتٍ شَمُوخٍ تَشَمَّخَتْ

دير. آياتِ قرآنيه‌نڭ إعجازلرينى بيان و قرآنڭ قرق وجهله معجزه اولديغنى يدى عدد كلّى وجهلرده إثبات ايدن رسالهٔ‌ِ نورڭ أڭ مشهور و پارلاق رساله‌سى اولان يگرمى بشنجى سوز نامنده‌كى معجزاتِ قرآنيه رساله‌سنه إشارت ايدر. چونكه باشده سراج النورڭ برنجى مرتبه‌ده صاييلماسى، هم بِتَمْلِيخِ اٰيَاتٍ فقره‌سنده اٰيَاتٍ كلمه‌سنڭ بولونماسى، هم يگرمى بشنجى مرتبه‌ده ذكر ايتمسى، قوّتلى بر قرينه‌در كه؛ پك چوق آيتلرى ذكر ايدوب إعجازلرى و سرلرى بيان ايدن يگرمى بشنجى سوزه معناىِ مجازى ايله باقار. و سوره‌لرڭ تعدادنده دخى ينه يگرمى بشنجى مرتبه‌ده عباره‌يى دگيشديروب باشدن باشلار گبى بِحَقِّ تَبَارَكَ دييه‌رك رسالهٔ‌ِ نورڭ أڭ مبارك و بركتلى اولان يگرمى بشنجى سوزڭ أهمّيتنى گوسترييور. صوڭره يگرمى آلتى و يديده

اَبَاذِيخَ بَيْذُوخٍ وَ ذَيْمُوخٍ بَعْدَهَا

دير. صوڭره اوتوز و اوتوز برنجيده

بِبَلْخٍ وَ سِمْيَانٍ وَ بَازُوخٍ بَعْدَهَا

دييوب ينه عباره‌يى دگيشديروب بَعْدَهَا كلمه‌سنى ذكر ايدر. غايت ظاهر و قوّتلى بر قرينه ايله إجتهاده دائر يگرمى يدنجى سوزڭ صحابه‌لر حقّنده‌كى چوق مهمّ و قيمتدار ذيلنى و معراجه دائر اوتوز برنجى سوزڭ شقِّ قمره دائر و اوڭا چوق إحتياج بولونان أهمّيتلى ذيلنى بَعْدَهَا كلمه‌سيله گوسترر گبى، قوّتلى إشارت ايدر.

بن إعتراف ايدييورم كه؛ بن بو ذيللرى اونوتمشدم. إمامِ على‌نڭ (رض) بو إخطارى ايله تخطّر ايتدم. شقِّ قمرى سابقًا يازدم. شيمدى بو آنده صحابه‌لر حقّنده‌كى ذيلى خاطرلادم. ايشته مادام علمِ بلاغت و فنِّ بيانده بر تك قرينه ايله مجازى بر معنا مراد اولونه‌بيلير و بر تك مناسبتله، بر مفهومه إشارت بولونسه، او مفهوم بر معناىِ إشارى اولارق قبول ايديلير. ألبته ظاهر و چوق قرينه‌لردن و أماره‌لردن قطعِ نظر، يالڭز بو ايكى يرده تام ذيللرڭ بولونديغى عين مقامده و ذيل معناسنده اولان بَعْدَهَا كلمه‌سنى تكرار صورتنده إفاده‌يى دگيشديره‌رك سويله‌مسى، تام بر قرينه‌در كه؛ حضرتِ إمامِ على

(رض) معناىِ حقيقيسندن باشقه بر معناىِ مجازى و إشارى‌يى دخى إفاده ايتمك ايسته‌يور.

صوڭره يگرمى طوقوزنجى مرتبه‌ده، هيبتلى بر طرزده

خَمَارُوخٍ يَشْرُوخٍ بِشَرْخٍ تَشَمَّخَتْ

دير. يگرمى بشده گچن و سرلرى بيلمك معناسنده اولان تَشَمَّخَتْ كلمه‌سنى تكرار ايله سابقًا بيان ايتديگمز خارقه‌لى يگرمى طوقوزنجى سوزه قوّتلى بر قرينه ايله إشارت ايدر. صوڭره اوتوز ايكنجى مرتبه‌ده سوره‌لرڭ تعدادنده أهمّيتله إشارت ايتديگى رسالهٔ‌ِ جامعه اولان اوتوز ايكنجى سوزه ينه نظرِ دقّتى قوّتلى جلب ايتمك ايچون

ذَيْمُوخٍ اَشْمُوخٍ بِهِ الْكَوْنُ عُمِّرَتْ

و بر نسخه‌ده بِهِ الْكَوْنُ عُطِّرَتْ يعنى إسمِ عدل و إسمِ حَكمڭ تجلّيسيله و عدالت و ميزانيله و إنتظام و حكمتيله دنيا تعمير ايديلير، تخريبدن قورتولور. ايكنجى نسخه ايله او ايكى إسمڭ رايحهٔ‌ِ طيّبه‌سيله و چوق خوش قوقولريله، دنيا گوزل قوقولر آلير. عطّار دكّانى گبى رايحهٔ‌ِ طيّبه ويرر.

ايشته إسمِ عدل و إسمِ حَكمڭ پارلاق بر آيينه‌لرى و بر تفسيرلرى حكمنده اولان اوتوز ايكنجى سوزه پارمق باصييور و معناىِ مجازى صورتنده إفاده ايدر. ذَيْمُوخٍ كلمه‌سنڭ تكراريله سوزلر اوتوز اوچ ايكن بر مرتبه‌سى مكتوبلردن عبارت اولديغنه و اوتوز ايكنجى سوز صوڭ مرتبه‌سى بولونديغنه ايما ايدر. بن سُريانى كلمه‌لرينڭ معنالرينى تماميله بيله‌مديگمدن و إمامِ غزالى (رض) دخى تماميله ايضاح ايتمديگندن حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) او كلمه‌لر ايله سائر رساله‌لره إشاراتنى شيمديلك بيراقييورم.

