Błyskawice
— 67 —

Błysk Jedenasty

Stopnie praktyki Proroka
(niech będzie z nim pokój i miłosierdzie)
oraz
Antidotum przeciwko chorobie innowacji
﴿ بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ ﴾
﴿ لَقَدْ جَٓاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ اَنْفُسِكُمْ عَز۪يزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَر۪يصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِن۪ينَ رَؤُفٌ رَح۪يمٌ ﴾

(Pierwsza część tego wersetu to Droga praktyki Proroka, niech będzie z nim pokój i miłosierdzie, podczas gdy druga część to Stopnie praktyki Proroka, niech będzie z nim pokój i miłosierdzie).
﴿ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِىَ اللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظ۪يمِ ﴾

﴿ قُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللّٰهَ فَاتَّبِعُون۪ى يُحْبِبْكُمُ اللّٰهُ ﴾

Poniżej zwięźle wyjaśnimy jedenaście spośród setek punktów, których dotyczą doniosłe wersety przytoczone powyżej.

PUNKT PIERWSZY

Przekazano, że Posłaniec Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) powiedział:

— 68 —

K tokolwiek będzie trzymał się mocno mojej praktyki, kiedy moją wspólnotę dosięgnie zepsucie, otrzyma taką nagrodę, jak stu męczenników.

Tak, mocne trzymanie się sunny Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) z pewnością jest wysoce chwalebne i wartościowe, zwłaszcza w czasach, kiedy innowacje są czymś powszechnym. Przestrzeganie praktyk Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) nawet w drobnych kwestiach dotyczących naszego zachowania (zwłaszcza gdy wspólnota muzułmańska ulega zdeprawowaniu) jest oznaką silnej wiary i bogobojności. Podobnie postępowanie według tych praktyk bezpośrednio przypomina o Szlachetnym Posłańcu (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), a takie przypomnienie przeradza się w przypomnienie o obecności Boga. W chwili, kiedy zaczynamy przestrzegać sunny nawet w pozornie najmniej znaczących czynnościach, takich jak jedzenie, picie, czy spanie, te zwyczajne, odruchowo wykonywane czynności staną się, zgodnie z prawem szariatu, chwalebnymi aktami kultu, ponieważ ten, kto je wykonuje, stara się naśladować Posłańca Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), postrzegając swoje czynności jako podporządkowane kierownictwu prawa szari'a. Następnie przypomina sobie, że owo prawo przyniósł Posłaniec (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie); wówczas jego serce zwraca się do Boga, Wszechmocnego, Prawdziwego, Prawodawcy, a człowiek staje się w pewien sposób świadomy obecności Boga i znaczenia oddawanej Mu czci.

Na mocy tej tajemnicy ten, kto uczyni przestrzeganie praktyk Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) swoim przyzwyczajeniem, przekształca wszystkie swoje czynności w akty czci i może uczynić swoje życie owocnym i przynoszącym wynagrodzenie.

PUNKT DRUGI

Imam Rabbani, Ahmad Faruqi (niech Bóg będzie z niego rad) powiedział:

"Kiedy przemierzałem kolejne stopnie mojej podróży duchowej, ujrzałem, że najbardziej olśniewającymi, wspaniałymi, misternymi i rozsądnymi spośród świętych mężów byli ci, którzy podstawą swojej drogi uczynili trzymanie się praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie).

— 69 —

Nawet mniej wybitni spośród świętych tej grupy jawią się jako bardziej wspaniali od najwyżej wyniesionych świętych spośród innych grup".

Tak, Imam Rabbani, Odnowiciel Drugiego tysiąclecia (niech Bóg będzie z niego rad), mówi prawdę. Kto przyjmie praktykę Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) za zasady, jakimi będzie się kierował, zostanie wyniesiony do pozycji umiłowanego przez Boga i znajdzie się w cieniu Szlachetnego Posłańca (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), którego Bóg umiłował.

PUNKT TRZECI

W czasach, kiedy wasz biedny Said walczył, by wyzwolić się od przyzwyczajeń "starego Saida", jego umysł i serce ugrzęzły pośród różnych prawd w strasznej duchowej burzy, która była wynikiem braku przewodnictwa, jak również dumy jego nakazującej zło duszy. To wzbijały się z ziemi aż do konstelacji Plejad, to spadały z wysokości konstelacji Plejad na ziemię.

W owym czasie zauważyłem, że jak kompasy pokazujące kierunek qibli wskazują kurs, którym powinien podążać okręt, tak wszystkie kwestie dotyczące praktyk religijnych, nawet te dotyczące drobnych uczynków, są jak włączniki światła pośród licznych niebezpiecznych, ciemnych dróg. Kiedykolwiek podczas mojej duchowej podróży widziałem, jak uginam się pod straszliwym uciskiem, przygnieciony przez prawdziwie uciążliwe brzemię, a trzymałem się praktyk właściwych dla danej sytuacji, doświadczałem takiej lekkości, jakby zdjęto ze mnie wszystkie ciężary. Poprzez podporządkowanie się tym praktykom zostałem uwolniony od wątpliwości i rozterek, które prowadzą do niepokoju, wyrażanego pytaniami w rodzaju:

"Czy ten sposób działania jest właściwy? Czy jest korzystny?" Jeśli jednak je porzucałem, presja stawała się silniejsza; pojawiało się przede mną wiele dróg, lecz nie mogłem dowiedzieć się, dokąd one prowadzą; moje brzemię było ciężkie, a ja - zupełnie bezsilny. Nie mogłem sięgnąć wzrokiem zbyt daleko, a droga przede mną była ciemna, lecz za każdym razem, gdy mocno trzymałem się sunny Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), droga przede mną stawała się jasno oświetlona i bezpieczna. Czułem się tak, jakby mój ciężar i presja stały się lżejsze. W tych czasach poprzez własne obserwacje potwierdziłem to, co powiedział Imam Rabbani.

