— 4 —
رسالهِٔ نور كلّياتندن
قسطمونى لاحقهسى
مؤلّفى
بديع الزمان سعيد النورسى
— 5 —
بِاسْمِهِ مَنْ تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَمَنْ فِيهِنَّ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفِ رَسَائِلِ النُّورِ الْمَكْتُوبَةِ وَالْمَقْرُوئَةِ وَالْمُتَمَثِّلَةِ فِى الْهَوَاءِ اِلٰى يَوْمِ الْقِيَامِ اٰمِينَ
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم و خدمتِ قرآنيه و ايمانيهده إخلاصلى و قوّتلى و شانلى آرقداشلرم!
جنابِ حقّه حدسز شكر و حمد ايدرم كه، إختيارلر رسالهسندهكى اميديمى و مدافعات رسالهسندهكى إدّعامى سزڭله تصديق ايتديردى. أوت
للّٰهِ الْحَمْدُ بِعَدِدِ الذَّرَّاتِ مِنَ الْاَزَلِ اِلَى الْاَبَدِ
سزڭ ايله اوتوز بيڭه مقابل گلن اوتوز عبد الرحمانى، بلكه يوز اوتوز، بلكه بيڭ يوز اوتوز عبد الرحمانى رسالة النوره إحسان ايتدى. هم اونوتلميان، هر وقت يانمده بولنان قارداشلرم، رسالهِٔ النوره سزڭ گبى پك جدّى صاحب و محافظ و وارث و حقيقتبين و قيمتشناس ذاتلرڭ بنم يرمده بندن داها قوّتلى، إخلاصلى اولارق وظيفهِٔ قرآنيه و ايمانيهده چاليشدقلرينى گورديگمدن، كمالِ فرح و سُرور و إطمئنان و إستراحتِ قلب ايله أجلمى و موتمى و قبريمى قارشيلايورم، بكلهيورم. بن سزى يازيلريڭزده و خاطرمدن چيقميان خدماتڭزده گونده متعدّد دفعهلر گورويورم و سزه اولان إشتياقمى تطمين ايدييورم. سز ده بو بيچاره قارداشڭزى رسالهلرده گوروب صحبت ايدهبيليرسڭز. أهلِ حقيقتڭ صحبتنه زمان، مكان مانع اولماز؛ معنوى راديو حكمنده برى شرقده برى غربده، برى دنياده برى برزخده اولسه ده رابطهِٔ قرآنيه و ايمانيه اونلرى بربريله قونوشديرر.
ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه كراماتِ عَلويهنڭ رسالة النوره إمضاسنى بو زمانده تام تصديق ايتديرن كراماتِ قلمِ عَلوى (على) و قرآنه چوق قيمتدار خدمتى و معجزاتِ أحمديهنڭ
— 6 —
(عصم) خارقه بر كرامتنى گوزلره گوسترن و قرآنڭ آلتون بر آناختارى اولان قلمِ خسروى؛ دگل يالڭز بزلرى، بلكه روحانيلرى و مَلكلرى ده سوينديرييورلر.
بو دفعه، ألماس قلملى مباركلر طرفندن بر سؤال وار. شيمديلك جواب أليمده دگل. أگر أليمه ويريلسه، سزه گلير. هر گون خاطرمده بولنان رشدى، رأفت، سليمان، (بم) و (حق) و عبد اللّٰه و سائر إسملرينى بيان ايتمديگم قيمتدار قارداشلرم ايله خصوصى قونوشمديغمدن گوجنمهسينلر؛ چونكه خدمتڭزڭ عظمتى و أهمّيتى و معارضلرڭ قوّتى و شيطنتى نسبتنده إحتياطه و دقّته مجبورز.
حافظ على ايله خسروڭ بربرلريله جدّى بر محويت ايچنده قارداشلق إرتباطلرى، رسالهِٔ إخلاصڭ تام سرّينه مظهر اولديغڭزى بڭا إحساس ايتدى، اميدلريمى فوق العاده قوّتلنديردى.
بن داها زياده يازاجقدم، فقط شيمدى بريسى پوستهخانهيه گيتمك اوزره اولديغى ايچون عجله ايتديگندن قيصه كسدم.
دعاڭزه محتاج
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ اَيَّامِ الْفِرَاقِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده قوّتلى، درايتلى آرقداشلرم!
بو زمان جماعت زمانيدر. أهمّيت و قيمت، شخصِ معنوىيه گوره اولور. مادّى و فردى و فانى شخصڭ ماهيتى نظره آلينماملى. خصوصًا بنم گبى بر بيچارهنڭ قيمتندن بيڭ درجه زياده أهمّيت ويرمكله، بر بطمانى قالديرميان ضعيف اوموزينه، بيڭلر بطمان آغيرلغى يوكلنسه آلتنده أزيلير.
— 7 —
ِللّٰه الحمد رسالة النور، بو عصرى بلكه گلن إستقبالى تنوير ايدهبيلير بر معجزهِٔ قرآنيه اولديغنى چوق تجربهلر و واقعهلر ايله كورلره ده گوسترمش. اوڭا عائد مدح و ثناڭز تام يرندهدر؛ فقط بڭا ويرديگڭزدن، بيڭدن برينه ده كنديمى لايق گورهمم. يالڭز، پك بيوك بر نعمته و موفّقيته سزڭ گبى حقيقتلى طلبهلرڭ إشتراك و سعى و غيرتلريله مظهريتم نقطهسنده، رسالهِٔ النور حسابنه أبده قدر إفتخار ايدرم.
نور إسكله مأمورى صبرى قارداش! صبرى، سليمان و خسرو اوچڭزڭ صحبتنده، بنم ده ايكى جهتده بلكه اوچ جهتده إشتراكم وار.
نور فابريقهسى نام صاحبى حافظ على قارداش! فوق العاده مكتوبڭ، أهمّيتسز شخصيتم خارج قالمق شرطيله بڭا خارقه گوروندى. سنڭ خالص و يوكسك درايتڭ ترقّيده اولديغنى گوستردى. بڭا، "ايشته چوق عبد الرحمانلرى طاشييان بر على" ديديردى.
مصطفىلر، كوچك على، مبارك و منوّر قارداشلر! مكتوبڭز، بيوك علينڭ مكتوبى گبى عجيب بر حقيقتى إفاده ايدر. او حقيقت، رسالهِٔ النور حقّنده حقدر. فقط بنم حدّم دگل كه، او حدوده گيرهيم.
أوت
عُلَمَاءُ اُمَّتِى كَاَنْبِيَاءِ بَنِى اِسْرَائيِلَ
فرمان ايتمش. غوثِ أعظم شاهِ گيلانى، إمامِ غزالى، إمامِ ربّانى گبى هم شخصًا، هم وظيفةً بيوك و خارقه ذاتلر بو حديثى، قيمتدار إرشاداتلريله و أثرلريله فعلًا تصديق ايتمشلر. او زمانلر بر جهتده فرديت زمانى اولديغندن حكمتِ ربّانيه اونلر گبى فريدلرى و قدسى داهيلرى اُمّتڭ إمدادينه گوندرمش. شيمدى ايسه عين وظيفهيه، فقط مشكلاتلى و دهشتلى شرائط ايچنده، بر شخصِ معنوى حكمنده بولنان رسالة النورى و سرِّ تساند ايله بر فردِ فريد معناسنده اولان شاكردلرينى بو جماعت زماننده او مهم وظيفهيه قوشديرمش. بو سرّه بناءً، بنم گبى بر نفرڭ، آغيرلاشمش مشيريت مقامنده آنجق بر دمدارلق وظيفهسى وار.
رأفت قارداش! سنڭ ايله هيچ اولمازسه هر درت گونده بر كرّه گورشمگه إحتياج و إشتياقم واركن، درت سنه صوڭره خصوصى گوروشهبيلدك. سنڭ گبى هم قيمتدار
— 8 —
تأثيرلى ديليله و قوّتلى، لطافتلى قلميله رسالة النوره چوق أهمّيتلى خدمت ايدنلر هر وقت خاطرمده معنوى مخاطبلرم و خيالًا يانمده حاضر آرقداشلرمدرلر. رسالة النورڭ فوق العاده تأثيرلى إنتشارى نظرِ دقّتى جلب ايتمهسندن، شيمديلك زياده إحتياط لازمدر.
إقتصاد رسالهسيله، چوجقلرڭ تعزيهنامهسى رسالهلرى گوندريلسه مناسبدر.
عموم قارداشلريمه، خصوصًا خاصلرينه برر برر سلام و دعا ايدرم. و او مبارك و قيمتدار آرقداشلريمڭ خاطرلرى ايچون هم أقربالرينى، هم قريهلرينى، كندى أقربام و قريهم ايچنه آلوب اويلهجه دعا ايدهرك معنوى قزانجلريمه تشريك ايدييورم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، فداكار، وفاكار قارداشلرم،
سزلر ايله مخابره ايدهمديگمڭ سببى، فوق العاده بر دقّت و تضييق و تجريد آلتنده بولونديغمدر. خالقِ رحيممه حدسز شكرلر اولسون كه، قوّتلى بر صبر و تحمّلى إحسان ايدهرك سوءِ قصدلرينى عقيم بيراقدى. بوراده مفارقت زمانمڭ هر بر آيى بر سنه حپسِ منفرد حكمنده أزيجى اولديغى حالده، دعالريڭز بركاتيله، عنايتِ إلٰهيه هر گونمى بر آى قدر مسعودانه بر عمره چويردى. بنم إستراحتم جهتنده مراق ايتمهيڭز، رحمتڭ إلتفاتى دوامدهدر.
صبرى قارداش! صبرلى اول، أهمّيتسز و ضررسز اولان وهمى و عصبى خستهلغنه أهمّيت ويرمه. شفايه دعا ايديلمكله برابر؛ ضررسز، خطرسزدر. چونكه أگر خطرات، سيّئه ايسه؛ ناصلكه آيينهده تمثّل ايدن پيسلك، پيس دگل و آيينهدهكى ييلان صورتى ايصيرماز و آتشڭ تمثالى ياقماز. اويله ده، قلبڭ و خيالڭ آيينهلرنده رضاسز، إختيارسز گلن پيس و چركين و كفرى خاطرهلر ضرر ويرمزلر. چونكه علمِ اصولده تصوّرِ كفر، كفر دگل و تخيّلِ شتم، شتم اولماز.
حسنه ايسه نورانى اولديغندن، تصوّر و تخيّلى دخى حسنهدر. چونكه آيينهده نورانينڭ تمثالى ضيا ويرر، خاصيتى وار؛ كثيفڭ مثالى ئولودر، حياتسزدر، تأثيرى يوقدر.
— 9 —
أگر سائر تألّماتِ روحانيه ايسه؛ صبره، مجاهدهيه آليشديرمق ايچون ربّانى بر قامچيدر. چونكه أمن و يأسڭ ورطهسنه دوشمهمك حكمتيله خوف و رجا موازنهسنده، صبر و شكرده بولونمق ايچون قبض بسط حالتلرى، جلال و جمال تجلّيسندن إنتباه أهلنه گلمسى؛ أهلِ حقيقتجه مدارِ ترقّى بر دستورِ مشهوردر.
شاملى توفيقڭ إحتياطنى تقدير ايتمكله برابر، أسكى قيمتدار خدمتلرينڭ اونڭ دفترِ أعمالنه دائمى بر صورتده يازى يازمالرى ايچون، او دخى دائمى چاليشماسى گركدى. شكر ينه، ألماس قلميله وظيفهسنه باشلاماسى، روحمى اميدلر و إشتياقلرله نشئهلنديردى؛ بارلا حياتنى حسرتله خاطرلاتدى.
صبرى قارداش! إمامت وظيفهسنده رسالة النوره ضرر يوق، رخصتله عمل نيتيله شيمديلك چكيلمه.