بشنجى رمز:مادام جلجلوتيه وحى ايله پيغمبر عليه الصلاة والسلامه نازل اولمش. و علّام الغيوبڭ علميله إفادهٔ‌ِ معنا ايدر. هم مادام جلجلوتيه اَقِدْ كَوْكَبِى و تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ فقره‌لرنده معناىِ مجازى ايله او قصيده‌نڭ حقيقتنى إثبات

ايدن رسالهٔ‌ِ نوره صريحًا و اونڭ اون اوچ أهمّيتلى رساله‌لرينه إشارةً خبر ويرمكله برابر،

فَيَا حَامِلَ الْاِسْمِ الَّذِى جَلَّ قَدْرُهُ

ده دخى او قصيده‌نڭ بر أساسى اولان الْاِسْمُ الْمُعَظَّمُ ايله چوق إشتغال و إستمداد ايدن رسالهٔ‌ِ نور مؤلّفنه و بونڭ اون اوچ أهمّيتلى واقعاتِ حياتنه ايماءً، رمزًا، إشارةً معناىِ مجازى ايله خبر ويرييور. هم مادام معناىِ مجازى ايله و مفهومِ إشارينڭ مراد اولماسنه بر ضعيف قرينه و بر گيزلى أماره و بر تك مناسبت كافى گلييور. هم مادام رسالهٔ‌ِ نور و رساله‌لرينه و مؤلّفى و أحوالنه اولان إشارتلر بربرينه قرينه اولور. بلكه مسئله‌نڭ وحدتى إعتباريله عموم إشارتلر، قرينه‌لريله برابر هر بريسنه قوّتلى بر قرينه و قوى بر أماره حكمنده‌در.

ألبته دييه‌بيليرز كه؛ حضرتِ إمامِ على (رض) ناصلكه باشده

بَدَئْتُ بِبِسْمِ اللّٰه‌ِ رُوحِى بِهِ اهْتَدَتْ ٭ اِلٰى كَشْفِ اَسْرَارٍ بِبَاطِنِهِ انْطَوَتْ

يعنى "خزينهٔ‌ِ أسرار اولان بسم اللّٰه‌ الرحمن الرحيم ايله باشلادم. روحم، اونڭ ايله او خزينه‌يى كشف ايتدى." دييه‌رك سائر إشاراتڭ قرينه‌سيله بر معناىِ إشارى و بر مدلولِ مجازى صورتنده رسالهٔ‌ِ نورڭ بسم اللّٰهى حكمنده و فاتحه‌سى و بسمله‌سى و "بسم اللّٰه‌"ده‌كى بيوك سرّڭ حقيقتنى بيان ايدن و قيصه و غايت قوّتلى برنجى سوز نامنده اولان بسم اللّٰه‌ رساله‌سنه ايما، بلكه رمز، بلكه إشارت ايدييور. عينًا اويله ده؛ سائر إشاراتڭ قرينه و مناسبتيله و حروفِ قرآنيه‌نڭ أسرارندن بحث ايدن و رموزاتِ ثمانيه نامنده بولونان سكز كوچك رساله‌لرڭ ماهيتلرينى آڭديرر بر طرزده، عباره‌يى دگيشديره‌رك حروفلرڭ أسراريله إستمداد ايتمگه باشلاماسى قرينهٔ‌ِ لطيفه‌سيله معظّم دعا و مناجات و جامع قَسَمِ إستمدادينڭ آخرلرنده و سوزلره و مكتوبلره إشارتدن صوڭره

بِوَاحِ الْوَحَا بِالْفَتْحِ وَالنَّصْرِ اَسْرَعَتْ

فقره‌سيله يگرمى طوقوزنجى مكتوبڭ بر قسم أسرارِ حروفِ قرآنيه‌يى بيان ايدن رموزاتِ ثمانيه نامنده سكز كوچك رساله‌لرڭ أڭ مهملرى و فتحِ مكّه و فتحِ شام و فتحِ قُدُسْ و فتحِ إستانبول گبى چوق فتوحاتِ إسلاميه‌دن غيبى خبر ويرن سورهٔ‌ِ

اِذَا جَاءَ نَصْرُ اللّٰه‌ِ وَ الْفَتْحُ

نڭ أسرارينى بيان ايله، فتوحاتِ إسلاميه‌نڭ

پهلوانى اولان حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) نظرِ دقّتنى جلب ايدن فتح و نصر رساله‌سنه، هم سورهٔ‌ِ فتحڭ أڭ مهمّ و أڭ آخر آيتڭ بش وجه ايله إعجازينى بيان و إثبات ايله، قهرمانِ إسلام حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) نظرِ دقّتنى جلب ايدن غايت قيمتلى اولان آيتِ فتح رساله‌سى نامنده‌كى كوچك بر رساله‌يه ايما بلكه إشارت ايدر، إعتقادنده‌يم. بويله إعتقاده إشتراك ايديلمزسه ده إعتراض ايديلمه‌ملى.