PUNKT CZWARTY

Pewnego razu ujrzałem samego siebie w dziwnym świecie, który powstał ze stanu umysłu, jaki wytworzyło rozmyślanie o śmierci, potwierdzające

— 70 —

wniosek "śmierć jest prawdą", a także z krótkotrwałości i przemijania tego świata. Ujrzałem samego siebie jako zwłoki, stojące na czele trzech innych, olbrzymich trupów.

Po pierwsze: byłem jak nagrobek, stojący przed bezcielesnymi zwłokami wszystkich żywych stworzeń, z którymi byłem związany podczas swego życia doczesnego, a które zstąpiły do grobu przeszłości.

Po Drugie: na cmentarzysku świata, rozciągającym się na powierzchni naszego stulecia, które jest nagrobkiem stojącym przed ogromnym trupem, złożonym do grobu przeszłości wszystkich gatunków stworzeń, z którymi cała ludzkość jest złączona podczas życia, byłem tylko małym punktem, który szybko zostanie starty, mrówką, która wkrótce umrze.

Po trzecie, jako że świat z pewnością zginie w Dniu Sądu Ostatecznego, ujrzałem samego siebie przerażonego agonią i śmiercią owego olbrzymiego trupa, zdumionego i zaskoczonego jego śmiercią, jak również moją śmiercią, która z pewnością nastąpi w przyszłości, lecz w mojej wizji zdawało się, że wydarzyła się właśnie w owym czasie. Zgodnie z wersetem koranicznym, który mówi:

﴿ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِىَ اللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظ۪يمِ ﴾

w chwili mojej śmierci wszystkie stworzenia, wszyscy, których umiłowałem, odwrócą się do mnie plecami, opuszczą mnie i pozostawią mnie samego. Moja dusza była prowadzona poprzez przyszłość, poprzez wieczność przypominającą bezkresny ocean, do którego - czy chciałaby tego, czy nie - miała zostać wrzucona.

Kiedy mój umysł pozostawał w tym prawdziwie osobliwym i bolesnym stanie, otrzymałem pomoc od wiary i od Koranu. Werset

﴿ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِىَ اللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظ۪يمِ ﴾

przybył mi na ratunek niby solidna łódź ratunkowa, na pokład której moja dusza weszła z całkowitym przekonaniem i z radością. Niezależnie od wyraźnego znaczenia tego wersetu zrozumiałem jego znaczenie aluzyjne, które pocieszyło mnie, dzięki czemu odnalazłem spokój i pogodę ducha.

Poprzez swoje wyraźne znaczenie werset mówi do Szlachetnego Posłańca Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie): "Jeśli ludzie

— 71 —

pozostający w zbłądzeniu odwrócą się od ciebie, odrzucą prawo szariatu i praktyki religijne islamu, i nie będą zważać na Koran, nie martw się. Powiedz: 'Wszechmocny Bóg mi wystarczy, w Nim położyłem zaufanie, On wyniesie tych, którzy pójdą za mną, na odpowiednie dla nich miejsce'. Prawo Jego Tronu obejmuje wszystko, buntownicy nie mogą zbiec poza granice Jego królestwa, a ci, którzy u Niego szukają pomocy, z pewnością nie pozostaną bezbronni", podczas gdy poprzez swoje znaczenie aluzyjne mówi:

"O, człowieku! O, przywódco i przewodniku ludzkości! Jeśli nawet wszystkie istoty porzucą cię, by odejść drogą przemijania, prowadzącą do niebytu, jeśli istoty żywe odłączą się od ciebie, by pospieszyć drogą wiodącą ku śmierci, jeśli ludzie opuszczą cię, by zstąpić do grobu, jeśli niedbali i błądzący nie będą zważać na to, co mówisz i upadną w ciemność, nie lękaj się. Powiedz: 'Wystarczy mi Wszechmocny Bóg! Dopóki On istnieje, istnieje wszystko'. Ci, którzy odeszli, nie odeszli do niebytu, lecz do innego spośród Jego królestw. W Swej nieskończonej hojności Pan wspaniałego Tronu wysyła niektórych spośród Jego niezliczonych żołnierzy na właściwe dla nich miejsce. Ci, którzy znaleźli się na cmentarzu, nie zostali unicestwieni, lecz odeszli do innego świata, a na ich miejsce Bóg z pewnością wyśle innych Swych urzędników. Na miejsce tych, którzy popadli w zbłądzenie, może On przysłać takich, którzy będą Jego posłusznymi sługami i pójdą drogą prawdy. Ponieważ tak się dzieje, On zajmuje miejsce wszystkich Swoich stworzeń, a nikt ani nic nie może zająć miejsca Jego łaskawości i należnego Mu szacunku".

Z powodu aluzyjnego znaczenia omawianego wersetu trzy straszliwe zwłoki, których widok przepełnił mnie taką grozą, przybrały inny kształt. Stały się przejściem pośród przejawów mądrości, pouczającą wycieczką, podróżą do wykonywania obowiązków, zwolnieniem z jednych obowiązków, a powierzeniem innych, podczas gdy targany wstrząsami świat zdawał się to oddalać, to przybliżać.

