Wersety 14 - 15

A kiedy spotykają tych, którzy wierzą, mówią: "My wierzymy!" A kiedy są sami ze swoimi szatanami, to mówią: "My przecież jesteśmy z wami. My sobie tylko żartujemy!" Bóg zażartuje z nich i przedłuży ich trwanie w buncie, w którym wędrują na oślep.

Powiązanie znaczenia wersetów ze znaczeniem wersetu poprzedniego

Powiązanie to polega na połączeniu (za pomocą spójnika a - uz. red. tur.) czwartej zbrodni hipokrytów, to jest ich drwin i pogardy, z ich poprzednimi zbrodniami, to jest z oskarżaniem wiernych o słabość umysłową, z szerzeniem zepsucia i z ich znieprawieniem.

Umiejscowienie fraz stanowiących owe wersety (oraz powiązania między nimi - uz. red. tur.)

Wiara, jako podpora i wsparcie w obliczu cierpienia, a także jako źródło pomocy w spełnieniu nadziei człowieka, posiada trzy zasadnicze właściwości:

Pierwsza to szacunek dla samego siebie, biorący początek z posiadania takiego wsparcia, a cechą owego szacunku jest to, że wierny nie zniża się do tego, aby być nikczemnym lub służalczym.

Druga to litość, której cechą jest fakt, że wierny nie poniża innych ludzi ani nie traktuje ich z pogardą.

Trzecia to szacunek dla prawdy i poznanie jej wartości. Człowiek, który posiada coś drogocennego, posiada prawdę; posiada on niezrównany klejnot i nie będzie szydził z prawdy, ponieważ jest również szlachetny i dostojny.

Podobnie przeciwieństwo wiary, to jest hipokryzja, posiada trzy cechy szczególne, które są odwrotnością cech wiary (a są nimi - uz. red. pol.): służalczość, pragnienie zepsucia oraz arogancja prowadząca do lekceważenia innych i pogardzania nimi.

Jeśli to przyznałeś, wiedz, że obłuda powoduje, iż człowiek jest służalczy, co skutkuje jego poniżeniem; w tym stanie jest on hipokrytą,

co oznacza, że jest pochlebcą i kłamie. Wskazują na to słowa: A kiedy spotykają tych, którzy wierzą, mówią: "My wierzymy!" (ar. ła iza laqu-l lazina amanu qalu amanna).

Ponadto obłuda sprawia, że serce staje się zepsute, to zaś powoduje, że dusza czuje się jak sierota, to jest czuje, że nie ma właściciela, obrońcy ani pana, to zaś rodzi strach, ten zaś sprawia, że tacy ludzie szukają schronienia, ukrywając się. Na to wskazują słowa: A kiedy są sami (ar. ła iza chalał).

Ponadto hipokryzja powoduje, że człowiek zrywa relacje ze swymi krewnymi, to zaś tłumi w nim litość, a jej zagłada prowadzi człowieka do czynienia zła, to zaś wiedzie do niezgody, a niezgoda do zdrady, a zdrada do słabości, która zmusza go do poszukiwania stronników i pomocników, na co wskazuje fraza ze swoimi szatanami (ar. ila szajatinihim).

Następnie, ponieważ hipokryzja jest chwiejnością i ignorancją, sprawia iż (hipokryci - uz. red. tur.) wahają się, co wiedzie do ich niestałości, ta zaś do braku poglądów, ten do braku zaufania wobec nich, a to z kolei zmusza ich do stałego odnawiania zawartych przez nich przymierzy. Na ten ciąg zdarzeń wskazują słowa: Mówią: "My przecież jesteśmy z wami..." (ar. qalu inna ma'kum).

Następnie, czując potrzebę usprawiedliwiania się, z powodu swej niestałości nie przywiązują wagi do prawdy, ponieważ z powodu własnej bezwartościowości deprecjonują jej wysoką wartość, z powodu własnego poniżenia gardzą rzeczami wzniosłymi, zaś w swej słabości unoszą się dumą. Koran nadmienia o tym poprzez słowa: «My sobie tylko żartujemy!» (ar. innama nahnu mustahzi'un).

Spodziewając się po tym toku rozumowania, że wierni odpowiedzą (hipokrytom - uz. red. tur.), słuchający widzi, że w miejsce wiernych odpowiada im Bóg Najwyższy. To wskazuje na fakt, iż Bóg zaszczyca wiernych, a także sugeruje, iż szyderstwa (hipokrytów - uz. red. tur.) z wiernych są niczym w porównaniu z karą, jaką wymierzy im Bóg Najwyższy. Wskazuje to również na ich głupotę, a także na fakt, iż zasługują oni na to, by odepchnąć ich i odwrócić się od nich, ponieważ jak można szydzić z człowieka, który za swego obrońcę ma Boga? Najwyższy mówi zatem: Bóg zażartuje z nich (ar. Allahu jastahziju' bihim), to jest surowo ukarze ich za ich drwiny, sprawiając, że będą stale wyśmiewani i pogardzani na tym świecie i w świecie, który nadejdzie.