خسرو قارداش! بشنجى شعاعڭ قيمتنى تام بيان و تقديرڭ بنى چوق مسرور ايتدى. ايكنجى دفعه يالديزلى بر قرآنى يازديغڭ، بنى فوق العاده مفرّح ايتدى. هم بنم ايچون ده يڭى رسالهلرى مبارك قلمڭله
(حاشيه): مدارِ حيرت بر لطفِ بركت: گول فابريقهسنڭ كاتبلگيله رسالة النوره إنتساب ايدن خسرو، ايكى بچق سنه أوّل بر كوچك شيشه گل ياغى گوندرمشدى. متماديًا إستعمال ايتديگم حالده داها بيتمدى، دوام ايدر. قارداشڭز أمين يانمدهدر، بو بركته شهادت ايدر، هم سزه سلام ايدر.
إستنساخ ايتديگڭ، بنى منّتدارلق حسّندن مسرورانه آغلاتدى.
رشدى و رأفتڭ صحّتلرى و كمالِ صداقت و ثباتلرى، حزين أنديشهلريمى إزاله ايتدى. إسپارطه طلبهلرى خاطرلرى ايچون، بن إسپارطهيى كندى قريهم نورس ايله برابر دعامده داخل ايدييورم. حتّى أمواتنه، نورس أمواتى گبى دعا ايدييورم. حقيقى وطنم و مملكتم نظريله او ولايته باقييورم.
ماكينهسى قوّتلى على قارداش! سزلرڭ خالصانه و جدّى فعاليتڭزدن، رسالهِٔ النوره سزلر گبى صارصيلماز چوق طلبهلر ظهور و دوام ايتدكلرينى اُميد ايدردم. بيلديگم
— 10 —
عبد اللّٰه گبى و بيلمديگم عموم قارداشلريمه سلاممى و بتون معنوى قزانجلريمه اونلرى تشريك ايتديگمى تبليغ ايديڭز. مخابرهمده إسملرينى يازماديغم و خاطرمده يازديغم قيمتدار قارداشلرمله چوق علاقهدارم.
قارداشلرم! چوق إحتياط ايديڭز، منافقلر چوقدر. ممكن اولدقجه رسالهلرڭ بورادن إرسال ايديلديگنى سويلهمهيڭز؛ تا رسالهِٔ النور خدمتنه ضرر گلمسين. مع التأسّف بن بوراده بتون بتون يالڭز قالديغم ايچون، چوق أهمّيتلى حقيقتلر يازيلمادن، قيد ايديلمدن گلديلر و گيتديلر. قلهاوڭنڭ خالص و جدّى و مبارك چاليشقانلرينه و إسلام كوينڭ صادق و غيرتلى و كثرتلى طلبهلرينه و بارلاده وفادار و قيمتلى دوستلريمه و بِالخاصّه أگيردرده فداكار و وفادار حقّى و محمد گبى قارداشلريمه و سائر عموم إخوانمه بيڭلر سلام و دعالر.
دعالريڭزه قوّتلى إعتماد ايدن و چوق محتاج بولنان قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق و فداكار و وفاكار قارداشلرم و خدمتِ قرآنيه و ايمانيهده قوّتلى و قيمتلى و چاليشقان و مقتدر آرقداشلرم!
بو دنياده بنم ايچون مدارِ تسلّى سزلرسڭز و حقّڭزده بيوك اميدلريمى طوغرى چيقارديڭز. جنابِ حق سزدن أبدًا راضى اولسون، آمين!
إرسالاتڭز و بِالخاصّه اوننجى سوز بورايه او درجه فائده ويردى كه، هر بر صحيفهسنه مقابل ألمدن گلسه ايدى بيوك بر هديه ويرردم. چوقدن بَرى گورمهديگم ايچون بن هانگيسنى اوقورسهم "أڭ برنجى بودر" ديردم. اوتهكينه باقاردم، "بو برنجيدر." داها اوبريسنه باقدقجه حيرت ايدهرك قطعى قناعتم گلدى كه؛ رسالة النورڭ كتابلرى بربرينه ترجيح ايديلمز. هر برينڭ، كندى مقامنده رياستى وار. و بو زمانى تنوير ايدن بر معجزهِٔ معنويهِٔ قرآنيهدر.
— 11 —
أوت بو عصرڭ أهمّيتلى و معنوى و علمى بر مرشدى اولان رسالة النورڭ هيئتِ مجموعهسى، سائر شخصى بيوك مرشدلر گبى كندينه موافق و حقيقتِ علميهيه مناسب اولارق، بر قاچ نوعده و بِالخاصّه حقائقِ ايمانيهنڭ إظهارنده، إنتشارنده عظيم كرامتلرى اولديغى گبى؛ اوچ كرامتِ ظاهرهسى بولنان معجزاتِ أحمديه، اوننجى سوز و يگرمى طوقوزنجى سوز و آيت الكبرا گبى چوق رسالهلرى دخى هر برى كندينه مخصوص كرامتلرى بولونديغنى چوق أمارهلر و واقعهلر بڭا قطعى بر قناعت ويرمش. حتّى سكراتده بولنان طلبهلرينه ايماننى قورتارمق ايچون بر مرشد گبى يتيشديگنه متعدّد واقعهلر شبهه بيراقمهيور.
بر ساعت تفكّر، بر سنه عبادتِ نافله حكمنده... بر مثالى "نورڭ حزبِ أكبريدر" دييه مشاهده ايتدم و قناعت گتيردم.
(حاشيه): آيت الكبرانڭ اوچنجى منزلنڭ باشنده، أحمدِ فاروقى رسالهِٔ النور حقّنده ديمش كه: "متكلّميندن برى گلهجك، بتون حقائقِ ايمانيهيى كمالِ وضوح ايله بيان و إثبات ايدهجك." زمان إثبات ايتدى كه؛ او آدم، آدم دگل بلكه رسالهِٔ النوردر. أهلِ كشف رسالهِٔ النورى، أهمّيتسز اولان ترجمانى صورتنده كشفلرنده مشاهده ايتمشلر، بر آدم ديمشلر.
سزلره رسالة النورڭ حزبِ أكبرينى و قرآنڭ حزبِ أعظمنى گوندرمك ايستردم. فقط حزبِ أعظم چوق اوزون اولديغندن داها يازديرهمدم. حزبِ أكبر ايسه، ترجمه ايتمك ايستدم؛ شيمديلك واز گچدم. سزڭ گبى قارداشلرڭ ترجمهيه محتاج اولماديغنى دوشونوب، يالڭز عربى صورتنى گوندرهجگم، إن شاء اللّٰه.
سزلره أوّلجه آيت الكبرانڭ برنجى مقامنڭ خلاصهسى ناميله گوندرديگم پارچه، او حزبڭ أساسيدر. إختيارسز، او أساسه كوچك فقرهلر و بعض قيدلر علاوه ايديلديگى وقت، بردن باشقه بر شكل آلدى؛ إنكشاف و إنبساط ايدهرك آيت الكبرانڭ مثالِ مصغّرى گبى شهادتِ توحيديهسى پارلادى، معنالرى ضيالاندى؛ روحمه، قلبمه، فكريمه بيوك بر إنشراح ويرمگه باشلادى. بن ده أڭ يورغونلق و اوصانج زمانمده اونى متفكّرانه اوقودم، بيوك ذوق و شوق حسّ ايتدم.
— 12 —
بر سؤاله جواب اولارق يازديغم بر فقرهيى، سزه ده فائدهسى اولور إحتماليله بيان ايدييورم:
أوليا ديوانلرينى و علمانڭ كتابلرينى چوق مطالعه ايدن بر قسم ذاتلر طرفلرندن صورولدى: "رسالهِٔ النورڭ ويرديگى ذوق و شوق و ايمان و إذعان اونلردن چوق قوّتلى اولماسنڭ سببى نهدر؟"
الجواب:أسكى مبارك ذاتلرڭ أكثر ديوانلرى و علمانڭ بر قسم رسالهلرى ايمانڭ و معرفتڭ نتيجهلرندن و ميوهلرندن و فيضلرندن بحث ايدرلر. اونلرڭ زمانلرنده ايمانڭ أساساتنه و كوكلرينه هجوم يوقدى و أركانِ ايمان صارصيلمايوردى. شيمدى ايسه كوكلرينه و أركاننه شدّتلى و جماعتلى بر صورتده تعرّض وار. او ديوانلر و رسالهلرڭ چوغى خاص مؤمنلره و فردلره خطاب ايدرلر، بو زمانڭ دهشتلى تعرّضنى دفع ايدهمييورلر.
رسالة النور ايسه، قرآنڭ بر معنوى معجزهسى اولارق ايمانڭ أساساتنى قورتارييور و موجود ايماندن إستفاده جهتنه دگل، بلكه چوق دليللر و پارلاق برهانلر ايله ايمانڭ إثباتنه و تحقيقنه و محافظهسنه و شبهاتدن قورتارمسنه خدمت ايتديگندن؛ هركسه بو زمانده أكمك گبى، علاج گبى لزومى وار اولديغنى دقّتله باقانلر حكم ايدييورلر.
او ديوانلر ديرلر كه: "ولى اول، گور؛ مقاماته چيق، باق؛ نورلرى، فيضلرى آل."
رسالة النور ايسه دير: "هر كيم اولورسهڭ اول؛ باق، گور، يالڭز گوزينى آچ، حقيقتى مشاهده ايت، سعادتِ أبديهنڭ آناختارى اولان ايماننى قورتار."
هم رسالة النور، أڭ أوّل ترجماننڭ نفسنى إقناعه چاليشير، صوڭره باشقهلره باقار. ألبته نفسِ أمّارهسنى تام إقناع ايدن و وسوسهسنى تمامًا إزاله ايدن بر درس، غايت قوّتلى و خالصدر كه، بو زمانده جماعت شكلنه گيرمش دهشتلى بر شخصِ معنوئِ ضلالت قارشيسنده تك باشيله غالبانه مقابله ايدر.
هم رسالة النور، سائر علمانڭ أثرلرى گبى، يالڭز عقلڭ آياغى و نظريله درس ويرمز و أوليا مِثللو يالڭز قلبڭ كشف و ذوقيله حركت ايتمييور؛ بلكه عقل و قلبڭ
— 13 —
إتّحاد و إمتزاجى و روح وسائر لطائفڭ تعاونى آياغيله حركت ايدهرك أَوْجِ أعلايه اوچار؛ تعرّض ايدن فلسفهنڭ دگل آياغى، بلكه گوزى يتيشمديگى يرلره چيقار؛ حقائقِ ايمانيهيى كور گوزينه ده گوسترر.
٭ ٭ ٭
عزيز، تام صدّيق قارداشلرم!
بنم بو دنياده مدارِ تسلّيم و سرورم سزلرسڭز. أگر سزلر اولماسه ايديڭز، بو درت سنه عذابه طايانامازدم. سزڭ ثبات و متانتڭز، بڭا ده قوّتلى بر صبر و تحمّلى ويردى. بردن خاطره گلن درت نقطه:
برنجيسى:قارداشلرم، بو زلزله بنم إعتقادمده شقِّ قمر گبى بر معجزهِٔ قرآندر. أڭ متمرّدى دخى تصديقه مجبور ايدر بر وضعيته گيردى.
ايكنجيسى:أسكى زماندن بَرى هيچ بر جماعت، رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى قدر حق و حقيقت مسلگنده پك چوق ايش گورمكله برابر، پك آز زحمتله قورتولمامشلر. بزم خدمتمزڭ اوندن برينى ياپانلر، زحمتمزڭ اون مِثلنى چكمشلر. ديمك بز، دائما شكر و الحمد ِللّٰه ديديرتن بر حالدهيز.