PUNKT PIĄTY

Szlachetny werset:

﴿ قُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللّٰهَ فَاتَّبِعُون۪ى يُحْبِبْكُمُ اللّٰهُ ﴾

tanowczo obwieszcza, jak konieczne i ważne jest podążanie za prakty kami religijnymi Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Tak, pośród wszystkich sylogizmów logiki, spośród tego ich rodzaju, który nazywa się przypuszczalnym lub warunkowym, ten werset jest najbardziej potężnym i niechybnym sylogizmem, a oto dlaczego:

— 72 —

By przedstawić przykład przypuszczalnego sylogizmu zgodny z zasadami logiki, można powiedzieć: "Jeśli słońce wzejdzie, będzie dzień". Chcąc udowodnić ten sylogizm w sposób pozytywny, powiemy: "Słońce wzeszło, można zatem wywnioskować, że jest dzień", zaś jeśli chcemy udowodnić go w sposób negatywny, powiemy: "To nie jest dzień, można więc wyciągnąć wniosek, że słońce jeszcze nie wzeszło". Zgodnie z logiką oba te wnioski, pozytywny i negatywny, są jasne.

Dokładnie w ten sam sposób powyższy werset mówi: "Jeśli kochasz Boga, będziesz podążał za tym, którego umiłował Bóg. Jeśli zaś nie pójdziesz za nim, wskazuje to na wniosek, że nie kochasz Boga". Jeśli człowiek kocha Boga, pociąga to za sobą naśladowanie praktyki Posłańca (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), którego umiłował Bóg. Tak, ten, kto wierzy we Wszechmocnego Boga, z pewnością będzie Mu posłuszny, a najbardziej zadowalającą Go, najprostszą i najkrótszą spośród dróg prowadzących do posłuszeństwa Bogu bez wątpienia jest droga, którą pokazał i którą postępował umiłowany przez Boga Posłaniec (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie).

Tak, uznanie, że Najbardziej Hojny i Najpiękniejszy, Który wypełnia wszechświat tak wieloma Swymi darami, wymaga w zamian podziękowań od rozumnych istot, jest zarówno konieczne, jak i oczywiste. To jasne, że Wszechmądry i Chwalebny, Który przyozdabia wszechświat tak wieloma cudami Swego kunsztu, uczynił najdoskonalszym spośród rozumnych stworzeń tego, do którego było skierowane Jego posłanie i tego, który je wytłumaczył, Swojego herolda i przywódcę Swoich sług (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Z całą pewnością i z całą oczywistością Najpiękniejszy i Doskonały, Który uczynił wszechświat zwierciadłem odbijającym niezliczone przejawy Jego piękna i doskonałości, obdaruje najdoskonalszą, najbardziej zaszczytną pozycją człowieka, poprzez którego w sposób najbardziej wszechstronny i najdoskonalszy mogły ukazać się Jego piękno, doskonałość, kunszt i Jego Najpiękniejsze Imiona, którego najwidoczniej ukochał i pragnie to okazać. Tak, On uczyni postępowanie tego człowieka pięknym przykładem dla innych, zachęcających ludzi, by poszli za nim, by jego wspaniałe uczynki mogły ukazać się także w jego naśladowcach.

W skrócie: Miłość do Boga wymaga postępowania według praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), a takie postępowanie jest skutkiem owej miłości. Jak szczęśliwy jest człowiek, który podąża za Posłańcem (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) w całej rozciągłości! Biada temu, kto nie docenia jego praktyk, a przyjmuje innowacje!

— 73 —

PUNKT SZÓSTY

Szlachetny Posłaniec (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) powiedział: Każda herezja jest zbłądzeniem, a każda herezja prowadzi do Ognia. Oznacza to, że zgodnie ze słowami Boga:

﴿ كُلُّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ وَكُلُّ ضَلَالَةٍ فِى النَّارِ ﴾

niezwracanie uwagi na zasady znamienitego prawa szari'a i na podstawowe zasady praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) po tym, jak zostały dopełnione i udoskonalone, a przyjmowanie tego, co nowe, lub (niech Bóg uchroni!) tworzenie innowacji, które prowadzi do wniosku, że zasady ustalone przez Boga były niepełne, jest zbłądzeniem i prowadzi do Ognia Piekielnego.

Praktyki religijne mają swoje stopnie. Niektóre z nich są obowiązkowe i od tych nie można odstąpić. Ten rodzaj aktów czci jest szczegółowo opisany przez wspaniałe prawo szariatu. Są one bezsporne i nie można ich zmieniać w jakikolwiek sposób. Innym rodzajem są praktyki wykonywane dobrowolnie, które również dzielą się na dwa rodzaje.

Do rodzaju pierwszego należą te praktyki, które są związane z odda waniem czci Bogu Jedynemu. One również zostały opisane w księgach na temat prawa szariatu, a ich zmienianie również jest innowacją. Drugi rodzaj znany jest jako "postępowanie" (ar. adab), o tych praktykach wspominają biografie Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Postępowanie przeciwne do nich nie może być nazwane innowacją, jednak jest rodzajem sprzeciwiania się uczynkom Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), przez co nie odniesiemy korzyści ze światła i prawdziwej uprzejmości, które są zawarte w sunnie. Podążanie za Prorokiem (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) pod tym względem oznacza naśladowanie go w przyzwyczajeniach, w naturalnych czynnościach, w postępowaniu, a postępowanie Posłańca Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) jest znane dzięki jednomyślnym relacjom. Na przykład, liczne praktyki ukazują właściwy sposób prowadzenia rozmowy, inne wyjaśniają podstawowe zasady jedzenia, picia, spania czy stosunków społecznych. Praktyki tego rodzaju zostały nazwane "postępowaniem". Człowiek, który stosuje się do nich, przekształca swoje powszednie czynności w akty czci, przez co może zostać w znaczący sposób oświecony. Praktykowanie tych

— 74 —

zachowań nawet w najmniejszym aspekcie przypomina o Posłańcu Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) i rozświetla ludzkie serce.

