Werset 13
A kiedy im mówią: "Uwierzcie tak, jak wierzą ci ludzie!", oni mówią: "Czyż my mamy wierzyć, jak wierzą głupcy?" Czyżby? Zaprawdę, to oni są głupcami, lecz oni nie wiedzą!
Umiejscowienie tego wersetu i jego powiązanie z wersetem poprzednim
Rozważ, co następuje: Wersety 2:11 i 2:13 zawierają radę i przewodnictwo; nakazywanie tego, co dozwolone, upiększenie (ar. attahlijja) i zachęta (w niniejszym wersecie - uz. red. tur.) połączone są z zakazywaniem tego, co bezprawne, oczyszczeniem (ar. at-tachlijja) i groźbą w poprzednim wersecie. Oba opisują zbrodnie (hipokrytów - uz. red. tur.), a oczernianie przez nich wiernych oraz ich duma (opisane w niniejszym wersecie - uz. red. tur.) są połączone z ich czynieniem zła (ar. ifsad) opisanym w wersecie poprzednim. Ich czynienie zła związane jest z ich znieprawieniem (ar. fasad), a każdy jego rodzaj jest gałęzią piekielnego drzewa hipokryzji - Az-Zaqqum.
Powiązania między frazami wersetu
Rozważ, co następuje: Poprzez zdanie: A kiedy im mówią: "Uwierzcie tak, jak wierzą ci ludzie!" (ar. ła iza qila lahum aminu kama amana-n nas) werset wraz jego częściami sugeruje przede wszystkim obowiązek wzywania do szczerej wiary poprzez współzawodnictwo z rzeszą ludzi, którzy są szczerzy (w wierze - uz. red. tur.), ponieważ świadomość zaiste stale zachęca ich do tego, aby tak czynili. Następnie werset pyta (przytaczając ripostę hipokrytów - uz. red. tur.): Oni mówią: "Czyż my mamy wierzyć, jak wierzą głupcy?" (ar. qalu a' nu'minu kama amana-s sufaha), wskazując na ich (rozgoryczenie, - uz. red. tur.) zatwardziałość i pychę, a także na fakt, iż upierają się oni przy swej prawości. Tak, wszyscy kłamcy postrzegają fałsz jako prawdę i myślą, że ich ignorancja jest wiedzą. Ponieważ serca (hipokrytów - uz. red. tur.) zostały zepsute przez obłudę, zaś pycha i tendencja do zepsucia biorą początek z nieprawości,
z tego powodu ich zatwardziałość rośnie, zaś z powodu ich zepsucia wiodą oni potajemne rozmowy i układają plany zwodzenia innych na manowce. W swej pysze uważają oni gorliwą pobożność i doskonałą wiarę, przyczynę niezależności i zadowolenia, za hańbę, głupotę i nędzę.
Co więcej, z powodu ich dwulicowości udają również wtedy, kiedy tak mówią, ponieważ na pozór mówią: "Jak mielibyśmy być podobni głupcom, skoro nie jesteśmy szaleni? Jesteśmy od was lepsi o tyle, o ile tylko sobie życzycie", podczas gdy w duchu powiadają: "Jak moglibyśmy być podobni wiernym, skoro większość z nich jest nędzarzami? W naszych oczach są oni tępym motłochem, zlepkiem różnych narodów".
Teraz sam możesz zastosować dalsze subtelne punkty do dwóch części tego warunkowego zdania.
Następnie Koran ciska w nich głazem, którym rzucili oni w wiernych, aż ten miażdży ich gardła: Czyżby? Zaprawdę, to oni są głupcami (ar. a'la innahumu-s sufaha). Ktokolwiek jest uparty do tego stopnia, ktokolwiek jest ignorantem i nie zdaje sobie z tego sprawy, zasługuje na to, by paradować przed ludźmi, którym zostanie oznajmione, że jest on słaby na umyśle, ponieważ jest to ustalony fakt, zaś ich nazywanie wiernych głupcami jest wynikiem ich własnej słabości umysłowej.
Następnie poprzez powiedzenie lecz oni nie wiedzą (ar. ła lakin la ja'lamun) Koran wskazuje na fakt, że ich ignorancja jest głęboka, ponieważ nie są oni jej świadomi. Udzielanie im rad jest zatem bezcelowe; powinno się omijać ich z daleka, ponieważ jedynie ci, którzy zdają sobie sprawę z tego, że są ignorantami, mogą skorzystać z dobrej rady.
Umiejscowienie części owej frazy (i relacje między nimi - uz. red. tur.)
A kiedy im mówią: "Uwierzcie tak, jak wierzą ci ludzie!" (ar. ła iza qila lahum aminu kama amana-n nas)
W tej frazie pewność wyrażona przez słowo kiedy (ar. iza) wskazuje na konieczność ofiarowywania (ludziom - uz. red. tur.) przewodnictwa poprzez "nakazywanie tego, co dozwolone".