اوچنجيسى:بن گوندريلن رسالهلرى مطالعه ايتدم. بر قسم حقيقتلرى مكرّر گوردم. مقام مناسبتيله تكرار ايديلمش. بنم آرزو و بلكه إختيارم اولمادن نه ايچون بويله اولمش، قوّهِٔ حافظهمه گلن نسياندن صيقيلدم. بردن شدّتلى بر إخطار ايله "اون طوقوزنجى سوزڭ آخرينه باق!" دينلدى. باقدم، رسالتِ أحمديهنڭ (عصم) معجزهِٔ قرآنيهسنده تكراراتنڭ چوق گوزل حكمتلرى، تام تفسيرى اولان رسالة النورده تماميله تظاهر ايتمش. او تكرارات، او حكمتلر ايچون تام يرنده و مناسب و لازم اولمش.
هم لطفى، هم عبد الرحمان، هم حافظ على حكمنده كوچك على سزڭ نامڭزه ده يگرمى طوقوزنجى لمعهِٔ عربيهنڭ تفسير و ترجمهسنى ايستهمش. بنم شيمدى اونڭ
— 14 —
ايله مشغول اولمغه نه وقتم وار، نه ده حالم مساعده ايدر. إن شاء اللّٰه ايلريده رسالة النورڭ باشقه بر شاكردى او وظيفهيى ياپهجق.
هم يگرمنجى مكتوب ايله اوتوز ايكنجى سوز بر درجه او لمعهيى ايضاح ايدرلر. حضرتِ على (رض) ايكى دفعه تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ سِرًّا سرّيله، پرده آلتنده گيزلى پارلاماسنه إشارتى بزى إحتياطه سَوق و أمر ايدر.
بر مسئلهيه غايت قيصهجق بر رمز ايله، ذكاوتڭزه فهمنى حواله ايدييورم.
سؤال:يرڭ قورقودن تيترهمهسى و حدّتى نهدن روسه گلمهيور و يالڭز...؟
جواب:چونكه نسخ اولوب تحريف اولمش بر دينه قارشى، دينسزلك ايله إهانت باشقهدر. و حق و أبدى بر دينه قارشى إهانت ايسه يرى تيترهتييور، قيزديرييور.
مقدّمهِٔ حشريهنڭ مقاماتنى ايستهيورسڭز. شيمديكى وضعيتم هيچ بر وجهله مساعده ايتمديگى گبى، حشره دائر يازيلان حقيقتلر، برهانلر عمومه نسبةً إحتياجه تام كافى اولديغندن، چابوق يازماسنه معنًا إجبار ايديلمييورم. بر پارچه تأخير ايديلدى و تعجيل ايديلمدى. هم بن، بوراده قيدلر آلتندهيم.
اَلصَّبْرُ مِفْتَاحُ الْفَرَجِ وَ السُّرُورِ
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، ثباتكار، فداكار، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:گلهجك بايرامڭزى تبريك ايدرم. وَالْفَجْرِ وَ لَيَالٍ عَشْرٍ قَسَمِ قرآنى ايله فوق العاده قيمتلرى تحقّق ايدن او مبارك گيجهلرده و سحرلرده مبارك قارداشلريمڭ مبارك دعالرى هم بڭا، هم أهلِ ايمانه چوق بركتلى و نورلى اولماسنى رحمتِ رحماندن نياز ايدرم.
— 15 —
ثانيًا:سزه بر كوچك سهوڭ بيوك بر نكتهِٔ غيبيهسيله، قارشى صحيفهدهكى حاشيهيى، موقعلرنده يازمق ايچون گوندردم.
ثالثًا:خلوصينڭ بر غائلهسى وار دييه حسّ ايدييورم. مراق ايتمهسين. رسالهِٔ النورڭ شاكردلرينه عنايت و رحمت، نظارت و حمايت ايدرلر. دنيانڭ مشقّتلرى مادام ثواب ويرر، گچرلر؛ او مصيبتلره قارشى صبر ايچنده شكر ايله، متانتله مقابله ايديلمك گركدر. هم او، هم سزلر بتون دعالرمده و قزانجلرمده بنمله برابرسڭز.
رابعًا:رسالة النور كندى كندينه قرآنڭ حمايتى و حفظِ ربّانى آلتنده إنتشار ايدييور. إمامِ على (رض) ايكى دفعه "سرًّا، سرًّا" ديمسى إشارت ايدر كه، پرده آلتنده داها زياده فيض و نور ويرر. سزڭ گبى قارداشلرم، زمانڭ صارصينتيلى حادثاتنه قارشى، (شيمدىيه قدر گبى) ينه تام مقاومت ايدر اميدندهيم. مَنْ اٰمَنَ بِالْقَدَرِ اَمِنَ مِنَ الْكَدَرِ دستوريمز اولمالى.
٭ ٭ ٭
عزيز قارداشلرم!
بِالمقابله بايرامڭزى تبريك ايدرم.
صحّتمى صورييورسڭز. بورانڭ چوق شدّتلى قيشى و اوطهمڭ چوق صوغوغى و اوچ حزين غربتڭ تأثيرى و اوچ عصبى خستهلغڭ صيقينتيسى و بتون بتون يالڭزلق ايله قابلِ تحمّل اولميهجق چوق زحمتلره معروض اولديغم حالده، خالقمه حدسز شكر ايدرم كه، هر دردڭ أڭ قدسى درمانى اولان ايمانى؛ و ايمانِ بِالقدردن، قضايه رضا علاجنى إمداديمه گوندردى، تام صبر ايچنده شكر ايتديردى.
٭ ٭ ٭
— 16 —
عزيز و صدّيق و خالص قارداشلرم!
ربِّ رحيممه حدسز شكر اولسون كه؛ سزڭ گبيلرى رسالة النوره صاحب و ناشر و محافظ خلق ايتمش، بنم گبى عاجز بر بيچارهنڭ ضعيف اوموزندهكى آغير يوكى چوق خفيفلشديرمش.
قارداشلرم! بو دفعه اوچ مكتوبڭزده بردن اوچ خلوصى، اوچ صبرى، اوچ حقّى گبى قيمتدار طوقوز قارداش گوردم. حپسده، عبد الرحمانڭ پدرى يرنده بنم ألبسهلريمى يامالايان حقّينڭ جدّى و حقيقتلى اخوّتنى و طلبهلگنى، تخمينمدن داها ايلرى ترقّى ايتديگنى بيلدم، چوق مسرور اولدم.
صبرى قارداش! بنى صاران و باغلايان آغير قيدلره أهمّيت ويرمييورسڭ. حالبوكه بورادهكى أوهاملى أهلِ دنيا بنم ايله پك فضله مشغول و علاقهداردرلر. حتّى.. حتّى.. حتّى... هر نه ايسه.
هم بنم حقّمده بيڭ درجه حدّمدن زياده حسنِ ظن ايله قيمت و مقام ويرمك، يالڭز رسالهِٔ النور نامنه و اونڭ خدمتى و قرآن ألماسلرينڭ دلّاللغى حسابنه قبول اولابيلير. يوقسه هيچ أندر هيچ اولان شخصم إعتباريله قبوله حقّم يوق. پارلاق و چاليشقان قلميله هم رسالة النورڭ، هم بزم خاطرهلريمزده چوق أهمّيتلى موقع طوتان و يرلشن حافظ توفيقڭ يازديغى آيت الكبرا رسالهسنى مناسب گورديگڭز زمانده گوندريرسڭز. طوقوز سنه يازيلريله مسرورانه اُنسيت ايدن گوزلرم، حسرتله او يازيلرى گورمك ايستهيور.
قيمتدار خلوصى و حقّى گبى قارداشلرم! حقّينڭ ديديگى گبى، صبرينڭ مكتوبلرينى عينًا اونلرڭ يرينه قبول اولمش؛ او جهتده خلوصى ايله مخابره كسيلمهمش، دوام ايدييور. حدسز شكر و حمد و ثنا اولسون كه؛ رسالة النور گيتدكجه پارلاق، خارقانه فتوحاتِ ايمانيه ياپار. كندى كندينه إن شاء اللّٰه هر گورنڭ قلبنده يرلشير، معنّدلرى صوصديرر. بر حفظِ غيبى آلتنده دشمنلرى شاشيرتمش، كور گوزلرى اونى گورمييور. ايزينى بولاماديغى حالده، پارلاق فعاليتنى مشاهده ايدييورلر. بو وقت پك زياده إحتياط لازم.
٭ ٭ ٭
— 17 —
عزيز، صدّيق، قيمتدار قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده متين، جدّى، چاليشقان آرقداشلرم!
يڭى بر مدارِ كرامت و عنايت و سُرور اولان مكتوبڭزى آلدم. و رسالة النوره عائد بر إكرام و عنايتِ إلٰهيهيى گوستردى. شويله كه:
بوندن درت بش گون أوّل، شدّتلى بر تحرّى ايله منزلم تفتيش ايديلدى. هر طرفه باقدقلرى حالده حفظِ إلٰهى ايله بزى محزون ايدهجك بر شى بولاماديلر. يالڭز إقتصاد، خستهلر، إستعاذه گبى آلتى يدى رسالهيى ضررسز بولديلر. صوڭره ده خسروڭ أذان مسئلهسى گبى مصادره قاعدهلرينه تام مخالف اولارق نقصانسز إعاده ايتديلر. بن او حادثهدن سزه أنديشه ايدوب، طاغدن دونركن عبد المجيد، صبرى، خسرو، حافظ على ايله برابر قونوشمق، عجبا سزه ده بر تعرّض وار مى دييه صورمق ايستدم. و لسانله باغيردم، گلدم. بردن أمين قپويى آچدى، درديڭزڭ مبارك مكتوبلريڭزى ويردى. هر ايكيمز بو إكرام و تحرّيدهكى كرامتِ حفظيهيى و خسروڭ خلافِ مأمول اويله بر إستدعا، اويله بر نتيجه ويرمهسندهكى عنايتِ ربّانيهيه عين زمانده موافق گوردك و رسالة النور هر وقت عنايته مظهردر دييه شكر ايتدك.
عزيز قارداشلرم! فهرست بقيهسنڭ تأليفى سزه حواله ايديلمشدى، تقسيم الأعمال طرزنده ياپسهڭز ايى اولور.
ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه، قلملريڭزڭ مكمّل چاليشمالرى دوام ايتمكله برابر تزايد ايتمهلرى و خصوصًا صاوده بردن چوغالمهسى... حاجى حافظه و كوينه بيڭ بارك اللّٰه، بزى فوق العاده مسرور ايتدى. و خسروڭ توافقلى يازيلرى، خصوصًا يالديزلى معجزاتِ أحمديه (عصم) نسخهسى و بيوك و كوچك عليلرڭ رسالهلرى بورالرده طاتلى هم چوق فتوحاتى وار. إن شاء اللّٰه او مبارك قلملرڭ داها چوق فتوحاتى اولاجق و گورهجگز.
٭ ٭ ٭
— 18 —
عزيز، قيمتدار، صادق و ثباتكار قارداشلرم!
فهرستهيى تقسيم الأعمال طرزنده متساند هيئتڭزڭ شخصِ معنويسنه توديعڭز چوق گوزلدر. تام و دائمى بر استاد بولدڭز. او معنوى استاد، بو عاجز قارداشڭزدن چوق يوكسكدر؛ داها بڭا إحتياج بيراقمهيور.
صبرى قارداش! سنڭ رؤياڭ مباركدر و معنيداردر. إن شاء اللّٰه زمان اونى تعبير ايدهجك.
قارداشلرم! سزڭ خاطريڭز و عسكرلگڭز أنديشهسى ايچون حادثاتِ زمانه باقدم؛ قلبمه بويله گلدى: منفى أساساته بنا ايديلن و قارون گبى اِنَّمَا اُوتِيتُهُ عَلٰى عِلْمٍ دييوب، إحسانِ ربّانى اولديغنى بيلمهيوب شكر ايتمهين و مادّيون فكريله شركه دوشن و سيّئاتى حسناتنه غالب گلن شو مدنيتِ آوروپائيه اويله بر سماوى توقات يدى كه؛ يوزر سنهلك ترقّيسنڭ محصولنى ياقدى، تخريب ايدوب يانغينه ويردى.