Najważniejsze spośród praktyk są te, które symbolizują islam i łączą się z jego "znakami szczególnymi". Te "znaki szczególne" islamu związane z oddawaniem czci Bogu, dotyczące całej muzułmańskiej społeczności, są pewnego rodzaju ogólnymi prawami. Tak jak cała społeczność czerpie korzyść ze spełniania tych praktyk przez choćby jedną osobę, tak samo, jeśli choć jeden człowiek porzuci je, cała społeczność jest za to odpowiedzialna. W wykonywaniu praktyk tego rodzaju nie może być miejsca dla żadnej hipokryzji, a o zasadach będących "znakami" islamu powinno się mówić jawnie. Nawet jeśli są to praktyki dobrowolne, to jeśli wykonuje je cała wspólnota czy nawet pewna grupa muzułmanów, pozostaną ważniejsze niż obowiązkowe akty czci jednego człowieka.

PUNKT SIÓDMY

Zasadą wszystkich praktyk Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) jest uprzejmość. Wśród tych praktyk nie ma żadnej, w której nie kryłyby się światłość i dobre maniery. Szlachetny Posłaniec Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) powiedział: Mój Pan nauczył mnie dobrego postępowania, i jak dobrze mnie nauczył! ak, każdy, kto bada jego biografię i zapoznaje się z jego zwyczajami, z pewnością zrozumie, że Wszechmocny Bóg przyniósł w osobie Swojego Posłańca wszelkie rodzaje uprzejmości i dobrego postępowania. Jeśli ktokolwiek porzuci praktyki Proroka, utraci również uprzejmość. Taki człowiek będzie dowodem prawdziwości przysłowia, które mówi: "Człowiek źle wychowany jest pozbawiony Bożej łaski", a jego nieuprzejmość doprowadzi go do zguby.

Pytanie: Jak możemy mówić o uprzejmości w obliczu Tego, Który obejmuje wiedzą każdą rzecz, Który widzi wszystko i wie o wszystkim, przed Którym nic nie może się ukryć? Zdarzenia, które powodują wstyd czy zakłopotanie nie mogą zostać przed Nim zatajone. Jednym z rodzajów uprzejmości jest na przykład okrywanie tych części ciała, które powinny pozostać zakryte, i ukrywanie tego, co nieprzyjemne lub niesmaczne, lecz nic nie może ukryć się przed wzrokiem Tego, Który obejmuje wiedzą każdą rzecz.

Odpowiedź: Po pierwsze, nadając temu największe znaczenie, Chwa lebny Stwórca pragnie pokazać, że Jego kunszt przejawia się w pięknie; On zasłania to, co odrażające; On przyozdabia Swoje dary, byśmy zwrócili na nie uwagę. Tak samo chce ukazać istotom rozumnym, że Jego

— 75 —

stworzenia i słudzy są piękni, zatem ujawnianie przez nich tego, co brzydkie, jest rodzajem buntu przeciwko takim Jego Najpiękniejszym Imionom, jak Piękny, Przyozdabiający, Doskonale Świadomy czy Wszechwiedzący, oraz jest przeciwieństwem uprzejmości. Grzeczność, przejawiająca się w praktykach Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), oznacza okazywanie najczystszej uprzejmości w granicach, jakie wyznaczają Najpiękniejsze Imiona Chwalebnego Stwórcy.

Po drugie, z punktu widzenia zawodowego, lekarz może zbadać część ciała człowieka, który według zasad prawa religijnego jest dla niego obcy, a jeśli jest to konieczne, może również obejrzeć ją. Nie można nazwać jego zachowania niegrzecznym, zaiste, można powiedzieć, że takiego zachowania wymaga postępowanie medyczne. Jednak ten sam lekarz nie może tak postępować ani jako mężczyzna, ani jako kaznodzieja czy nauczyciel, a kierując się grzecznością, nie można wydać orzeczenia religijnego, które pozwalałoby na odsłanianie ciała wobec obcych. Takie postępowanie z pewnością byłoby bezwstydne!

Dokładnie tak samo Chwalebny Stwórca posiada wiele Najpiękniejszych Imion, a każde z nich przejawia się w inny sposób. Na przykład Imię Zawsze Przebaczający wymaga istnienia grzechów, a Imię Okrywający zasłoną wymaga istnienia błędów, jednak Ten, Którego Imieniem jest Piękny, nie chce widzieć brzydoty. Najpiękniejsze Imiona właściwe jedynie Bożemu pięknu i doskonałości, takie jak Przenikający każdą rzecz, Szczodry, Wszechwiedzący czy Najbardziej Miłosierny wymagają, by wszelkie istoty miały najpiękniejszy kształt i najlepszą z możliwych pozycję. Bóg pragnie ukazać piękno Swoich Imion oczom aniołów, dżinnów i ludzi tak poprzez piękną formę Swoich stworzeń, jak i poprzez ich piękne postępowanie. Zatem w postępowaniu zgodnym z praktyką Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są znaki, reguły i wzorce owych wzniosłych zachowań.

PUNKT ÓSMY

Po wersecie:

﴿ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِىَ اللّٰهُ ﴾

tóry pokazuje doskonałą życzliwość Szlachetnego Posłańca (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) oraz jego współczucie dla całej wspólnoty muzułmańskiej, następuje werset:

﴿ لَقَدْ جَٓاءَكُمْ رَسُولٌ ﴾

tóry mówi:

— 76 —

"O, ludzie! O, muzułmanie! Zrozumcie, jak nierozsądne i bezrozumne jest odwracanie się od zwyczajów i zarządzeń, jakie ogłosił wam Szlachetny Prorok (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Rzucacie oszczerstwa na tego, którego miłosierdzie jest oczywiste, mimo że on prowadzi was z nieskończoną uprzejmością, poświęca wszystkie siły dla waszego dobra, a poprzez swoje uczynki leczy wasze duchowe rany.