آلتنجى رمز:مادام حضرتِ إمامِ على (رض)، استادِ قدسيسندن آلديغى درسه بناءً، قرآنه تعلّق ايدن گله‌جك حادثاتدن خبر ويرييور. و "بندن صوريڭز" دييه متعدّد و طوغرى خبرلرى ويروب بر شاهِ ولايت اولديغنى اويله كرامتلرله إثبات ايتمش. و مادام بو عصرده آوروپا دينسزلرى و أهلِ ضلالت منافقلرى، دهشتلى بر صورتده قرآنه هجومى هنگامنده رسالهٔ‌ِ نور او سَيْلِ ضلالته قارشى مقاومت ايدوب، قرآنڭ طلسملرينى كشف ايده‌رك حقيقتنى محافظه ايدييور. و مادام

اَقِدْ كَوْكَبِى بِالْاِسْمِ نُورًا وَ بَهْجَةً ٭ مَدَى الدَّهْرِ وَ الْاَيَّامِ يَا نُورُ جَلْجَلَتْ

فقره‌سيله يگرمى سكزنجى لمعه‌ده إثبات ايديلديگى گبى صراحته ياقين بر صورتده رسالهٔ‌ِ نوره إشارت ايتمكله برابر سورهٔ‌ِ نورده‌كى آيت النورڭ رسالهٔ‌ِ نوره إشارتنه إشارت ايدر. و مادام اَقِدْ كَوْكَبِى بِالْاِسْمِ نُورًا معنا و جفرجه تام تامنه رسالهٔ‌ِ نوره توافق ايدييور. ألبته دييه‌بيليرز كه؛ بو فقره‌نڭ عقبنده:

بِاٰجٍ اَهُوجٍ جَلْمَهُوجٍ جَلَالَةٍ ٭ جَلِيلٍ جَلْجَلَيُّوتٍ جَمَاهٍ تَمَهْرَجَتْ

بِتَعْدَادِ اَبْرُومٍ وَ سِمْرَازٍ اَبْرَمٍ ٭ وَ بَهْرَةِ تِبْرِيزٍ وَ اُمٍّ تَبَرَّكَتْ

فقره‌سيله رسالهٔ‌ِ نورڭ بدايتده اون ايكى سوز نامنده إشتهار و إنتشار ايدن اون ايكى كوچك رساله‌لرينه اَقِدْ كَوْكَبِى قرينه‌سيله، بو فقره‌ده‌كى اون ايكى سُريانى كلمه‌لر اونلره برر إشارتدر. گرچه أليمده بولونان جلجلوتيه نسخه‌سى أڭ صحيح و أڭ معتمددر. إمامِ غزالى (رض) گبى چوق إماملر جلجلوتيه‌يى شرح ايتمشلر. فقط بو

سُريانى كلمه‌لرڭ معناسنى تام بيلمديگمدن و نسخه‌لرده إختلاف بولونديغندن، هر بريسنڭ وجهِ إشارتنى و مناسبتنى شيمديلك بيلمديگمدن بيراقييورم.

الحاصل: حضرتِ إمامِ على (رض) بر دفعه اَقِدْ كَوْكَبِى فقره‌سيله، آخر زمانده رسالهٔ‌ِ نورى دعا ايله اللّٰهدن نياز ايدر، ايستر و بدايتده اون ايكى رساله‌دن عبارت بولونديغندن يالڭز اون ايكى رساله‌سنه إشارت ايدييور. ايكنجى دفعه‌ده تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ فقره‌سيله داها صريح بر صورتده رسالهٔ‌ِ نورى مدح و ثنا ايله گوستره‌رك تكمّلنه إشارةً، عموم سوزلرى و مكتوبلرى و لمعه‌لرى رمزًا خبر ويرر. هم اون ايكى سوز نامى ايله چوق إنتشار ايدن او كوچوجك رساله‌لر، بو فقره‌ده‌كى كلمه‌لر گبى بربرينه إسمًا و صورةً بڭزه‌دكلرى گبى بديع معناسنده اولان جلجلوتيه كلمه‌سنه مطابق اولارق هر برى غايت بديع بر طرزده، گوزل بر تمثيل ايله، بيوك و درين بر حقيقتِ قرآنيه‌يى تفسير و إثبات ايدر.

أگر بر معنّد طرفندن دينيلسه: حضرتِ إمامِ على (رض) بو عموم مجازى معنالرى إراده ايتمه‌مش؟

بز ده ديرز كه: فرضا حضرتِ إمامِ على (رض) إراده ايتمزسه، فقط كلام دلالت ايدر و قرينه‌لرڭ قوّتيله إشارى و ضمنى دلالتله معنالرى ايچنه داخل ايدر. هم مادام او مجازى معنالر و إشارى مفهوملر حقدر، طوغريدر و واقعه مطابقدر و بو إلتفاته لايقدرلر و قرينه‌لرى قوّتليدر؛ ألبته حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) بويله بتون إشارى معنالرى إراده ايده‌جك كلّى بر توجّهى فرضا بولونمازسه (جلجلوتيه وحى اولمق جهتيله) حقيقى صاحبى حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) استادى اولان پيغمبرِ ذى‌شانڭ (ع‌ص‌م) كلّى توجّهى و استادينڭ استادِ ذو الجلالنڭ إحاطه‌لى علمى اونلره باقار، إراده دائره‌سنه آلير.

بو خصوصده بنم خصوصى و قطعى و يقين درجه‌سنده‌كى قناعتمڭ بر سببى شودر كه: مشكلاتِ عظيمه ايچنده، الآية الكبرانڭ تفسيرِ أكبرى اولان يدنجى شعاعى يازمقده چوق زحمت چكديگمدن، بر قدسى تسلّى و تشويقه جدًّا چوق محتاج ايدم. شيمدى‌يه قدر مكرّر تجربه‌لر ايله بو گبى حالتلرمده، عنايتِ إلٰهيه إمداديمه

يتيشييوردى. رساله‌يى بيتيرديگم عين وقتده (هيچ خاطريمه گلمديگى حالده) بردن بو كرامتِ عَلويه‌نڭ ظهورى، بنده هيچ بر شبهه بيراقمدى كه؛ بو دخى بنم إمداديمه گلن سائر عنايتِ إلٰهيه گبى، ربِّ رحيمڭ بر عنايتيدر. عنايت ايسه آلداتماز، حقيقتسز اولماز.