Fraza i przedłuży ich trwanie w buncie, w którym wędrują na oślep (ar. ła jamudduhum fi tughjanihim ja'mahum) określa, jaką formę (przybierze - uz. red. tur.) szyderstwo (Boga - uz. red. tur.), będące karą za ich szyderstwa.

Umiejscowienie części fraz (i powiązania między nimi - uz. red. tur.)

Rozważ, co następuje - fraza: A kiedy spotykają tych, którzy wierzą, mówią: "My wierzymy!" (ar. ła iza laqu-l lazina amanu qalu amanna) wskazuje na służalczość hipokrytów.

Pewność wyrażona przez słowo kiedy (ar. iza) nasuwa na myśl jednoznaczność, celowość i zamiar. Oznacza to, że (hipokryci - uz. red. pol.) celowo zamierzali spotkać się z wiernymi.

Czasownik spotykają (ar. laqu) wskazuje na to, że zamierzali oni spotkać się z wiernymi na ulicy, wśród ludzi.

Użycie frazy tych, którzy wierzą (ar. allazina amanu) w miejsce słowa "wierzący" (ar. mu'minun) wskazuje na fakt, iż hipokryci mają bezpośredni kontakt zarówno z wiernymi, jak i między sobą nawzajem, zaś powodem ich relacji jest wiara, a owa wiara jest najbardziej znamienitą cechą wiernych.

Słowo mówią (ar. qalu) wskazuje na fakt, że wypowiadają ustami to, czego nie ma w ich sercach, zaś to, co mówią, ukazuje ich sztuczność, hipokryzję i służalczość, a mówią to, co mówią, aby odeprzeć zarzuty i chciwie przyciągnąć do siebie zalety wiernych, aby mogli wścibiać nos w ich tajemnice.

Słowo wierzymy (ar. amanna) nie jest użyte w formie wzmacniającej (ani potwierdzającej; ar. bila ta'kid - uz. red. tur.), choć wymaga tego znaczenie, zaś zdanie czasownikowe wskazuje na to, że w sercach hipokrytów nie ma namiętności ani podniety, które doprowadziłyby ich do bycia niezłomnymi w tym, co mówią. Brak formy wzmacniającej wskazuje również na żmudne odpieranie wysuwanych przeciwko nim zarzutów, jak gdyby mówili: "Wasze zaprzeczanie (naszej wierze - uz. red. tur.) jest niepożądane i niepotrzebne, zaprawdę jest daremne, ponieważ nie jesteśmy ludźmi tego rodzaju, których można oskarżać". Jest to również znak tego, iż ich zaciekłość nie przydaje wartości temu, co mówią. Wskazuje także na fakt, iż zasłona skrywająca ich kłamstwa i hipokryzję jest tak cienka, że gdyby silnie za nią szarpnąć, zostałaby podarta na strzępy. Ponadto w zdaniu czasownikowym zawarty jest znak wskazujący na to, że nie mogą oni twierdzić, aby byli stali i wytrwali (w wierze - uz. red. tur.), a celem, jaki mają w swym udawaniu, iż niedawno uwierzyli, jest chęć zdobycia swego udziału w korzyściach, jakie spotykają wiernych, a także odkrycie ich sekretów.

A kiedy są sami ze swoimi szatanami, to mówią: "My przecież jesteśmy z wami..." (ar. ła iza chalał ila szajatinihim qalu inna ma'kum)

Wieloznaczny spójnik a (ar. ła) we frazie a kiedy (ar. ła iza) oznacza, że owe słowa zostały tak rozmieszczone, aby uczynić jasnym to, iż hipokryci nie trzymają się żadnej określonej drogi, a także aby opisać ich niezdecydowanie, jako wyłożone szczegółowo w dwóch zdaniach warunkowych (to jest w tej frazie i we frazie ostatniej - uz. red. tur.).

Jednoznaczność wyrażana przez słowo kiedy (ar. iza) wskazuje na fakt, iż kierowani przez ich nieprawość i szerzenie zepsucia (hipokryci - uz. red. tur.) uważają za swój obowiązek uciekanie się do ich szatanów.

Ze słowa są sami (ar. chalał) można wywnioskować, że z powodu ich perfidii są przestraszeni, zaś z powodu strachu ukrywają się.

Użycie przyimka ila (dosł. "do") zamiast ma ("z"), który zwykle jest używany wraz ze słowem chalał, wskazuje na to, że z powodu ich słabości i bezsilności hipokryci muszą szukać schronienia u innych, zaś z powodu ich zepsucia i intryg wyjawiają tajemnice wiernych tym, którzy nie uwierzyli.