Mówią im (ar. qila): Tryb bierny [1] nasuwa wniosek, że ofiarowywanie dobrej rady jest obowiązkiem (który może zostać spełniony przez kilku ludzi w imieniu całej społeczności; ar. 'ala sabil al-kifaja - uz. red. tur.), jak już zostało to wspomniane.
Użycie czasownika aminu zamiast frazy "bądźcie szczerzy w waszej wierze" (ar. achlisu fi imanikum) wskazuje na to, że wiara pozbawiona szczerości nie jest wiarą.
Fraza jak (inni - uz. red. tur.) wierzą (ar. kama amana) jest aluzją do finezyjnych przykładów wspaniałych ludzi, sugerując, że szczerość (wiary - uz. red. pol.) można osiągnąć poprzez podążanie za nimi.
Słowo ludzie (ar. an-nas) zawiera dwa punkty, które nakłaniają sumienie do tego, by zawsze nakazywało dobro, ponieważ fraza jak wierzą ci ludzie (ar. kama amana-n nas) daje do zrozumienia: "Podążajcie za rzeszą ludzi, ponieważ sprzeciwianie się im jest błędem tak wielkim, że serce nie ma dość śmiałości, aby go popełnić".
Po drugie fraza ta nasuwa wniosek, że ci, którzy nie uwierzyli, nie powinni być uważani za prawdziwych ludzi; jedynie wierni są prawdziwie istotami ludzkimi, jak gdyby inni byli ludźmi jedynie z kształtu (ich ciał - uz. red. pol.). Jest tak, ponieważ wierzący doszli do doskonałości, prawdziwe człowieczeństwo jest im przynależne, zaś pozostali spadli z poziomu człowieczeństwa.
Fraza oni mówią: "Czyż my mamy wierzyć, jak wierzą głupcy?" (ar. qalu a' nu'minu kama amana-s sufaha) ma następujące znaczenie: "Nie przyjmujemy (waszej - uz. red. pol.) rady. Jak moglibyśmy być podobni do tych nędzników niskiego stanu? Jak nas, ludzi wysokiego stanu, można równać z nimi, kiedy my patrzymy na nich jak na głupców?".
Zatem słowo mówią (ar. qalu) wskazuje na usprawiedliwianie się hipokrytów, na szerzenie przez nich ich poglądów, na ich lekceważenie rad, na ich arogancję i zarozumialstwo.
Pytanie retoryczne: «Czyż my mamy wierzyć...?» (ar. a' nu'minu) wskazuje na fakt, że uparcie obstają oni przy swych prostackich poglądach. Jest tak, jak gdyby używając formy pytającej mówili oni temu, kto im doradza: "Naradź się ze swym sumieniem! Czyż możesz zupełnie uczciwie przyjąć, że odrzucamy (religię - uz. red. tur.)?".
Ponadto słowo mówią (ar. qalu) zawiera trzy kolejne aspekty: Hipokryci zwracają się przede wszystkim do siebie samych, następnie do ich towarzyszy, a następnie do tego, kto ofiarowuje im przewodnictwo, ponieważ zazwyczaj, kiedy ofiarowujesz człowiekowi dobrą radę, ten naradza się najpierw z sobą samym, później ze swymi towarzyszami, a następnie ponownie zwraca się do ciebie, przedstawiając ci skutki swego rozumowania. Stąd kiedy mówią oni to, co zostało powiedziane, badają swe zepsute serca oraz gnijące sumienia i ukazują drogę zaprzaństwa. To, co mówią, jest interpretacją tego, co znajduje się w ich sercach. Następnie, myśląc o czynieniu zła, odwołują się do swoich braci i ponownie ukazują drogę zaprzaństwa oraz zaczynają wieść potajemne rozmowy. Następnie, czyniąc usprawiedliwienia, zwracają
się do tego, kto daje im radę, aby sprowadzić go z drogi, i mówią słowami wywołującymi gniew: "Różnica między nami a tymi ludźmi jest tak wielka, że nie możemy być do nich porównywani. Oni są biedni, a żeby być silni, po prostu muszą uciec się do religii i sufizmu, lecz my jesteśmy ludźmi wysokiej rangi i dumnej postawy". W swej arogancji wzywają tego, kto ofiarowuje im radę, do bycia uczciwym, a w swym podstępie i knowaniu mówią kłamliwie:
"Nie przypuszczaj, że jesteśmy głupcami; nie powinieneś wyobrażać sobie, że jesteśmy takimi ludźmi! Nie, postępujemy tak, jak postępują szczerze wierzący". Jednakże w duchu mówią oni: "Nie jesteśmy tacy, jak ci zubożali i bezwartościowi wierni", co jest pośrednią wskazówką ich zdeprawowania, szerzenia przez nich zepsucia, a także ich arogancji i dwulicowości.