آوروپا ظالم حكومتلرى ظلملريله و ثَوْر معاهدهسيله عالمِ إسلامه و مركزِ خلافته ايتدكلرى إهانته مقابل اويله بر مغلوبيت طوقاتنى ييديلر كه؛ دنياده دخى بر جهنّمه گيروب چيقهمييورلر، عذابده چيرپينييورلر.
أوت بو مغلوبيت، عينًا زلزله گبى، إهانتڭ جزاسيدر. بوراده چوق ذاتلر قطعيًا حكم ايدييورلر كه: رسالة النورڭ ايكى مركزِ إنتشارى اولان إسپارطه و قسطمونى ولايتلرى سائر يرلره نسبةً آفاتِ سماويهدن محفوظ قالدقلرينڭ سببى، رسالة النورڭ ويرديگى ايمانِ تحقيقى و قوّتِ إعتقاديهدر. چونكه بويله آفاتلر، ضعفِ ايماندن نشئت ايدن خطالرڭ نتيجهسيدر. حديثجه، صدقه بلايى دفع ايتديگى گبى، او قوّهِٔ ايمانيه دخى او آفاته قارشى درجهسيله مقابله ايدييور.
٭ ٭ ٭
— 19 —
عزيز و صدّيق و صادق و فداكار و وفادار قارداشلرم!
سزڭ بو دفعهكى معنوى و نورلى هديهڭز بنم نظرمده، جنّت الفردوسدن بر دستى آبِ كوثر هديهسى، عالمِ بقادن بزه گلمش گبى روحم إنشراح ايله طولدى، بتون دويغولرم سُرور ايله شكر ايتديلر. سزه اوزون بر مكتوب يازمق آرزو ايدييورم فقط زمان و حالم مساعده و موافقت ايتمديگندن قيصه كسمگه مجبور اولدم. يالڭز او هديهلرڭ خصوصى صاحبلرينه "ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه، وَفَّقَكُمُ اللّٰه، أَسْعَدَكُمُ اللّٰه" ديرم.
بِالخاصّه يگرمى يدنجى مكتوبڭ مدرسهسنده متحسّرانه مشتاق بولنديغم قارداشلرمله ماضىيه گيدوب تكرار گوروشدم و مكرّرًا آيرى آيرى گوروشويورم.
اوتوز برنجى آيتڭ برنجى مقدّمهسى اولان وَ اِنْ كُنْتُمْ مَرْضٰى جملهسى، بيڭ بشيوز (١٥٠٠) كسور اولان مقامِ جفريسيله؛ أهلِ ضلالت طرفندن آشيلانان معنوى خستهلقلرڭ قسمِ أعظمى، رسالة النورڭ قرآنى علاجلريله إزاله ايديلهبيلير دييه إشارت ايتمكله برابر؛ مع التأسّف ايكى يوز سنه قدر دنيانڭ عمرى باقى قالمشسه، بر فرقهِٔ ضالّه دخى دوام ايدهجگنه ايما ايدييور.
فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا
جملهسى، معناىِ إشاريسنده، ايكنجى أمارهنڭ برنجى نقطهسنده "س" حرفى "ص" حرفنڭ آلتنده گيزلنمسى و "ص" گورونمهسنڭ ايكى سببى وار:
بريسى:سعيد تام طوپراق گبى محويت و تركِ أنانيت و تواضعِ مطلقده بولونمق شرطدر؛ تا كه رسالة النورى بولانديرماسين، تأثيرينى قيرماسين.
ايكنجيسى:شيمديكى باتاقلغه و معنوى طاعونه سقوطڭ سببى ايسه، ترقّى فكرندن نشئت ايتديگى جهتله، اونلرڭ خطالرينى گوستروب؛ صعود و ترقّى، مسلمان ايچون آنجق إسلاميتده و ايمانلى اولمقده اولديغنه إشارت ايتمكدر.
٭ ٭ ٭
— 20 —
قارداشلرم! بوگونلرده برى رسالة النور طلبهلرينه، ديگرى بڭا عائد ايكى مسئله إخطار ايديلدى. أهمّيتنه بناءً يازييورم:
برنجى مسئله:برنجى شعاعده ايكى اوچ آيتڭ إشاراتنده، رسالة النورڭ صادق طلبهلرى ايمانله قبره گيرهجكلرينه و أهلِ جنّت اولاجقلرينه دائر قدسى بر مژده و قوّتلى بر بشارت بولونديغى گوستريلمشدر. فقط بو پك بيوك مسئلهيه و چوق قيمتدار إشارته تام قوّت ويرهجك بر دليل ايستر دييه بكلردم. چوقدن بَرى منتظردم. ِللّٰه الحمد ايكى أماره بردن قلبمه گلدى:
برنجى أماره:ايمانِ تحقيقى علم اليقيندن حقّ اليقينه ياقينلاشدقجه داها سلب ايديلميهجگنه أهلِ كشف و تحقيق حكم ايتمشلر و ديمشلر كه: سكرات وقتنده شيطان وسوسهسيله آنجق عقله شبههلر ويروب تردّده دوشورهبيلير. بو نوع ايمانِ تحقيقى ايسه يالڭز عقلده طورمييور. بلكه هم قلبه، هم روحه، هم سرّه، هم اويله لطائفه سرايت ايدييور، كوكلهشييور كه، شيطانڭ ألى او يرلره يتيشهميور؛ اويلهلرڭ ايمانى زوالدن محفوظ قالييور. بو ايمانِ تحقيقينڭ وصولنه وسيله اولان بر يولى، ولايتِ كامله ايله كشف و شهود ايله حقيقته يتيشمكدر. بو يول أخصِّ خواصّه مخصوصدر، ايمانِ شهوديدر.
ايكنجى يول:ايمانِ بِالغيب جهتنده سرِّ وحيڭ فيضيله برهانى و قرآنى بر طرزده، عقل و قلبڭ إمتزاجيله حقّ اليقين درجهسنده بر قوّت ايله، ضرورت و بداهت درجهسنه گلن بر علم اليقين ايله حقائقِ ايمانيهيى تصديق ايتمكدر. بو ايكنجى يول؛ رسالة النورڭ أساسى، مايهسى، تملى، روحى، حقيقتى اولديغنى خاص طلبهلرى گورويورلر. باشقهلر دخى إنصافله باقسه، رسالة النور حقائقِ ايمانيهيه مخالف اولان يوللرى غيرِ ممكن و محال و ممتنع درجهسنده گوسترديگنى گورهجكلر.
ايكنجى أماره:رسالة النورڭ صادق شاكردلرى، حسنِ عاقبتلرينه و ايمانِ كامل قزانمالرينه او درجه كثرتلى و مقبول و صميمى دعالر اولويور كه، او دعالرڭ ايچنده هيچ برى قبول اولمامسنه عقل إمكان ويرهميور.
— 21 —
أزجمله:رسالة النورڭ بر خادمى و بر تك شاكردى، يگرمى درت ساعتده، رسالة النور طلبهلرينڭ حسنِ عاقبتلرينه و سعادتِ أبديهيه مظهر اولمالرينه، يوز دفعه رسالة النور طلبهلرينه ايتديگى دعالرى ايچنده هيچ اولمازسه يگرمى اوتوز دفعه سلامتِ ايمانلرينه و خصوصى حسنِ عاقبتلرينه و ايمانله قبره گيرمهلرينه عين دعايى أڭ زياده قبوله مدار اولان شرائط ايچنده ايدييور.
هم رسالة النورڭ طلبهلرى بو زمانده هر جهتدن زياده هجومه معروض ايمان خصوصنده بربرينه سلامتِ ايمان حقّندهكى صميمى، معصوم لسانلريله دعالرينڭ يكونى اويله بر قوّتدهدر كه، رحمت و حكمت اونڭ ردّينه مساعده ايتمزلر. فرضا مجموعى إعتباريله ردّ ايديلسه، تك بر دانه اونلرڭ ايچنده قبول اولونسه، ينه هر برى سلامتِ ايمان ايله قبره گيرهجگنه كافى گلييور. چونكه هر بر دعا عمومه باقار.
ايكنجى مسئله:يگرمى سنه أوّل طبع ايديلن سنوحات رسالهسنده، حقيقتلى بر رؤياده عالمِ إسلامڭ مقدّراتنى مشورت ايدن روحانى بر مجلس طرفندن، بو عصرڭ حسابنه أسكى سعيددن صوردقلرى سؤاله قارشى ويرديگى جوابڭ بر پارچهسى شيمديلك تظاهر ايتمشدر. او زمان، او معنوى مجلس ديمش كه: "بو آلمان مغلوبيتيله نتيجهلهنن بو حربده، عثمانلى دولتنڭ مغلوبيتنڭ حكمتى نهدر؟"
جوابًا أسكى سعيد ديمش كه: أگر غالب اولسه ايدك، مدنيت خاطرى ايچون چوق مقدّساتى فدا ايدهجكدك. (ناصلكه يدى سنه صوڭره ايديلدى.) و مدنيت ناميله عالمِ إسلام خصوصًا حرمينِ شريفَيْن گبى مواقعِ مباركهيه آناطوليده تطبيق ايديلن رژيم قولايلقله، جبرًا تشميل و تطبيق ايديلهجكدى. عنايتِ إلٰهيه ايله اونلرڭ محافظهسى ايچون، قدر مغلوبيتمزه فتوا ويردى.
عينًا بو جوابدن يگرمى سنه صوڭره، ينه گيجهده: "بى طرف قالوب، گيدن ملكنى گرى آلمقله برابر، مصر و هندى ده قورتارهرق، بزمله إتّحاده گتيرمك، سياستِ عالمجه أڭ بيوك مظفّريت قزانمق واركن؛ شبههلى، دغدغهلى، فائدهسز بر دشمنه (إنگليز) طرفدارلق گوسترمك ايله مضاعف بر صورتده و ضررلى بر يولى ترجيح ايتمك،
— 22 —
بويله ذكى، بلكه داهى إنسانلرڭ نظرنده صاقلى قالماسنڭ حكمتى نهدر؟" دييه سؤال بندن اولدى.
گلن جواب معنوى جانبدن گلدى. بڭا دينلدى كه: "سن، يگرمى سنه أوّل معنوى سؤاله ويرديگڭ جواب، سنڭ بو سؤالنه عين جوابدر. يعنى: أگر غالب طرف إلتزام ايديلسه ايدى، ينه ميمسز مدنيت نامنه غالبانه ممانعت گورميهجك بر طرزده بو رژيمى عالمِ إسلامه، مواقعِ مباركهيه تشميل و تطبيق ايديلهجكدى. اوچ يوز أللى ميليون إسلامڭ سلامتى ايچون بو ظاهر ياڭليشى گورمديلر، كور گبى حركت ايتديلر."
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم!
سزلرڭ بو بايرام معنوى هديهڭز، بايراممى اويله بر تبريك ايتدى كه، بيڭلر كدرم اولسيدى سيلهردى. بيڭ بارك اللّٰه. بويله بر زمانده بويله إخلاصلى صداقت، لِوجه اللّٰه اخوّت و فى سبيل اللّٰه معاونت آنجق عالى همّت صدّيقينلرده بولونور. خالقِ ذو الجلاله حدسز حمد و شكر اولسون كه، سزڭ گبيلرى قرآنِ حكيمه خادم و رسالهِٔ النوره شاكرد أيلهمش.
٭ ٭ ٭
خسرو قارداش!سنڭ، عموم قارداشلرڭ نامنه بايرام تبريكى حسابنه باشده قرآنڭ باشدهكى چوق شيرين و گوزل جزءلرى اولارق مكتوباتڭ قسمِ أعظمنى هديه ايتمكلگڭز، بيڭ تبريك حكمنده اولدى. بيڭ بارك اللّٰه.