يدنجى رمز:حضرتِ إمامِ على (رض) ناصلكه

وَ بِاْلٰايَةِ الْكُبْرٰى اَمِنِّى مِنَ الْفَجَتْ ٭ وَ بِحَقِّ فَقَجٍ مَعَ مَخْمَةٍ يَا اِلهَنَا

وَ بِاَسْمَائِكَ الْحُسْنٰى اَجِرْنِى مِنَ الشَّتَتْ ٭ حُرُوفٌ لِبَهْرَامٍ عَلَتْ وَ تَشَامَخَتْ

وَ اسْمُ عَصَا مُوسٰى بِهِ الظُّلْمَتُ انْجَلَتْ

دييه برنجى فقره‌سيله يدنجى شعاعه إشارت ايتمش. اويله ده، عين فقره ايله عالى بر تفكّرنامه و توحيده دائر يوكسك بر معرفتنامه نامنده اولان يگرمى طوقوزنجى عربى لمعه‌يه دخى إشارت ايدر. ايكنجى فقره‌سيله إسمِ أعظم و سكينه دينيلن أسماءِ ستّهٔ‌ِ مشهوره‌نڭ حقيقتلرينى غايت عالى بر طرزده بيان و إثبات ايدن و يگرمى طوقوزنجى لمعه‌يى تعقيب أيله‌ين اوتوزنجى لمعه نامنده آلتى نكتهٔ‌ِ أسماء رساله‌سنه

بِاَسْمَائِكَ الْحُسْنٰى اَجِرْنِى مِنَ الشَّتَتْ

جمله‌سيله إشارت ايتديگندن صوڭره عقبنده رسالهٔ‌ِ أسمايى تعقيب ايدن اوتوز برنجى لمعه‌نڭ برنجى شعاعى اولارق، اوتوز اوچ آيتِ قرآنيه‌نڭ رسالهٔ‌ِ نوره إشاراتنى قيد ايدوب، حسابِ جفرى مناسبتيله، باشدن باشه علمِ حروف رساله‌سى گبى گورونن و بر معجزهٔ‌ِ قرآنيه حكمنده بولونان رساله‌يه

حُرُوفٌ لِبَهْرَامٍ عَلَتْ وَ تَشَامَخَتْ

كلمه‌سيله إشارت ايدوب، درعقب

وَ اسْمُ عَصَا مُوسٰى بِهِ الظُّلْمَتُ انْجَلَتْ

كلاميله دخى، رسالهٔ‌ِ حروفيه‌يى تعقيب ايدن و الآية الكبرادن و باشقه رسائلِ نوريه‌دن تركّب ايدن و عصاىِ موسى نامنى آلان و عصاىِ موسى گبى، ضلالتڭ و شركڭ سحرلرينى إبطال ايدن رسالهٔ‌ِ نورڭ شيمديلك أڭ صوڭ و آخر رساله‌سنه عصاىِ موسى نامنى ويره‌رك إشارتله برابر، معنوى قراڭلقلرى طاغيده‌جغنى مژده ايدييور.

أوت وَ بِاْلٰايَةِ الْكُبْرٰى كلمه‌سيله يدنجى شعاعه إشارتى، قوّتلى قرينه‌لر ايله إثبات ايديلديگى گبى، عين كلمه، ديگر بر معنا ايله الحقّ رسالهٔ‌ِ نورڭ آيت الكبراسى حكمنده و أكثر رساله‌لرڭ روحلرينى جمع ايدن و عربى بولونان يگرمى طوقوزنجى لمعه‌يه بو كلام، "مستتبعات التراكيب" قاعده‌سيله اوڭا باقييور، أفرادينه داخل ايدييور. اويله ايسه حضرتِ إمامِ على (رض) دخى بو فقره‌دن اوڭا باقوب إشارت ايدر دييه‌بيليرز. هم سائر إشاراتڭ قرينه‌سيله، هم مكتوباتدن صوڭره لمعه‌لره باشقه بر طرزِ عباره ايله ايما ايده‌رك؛ لمعه‌لرڭ أڭ پارلاغنڭ تأليفى، دهشتلى بر زمانده و حپس و إعدامدن قورتولمق و أمنيت و سلامت بولمق ايچون، معناىِ مجازى و مفهومِ إشارى ايله، حضرتِ على (رض) كندى لساننى، بيوك تهلكه‌لرده بولونان مؤلّفڭ حسابنه إستعمال ايده‌رك؛

وَ بِاْلٰايَةِ الْكُبْرٰى اَمِنِّى مِنَ الْفَجَتْ

يعنى "يا ربّ! بنى قورتار، أمان و أمنيت وير" دييه دعا ايتمه‌سيله، تام تامنه أسكيشهر حپسخانه‌سنده إعدام و اوزون حپس تهلكه‌سى ايچنده تأليف ايديلن يگرمى طوقوزنجى لمعه‌نڭ و صاحبنڭ وضعيتنه توافق قرينه‌سيله، كلام ضمنى و إشارى دلالت ايتديگندن دييه‌بيليرز كه؛ حضرتِ إمامِ على (رض) دخى بوندن، اوڭا إشارت ايدر.

هم اوتوزنجى لمعه نامنده و آلتى نكته اولان رسالهٔ‌ِ أسمايه باقه‌رق وَ بِاَسْمَائِكَ الْحُسْنٰى دييوب، سائر إشاراتڭ قرينه‌سيله، هم يگرمى طوقوزنجى لمعه‌يه تعقيب قرينه‌سيله، هم ايكيسنڭ إسمده و أسماء لفظنده توافق قرينه‌سيله، هم تشتّتِ حاله و صيقنتيلى بر غربته و پريشانيته دوشن مؤلّفى، اونڭ تأليفى بركتيله تسلّى و تحمّل بولماسنه و معناىِ مجازى جهتنده، حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) لسانيله كندينه دعا اولان

وَ بِاَسْمَائِكَ الْحُسْنٰى اَجِرْنِى مِنَ الشَّتَتْ

يعنى إسمِ أعظم اولان او أسماء رساله‌سنڭ بركتيله بنى تشتّتدن، پريشانيتدن حفظ أيله يا ربّى مئالى، تام تامنه او رساله و صاحبنڭ وضعيتنه توافق قرينه‌سيله كلام مجازى دلالت و إمامِ على (رض) ايسه غيبى إشارت ايدر دييه‌بيليرز.