Termin "szatani" (ar. asz-szajatin) wskazuje na to, iż ich naczelnicy są podobni szatanom, ukrytym i czyniącym diabelskie sugestie, że wyrządzają szkodę niczym szatani, że znajdują się na diabelskiej drodze i nie mogą przedsięwziąć nic innego, jak tylko zło [1].

Fraza mówią: "My przecież jesteśmy z wami..." (ar. qalu inna ma'kum) oznacza, że wypełniają swoje zobowiązania i odnawiają zawarte sojusze, a także oznacza ich stałość na (obranej przez nich - uz. red. pol.) drodze. W tym miejscu użyte jest potwierdzenie, choć nie uczyniono żadnego zaprzeczenia, zaś w poprzedniej frazie nie było potwierdzenia, choć uczyniono zaprzeczenie, co w poprzedniej frazie jest świadectwem braku nieodpartego zapału w sercu tego, kto mówi, zaś w niniejszej frazie wskazuje na taki zapał. Ponadto fakt, że niniejsza fraza jest zdaniem rzeczownikowym, zaś poprzednia - czasownikowym, wskazuje, że zamysłem jest ukazanie ich stałości w hipokryzji, a niestałości w wierze.

«My sobie tylko żartujemy!» (ar. innama nahnu mustahzi'un)

Ta fraza nie jest połączona z poprzednią za pomocą spójnika, ponieważ spójnika nie używa się dla połączenia zdań tak podobnych, jakby były tożsame, ani takich, między którymi nie ma żadnego związku, lecz jedynie (w przypadku zdań znajdujących się - uz. red. tur.) między dwoma zdaniami. Ta fraza pod pewnym względem jest substytutem (ar. badal) poprzedniej, zaś pod innym potwierdza poprzednią, owe dwie frazy są zatem ściśle powiązane. Następnie w inny sposób owa fraza jest odpowiedzią na domyślne pytanie, a zatem nie jest połączona

(z poprzednią - uz. red. pol.), ponieważ zwykle odpowiedzi są zdaniami oznajmującymi (ar. ichbarijja), zaś pytania wyrażają chęć, prośbę lub warunek (ar. insza'ijja).

Pod względem potwierdzania przez to zdanie zdania poprzedniego oraz tego, że niniejsze zdanie jest substytutem bliskiego mu zdania poprzedniego, wyraża ono pogardę dla prawdy i dla ludzi prawdy, a wychwala fałsz i jego stronników, zatem jest znaczeniem frazy: «My przecież jesteśmy z wami» (ar. inna ma'kum).

Przez wzgląd na to, że owa fraza jest odpowiedzią na domyślne pytanie, jest tak, jakby szatani hipokrytów mówili do nich: "Czy jesteście z nami i na naszej drodze, jeśli pozostajecie w przymierzu z wiernymi? Albo podpisujecie się pod tym, w co wierzą, albo też nie macie żadnej wiary". Hipokryci odpowiadają, przepraszając: «My sobie tylko żartujemy!», wyraźnie stwierdzając, że w żaden sposób nie są muzułmanami. Użycie ograniczenia tylko (ar. innama) nasuwa wniosek, że nie są oni ludźmi chwiejnymi, bez wiary lub przekonań, zaś poprzez użycie imiesłowu czynnego "szydzący, wyśmiewający" (ar. mustahzi'un) wskazują oni na fakt, że szyderstwo jest jedną z ich stałych cech. Zatem nie są oni poważni w ich działaniach (ani w ich wierze - uz. red. tur.).

Bóg zażartuje z nich (ar. Allahu jastahziju' bihim)

To zdanie nie jest połączone ze zdaniem, które je poprzedza; zaiste, jest ono oderwane i odłączone od poprzedniego. Gdyby bowiem było ono połączone przez spójnik ze zdaniem: «My sobie tylko żartujemy!» (ar. innama nahnu mustahzi'un), musiałoby również potwierdzać słowa: "My przecież jesteśmy z wami" (ar. inna ma'kum). Gdyby było powiązane ze słowem mówią (ar. qalu), musiałoby również być ograniczone do sytuacji, w której hipokryci są sami, podczas gdy Bóg drwi z nich przez cały czas. Gdyby było powiązane z frazą kiedy są sami (ar. iza chalał), musiałoby być pochwałą ich niezdecydowania. Gdyby było powiązane ze słowami kiedy spotykają (ar. iza laqu), oba zdania musiałyby wyrażać to samo, podczas gdy pierwsze opisuje to, co czynią hipokryci, zaś drugie - ich karę. Skoro zatem wszystkie możliwości wymagają tego, by użycie spójnika było błędnym, zatem nie byłoby poprawnym, by owo zdanie zostało połączone ze zdaniem poprzednim. Może zatem być ono jedynie niepołączonym (ar. musta'nifa) z poprzednią frazą, a także stanowić odpowiedź na domyślne pytanie. To wskazuje oraz implikuje fakt, że nikczemność i obrzydliwość hipokrytów osiągnęły taki stopień, w którym pobudzają dusze wszystkich będących tego świadomymi do tego, by zapytały: "Jak zostaną ukarani ludzie postępujący tak jak ci tutaj?".