— 23 —
كوچك على قارداشم! سنڭ، بيوك معنوى هديهڭ بنى جدًّا چوق شاشيرتدى، چوق متحيّر ايتدى. او مكمّل يازيلر، بيوك علينڭ، يوقسه كوچك علينڭ مى بيلهمدم. بنم ايچون يڭيدن دنيايه بر عبد الرحمان، بر لطفى گلمش گبى، بيوك حافظ علينڭ سيستمنده بر قهرمان يارديمجى و ايكى مبارك و خالص و قيمتدار مصطفىلرڭ ألنده بر ألماس قيلنج، بورانڭ فتحنده بنم گبى بر عاجزڭ معاونتنه قوشويور گوردم. ما شاء اللّٰه، بيوك حافظ علينڭ نورانى و بيوك فابريقهسى قلهاوڭنى ده ايچنه آلمش گبى؛ عين قلم، عين طرز، عين إقتدار گوسترمشسڭ. رسالهِٔ النورڭ تام قامتنه ياقيشهجق نقشلرله مرصّع ألبسه گيديرمشسڭز.
٭ ٭ ٭
عزيز صدّيق قارداشلرم!
بايرامڭزى تبريك و خدمتڭزى تقدير و موفّقيتڭزه دعا ايدهرك خالقِ رحيمه حدسز شكر ايدرم كه؛ سزلر گبى ثباتكار و فداكار قارداشلرى رسالة النوره صاحب و ناشر ياپمش. بن سزلرى دوشوندكجه، روحم إنشراح و قلبم فرحلرله طولار. داها دنيادن گيتمك بنم ايچون مدارِ تأسّف اولاماز. سزلر قالدقجه بن ياشايورم دييه موته دوستانه باقيورم، أجلمى تلاشسز بكلهيورم. اللّٰه سزدن أبدًا راضى اولسون. آمين، آمين، آمين.
٭ ٭ ٭
قارداشلرم! سزه لطيف بر حكايه:
بر زمان بارلاده بر ذات، آغاجدن بر قوطوده جويزلى بر طاتلى بڭا گوندرمشدى. مقابلنى ويرديگم او بر بچوق كيلو لقمهلردن هر گون آلتيشر دانه بن كندم يردم و بعضًا او قدر و داها زياده باشقهلره تبرّك اولارق ويرردم. صدّيق سليمان بو حادثهيى بلكه تخطّر ايدر. بر آيدن زياده دوام ايتدى. صوڭره مرحوم غالب بك ايله حساب ايتدك، اونڭ
— 24 —
بش آلتى مِثلى بركت، ايچنده اولديغنه قناعتمز گلدى. بن او وقت ديدم: "بو ذاتده أهمّيتلى بر بركت، بر إخلاص وار." شيمدى تخمين و تخطّر ايدييورم كه، او ذات حاجى حافظ ايمش. او عجيب بركتڭ شيمدى سرّى چيقمش.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
نور فابريقهسنڭ صاحبى حافظ علينڭ و مباركلرڭ كويلرى اورتهسنده، دعاده صاو كويى موقع آلمش. تام بر سنهدر أحيا يوزندن أموات دخى حصّه آلييورلر.
رسالة النورڭ خدمتنده أكثر شاكردلرى برر نوع كرامت و إكرامِ إلٰهى حسّ ايتدكلرى گبى؛ بو عاجز قارداشڭز چوق محتاج اولديغى ايچون، چوق نوعلرينى و چشيدلرينى حسّ ايدييور. و بو صرهلرده بو حواليدهكى شاكردلر، يمينله إعتراف ايدييورلر كه: بز نورڭ خدمتنده چاليشدقجه هم معيشتجه، هم إستراحتِ قلبجه بر گنيشلك، بر فرح ظاهر بر صورتده حسّ ايدييورز. بن كندمجه او قدر حسّ ايدييورم كه، نفس و شيطانم دخى او بداهته قارشى حيرت ايدهرك صوصديلر.
بيليڭز كه؛ بر سنهدن زيادهدر، بن دعاده، رسالة النورڭ شاكردلرينڭ رسالهلرله علاقهدار اولان أزواج و أولاد و والدينلرينى دخى داخل ايدييورم. بونڭ بر سببى؛ باشده صبرى اولارق، اوراده بوراده بعض ذاتلر، چولوق و چوجقلرى ايله دائرهيه گيرمهلريدر.
عدالتِ إلٰهيه، إسلاميته إهانت ايدن ميمسز مدنيته اويله بر عذابِ معنوى ويرمش كه، بدويلگڭ و وحشيلگڭ درجهسندن چوق آشاغىيه دوشورتمش. آوروپانڭ و إنگليزڭ يوز سنه أذواقِ مدنيهسنى و ترقّى و تسلّط و حاكميتڭ لذّتلرينى هيچه اينديرن متمادى قورقو و دهشت و تلاش و بحران ياغديران بومبالرى باشلرينه مسلّط ايتمش. ايشته بويله بر زمانده أڭ لزوملى، أڭ أهمّيتلى، أڭ برنجى وظيفه ايمانى قورتارمق اولديغندن؛ بو زمانه و بو سنهيه باقان بشارتِ قرآنيه و
فَضْلًا كَبِيرًا ٭ فَضْلُ اللّٰهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشَاءُ
آيتلرڭ مژدهسى أڭ بيوك بر فتوحات صورتنده رسالة النورڭ معنوى فتوحاتِ ايمانيهسنى گوسترييور.
— 25 —
أوت بر آدمڭ ايمانى، أبدى و دنيا قدر بر ملكِ باقينڭ آناختارى و نوريدر. اويله ايسه، ايمانى تهلكهيه معروض هر آدمه، بتون كُرهِٔ أرضڭ سلطنتندن داها فائدهلى بر سلطنت، بر فتوحات قزانديران رسالة النور؛ ألبته بو آيتلرڭ، بو عصرده، بو بشارتلرينڭ قصدى بر مدارِ نظرلريدر.
نور و گل فابريقهلرينڭ خدمه و صاحبلرى، إنسانڭ باشنده ايكى گوز گبيدر؛ ظاهرًا ايكيدر، فقط بر گورورلر. أحول (شاشى) گوزلى ايكى گورور. ِللّٰه الحمد بو ايكى جريانِ نورانى كمالِ إتّحاددهدرلر.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ دَقَائِقِ الْفِرَاقِ
عزيز، مبارك، صدّيق، صادق، روحم، جانم قارداشلرم!
سزڭ بنى چوق مسرور ايدن صوڭ مكتوبڭزه إسپارطه يوليله جواب ويرمديگمڭ سببى؛ بنم، إسپارطه مركزيله اولان مناسبتمه بوراجه چوق دقّت ايديلمسيدر. هم اوتهكى يولده سزه گلنجهيه قدر، رسالة النورڭ متعدّد مركزلرينڭ إستفادهسيدر.
خسرو قارداش! صوڭ مكتوبمده ديمشم: خسرولرڭ والدهلرى سببيت ويرديلر كه؛ بر سنهدن زياده بر وقتدن بَرى بتون طلبهلرڭ پدر و والدهلرى دعايه داخل اولمشلر. صاقين ياڭليش ظن ايتمهيڭز. سنڭ والدهڭ گبى، اون سنهدن بَرى رسالة النورڭ خاص شاكردلرينڭ دائرهسنده بولنان اوراده چوق آخرت همشيرهلرم وار. اونلر، يڭيدن باشقهلرينڭ دعايه داخل اولمالرينه سبب اولمشلر ديمكدر.
سزه رسالة النورڭ كرامتنڭ بو حواليده ظهور ايدن چوق ترشّحاتندن بر ايكى حادثه بيان ايدييورم:
— 26 —
بريسى:خطيب محمد (رحمة اللّٰه عليه) نامنده جدّى بر إختيار طلبه، إختيارلر رسالهسنى يازييوردى. تا اونبرنجى رجانڭ آخرلرنده و مرحوم عبد الرحمانڭ وفاتنڭ تام مقابلنده، قلمى "لَا إِلٰهَ إلَّا هُوَ" يازوب و لسانى دخى "لَا إِلٰهَ إلَّا اللّٰهُ" دييهرك حسنِ خاتمهنڭ خاتميله صحيفهِٔ حياتنى مهرلهيوب، رسالة النور طلبهلرينڭ ايمانله قبره گيرهجكلرينه دائر اولان إشارى بشارتِ قرآنيهيى وفاتيله إمضا ايتمش. (رحمة اللّٰه عليه رحمةً واسعةً.)
ايكنجيسى:سزڭ تأليفڭز اولان فهرستهنڭ تصحيحنده، بر مستنسخڭ نقصان بيراقديغى بر صحيفهيى، تحسينه ديدم: "ياز!" او ده يازمغه باشلادى. سيم سياه بر مركّبدن و تميز قلم ايله بردن يازديغڭز ايكنجى جلد فهرستهنڭ مقبوليتنه حجّت اولارق او سياه مركّب گوزل بر قيرمزى صورتنى آلدى. تا ياريم صحيفه قدر بو غريب حادثهيه تعجّب ايدوب باقاركن، او مركّب سيم سياهه دوندى. صحيفهنڭ اوتهكى ياريسى، عين قلم، عين حقّه تام سياه يازيلدى. بر زمان بارلاده، باغلردهكى كوشكده، شاملى، مسعود و سليمانڭ مشاهدهسيله عين حادثهيى باشقه شكلده گوردك. شويله كه:
بن، سهومهديگم ايچون سياه بر مركّبى قسمًا دوكدم؛ بردن متباقيسى چوق بگنديگم گوزل بر قيرمزىيه تحوّل ايتدى. رسالة النورڭ كاتبلرينى شوقلنديردى. گوزمزه سلسلهِٔ كرامتڭ بر اوجنى و بر ترشّحنى گوستردى.
٭ ٭ ٭
آخرت قارداشلريمه مهم بر إخطار "ايكى مادّه"در:
برنجيسى:رسالهِٔ النوره إنتساب ايدن ذاتڭ أڭ أهمّيتلى وظيفهسى، اونى يازمق ويا يازديرمقدر و إنتشارينه يارديم ايتمكدر. اونى يازان ويا يازديران، رسالهِٔ النور طلبهسى عنواننى آلير. و او عنوان آلتنده، هر يگرمى درت ساعتده بنم لسانمله بلكه يوز دفعه، بعضًا داها زياده خيرلى دعالرمده و معنوى قزانجلرمده حصّهدار اولمقله برابر؛ بنم
— 27 —
گبى دعا ايدن قيمتدار بيڭلر قارداشلرڭ و رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ دعالرينه و قزانجلرينه دخى حصّهدار اولور.
هم درت وجهله درت نوع عبادتِ مقبوله حكمنده بولنان كتابتنده هم ايماننى قوّتلنديرمك، هم باشقهلرينڭ ايمانلرينى تهلكهدن قورتارمسنه چاليشمق، هم حديثڭ حكميله، بر ساعت تفكّر بعضًا بر سنه قدر بر عبادت حكمنه گچن تفكّرِ ايمانىيى ألده ايتمك و ايتديرمك، هم حسنِ خطّى اولميان و وضعيتى چوق آغير بولنان استادينه يارديم ايتمكله حسناتنه إشتراك ايتمك گبى چوق فائدهلرى ألده ايدهبيلير. بن، قَسَمله تأمين ايدرم كه؛ بر كوچك رسالهيى كندينه بيلهرك يازان آدم، بڭا بيوك بر هديه حكمنه گچر؛ بلكه هر بر صحيفهسى بر اوقّه شكر قدر بنى ممنون ايدر.