هم مادام جلجلوتيه‌نڭ أصلى وحيدر و أسرارليدر و گله‌جك زمانه باقييور و غيبى امورِ إستقباليه‌دن خبر ويرييور. و مادام قرآن إعتباريله بو عصر دهشتليدر و قرآن حسابيله، رسالهٔ‌ِ نور بو قراڭلق عصرده أهمّيتلى بر حادثه‌در. و مادام صراحت درجه‌سنده چوق قرينه و أماره‌لرله؛ رسالهٔ‌ِ نور جلجلوتيه‌نڭ ايچنه گيرمش، أڭ مهمّ يرنده يرلشمش. و مادام رسالهٔ‌ِ نور و أجزالرى بو موقعه لايقدرلر و حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) نظرِ تقديرينه و تحسيننه و اونلردن خبر ويرمسنه لياقتلرى و قيمتلرى وار. و مادام حضرتِ إمامِ على (رض) سراج النوردن ظاهر بر صورتده خبر ويردكدن صوڭره ايكنجى درجه‌ده پرده‌لى بر طرزده سوزلردن، صوڭره مكتوبلردن، صوڭره لمعه‌لردن، رساله‌لرده‌كى گبى عين ترتيب، عين مقام، عين نومرو تحتنده، قوّتلى قرينه‌لرڭ سَوقيله كلام دلالت و حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) إشارت ايتديگنى إثبات أيله‌مش. و مادام باشده

بَدَئْتُ بِبِسْمِ اللّٰه‌ِ رُوحِى بِهِ اهْتَدَتْ ٭ اِلٰى كَشْفِ اَسْرَارٍ بِبَاطِنِهِ انْطَوَتْ

رساله‌لرڭ باشى و برنجى سوز اولان بسم اللّٰه‌ رساله‌سنه باقديغى گبى، قَسَمِ جامعِ معظّمڭ آخرنده، رساله‌لرڭ قسمِ آخرلرى اولان صوڭ لمعه‌لره و شعاعلره، خصوصًا بر آيت الكبراىِ توحيد اولان يگرمى طوقوزنجى لمعهٔ‌ِ خارقهٔ‌ِ عربيه و رسالهٔ‌ِ أسماءِ ستّه و رسالهٔ‌ِ إشاراتِ حروفِ قرآنيه و بِالخاصّه شيمديلك أڭ آخر شعاع و عصاىِ موسى گبى، ضلالتلرڭ بتون معنوى سحرلرينى إبطال ايده‌بيلن بر ماهيتده بولونان و بر معناده آيت الكبرا نامنى آلان رسالهٔ‌ِ خارقه‌يه باقييور گبى بر طرزِ إفاده گورونويور. و مادام بر تك مسئله‌ده بولونان أماره‌لر و قرينه‌لر، مسئله‌نڭ وحدتى حيثيتيله، أماره‌لر بربرينه قوّت ويرر، ضعيف بر مناسبتله بر ترشّح دخى منبعنه إلحاق ايديلير. ألبته بو يدى عدد أساسلره إستنادًا ديرز:

حضرتِ إمامِ على (رض) ناصلكه مشهور سوزلره ترتيبلرى اوزرينه إشارت ايتمش و مكتوباتدن بر قسمنه و لمعه‌لردن أڭ مهملرينه ترتيبله باقمش؛ اويله ده

بِاَسْمَائِكَ الْحُسْنٰى اَجِرْنِى مِنَ الشَّتَتْ

جمله‌سيله، اوتوزنجى لمعه‌يه، يعنى مستقل لمعه‌لردن أڭ صوڭ اولان أسماءِ ستّه رساله‌سنه تحسين ايده‌رك باقييور. و

حُرُوفٌ لِبَهْرَامٍ عَلَتْ وَ تَشَامَخَتْ

كلاميله دخى، اوتوزنجى لمعه‌يى تعقيب ايدن إشاراتِ حروفِ قرآنيه رساله‌سنى تقدير ايدوب، إشارتله تصديق ايدييور.

وَ اسْمُ عَصَا مُوسٰى بِهِ الظُّلْمَتُ انْجَلَتْ

كلمه‌سيله دخى شيمديلك أڭ آخر رساله و توحيد و ايمانڭ ألنده عصاىِ موسى گبى خارقه‌لى، أڭ قوّتلى برهان اولان مجموعه رساله‌سنى ثناكارانه رمزًا گوسترييور گبى بر طرزِ إفاده‌دن بِلا پروا حكم ايدييورز كه: حضرتِ إمامِ على (رض) هم رسالهٔ‌ِ نوردن، هم چوق أهمّيتلى رساله‌لرندن معناىِ حقيقى و مجازى ايله؛ إشارى و رمزى و ايمائى و تلويحى بر صورتده خبر ويرييور. كيمڭ شبهه‌سى وارسه، إشارت اولونان رساله‌لره بر كرّه دقّتله باقسين. إنصافى وارسه، شبهه‌سى قالماز ظن ايدييورم.