O, miłosierny Proroku i łagodny Posłańcu! Jeśli ludzie nie rozpoznają twego niezmiernego miłosierdzia, jeśli przez ich głupotę odwrócą się do ciebie plecami i nie będą cię słuchali, nie lękaj się. Wystarczy ci Ten, Któremu należy się wszelka chwała, Który ma pod Swoimi rozkazami wojska niebios i ziemi, Którego panowanie rozciąga się z wyniosłego Tronu i obejmuje każdą rzecz. On zgromadzi wokół ciebie Swych wiernych i posłusznych żołnierzy i sprawi, że będą oni baczyć na to, co mówisz, i przyjmą twoje zarządzenia!"

Tak, ani w przyniesionym przez Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) prawie szari'a, ani w jego praktykach nie ma choćby jednego tematu, w którym nie zawierałyby się liczne przykłady mądrości. Tak mówi nieszczęśliwy, który niezależnie od wszystkich swoich niedoskonałości i całej bezsiły jest gotów do udowodnienia prawdziwości swoich słów. Co więcej, siedemdziesiąt lub osiemdziesiąt części Traktatów Światła, które spisano do tej pory, jest jak siedemdziesięciu lub osiemdziesięciu prawdomównych świadków, którzy potwierdzają, jak przepełnione mądrością i prawdą są kwestie praktyk Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) i przyniesionego przez niego prawa szariatu. Nawet siedem tysięcy traktatów na ten temat, gdyby zostały napisane i gdybym był w stanie uczynić aż tyle, nie mogłoby dokładnie opisać wszystkich przykładów tej mądrości, dlatego pozostaniemy przy siedemdziesięciu.

Co więcej, sam może nawet tysiąckrotnie ujrzałem i doświadczyłem tego, że reguły i kwestie prawa szariatu i praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są wysoce zbawiennymi lekarstwami przeciw chorobom duszy, umysłu i serca, a zwłaszcza przeciw chorobom społecznym, że ich miejsca nie mogą zająć kwestie wysuwane przez filozofię. W Traktatach Światła do pewnego stopnia przekazałem innym to, czego doświadczyłem. Jeśli ktokolwiek wątpi w moje twierdzenia, odsyłam go do odpowiednich części Traktatów Światła, by sam się o tym przekonał.

Dzięki temu, co napisaliśmy powyżej, można zobaczyć, jak wiele możemy zyskać, starając się podążać - na ile to możliwe - za praktykami

— 77 —

takiego człowieka, jakim był Posłaniec Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), jak bardzo pożyteczne może to być dla naszego życia ostatecznego i jak bardzo korzystne dla życia na tym świecie.

PUNKT DZIEWIĄTY

W dzisiejszych czasach podążanie za przykładem praktyk Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) "co do litery" i w każdym aspekcie jest darem, jakiego udzielono jedynie najlepszym z najlepszych. Nawet jeśli naśladowanie ich w uczynkach jest niemożliwe, każdy powinien starać się o to choćby poprzez intencję, dążenie do tego celu, wspieranie owych dobrych ludzi i zostanie ich szczerym stronnikiem. W każdym przypadku naszym obowiązkiem jest naśladowanie ich w tym, co obowiązkowe. Nawet jeśli poprzez zaniechanie tych praktyk, które są jedynie zalecane, nie popadamy jeszcze w grzech, takie postępowanie prowadzi do utraty znacznej części naszej zasługi, zaś zmienianie tego, co nadobowiązkowe, jest wielkim błędem. Kiedy trzymamy się praktyk islamu również w zwyczajnych czynnościach i działaniach, stają się one aktami czci, jednak kiedy nie przestrzegamy ich podczas codziennych czynności, nie jest to co prawda naganne, lecz zmniejsza się pożytek, jaki możemy odnieść dzięki światłu codziennego postępowania tego, który był umiłowanym przez Boga.

Nowe wymysły wprowadzane do obrządków religijnych są innowacją, a jako że wszelkie innowacje stoją w sprzeczności z wersetem

﴿ اَلْيَوْمَ اَكْمَلْتُ لَكُمْ د۪ينَكُمْ ﴾

owinny zostać odrzucone. atomiast recytacja i suplikacje według zwyczaju sufickiego nie są innowacjami, pod warunkiem, że mają oparcie w Księdze Boga i w tradycji Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Nawet jeśli pewne formy czy zwyczaje są inne, podstawy i zasady nie stoją w sprzeczności z praktykami Proroka ani nie zmieniają ich, nie można zatem mówić o innowacjach. Z pewnością niektórzy uczeni uznali niektóre praktyki sufich za innowacje, jednak nazwali je "chwalebnymi innowacjami". Imam Rabbani, Odnowiciel Drugiego milenium, powiedział:

"Podczas mojej podróży duchowej ujrzałem, że słowa przekazane od Szlachetnego Posłańca (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są świetliste i lśnią promieniami jego praktyk, lecz kiedy ujrzałem inwokacje i inne słowa, które nie pochodziły od niego, nie było w nich żadnego światła,

— 78 —

nawet jeśli były wspaniałe i potężne. Najznakomitsze z nich nie były równe najmniej znaczącym spośród słów pierwszego rodzaju. Pojąłem, że promienie praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są jak cudowny eliksir. Dla tych, którzy poszukują światła, owe praktyki są wystarczające, nie ma żadnej potrzeby szukać światła poza nimi".

Powyższe oświadczenie bohatera prawdy i Bożego prawa ukazuje, że praktyki Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są kamieniem węgielnym szczęścia na tym świecie i w życiu ostatecznym, a także źródłem i zdrojem wszystkich osiągnięć i wszelkiej doskonałości.