ايكنجى مادّه:مع التأسّف رسالهِٔ النورڭ ايمانسز و أمانسز جنّ و إنس دشمنلرى، اونڭ چليك گبى متين قلعهلرينه و ألماس قيلنج گبى قوّتلى حجّتلرينه مقابله ايدهمدكلرندن، چوق گيزلى دسيسهلر و خفى واسطهلر ايله؛ خبرلرى اولمادن يازانلرڭ شوقلرينى قيرمق و فتور ويرمك و يازيدن واز گچيرمك جهتنده شيطانجهسنه هجوم ايدوب ضربه وورييورلر. خصوصًا بوراده إحتياج پك چوق و يازيجيلر چوق آز و دشمنلر چوق دقّتلى، قسمًا طلبهلر مقاومتسز اولديغندن؛ بو مملكتى او نورلردن بر درجه محروم ايدييور.
بنمله حقيقت مشربنده صحبت ايتمك و گوروشمك ايستهين آدم، هانگى رسالهيى آچسه؛ بنمله دگل، خادمِ قرآن اولان استاديله گوروشور و حقائقِ ايمانيهدن ذوقله بر درس آلابيلير.
معنوى بر إخطار ايله، بر ايكى اينجه مسئلهيى سزه يازييورم:
برنجيسى:گچن رمضانِ شريفده، أهلِ سنّتڭ سلامت و نجاتى ايچون ايديلن پك چوق دعالرڭ شيمديلك آشكاره قبوللرى گورونمهمسنه خصوصى ايكى سبب إخطار ايديلدى:
— 28 —
برنجيسى:بو عصرڭ عجيب بر خاصّهسيدر. (حاشيه): يعنى ألماسى ألماس بيلديگى حالده، جامى اوڭا ترجيح ايدر. بو عصردهكى أهلِ إسلامڭ فوق العاده صافدرونلغى و دهشتلى جانيلرى ده عالى جنابانه عفو ايتمهسى؛ و بر تك حسنهيى و بيڭلر سيّئاتى ايشلهين و بيڭلر معنوى و مادّى حقوقِ عبادى محو ايدن آدمدن بر تك حسنهيى گورسه، اوڭا بر نوع طرفدار چيقماسيدر. بو صورتله أقلِّ قليل اولان أهلِ ضلالت و طغيان؛ صافدل طرفدار ايله أكثريت تشكيل ايدهرك، أكثريتڭ خطاسنه ترتّب ايدن مصيبتِ عامّهنڭ دوامنه و إدامهسنه بلكه تشديدينه قدرِ إلٰهيهيه فتوا ويررلر؛ بز بوڭا مستحقز ديرلر. أوت ألماسى بيلديگى (آخرت و ايمان گبى) حالده، يالڭز ضرورتِ قطعيه صورتنده شيشهيى (دنيا و مال گبى) اوڭا ترجيح ايتمك رخصتِ شرعيه وار. يوقسه كوچك بر إحتياجله ويا هوس ايله ويا طمع و خفيف بر قورقو ايله ترجيح ايديلسه؛ أبلهانه بر جهالت و خسارتدر، طوقاته مستحق ايدر. هم عالى جنابانه عفو ايتمك ايسه، يالڭز كندينه قارشى جنايتنى عفو ايدهبيلير. كندى حقّندن واز گچسه حقّى وار؛ يوقسه باشقهلرينڭ حقوقنى چيگنهين جانيلره عفوكارانه باقمغه حقّى يوقدر، ظلمه شريك اولور.
ايكنجى سبب:يازمغه إذن اولماديغندن يازيلمادى.
ايكنجى مسئله:
قارداشلرم! أسكيشهر حپسخانهسنده، آخر زمانڭ حادثاتى حقّنده گلن روايتلرڭ تأويللرى مطابق و طوغرى چقدقلرى حالده، أهلِ علم و أهلِ ايمان اونلرى بيلمهملرينڭ و گورمهملرينڭ سرّينى و حكمتنى بيان ايتمك نيتيله باشلادم؛ بر ايكى صحيفه يازدم، پرده قپاندى، گرى قالدى.
بو بش سنهده، بش آلتى دفعه عين مسئلهيه متوجّه اولوب موفّق اولامييوردم. يالڭز او مسئلهنڭ تفرّعاتندن بڭا عائد بر حادثهيى بيان ايتمك إخطار ايديلدى. شويله كه:
— 29 —
حرّيتڭ بدايتنده، رسالهِٔ النوردن چوق أوّل، قوّتلى بر اُميد و إعتقاد ايله، أهلِ ايمانڭ مأيوسيتلرينى إزاله ايچون، "إستقبالده بر ايشيق وار، بر نور گورويورم" دييه مژدهلر ويرييوردم. حتّى حرّيتدن أوّل ده طلبهلريمه بشارت ايدردم. تاريخچهِٔ حياتمده مرحوم عبد الرحمانڭ يازديغى گبى، سنوحات مثللو رسالهلرده دخى "بن بر ايشيق گورويورم" دييه دهشتلى حادثاته قارشى او اُميد ايله طيانوب مقابله ايدردم. بن ده هركس گبى او ايشيغى سياست عالمنده و حياتِ إجتماعيهِٔ إسلاميهده و چوق گنيش بر دائرهده تصوّر ايدردم. حالبوكه حادثاتِ عالم بنى او غيبى إخبارده و بشارتده بر درجه تكذيب ايدوب اميديمى قيراردى.
بردن بر إخطارِ غيبى ايله قطعى قناعت ويرهجك بر صورتده قلبمه گلدى. دينلدى كه: "جدّى بر علاقه ايله سنڭ أسكيدن بَرى تكرار ايتديگڭ "بر ايشيق وار، بر نور گورهجگز" دييه مژدهلرڭ تأويلى و تفسيرى و تعبيرى، سزڭ حقّڭزده بلكه ايمان جهتيله عالمِ إسلام حقّنده دخى أڭ أهمّيتليسى، رسالهِٔ النوردر. بو ايشيقدر، سنى شدّتله علاقهدار ايتمشدى. و بو نوردر كه، أسكيده ده تخيّل و تخمينڭ ايله گنيش دائرهده بلكه سياست عالمنده گلهجك مسعودانه و ديندارانه حالتلرڭ و وضعيتلرڭ مقدّمهسى و مژدهجيسى ايكن، بو معجّل ايشيغى او مؤجّل سعادت تصوّر ايدهرك، أسكى زمانده سياست قپوسيله اونى آرايوردڭ.
أوت اوتوز سنه أوّل بر حسِّ قبل الوقوع ايله حسّ ايتدڭ. فقط ناصل قيرمزى بر پرده ايله سياه بر يره باقيلسه، قارهيى قيرمزى گورور. سن دخى طوغرى گوردڭ، فقط ياڭليش تطبيق ايتدڭ. سياست جاذبهسى سنى آلداتدى."
٭ ٭ ٭
— 30 —
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ عُمْرِكُمْ فِى الدُّنْيَا وَاْلٰاخِرَةِ اٰمِينَ
عزيز، صدّيق قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده مقتدر، قوّتلى آرقداشلرم!
بو دفعه مأمولم فوقندهكى قلمڭزله معنوى هديهڭز إثبات ايتدى كه: إختيار، ضعيف، عاجز بر سعيد يرينه؛ گنج، قوى، إقتدارلى چوق سعيدلر سزلرده واردر. عين روح، عين إفاده، عين ايمان... حدسز شكر و ثنا اولسون كه؛ ربِّ رحيم سزلرى رسالة النوره حامى، ناشر، صاحب، شاكرد أيلهمش. بزلره پك چوق آغير مشكلات ايچنده قدسى خدمته موفّقيت إحسان ايتمش. زمان و زمين، سزلر ايله چوق مشتاق اولديغم اوزون قونوشمايى خوش گورمديگى ايچون قيصه كسوب، روح و جانمله هر بريڭزه بيڭلر سلام، ما شاء اللّٰه بارك اللّٰه ديرم.
بو مبارك شهورِ ثلاثهده دعاڭزه چوق محتاج قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
آخر زماندن خبر ويرن مهم بر حديث:
لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى ظَاهِرِينَ عَلَى الْحَقِّ حَتّٰى يَاْتِىَ اللّٰهُ بِاَمْرِهِ
رمضانِ شريفده اوننجى گونڭ ايكنجى ساعتنده بردن بو حديثِ شريف خاطريمه گلدى. بلكه رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ طائفهسى نه قدر دوام ايدهجگنى دوشونديگمه بناءً إخطار ايديلدى.
لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى
(شدّه صاييلير، تنوين صاييلماز) فقرهسنڭ مقامِ جفريسى بيڭ بشيوز قرق ايكى (١٥٤٢) ايدهرك نهايتِ دوامنه ايما ايدر.
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
— 31 —
ظَاهِرِينَ عَلَى الْحَقِّ
(شدّه صاييلير) فقرهسى دخى؛ مقامِ جفريسى بيڭ بشيوز آلتى (١٥٠٦) ايدوب، بو تاريخه قدر ظاهر و آشكارانه، بلكه غالبانه؛ صوڭره تا قرق ايكىيه قدر، گيزلى و مغلوبيت ايچنده وظيفهِٔ تنويريهسنه دوام ايدهجگنه رمزه ياقين ايما ايدر.
وَ الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ٭ لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
حَتّٰى يَاْتِىَ اللّٰهُ بِاَمْرِهِ
(شدّه صاييلير) فقرهسى دخى؛ مقامِ جفريسى بيڭ بشيوز قرق بش (١٥٤٥) اولوب، كافرڭ باشنده قيامت قوپماسنه ايما ايدر.
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
جاىِ دقّت و حيرتدر كه، اوچ فقره بِالإتّفاق بيڭ بش يوز (١٥٠٠) تاريخنى گوسترملريله برابر، تام تامنه معنيدار، معقول و حكمتلى بر صورتده بيڭ بشيوز آلتيدن تا قرق ايكىيه، تا قرق بشه قدر اوچ إنقلابِ عظيمڭ آيرى آيرى زمانلرينه تطابق و توافقلريدر. بو ايمالر گرچه يالڭز برر توافق اولديغندن دليل اولماز و قوّتلى دگل، فقط بردن إخطار ايديلمسى بڭا قناعت ويردى. هم قيامتڭ وقتنى قطعى طرزده كيمسه بيلمز؛ فقط بويله ايمالر ايله بر نوع قناعت، بر غالب إحتمال گلهبيلير. فاتحهده "صراطِ مستقيم" أصحابنڭ طائفهِٔ كبراسنى تعريف ايدن اَلَّذِينَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ فقرهسى، شدّهسز بيڭ بش يوز آلتى ويا يدى (١٥٠٦-١٥٠٧) ايدهرك تام تامنه ظَاهِرِينَ عَلَى الْحَقِّ فقرهسنڭ مقامنه توافقى و معناسنه تطابقى و شدّه صاييلسه لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى فقرهسنه اوچ معنيدار فرقله تام موافقتى و معنًا مطابقتى بو حديثڭ ايماسنى تأييد ايدوب رمز درجهسنه چيقارييور. و متعدّد آياتِ قرآنيهده "صراطِ مستقيم" كلمهسى، بر معناىِ رمزيله رسالة النوره معناجه و جفرجه ايما ايتمهسى رمزه ياقين بر ايما ايله؛ رسالة النور شاكردلرينڭ طائفهسى، آخر زمانده او طائفهِٔ كبراءِ أعظمڭ آخرلرنده بر حزبِ مقبول اولاجغنى إشارت ايدر دييه دفعةً بردن إخطار ايديلدى.
اَلْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ ٭ لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
٭ ٭ ٭
— 32 —
عزيز قارداشلرم!
بو ساعتده بن قرآن اوقوركن، رسالهِٔ النور ايله زياده علاقهدار اولان سورهِٔ إبراهيمده بر آيت بنى مشغول ايدركن، أمين سزه گوندرهجگى مكتوبى گتيردى و طار وقتمزده بو گنيش آيتڭ دڭزندن آنجق بر قطرهجك بو پارچهيه گيرهبيلدى. بر قاچ دقيقه ظرفنده يازدق، وقت بولامادق، قصوره باقمهيڭز.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ مَنْ تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَمَنْ فِيهِنَّ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ اَيَّامِ الْفِرَاقِ
عزيز، صدّيق، وفادار، ثباتكار قارداشلرم!