بوراده‌كى معناىِ إشارى و مدلولِ مجازيلره، قرينه‌لرڭ أڭ گوزلى و لطيفى؛ عين ترتيبى محافظه ايله ويريلن إسملرڭ مناسبتيدر. مثلا: يگرمى طوقوز، اوتوز و اوتوز بر و اوتوز ايكى مرتبهٔ‌ِ تعدادده، يگرمى طوقوز و اوتوز و اوتوز بر و اوتوز ايكنجى سوزلره غايت مناسب إسملر ايله؛ باشده، سوزلرڭ باشى اولان برنجى سوزه، عين بسمله سرّيله و آخرده، شيمديلك رساله‌لرڭ آخرينه ماهيتنى گوسترر لايق برر إسم ويره‌رك إشارت ايتمه‌سى گرچه گيزلى ايسه ده، فقط چوق گوزلدر و لطافتليدر. بن إعتراف ايدييورم كه: بويله مقبول بر أثرڭ مظهرى اولمق، هيچ بر وجهله او مقامه لياقتم يوقدر. فقط كوچك أهمّيتسز بر چكردكدن، قوجه طاغ گبى بر آغاجى خلق ايتمك؛ قدرتِ إلٰهيه‌نڭ شأنندندر و عادتيدر و عظمتنه دليلدر. بن قَسَمله تأمين ايدرم كه: رسالهٔ‌ِ نورى ثنادن مقصدم، قرآنڭ حقيقتلرينى و ايمانڭ ركنلرينى تأييد و إثبات و نشردر.

خالقِ رحيممه يوز بيڭلر شكر اولسون كه؛ كنديمى كنديمه بگنديرمه‌مش، نفسمڭ عيبلرينى و قصورلرينى بڭا گوسترمش و او نفسِ أمّاره‌يى، باشقه‌لره بگنديرمك آرزوسى قالمامش. قبر قپوسنده بكله‌ين بر آدم، آرقه‌سنده‌كى فانى دنيايه رياكارانه باقماسى، آجينه‌جق بر حماقتدر و دهشتلى بر خسارتدر. ايشته بو حالتِ روحيه ايله، يالڭز حقائقِ ايمانيه‌نڭ ترجمانى اولان رسالهٔ‌ِ نورڭ طوغرى و حق اولديغنه لطيف بر مناسبت سويله‌يه‌جگم. شويله كه:

جلجلوتيه، سريانيجه بديع ديمكدر و بديع معناسنده‌در. عباره‌لرى بديع اولان رسالهٔ‌ِ نور، جلجلوتيه‌ده مهمّ بر موقع طوتوب أكثر يرلرنده ترشّحاتى گورونديگندن، قصيده‌نڭ إسمى اوڭا باقييور گبى ويريلمش. هم شيمدى آڭلايورم كه؛ أسكيدن بَرى بنم لياقتم اولماديغى حالده بڭا ويريلن بديع الزمان لقبى بنم دگلدى، بلكه رسالهٔ‌ِ نورڭ معنوى بر إسمى ايدى. ظاهر بر ترجماننه عاريةً و أمانةً طاقيلمش. شيمدى او أمانت إسم، حقيقى صاحبنه إعاده ايديلمش. ديمك، سريانيجه بديع معناسنده و قصيده‌ده تكرّرينه بناءً قصيده‌يه ويريلن جلجلوتيه إسمى إشارى بر طرزده، بدعت زماننده چيقان بديع البيان و بديع الزمان اولان رسالهٔ‌ِ نورڭ هم عباره، هم معنا، هم إسم نقطه‌لريله بديعلگنه مناسبتدارلغنى إحساس ايتمه‌سنه و بو إسم بر پارچه اوڭا ده باقماسنه و بو إسمڭ مسمّاسنده، رسالهٔ‌ِ نور چوق ير إشغال ايتديگى ايچون، حق قزانمش اولماسنه تخمين ايدييورم.

رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا اِنْ نَسِينَا اَوْ اَخْطَاْنَا

سكزنجى رمز:بو رمزڭ بيانندن أوّل أڭ مهمّ ايكى سؤاله جواب يازيله‌جق.

برنجى سؤال:بتون قيمتدار كتابلر ايچنده رسالهٔ‌ِ نور، قرآنڭ إشارتنه و إلتفاتنه و حضرتِ إمامِ على‌نڭ (رض) تقدير و تحسيننه و غوثِ أعظمڭ توجّه و تبشيرينه وجهِ إختصاصى نه‌در؟ او ايكى ذاتڭ كرامتله رسالهٔ‌ِ نوره بو قدر قيمت و أهمّيت ويرمه‌نڭ حكمتى نه‌در؟

الجواب: معلومدر كه، بعض وقت اولور بر دقيقه؛ بر ساعت و بلكه بر گون، بلكه سنه‌لر قدر.. و بر ساعت؛ بر سنه، بلكه بر عمر قدر نتيجه ويرر و أهمّيتلى اولور. مثلا: بر دقيقه‌ده شهيد اولان بر آدم، بر ولايت قزانير؛ و صوغوغڭ شدّتندن إنجماد ايتمك زماننده و دشمنڭ دهشتِ هجومنده بر ساعت نوبت، بر سنه عبادت حكمنه گچه‌بيلير. ايشته عينًا اويله ده: رسالهٔ‌ِ نوره ويريلن أهمّيت دخى، زمانڭ أهمّيتندن، هم بو عصرڭ شريعتِ محمّديه‌يه (ع‌ص‌م) و شعائرِ أحمديه‌يه (ع‌ص‌م) ايتديگى تخريباتڭ دهشتندن، هم بو آخر زمانڭ فتنه‌سندن أسكى زماندن بَرى بتون اُمّت إستعاذه ايتمه‌سى جهتندن، هم او فتنه‌لرڭ صولتندن مؤمنلرڭ ايمانلرينى قورتارماسى نقطه‌سندن رسالهٔ‌ِ نور