اَللّٰهُمَّ ارْزُقْنَا اِتِّبَاعَ السُّنَّةِ السَّنِيَّةِ

﴿ رَبَّنَٓا اٰمَنَّا بِمَٓا اَنْزَلْتَ وَاتَّبَعْنَا الرَّسُولَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشَّاهِد۪ينَ ﴾

PUNKT DZIESIĄTY,

składający się z trzech innych Punktów

Werset:

﴿ قُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللّٰهَ فَاتَّبِعُون۪ى يُحْبِبْكُمُ اللّٰهُ ﴾

jest przejawem cudownej zwięzłości, choć w jego trzech zdaniach zawiera się wiele innych wyrażeń, a oto one:

Werset mówi: "Jeśli wierzysz w Boga (niech Jego chwała będzie wywyższona ponad wszystko), z pewnością będziesz Go miłował. Ponieważ miłujesz Boga, będziesz postępował w sposób umiłowany przez Niego. By to uczynić, musisz stać się podobnym temu, którego umiłował Bóg, a możesz to osiągnąć, krocząc za nim. Ilekroć za nim pójdziesz, Bóg umiłuje także i ciebie. Tak czy inaczej, musisz miłować Boga, ponieważ wtedy On ciebie umiłuje".

Te zdania wyrażają znaczenie wersetu jedynie w lapidarnym skrócie, mówiąc (jeśli chodzi o ich znaczenie), że najbardziej wzniosłym celem człowieka jest osiągnięcie miłości Wszechmocnego Boga. Werset ukazuje, że możemy osiągnąć ten cel poprzez podążanie za umiłowanym przez

— 79 —

Boga Posłańcem (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) i jego praktykami. Jeżeli udowodnimy tę prawdę w trzech Punktach, stanie się ona zupełnie jasna.

Punkt Pierwszy

Człowiek został stworzony z przyrodzoną mu, nieskończoną miłością dla Stwórcy wszechświata, ponieważ w jego naturze zawarte zostały umiłowanie piękna, podziw dla doskonałości i namiętność wobec darów, jakie otrzymuje. Jego miłość wzrasta proporcjonalnie do stopnia piękna, doskonałości i obdarowywania go, aż osiągnie najwyższy poziom zachwytu i żarliwości.

Co więcej, małe serce drobnej istoty, jaką jest człowiek, może pomieścić miłość wielką jak cały wszechświat. Tak, fakt, że pisma odpowiadające bibliotece zawierającej tysiąc ksiąg mogą być zapisane w ludzkiej pamięci, która jest dla serca jedynie skrzyneczką wielkości ziarnka soczewicy, ukazuje, że ludzkie serce może objąć cały wszechświat i udźwignąć ciężar tak wielkiej miłości.

Jako że nieodłączna dla ludzkiej natury jest bezgraniczna zdolność miłowania darów, piękna i doskonałości; jako że piękno Stwórcy wszechświata jest święte i nieskończone, a istnienie owego świętego piękna jest dowiedzione w najbardziej oczywisty sposób poprzez Jego dzieła widoczne we wszechświecie; jako że posiada On nieskończoną, świętą doskonałość, której konieczność istnienia udowadniają wykonane przez Niego kunsztowne hafty, jakie możemy ujrzeć we wszystkich istotach; jako że On jest Tym, Który posiada nieskończone skarby, których istnienie jest zaiste jasno i w oczywisty sposób dowiedzione przez nieprzeliczone rodzaje Jego darów, jakie widzimy we wszystkich żywych stworzeniach - to wszystko z pewnością wymaga nieskończonej miłości od człowieka, który jest najbardziej rozsądnym, najbardziej ubogim, najbardziej delikatnym i najbardziej tęskniącym spośród wszystkich rozumnych stworzeń.

Zaiste, wszystkie istoty ludzkie są zdolne do nieskończonej miłości dla Stwórcy, Któremu należy się wszelka chwała, a w obliczu Jego piękna, doskonałości i darów należy przyznać, że Stwórca zasługuje na umiłowanie Go bardziej niż ktokolwiek inny. Wszelkie rodzaje ludzkiej miłości i silne przywiązanie człowieka do życia, do nieśmiertelności, do istnienia, do jego świata, do niego samego i innych stworzeń - są jedynie kropelkami z jego zdolności umiłowania Boga. Wszelkie silne emocje, jakie odczuwa człowiek, również wynikają z owej zdolności miłowania i są jedynie jej przejawami w innych formach. Jest oczywistym, że jak człowiek czerpie przyjemność z własnego szczęścia, tak samo znajduje przyjemność

— 80 —

w szczęściu innych, do których jest przywiązany. Jak kocha tego, kto wyratował go od nieszczęścia, tak samo pokocha tego, kto wyratuje jego ukochanych. W wyniku takiego sposobu myślenia, jeśli człowiek pomyśli choćby tylko o tym jednym spośród rozmaitych darów Boga, jakimi obsypał On wszystkich ludzi, powie:

"Mój Stwórca ocalił mnie od niebytu, który jest wieczną ciemnością, i dał mi ten przepiękny świat. Zatem kiedy przyjdzie dla mnie czas śmierci, On ponownie ocali mnie od niebytu, od wiecznej zagłady, od unicestwienia, a obdaruje mnie w Jego wiecznym królestwie, w nieprzemijającym i prawdziwie wspaniałym świecie. Tak jak obdarował mnie zewnętrznymi i wewnętrznymi zmysłami i uczuciami, dzięki którym mogę korzystać ze wszystkich rodzajów rozkoszy i dobrych rzeczy tego świata, dzięki którym mogę wędrować przez ten świat i urządzać po nim wycieczki, tak zesłał niezliczone dary dla moich krewnych, przyjaciół i kolegów, których kocham i do których jestem przywiązany. Ich dary w pewien sposób są również moimi, ponieważ sam jestem szczęśliwy dzięki ich szczęściu i znajduję przyjemność w ich przyjemności. Ponieważ - zgodnie z zasadą, która mówi, że człowiek jest sługą dobra, jakie otrzymuje - każdy w pewnym sensie czci dobrodziejstwa, które są jego udziałem, z pewnością w obliczu tak niezliczonych łask, ponieważ mam serce tak wielkie, jak cały wszechświat, konieczne jest wypełnienie go miłością do tych łask, i tak właśnie chcę uczynić. Jeśli nawet w rzeczywistości jestem niezdolny, by kochać tak bardzo, przypuśćmy, że będę w stanie tego dokonać poprzez szczerą intencję, wiarę, przyjmowanie i docenianie tego, co jest mi dane, poprzez tęsknotę, poprzez wolę...". I tak dalej.