Słowa jak wierzą głupcy (ar. kama amana-s sufaha) oznaczają: "Przypuszczasz, że wierni są ludźmi doskonałości, lecz wedle nas są godnymi pogardy żebrakami, zmuszonymi do tego, by zwrócić się ku religii. Są bezwartościowi w całej swej liczbie. To hołota z różnych narodów".
Ich twierdzenie, wedle którego nie może istnieć porównanie między nimi (a wiernymi - uz. red. pol.), wskazuje na fakt, że islam jest schronie-niem uciskanego, ratunkiem dla biedaka, obrońcą prawdy, zachowującym prawo, powstrzymującym arogancję i powściągającym pychę; jest jedyną miarą doskonałości i godności.
Twierdzenia hipokrytów odnośnie do tego, że są oni inni (niż wierni - uz. red. pol.), wskazują również na przyczyny hipokryzji, którymi przeważnie są samolubstwo, pycha i arogancja, jak jest objaśnione przez werset: «Widzimy, że jesteś tylko człowiekiem, podobnie jak my. Widzimy, że postępują za tobą tylko najnędzniejsi spośród nas, pośpiesznie, bez zastanowienia». [2]
Jest to również ukryty znak tego, że islam nie może zostać uczyniony narzędziem panowania i prześladowań w rękach ahl ad-dunja [3] i ludzi wysokiej rangi, lecz raczej w odróżnieniu od innych religii służy zachowaniu praw biednych i potrzebujących. Świadczy o tym historia.
Czyżby? Zaprawdę, to oni są głupcami (ar. a'la innahumu-s sufaha)
Rozważ, co następuje: Jedynym powodem zaciekłych ataków Koranu przeciwko hipokryzji oraz potępiania jej jest fakt, że jej różne rodzaje były przyczyną większości nieszczęść, jakie nawiedziły świat islamu.
Wykrzyknik a'la jest ostrzeżeniem przed szaleństwem hipokrytów i oznajmieniem o nim, a także wezwaniem społeczności do tego, aby je zaświadczyła. Prawdziwym znaczeniem a'la jest: "Czyż nie wiecie, że oni są głupcami? Powinniście to wiedzieć!".
Wzmacniająca znaczenie partykuła inna działa jako zwierciadło dla prawdy i jest jej narzędziem, jak gdyby mówiła: "Sięgnijcie do prawdy, a pojmiecie, że ich pozorne sofizmaty są pozbawione sensu".
Zaimek osobowy oni (ar. hum) nasuwa wniosek o ograniczeniu (wymowy frazy do ich samych - uz. red. tur.), a (jego zamysłem - uz. red. tur.) jest odrzucenie ich usprawiedliwień oraz ich przypisywania głupoty wiernym, wskazanego przez słowa jak wierzą głupcy (ar. kama amana-s sufaha). Oznacza to, że głupcami są ci ludzie, którzy porzucają pracę na rzecz życia ostatecznego na rozkaz ich dumy, samolubstwa i ulotnych przyjemności, w przeciwieństwie do tych, którzy zyskują życie ostateczne poprzez wyrzeczenie się ich efemerycznych pragnień.
Przedimek określony w słowie as-sufaha (głupcy) wskazuje na to, iż dobrze znanym faktem jest, że hipokryci są głupcami. Oznacza również kompletność, to jest ich kompletną głupotę.
Lecz oni nie wiedzą! (ar. ła lakin la ja'lamun)
Ta fraza zawiera trzy wskazówki.
Wskazówka pierwsza: Wiedza i rozważenie (ar. nazar) są konieczne do rozróżnienia między prawdą a fałszem oraz między drogą wiernych a drogą hipokrytów, w przeciwieństwie do zepsucia i rozpusty (hipokrytów - uz. red. tur.), które mogą zostać dostrzeżone nawet przez tych najmniej inteligentnych. Z tego powodu (jak podsumowuje to omawiany werset poprzez frazę oni nie wiedzą - uz. red. tur.) poprzedni werset dodaje do tego wersetu frazę: "Lecz oni tego nie dostrzegają".
Wskazówka druga: Słowa oni nie wiedzą - podobnie jak podobne frazy w zakończeniach wersetów, takie jak "nie myślą" (ar. la ja'qilun), "nie zastanawiają się" (ar. la jatafakkarun) czy też "nie przypominają sobie" (ar. la jatazakkarun) - ukazują, że islam opiera się na rozsądku, mądrości i wiedzy. Charakteryzuje go to, że jest przyjmowany przez wszystkie rozsądne umysły, w odróżnieniu od innych religii, które opierają się na ślepym naśladownictwie i bigoterii. Ta wskazówka jest dobrą wróżbą (dla islamu - uz. red. tur.), jak zostało to omówione w innym miejscu.
Wskazówka trzecia: Powinniśmy unikać (hipokrytów - uz. red. tur.) i nie troszczyć się o nich, ponieważ nie można niczego zyskać dzięki ofiarowaniu im dobrej rady; nie są oni świadomi własnej ignorancji, aby mogli ją rozproszyć i skończyć z nią.