اويله بر أهمّيت كسب ايتمش كه؛ قرآن اوڭا قوّتلى إشارتله إلتفات ايتمش و حضرتِ إمامِ على (رض) اوچ كرامتله اوڭا بشارت ويرمش و غوثِ أعظم (رض) كرامتكارانه اوندن خبر ويروب ترجماننى تشجيع ايتمش. أوت بو عصرڭ دهشتنه قارشى، تقليدى اولان إعتقادڭ إستناد قلعه‌لرى صارصيلمش و اوزاقلاشمش و پرده‌لنمش اولديغندن؛ هر مؤمن، تك باشيله ضلالتڭ جماعتله هجومنه مقاومت ايتديره‌جك غايت قوّتلى بر ايمانِ تحقيقى لازمدر كه طايانه‌بيلسين. رسالهٔ‌ِ نور بو وظيفه‌يى؛ أڭ دهشتلى بر زمانده و أڭ لزوملى و نازك بر وقتده، هركسڭ آڭلايه‌جغى بر طرزده، حقائقِ قرآنيه و ايمانيه‌نڭ أڭ درين و أڭ گيزليلرينى غايت قوّتلى برهانلر ايله إثبات ايده‌رك، او ايمانِ تحقيقى‌يى طاشييان خالص و صادق شاكردلرى دخى، بولوندقلرى قصبه، قريه و شهرلرده (خدمتِ ايمانيه إعتباريله) عادتا برر گيزلى قطب گبى، مؤمنلرڭ معنوى برر نقطهٔ‌ِ إستنادى اولارق، بيلينمه‌دكلرى و گورونمدكلرى و گوروشلمدكلرى حالده، قوّهٔ‌ِ معنويهٔ‌ِ إعتقادلرى جسور برر ضابط گبى، قوّهٔ‌ِ معنويه‌يى أهلِ ايمانڭ قلبلرينه ويروب، مؤمنلره معنًا مقاومت و جسارت ويرييورلر.

ايكنجى سؤال:كرامت إظهار ايديلمزسه داها أولٰى اولديغى حالده، نه‌دن سن إعلان ايدرسڭ؟

الجواب: بو، بڭا عائد بر كرامت دگلدر. بلكه قرآنڭ إعجازِ معنويسندن ترشّح ايده‌رك خاص بر تفسيرندن كرامت صورتنده بزلره و أهلِ ايمانه بر إكرامِ ربّانى و إنعامِ إلٰهيدر. ألبته معجزهٔ‌ِ قرآنيه و اونڭ لمعه‌لرى إظهار ايديلير. و نعمت ايسه، شكر نيّتيله إعلان ايتمك، بر تحديثِ نعمتدر. وَ اَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ آيتى إظهارينه أمر ايدر. بنم ايچون مدارِ فخر و غرور اولاجق بر لياقتم و إستحقاقم اولماديغنى قَسَمله إعتراف ايدييورم. بن چكردك گبى چورودم و قورودم. بتون قيمت و حيات و شرف او چكردكدن چيقان شجرهٔ‌ِ رسالهٔ‌ِ نور و معجزهٔ‌ِ معنويهٔ‌ِ قرآنيه‌يه گچمش بيلييورم. و اويله إعتقاد ايتديگمدن إعجازِ قرآنى حسابنه إظهار ايدرم. بتون قيمت بر معجزهٔ‌ِ قرآنيه اولان رسالهٔ‌ِ نورده‌در. حتّى أسكيدن بَرى طاشيديغم بديع الزمان إسمى اونڭ ايمش، ينه اوڭا

إعاده ايديلدى. رسالهٔ‌ِ نور ايسه، قرآنڭ ماليدر و معناسيدر. بو رمزده خصوصى قناعتمى تأييد ايدن و كنديمه مخصوص چوق أماره و قرينه‌لر وار. فقط باشقه‌لره إثبات ايده‌مديگمدن يازه‌مييورم. يالڭز ايكى اوچنه إشارت ايتمگه مناسبت گلمش.

برنجيسى: بن جلجلوتيه‌يى اوقوديغم وقت، سائر مناجاتلره مخالف اولارق كندم بِالذّات حسّياتمله مناجات ايدييورم دييه حسّ ايدردم. و باشقه‌سنڭ لسانيله تقليدكارانه اولمايوردى. بنم ايچون غايت فطرى و دردلريمه علاقه‌دار و تفكّراتِ روحيه‌مه خوش بر زمين اولويوردى. بر قاچ سنه صوڭره كرامتنى و رسالهٔ‌ِ نور ايله مناسبتنى گوردم و آڭلادم كه؛ او حالت، بو مناسبتدن ايلرى گلمش.

ايكنجيسى: حضرتِ إمامِ على (رض) باشده

رُوحِى بِهِ اهْتَدَتْ اِلٰى كَشْفِ اَسْرَارٍ بِبَاطِنِهِ انْطَوَتْ

و اورته‌لرنده

وَاَمْنِحْنِى يَا ذَا الْجَلَالِ كَرَامَةً ٭ بِاَسْرَارِ عِلْمٍ يَا حَلِيمُ بِكَ انْجَلَتْ

و آخرده

مَقَالُ عَلِىٍّ وَ ابْنِ عَمِّ مُحَمَّدٍ ٭ وَ سِرُّ عُلُومٍ لِلْخَلَائِقِ جُمِّعَتْ

بر خزينهٔ‌ِ علوم اولارق گوسترييور. حالبوكه ظاهرنده يالڭز بر مناجاتدر. حتّى إمامِ على‌نڭ (رض) حقيقت‌فشان سائر قصيده‌لرى و علمى باشقه مناجاتلرى گبى، أسرارِ علميه ايله تام مناسبتى گورونمييور. بنم خصوصى قناعتم شودر كه: جلجلوتيه، مادام رسالهٔ‌ِ نورى ايچنه آلمش و سينه‌سنه باصوب معنوى ولد گبى قبول ايتمش، ألبته

وَ سِرُّ عُلُومٍ لِلْخَلَائِقِ جُمِّعَتْ

فقره‌سى ايله، كندى خزينه‌سنڭ بر قسم پيرلانطه‌لرينى آخر زمانده نشر ايدن رسالهٔ‌ِ نورى شاهد گوستروب جلجلوتيه‌يى بر خزينهٔ‌ِ علوم و بر دفينهٔ‌ِ علميه‌در دييه بِحقٍّ مدح و ثنا ايده‌بيلير.