Można wyciągnąć analogię pomiędzy miłością do darów, jakie otrzymujemy (o której pokrótce wspomnieliśmy), a miłością, którą człowiek odczuwa do piękna i doskonałości. Jeśli zaś chodzi o niewiernych, są oni nastawieni do owych darów nieskończenie wrogo, a wręcz żywią niesprawiedliwą i znieważającą wrogość wobec całego wszechświata i wszystkich stworzeń.

Punkt Drugi

Umiłowanie Boga wymaga podążania za sunną Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), jako że umiłowanie Boga polega na robieniu tego, z czego jest On zadowolony, a to, co sprawia Mu zadowolenie, w najbardziej doskonałej formie zostało ukazane poprzez osobę Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie). Są dwie drogi naśladowania Muhammada w działaniu i uczynkach:

— 81 —

Pierwsza: Posłuszeństwo rozkazom Wszechmocnego Boga przez wzgląd na miłość do Niego i w granicach tego, co sprawia Mu zadowolenie, wymaga postępowania według Jego rozkazów, a przywódcą najdoskonalszym w takich sprawach był Muhammad (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie).

Druga: Ponieważ Muhammad (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) był przywódcą również w znaczeniu człowieka, który otrzymał niezliczone łaski Boże, z pewnością wart jest bezgranicznej miłości dla osiągnięcia miłosierdzia Boga. Jeśli tylko człowiek jest zdolny do naśladowania tego, kogo kocha, ze swej natury chce tak postępować. To zdecydowanie wymaga, żeby ludzie, którzy kochają umiłowanego przez Boga, starali się naśladować go poprzez postępowanie zgodne z jego wspaniałymi praktykami.

Punkt Trzeci

Wszechmocny Bóg posiada bezgraniczną miłość, tak samo jak posiada nieskończone miłosierdzie. Tak jak uczynił Siebie nieskończenie ukochanym poprzez wszystkie szlachetne cechy i ozdoby stworzeń całego wszechświata, tak On Sam kocha, w szczególności te spośród istot rozumnych, które odpowiadają miłością na to, że uczynił On Swe dzieła kochanymi. Można wyraźnie zrozumieć, jak ważnym i wzniosłym dążeniem jest staranie się o pozyskanie miłości Prawdziwie Istniejącego, kiedy pojmiemy, że z jednego przejawu Jego miłosierdzia pochodzą wszelkie misterne cuda, dobre rzeczy, rozkosze i dary Raju. Ponieważ zostało jasno określone, że Jego miłość można zdobyć jedynie poprzez postępowanie zgodne z praktyką Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), z pewnością takie właśnie postępowanie powinno być największym celem człowieka i jego najbardziej pilnym obowiązkiem.

PUNKT JEDENASTY,

składający się z trzech Kwestii Kwestia Pierwsza

Źródła wspaniałej praktyki Szlachetnego Posłańca (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) są trojakiego rodzaju i obejmują jego słowa, jego uczynki i jego postępowanie. W każdym z tych rodzajów również wyróżniamy trzy kategorie: to, co obowiązkowe, to, co dobrowolne oraz to, co chwalebne.

Koniecznością jest przestrzeganie tych praktyk, które są obowiązkowe; za ich porzucenie zostaniemy ukarani. Do ich wykonywania zobowiązany jest każdy. Jeśli chodzi o to, co dobrowolne, wierni powinni wykonywać akty czci tego rodzaju, ponieważ jest to środek prowadzący do zdobycia

— 82 —

miłości Boga, lecz nie poniosą kary, jeśli nie uda im się to. Jednakże postępowanie w zgodzie z tymi praktykami i przestrzeganie ich jest wysoce chwalebne, podczas gdy zmienianie ich to innowacja, odejście od drogi prostej i wielki błąd. Z kolei naśladowanie postępowania Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) w codziennych sprawach również jest nadzwyczaj chwalebne, a ponadto zgodne z mądrością i korzystne zarówno dla życia jednego człowieka, jak dla życia społecznego i dla całej ludzkości, ponieważ wszystkie jego zwyczajne czynności przynoszą liczne korzyści, a co więcej, dzięki naśladowaniu ich stają się aktami czci.

Tak, ponieważ zarówno przyjaciele jak i wrogowie są zgodni co do tego, że w osobie Muhammada (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) przejawił się najwyższy poziom cnót moralnych; ponieważ wszyscy są zgodni co do tego, że był on najbardziej znakomitym i najdoskonalszym przedstawicielem ludzkości; ponieważ wykazane przez tysiące jego cudów, zaświadczone przez założony przez niego i na jego dokonaniach świat islamu, potwierdzone przez prawdy ogłoszonego i objaśnionego przez niego Koranu, jest to, że był on najświetniejszym i najdoskonalszym człowiekiem i najznakomitszym przewodnikiem; ponieważ owocem pójścia za nim dla milionów ludzi doskonałości stało się to, że poprzez kolejne poziomy swoich osiągnięć dotarli do szczęścia na tym świecie i w życiu ostatecznym - z całą pewnością jego praktyki i działania są najlepszym przykładem, jakim można się kierować, najbardziej niezawodnymi wskazówkami, najbardziej rozsądnymi prawami, które można przyjąć jako własne zasady. Szczęśliwy jest ten, kto ma wielką zasługę dzięki podążaniu za praktykami Proroka (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie), podczas gdy leniwi, którzy nie postępują zgodnie z nimi, będą cierpieli z powodu wielkiej straty, zaś ci, którzy uważają je za nieważne, popełniają wielką zbrodnię, a jeśli krytykują je (co prowadzi do zaprzaństwa), pozostają w poważnym zbłądzeniu.