جنابِ حقّه يوز بيڭلر شكر و حمد اولسون؛ سزڭ گبى صادق، جدّى، فعّال ذاتلرى رسالهِٔ النورڭ أطرافنده طوپلايوب باغلامش؛ ايمان و قرآن خدمتنده قوّتلى و نورلى قلملرينى چاليشديرييور.
قارداشلرم! بو دفعه إرسالاتڭز او قدر بنى ممنون و منّتدار ايتدى كه؛ هر بر صحيفهسى بر قيمتدار هديه و گوزل بر مكتوب حكمنده گوروندى. حزنلريمى، غملريمى إزاله ايدوب و قلبمى سُرور و سوينج ايله طولديردى. جنابِ أرحم الراحمين اونلرڭ حروفلرى عددنجه سزه رحمت ايتسين و سزدن راضى اولسون.
حافظ على قارداشم! بر زمان بارلاده جمعه گيجهسنده دعا ايدركن، سنڭ آمين سسنى ايكى دفعه صريحًا ايشيتدم. آرقهمه باقدم. ديدم: "حافظ على نه وقت گلمش." ديديلر: "او بوراده يوقدر." بن شيمدى او واقعهدن دييهبيليرم كه؛ اوچ درت ساعت مسافهدن دعامه آميننى ايشيتديرمسى، اوتوز گونلك مسافهدن بورادهكى ضعيف دعوت و دعامه قوّتلى و تأثيرلى بر آمين حكمنده اولان يازيلرڭ إمداديمه يتيشمهسى چوق معنيدار بر توافقدر.
— 33 —
صدّيق صبرى! سنڭ جسمڭده (آياغڭده) قارداشلگمڭ سكّهسنى گورديگم زمان بر حسِّ قبل الوقوع ايله قلبمه گلدى: بو ذات مهم بر وقتده بڭا چوق أهمّيتلى بر قارداشلق ايدهجك. و موفّق اولدڭ، ياپدڭ. اللّٰه سندن أبدًا راضى اولسون.
عبد المجيده، بشنجى شعاعى خبر ويرمشدم، جواب گلمدى. بلكه إحتياطًا سكوت ايتديلر، گوندرمدم. سز، أوّلجه مخابره ايديڭز صوڭره گوندرهبيليرسڭز. أگر خستهلر رسالهسنى بڭا گوندررسهڭز، إختيارلر رسالهسى ده برابر اولسه داها ايى اولور. مكتوبڭزده سلام گوندرن وفادار قارداشلريمه بيڭلر سلام.
بوگونلرده، معنوى بر محاورهده بر سؤال و جوابى ديڭلهدم. سزه بر قيصه خلاصهسنى بيان ايدهيم:
برى ديدى:رسالهِٔ النورڭ ايمان و توحيد ايچون بيوك تحشيداتلرى و كلّى تجهيزاتلرى گيتدكجه چوغالييور. و أڭ معنّد بر دينسزى صوصديرمق ايچون يوزده بريسى كافى ايكن، نهدن بو درجه حرارتله داها يڭى تحشيدات ياپييور؟
اوڭا جوابًا ديديلر:
"رسالهِٔ النور، يالڭز بر جزئى تخريباتى، بر كوچك خانهيى تعمير ايتمييور. بلكه كلّى بر تخريباتى و إسلاميتى ايچنه آلان، طاغلر بيوكلگنده طاشلرى بولنان بر محيط قلعهيى تعمير ايدييور. و يالڭز خصوصى بر قلبى و خاص بر وجدانى إصلاحه چاليشمييور، بلكه بيڭ سنهدن بَرى تدارك و تراكم ايديلن مفسد آلَتلر ايله دهشتلى رخنهلهنن قلبِ عمومى و أفكارِ عامّهيى و عمومڭ باخصوص عوامِ مؤمنينڭ إستنادگاهلرى اولان إسلامى أساسلر و جريانلر و شعائرلر قيريلماسى ايله بوزولمغه يوز طوتان وجدانِ عمومىيى، قرآنڭ إعجازيله او گنيش يارهلرينى قرآنڭ و ايمانڭ علاجلرى ايله تداوى ايتمگه چاليشييور. ألبته بويله كلّى و دهشتلى رخنهلره و يارهلره، حقّ اليقين درجهسنده و طاغلر قوّتنده حجّتلر، جهازلر و بيڭ ترياق خاصيتنده مجرّب علاجلر، حدسز أدويهلر بولونمق گركدر كه؛ بو زمانده قرآنِ معجز البيانڭ إعجازِ معنويسندن
— 34 —
چيقان رسالهِٔ النور او وظيفهيى گورمكله برابر، ايمانڭ حدسز مرتبهلرنده ترقّيات و إنكشافاته مداردر." دييهرك اوزون بر مكالمه جريان ايتدى. بن ده تمامًا ايشيتدم، حدسز شكر ايتدم. قيصه كسييورم.
بو حادثه مناسبتيله ينه بوگونلرده خاطريمه گلن بر واقعهيى بيان ايدييورم:
بن نماز تسبيحاتنڭ آخرنده، اوتوز اوچ دفعه كلمهِٔ توحيدى ذكر ايدركن، بردن قلبمه گلدى كه: حديثِ شريفده "بعضًا بر ساعت تفكّر، بر سنه عبادت حكمنه گچر" رسالهِٔ النورده او ساعت وار؛ چاليش، او ساعتى بول، إخطار ايديلدى. عادتا إختيارسز بر صورتده، قرآنڭ آيت الكبراسنڭ ايكى تفسيرى اولان ايكى آيتِ كبرا رسالهلرندن ملخّص تفكّرى بر تكلّم، تام بر ساعت دوام ايتدى. باقدم؛ سزه گوندرديگم آيت الكبرا رسالهسنڭ برنجى مقامنڭ خلاصهسندن منتخب گوزل بر سرّينى خلاصه ايله، يگرمى طوقوزنجى لمعهِٔ عربيهدن مستخرج نورلى، طاتلى فقرهلردن تركّب ايدييور. بن، كمالِ لذّتله، هر گون تفكّرله اوقومغه باشلادم. بر قاچ گون صوڭره خاطريمه گلدى كه: مادام رسالهِٔ النور بو زمانڭ بر مرشديدر، طلبهلرينه بر وردِ أكبر اولابيلير دييه قلمه آلدم. و بتون رسالهلرڭ خصوصى منبعلرى، معدنلرى اولان بيڭدن زياده آياتِ قرآنيهيى، كندى قرآنمده أوّلجه إشارتلر قويوب بر حزبِ أعظمِ قرآنى ياپمق نيت ايتمشدم. شيمدى بو حزبِ أعظم و بو وردِ أكبر، رسالهِٔ النور منسوبلرينه بعض أيّامِ مباركهده اوقونماسى ايچون بر زمان سزه ده گوندرمك حقّڭز وار. إن شاء اللّٰه بر زمان صوڭره سزه گوندريلهجك. بعض كلمهلرينى ترجمه و بر قسم قيدلرينى تفهيم ايچون، وقت بولسهم غايت قيصه حاشيه گبى بر شيئى يازاجغم.
عموم قارداشلريمه و خدمتِ قرآنيهده بتون آرقداشلريمه حسرت و إشتياق ايله بيڭلر سلام.
دعالريڭزه محتاج
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 35 —
عزيز قارداشلرم!
سزلره هر گون برر اوزون مكتوب يازمق حقّڭز وار ايكن، مع التأسّف اوچ سنهدن بَرى سزه گوندرمك ايچون يازديغم بر مكتوب شيمدىيه قدر بكلهيور، أسكى ساقومڭ جيبنده طورييور. ديمك رسالهِٔ النور، أهلِ دنيا دينسزلرينه چوق دهشت ويرمش كه، دنيالرينه قاريشمديغم حالده بو تضييقاتى ياپييورلر. هر نه ايسه... هيچ اونوتامديغم ثباتكار جدّى قارداشلريمه، خصوصًا ايكنجى وطنم بارلادهكى وفادار صدّيقلره پك چوق سلام و دعا ايدرم.
بيڭلر حسرت و إشتياقله سزلرى دوشونن و هر يگرمى درت ساعتده بلكه يوز دفعه دعا ايله تخطّر ايدن و دعاڭزه محتاج اولان
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ
أى فداكار قارداشلرم!
سزڭ ايله درت بش كلمه قونوشاجغم:
برنجيسى:بو دفعهكى مكتوبڭزڭ ويرديگى شوق و سُرور ايله ديرم كه: بن، خدمتِ قرآنيهدهكى تام صداقت و غيرت و ثبات و متانتڭزى گوردكدن صوڭره تام بر إستراحتِ قلب ايله موتى و أجلى قبول ايدر، "آرقهمده سز وارسڭز، يتر" دييهرك دنيادن سرورله وداعه حاضرم.
ايكنجيسى:بوراده آيت الكبرانڭ برنجى تبييضى، عينًا بر سنه صوڭره، اورادهكى برنجى تبييض گبى، آيت الكبرانڭ نامنه توافقى وار. ايكى توافقڭ تطابقى، تصادفه
— 36 —
حوالهسى إمكانسز بر كيفيت اولمقله.. قلمى، ذوالفقار مثال ذاتڭ قلميله اوتوز اوچ كلمهِٔ توحيدڭ توافقندهكى غيبى إمضايى جدًّا تنوير و تصديق ايدر.
.........
دردنجيسى:بن، اوچ سنهدر بوراده هر شيدن تجريد ايديلدم. تحمّلسز تضييق آلتنده بولونديغمدن، سزڭ ايله مخابره ايدهمهدم. بوراده أمثالسز بر أوهام حكم ايدييور. ممكن اولديغى قدر، أشراط الساعت بورادن گوندريلديگنى ديمهيڭز. بلكه، اونڭ بر أثريدر، باشقه يردن ألمزه گچمش دييڭز.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ مَنْ تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَمَنْ فِيهِنَّ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز و وفادار و فداكار، صادق قارداشلرم!
بو دفعه چوق قيمتدار و فوق المأمول معنوى هديهڭزدن كوچوجك اوچ درت مسئله خاطره گلدى:
برنجيسى:اوچنجى كرامتِ عَلويهده، رسالهلرده يالڭز ايكى ذيل واردر ديمسى، رساله شكلنه گيرمش اولان ذيللره ذيل دييور. سائر ذيللر ايسه؛ خاتمهلر، علاوهلر، حاشيهلر حكمنده گورمشدر.
ايكنجيسى:ايكى آيت الكبرانڭ وردِ أكبرنده (خاطريمه گلمديگى حالده) أهمّيتلى قسملرينى يگرمنجى مكتوب ايله اوتوز ايكنجى سوز، بڭا إحتياج بيراقميهجق درجهده بيان و ترجمه ايتدكلرندن، نيت و وعد ايتديگم حالده ترجمهسنده إستخدام ايديلمدم.
— 37 —
اوچنجيسى:رسالهِٔ النورڭ بندن آيريلماسى و بن ده دائرهِٔ تنويريهسندن اوزاق دوشديگمدن، بو حوالى و أسكيشهر گبى سائر يرلرى ده اونڭ أهمّيتلى و لزوملى بر قسم حقيقتلرندن حصّهدار ايتمك ايچون، عنايتِ إلٰهيه، (يڭى يازيلييور گبى) تكرار ايله او قسم حقيقتلرڭ، فقط لطافتلى باشقه طرزلرده ايضاح ايديلمهلرنده عادتا إختيارم اولمادن بنى إستعمال ايتديگنى بيلدم، چوق شكر ايتدم.