Rozpoczęcie zdania od Imienia "Allah", choć słuchacz spodziewa się ujrzeć, jak wierni stawiają czoła hipokrytom, wskazuje na to, że zaszczyca On wiernych i jest ich dobroczyńcą, jako że mierzy się z hipokrytami w ich zastępstwie. Jest to również wskazówka poskramiająca hipokrytów, ponieważ nie mogą być wyszydzani ci, których wspiera Wszechwiedzący, Który zna to, co niewidzialne. Ponadto fakt, iż omawiane zdanie nie jest połączone (spójnikiem - uz. red. pol.) z szyderstwami obłudników, wskazuje na to, iż ich szyderstwa są niczym w porównaniu z karą, jaka ich spotka. Ponadto użycie dla opisania kary, jaką przygotował dla nich Bóg Najwyższy, terminu "wyszydzanie", który nie przystoi Jego wzniosłości, jest wysunięciem koncepcji podobieństwa między prowadzącymi rozmowę, a także wskazaniem na fakt, iż kara jest pokutą za szyderstwo i jego nieuniknionym rezultatem, choć jej zamysłem jest upokorzenie ich i wyszydzenie. Co więcej, wskazuje to na fakt, że szydzenie hipokrytów z wiernych nie przyniesie im żadnej korzyści, lecz zaiste, zaszkodzi im, jak gdyby Bóg Najwyższy szydził z nich (z powodu ich szyderstwa - uz. red. tur.). Jest tak, jak z kimś, kto myśli, że naśmiewa się z ciebie, lecz ty postrzegasz go jako szaleńca i chcesz, by mówił do ciebie, nawet jeśli ci urąga, ponieważ jego naśmiewanie się z ciebie jest częścią tego, że ty robisz z niego głupca.

Stąd kpiarskie słowo zażartuje (ar. jastahziju') jest czasownikiem niedokonanym, choć w poprzednim wersecie słowo mustahzi'un jest imiesłowem czynnym, co wskazuje na fakt, że kara Boga Najwyższego i poniżanie przez Niego hipokrytów są stale odnawiane, aby cierpieli oni ból i byli nim dotknięci, ponieważ efekty czegoś stałego i regularnego zmniejszają się lub zupełnie znikają. Oto powód, dla którego jest powiedziane, że zmienność jest niezbędna dla odczucia danej rzeczy.

I przedłuży ich trwanie w buncie, w którym wędrują na oślep (tam i z powrotem) - ar. ła jamudduhum fi tughjanihim ja'mahum

Oznacza to, że hipokryci korzystają z narzędzi zbłądzenia i poszukują ich, zatem Bóg Najwyższy daje im to (czego poszukują - uz. red. pol.). Zatem słowo oznaczające dosłownie "dać wytchnienie, podać pomocną dłoń" [2] implikuje obalenie (twierdzeń - uz. red. pol.) mu'tazylitów (którzy twierdzą, że człowiek sam stwarza własne uczynki - uz. red. tur.), a jako że zawiera w sobie znaczenie poszukiwania pomocy (ar. istimdad), można wywnioskować z niego odparcie (twierdzeń - uz. red. pol.) dżabirytów. Oznacza to, iż niewłaściwie korzystając z wolnej woli, hipokryci obrali tę drogę i poszukiwali pomocy w podążaniu nią, zatem Bóg Najwyższy dopomógł im, rozluźniając ich wędzidła [3].

Dodanie przyrostka zaimkowego -hum do słowa tughjan (dosłownie "bunt"), oznaczającego, iż wybrali (bunt - uz. red. pol.) dobrowolnie, oznacza, że nie działali pod przymusem, aby mogli się usprawiedliwiać, podczas gdy słowo tughjan (oznaczające przekroczenie wszelkich granic - uz. red. tur.) wskazuje na to, iż szkoda, jakiej przyczyniają, niczym powódź zalała wszelkie dobro, niszcząc fundamenty doskonałości, aż nie pozostało nic prócz czarnej szumowiny.

Słowo wędrują na oślep (tam i z powrotem, ar. ja'mahun) oznacza, że są oni oszołomieni i chwiejni. Wskazuje to na fakt, że hipokryci nie mają żadnej wiary ani stałego celu.