Kwestia Druga

Wszechmocny Bóg we Wszechmądrym Koranie przyznał (interpretacja znaczenia):

﴿ وَاِنَّكَ لَعَلٰى خُلُقٍ عَظ۪يمٍ ﴾

Zgodnie z wiarygodnym przekazem, kiedy należąca do najwybitniejszych towarzyszy Proroka Matka Wiernych, 'A'isza Prawdomówna (niech Bóg będzie z niej rad) opisywała Posłańca (niech będzie z nim pokój

— 83 —

i miłosierdzie), miała powiedzieć: Jego charakterem jest Koran. Oznacza to, że Muhammad (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) jest wzorem pięknych przymiotów moralnych przedstawionych w Koranie. Prorok przedstawiał sobą owe zalety bardziej niż ktokolwiek inny, a jego charakter został stworzony w całkowitej zgodności z owymi szlachetnymi cechami.

Zatem nawet szaleńcy zrozumieją, jak nieszczęśni są ci nieostrożni spośród jego wspólnoty, którzy wierzą w niego, lecz nie przykładają wagi do jego praktyk lub chcą je zmienić, na przekór wszystkim jego uczynkom, zajmowanym przez niego w danych sprawach stanowiskom, słowom i działaniom, które są godne naśladowania przez całą ludzkość.

Kwestia Trzecia

Ponieważ Szlachetny Posłaniec został stworzony z najbardziej wstrzemięźliwym charakterem, a przy tym w najdoskonalszej postaci, zarówno w działaniach, jak i w odpoczynku kierował się umiarem i spokojem umysłu. Jego biografia jasno ukazuje, że zawsze postępował z umiarkowaniem i spokojnie, a unikał zarówno przesady, jak opieszałości.

Tak, Szlachetny Posłaniec Boga (niech będzie z nim pokój i miłosierdzie) całkowicie odpowiedział na rozkaz swojego Pana:

﴿ فَاسْتَقِمْ كَمَٓا اُمِرْتَ ﴾

a umiar był widoczny we wszelkich jego działaniach, słowach i czynnościach. Na przykład, jako że jego rozumowanie było wolne od podstępności i głupoty, z których pierwsza jest przesadą, druga słabością, a obie przypominają zepsucie i ciemność, zawsze działał mądrze, wybierając drogę środka i umiaru. Podobnie był daleki tak od wściekłości, która jest przesadą, jak i od tchórzostwa, które jest niedostatkiem (a obie te cechy niszczą siłę gniewu), lecz jego gniewowi zawsze towarzyszyła owa święta odwaga, która jest drogą środka i prowadzi do umiarkowania w złości. Był oczyszczony z zepsucia tak rozpusty, która jest przesadą prowadzącą do zwierzęcej żądzy, jak i oziębłości, która jest niedostatkiem, dzięki czemu potęga jego namiętności zawsze brała sobie za przewodnika ten środek umiarkowania w pożądaniu, jakim jest czystość rozwinięta do najwyższego stopnia cnotliwości. I tak dalej; we wszystkich swoich praktykach, w codziennych czynnościach, w spełnianiu nakazów szariatu, zawsze wybierał drogę umiarkowania, unikał tak przesady,

— 84 —

jak i niedociągnięć, unikał marnotrawstwa i rozrzutności, które są grzechem i ciemnością. Stroniąc od marnotrawstwa, wybrał jako doradcę oszczędność - także w jedzeniu i w piciu, a nawet w słowach. Napisano tysiące ksiąg, przedstawiających tę prawdę, my jednak postąpimy z naszą kroplą z wielkiego oceanu zgodnie z powiedzeniem "mądremu wystarczy napomknienie" i w tym miejscu przerwiemy naszą opowieść.

O, Boże, obdaruj Swoimi błogosławieństwami tego, który przyniósł w swojej osobie wszystkie z pięknych przymiotów moralnych, tego, poprzez którego została ukazana tajemnica Twoich słów Zaprawdę, ty (Muhammadzie) jesteś obdarzony wspaniałym charakterem!, tego, który powiedział: Ktokolwiek będzie trzymał się mocno mojej praktyki, kiedy moją wspólnotę dosięgnie zepsucie, otrzyma taką nagrodę, jak stu męczenników.

﴿ اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى جَامِعِ مَكَارِمِ الْاَخْلَاقِ وَ مَظْهَرِ سِرِّ ﴿وَ اِنَّكَ لَعَلٰى خُلُقٍ عَظ۪يمٍ﴾ اَلَّذ۪ى قَالَ : مَنْ تَمَسَّكَ بِسُنَّت۪ى عِنْدَ فَسَادِ اُمَّت۪ى فَلَهُ اَجْرُ مِاَةِ شَه۪يدٍ ٭ اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذ۪ى هَدٰينَا لِهٰذَا وَ مَا كُنَّا لِنَهْتَدِىَ لَوْ لَٓا اَنْ هَدٰينَا اللّٰهُ لَقَدْ جَائَتْ رُسُلُ رَبِّنَا بِالْحَقِّ ﴾

﴿ سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَٓا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَٓا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَل۪يمُ الْحَك۪يمُ ﴾