اوچنجيسى: معلومدر كه، بعضًا غايت كوچك بر أماره، بعض شرائط داخلنده غايت قوّتلى بر دليل حكمنه گچر. يقين درجه‌سنده قناعت ويرر. بڭا بويله قناعت ويرن چوق مثاللرندن يالڭز سابق بيان ايتديگم بر تك مثال بڭا كافى گلييور. شويله كه:

حضرتِ إمامِ على (رض) تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ فقره‌سيله رسالهٔ‌ِ نورى تاريخيله و إسميله و ماهيتيله و أساسلريله و خدمتيله و وظيفه‌سيله گوستردكدن صوڭره، سريانيجه إسملرى تعداد ايده‌رك مناجات ايدر. اوتوز ايكى ويا اوتوز اوچ عدد إسملرده ايكى دفعه بَعْدَهَا كلمه‌سنى تكرار ايدر. برى، يگرمى يدنجيده وَ ذَيْمُوخٍ بَعْدَهَا ديگرى، اوتوز برده وَ بَازُوخٍ بَعْدَهَا دير. ايشته رسالهٔ‌ِ نورڭ سوزلرى اوتوز اوچ و بر جهتده اوتوز ايكى.. و مكتوبات نامنده‌كى رساله‌لرڭ دخى بر جهتده اوتوز ايكى و بر جهتده اوتوز اوچ اولوب بو مناجاتله مطابق اولماسى و يالڭز رساله شكلنده ايكى عدد ذيللرى بولونماسى و او ذيللرڭ بريسى يگرمى يدنجى سوزڭ أهمّيتلى ذيلى و ديگرى اوتوز برنجى سوزڭ قيمتدار ذيلى اولماسى و او ايكى ذيل رساله‌سنڭ مستقل مرتبه و نومرولرى بولونمامسى و بَعْدَهَا كلمه‌سى دخى عين يرده، عين معناده توافق ايتمه‌سى بڭا ايكى كرّه ايكى درت ايدر درجه‌سنده قناعت ويرييور كه؛ حضرتِ إمامِ على (رض) تبعى بر معنا ايله و إشارى بر مفهوم ايله رسالهٔ‌ِ نوره، حتّى ذيللرينه باقمق ايچون اويله ياپمش. داها چوق قرينه‌لر و برر سوزه إشارت ايدن مناسبتلر وار. فقط گيزلى و اينجه اولدقلرندن ذكر ايديلمه‌دى.

(حاشيه): مثلا، يگرمى سكزنجى مرتبه‌ده وَ بِسُورَةِ التَّهْمِيزِ كلمه‌سيله يگرمى سكزنجى سوزڭ آخرى اولان جهنّم مسئله‌سنڭ چوق قوّتلى بر برهاننه إشارت ايدوب باشده‌كى جنّت مسئله‌سنڭ يالڭز ايكى اوچ سؤال و جوابه دائر بحثى ايسه، باشقه يرده إشارت ايتديگندن مناسبت گيزلنمش. هم مثلا ايكنجى مرتبه‌ده يٰس كلمه‌سيله، هم ايكنجى سوزه، هم ايكنجى مكتوبه، هم ايكنجى لمعه‌يه، هم ايكنجى شعاعه باقديغندن مناسبت گنيشلنديگندن گيزلنمش.

هم مثلا: وَ كَافٍ وَ هَا يَاءٍ وَ عَيْنٍ وَ صَادِهَا يعنى كهٰيٰعص بشنجى مرتبه‌ده بولونماسى، هم بشنجى سوزه، هم بشنجى مكتوبه، هم بشنجى لمعه‌يه و دردنجى شعاع اولان آيتِ حسبيه رساله‌سنه، هم اوچنجى شعاع اولان مناجاته باقديغى جهتله مناسبت گنيشلنمش، گيزلنمش. بوڭا باشقه‌لرى قياس ايديلسين.

لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰه‌ُ ٭ وَاللّٰه‌ُ اَعْلَمُ بِالصَّوَابِ

اَستَغْفِرُ اللّٰه‌َ مِنْ خَطَائِى وَخَطِيئَاتِى وَ مِنْ سَهْوِى وَغَلَطَاتِى وَالْحَمْدُ ِللّٰه‌ِ عَلٰى نِعْمَةِ الْاِيمَانِ وَ الْقُرْاٰنِ بِعَدَدِ حَاصِلِ ضَرْبِ حُرُوفِ رَسَائِلِ النُّورِ الْمَقْرُوئَةِ وَ الْمَكْتُوبَةِ وَ الْمُتَمَثِّلَةِ فِى الْهَوَاءِ فِى عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ حَيَاتِى فِى الدُّنْيَا وَ الْبَرْزَخِ وَ اْلٰاخِرَةِ

اَللّٰهُمَّ صَلِّ وَ سَلِّمْ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ عَلٰى اٰلِهِ وَ اَصْحَابِهِ بِعَدَدِهَا وَارْحَمْنَا وَ ارْحَمْ طَلَبَةَ رَسَائِلِ النُّورِ بِعَدَدِهَا اٰمِينَ وَ الْحَمْدُ ِللّٰه‌ِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ

٭ ٭ ٭