بو دفعه هديهلريڭزه مقابل ألمدن گلسهيدى يالڭز مادّى فيآتنه گوره هر بر رسالهيه اون ليرا و يگرمى بشنجى سوزه يگرمى بش آلتون بلكه ألماس و يگرمى طوقوزنجى سوزه يگرمى طوقوز ياقوت ويرردم. اويله ايسه، ويرلمش گبى قبول ايديڭز. أوت توافقده موفّقيتلى اولان قلمِ عَلوى، كرامتِ عَلويهيه گوزه گورونور گوزل بر دليل گوسترمش. يوز بيڭ ما شاء اللّٰه. خسروڭ چوق شيرين و فوق العاده يازديغى خستهلر لمعهسى ايله أسماءِ ستّه لمعهسى، بنم نظرمده ألماسله يالديزلى يازيلان و اونلر قدر اوزون ايكى مكتوبِ صداقت مدار حكمنده بڭا گوروندى؛ رسالهِٔ النوره چوق أهمّيتلى خدمتلرينى گوز ياشيله خاطرلاتدى و فردوسى هديهڭزدهكى رسالهلرڭ حرفلرى عددنجه، جنابِ أرحم الراحمين سزلره رحمت، بركت، سعادت إحسان أيلهسين. آمين.
يورولماز و اوصانماز جدّى، صميمى حافظ على قارداش! توافقده موفّقيتلى قلمڭ ايله يازيلان إعجازِ قرآنڭ آخرنده سنڭ حقّنده
اَللّٰهُمَّ وَفِّقْهُ فِى خِدْمَةِ الْقُرْاٰنِ وَ الْاِيمَانِ
اولان دعا، بو دفعه شبههم قالمادى كه، تام قبول اولمش.
عموم قارداشلره برر برر سلام.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 38 —
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفِ رَسَائِلِ النُّورِ وَمَعَانِيهَا الْمُتَمَثِّلَةِ فِى الْهَوَاءِ وَ فِى الْاَفْهَامِ اِلٰى يَوْمِ الْقِيَامِ
عزيز، صدّيق و صادق قارداشلرم!
بو دفعه پك چوق علاقهدار اولديغم ذاتلرڭ درت عدد مكتوبلرى بنى او قدر مسرور ايتدى و رسالهِٔ النور حسابنه او قدر ممنون أيلدى كه؛ گويا يڭيدن او قهرمان آرقداشلرى بولدم دييه سُرور ياشلرى چوق حزنلريمى سيلدى. أوت درت مكتوبه درت جواب يازمق ايسترم و حقّڭزدر؛ فقط صميمى إتّحاديڭزه بناءً بر ايله إكتفا ايديلدى. آيرى آيرى بش آلتى كوچك مسئلهلرى بيان ايدييورم:
برنجيسى:أسكيدن بَرى، ايمان قورتارمق زمانيدر ديديگمز و إختيارم اولمادن تكرار ايله أركانِ ايمانيهيه دائر برهانلردن تحشيداتِ عظيمهيى ياپديغمز، چوق حقلى و لزوملى اولديغنى زمان گوستردى. سزه بر آى أوّل، معنوى بر محاورهده، رسالهِٔ النورڭ عظيم تحشيداتنه دائر غيبدن گلن بر جوابى يازمشدم. بعض ذاتلر او فقرهيى آيت الكبرا رسالهسنڭ آخرينه إلحاق ايتديلر.
ايكنجيسى:شاملى توفيق قارداش! سنڭ مكتوبڭ بنى دريندن درينه هم متأثّر هم مفرّح أيلدى. سنده بر خيرلى تحوّلات بولونديغنى إحساس ايتدى.
مرحوم حافظ أحمدڭ أقرباسنه بنم طرفمدن تعزيه ايله برابر دى كه: بر ايكى آى أوّل (بردن بره) دعا ايدركن، أڭ خاص أقربا و أڭ خالص طلبهلرڭ دائرهسنه حافظ أحمد گيردى: "بنم ده بو دائرهده حقّم وار" ديدى گبى حسّ ايتدم. اونى او خاص دائره ايچنده، هر وقت معنوى قزانجلريمه حصّهدار اولمق ايچون بيراقدم و اويله ده قالاجق إن شاء اللّٰه. و آڭلادم كه؛ ايكيڭز بدايةً، برابر رسالهِٔ النوره خدمتڭز ايچوندر. بارلاده بتون دوستلره سلام.
— 39 —
اوچنجيسى:صبرى قارداش! قيمتدار خلوصينڭ مكتوبى هم خلوصينڭ، هم بشنجى شعاعڭ أهمّيتنى و قيمتلرينى گوسترديگندن چوق بگندم.
أوت بشنجى شعاع، عمومڭ و بِالخاصّه أهلِ علمڭ ايمانلرينى تصحيح ايدوب قورتارييور.
هم سن، هم خسرو، خليل إبراهيمدن بحث ايدييورسڭز. او ذات، رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى بر طلبهسى و إقتدارلى بر ناشريدر، هم خاصلردندر. سابق حادثهمزدن تام بر إحتياط و جدّى بر علاقهدارلق درسنى آلديغى قناعتندهيم. سلاممى اوڭا و رفقاسنه تبليغ ايديڭز.
دردنجيسى:خسرو قارداش! سنڭ مكتوبڭ، بنم مراقلريمه (حسن، مصطفىلر گبى) بر شفا و آرزولريمه بر دوا (معجزاتِ أحمديه گبى) و اميدلريمه بر ضيا (رأفت، قونيالى صبرى گبى) حكمنه گچدى.
هم رسالهِٔ النورڭ محترم بر طلبهسى و خاص دائرهسنده بولنان آخرت همشيرهم والدهڭزڭ خستهلغى و إختيارلغى سنى إسپارطهيه جلبى خيردر. ألبته سن اوڭا، خستهلر و إختيارلر رسالهلرينى اوقومشسڭ. او رسالهلر، بنم بدلمه اونڭ كيفنى صوروب تسلّى ويرسينلر.
بن، اورادهكى طلبهلرى و دوستلرى دعا ايله چوق تخطّر ايدييورم. اونلرى اونوتامييورم. عموم قارداشلريمه برر برر سلام و دعا ايدييورم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 40 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حَاصِلِ ضَرْبِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ رَمَضَانَ فِى حُرُوفِ مَا كَتَبْتُمْ مِنَ الرَّسَائِلِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
هم مبارك رمضانڭزى، هم إن شاء اللّٰه حقّڭزده بيڭ آى قدر ميوهدار ليلهِٔ قدريڭزى، هم سعادتلى بايرامڭزى، هم چوق قيمتدار خدمتڭزى بتون روحمله تبريك و تسعيد ايدرم.
قارداشلرم! بو دفعه قدسى قلمله هديهلريڭز او قدر بنى منّتدار و مسرور ايتدى كه، گويا دنيايى ايشيقلانديرهجق بر نور فابريقهسى و ماضى و إستقبالى رايحهِٔ طيّبهسيله معطّر ايدهجك بر گل فابريقهسى سمادن بزم إمداديمزه گوندريلمش و بنم آرقهمده قوّة الظهر اولارق طورييور و متماديًا چاليشييورلر دييه مسرور اولويورم. يوز بيڭلر الحمد ِللّٰه.
صبرى قارداش! سنڭ فاصلهلى ايكى مكتوبڭ، خدمتڭڭ مقبوليتنه ايكى شاهدِ غيبى گوستردى. سنڭ تعبيرڭ ايله نور فابريقهسنه بن ده "اَلْفُ اَلْفِ ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه، وفّقك اللّٰه" ديرم. سن ايله صدّيق سليمان، بنم نظرمده و فكرمده و دعامده دائما برابر بولونديغڭزدن، سنڭ ايله قونوشديغم وقت، اوموز اوموزه ايكيڭزى برابر گورويورم. معصوم و مبارك چوجقلريڭز دعادن حصّهداردرلر.
حافظ على قارداش! سنڭ مكتوبڭدهكى تواضعڭ و إخلاصڭ و خسروه عائد مدحڭ و رسالهِٔ النور طلبهلرى بر تك وجود حكمندهكى قناعتڭ، سنڭ حقّڭده بيوك بر اميديمى و حسنِ ظنّمى تام قوّتلنديردى. رسالهِٔ النورڭ ايكى لطفيلرى و مصطفىلرى و حافظ عليلرى، كوچك صبرى اولان نور الدين ايله برابر خاص طلبهلر دائرهسنده، رمضان فيضنه، معنوى قزانجلره إن شاء اللّٰه حصّهدار قبول ايديلدى. هر بر صحيفهلرينى برر
— 41 —
قيمتدار هديه حكمنده اولان نسخهلرڭ يوزندن، بن سڭا چوق هم پك چوق بورجلى قالدم.
خسرو قارداش! قَسَم ايدرم بنم ألمدن گلسه ايدى، يالڭز بو دفعه آلتون يالديزله يازديغڭ معجزاتِ أحمديهيه مقابل هر بر صحيفهسنه، يالڭز مادّى بر اجرت اولارق برر آلتون هديه ايدهجكدم. حقيقةً أبدى بر گل فابريقهسنه كاتب تعيين ايديلديگڭزه قناعتم قطعيت كسب ايتدى. ربِّ رحيمه حدسز حمد و ثنا اولسون. تصوّرمده خسرو، رشدى بر تك إسم گبى اولمش. ايكيڭزى، رسالهِٔ النوره عائد هر شيده برابر بيلييورم و بولويورم. سزه اَوَمَنْ كَانَ مَيْتًا آيتنه عائد و بردن خاطره گلن و صبرينڭ ايكى مكتوبنڭ (داها گلمهدن) معنوى تأثيريله يازيلان بر تتمّهيى گوندردم. بر درجه محرمدر، خاص و أمينلره مخصوصدر. شاملى توفيق، آيت الكبرا شعاعنى، حافظ علينڭ اوتوز اوچ "لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ" ايله توافقلى طرزده بڭا يازسه ايى اولور. قارداشلريمه برر برر سلام.
دعاڭزه محتاج
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز قارداشلرم!
تمادى ايدن تخريباتِ معنويه قارشيسنده (لله الحمد) گيتدكجه رسالهِٔ النورڭ معجزانه مقاومتى و سطوتى و قيمتى تزايد ايدييور. ضلالتڭ تمل طاشى و نقطهِٔ إستنادى اولان طبيعت طاغوتنى طاغيتوب، قرآن ألنده بر ألماس قيلنج اولارق هر طرفده نورلرى صاچار، ظلماتى طاغيتير. فقط ضلالتلرڭ أنواعى چوقدر. او نسبتده رسالهلرڭ دخى آيرى آيرى مزيتلرى، أهمّيتلرى وار. أگر قولاى ايسه، طبيعت لمعهسنى ده بزه گوندريڭز.
٭ ٭ ٭
— 42 —
أمينله فيضىنڭ صوردقلرى بر سؤاله استاددن آلدقلرى جواب
سؤال:بزه ويرديگڭز جوابده دييورسڭز: "سياسى گنيش دائرهلرى مراق ايله تعقيب ايدن، كوچك دائرهلر ايچندهكى وظيفهلرنده ضرر ايدر." بونڭ ايضاحنى ايستهيورز؟
الجواب استاديمز دييور كه:
أوت بو زمانده مراق ايله، راديو واسطهسيله، جدّى علاقهدارانه كُرهِٔ أرضدهكى بوغوشمالره مراق ايدوب باقانلر، دقّت ايدنلر، مادّى و معنوى پك چوق ضررلرى واردر. يا عقلنى طاغيتير معنوى بر ديوانه اولور، يا قلبنى طاغيتير معنوى بر دينسز اولور، يا فكرينى طاغيتير معنوى بر أجنبى اولور. أوت بن كندم گوردم: لزومسز بر مراق ايله، متديّن ايكن عامى بر آدم (برىده علمه منسوبيتى واركن) أسكيدن بَرى إسلام دشمنى اولان بر كافرڭ مغلوبيتيله آغلامق درجهسنده بر محزونيت و آلِ بيتدن سيّدلر جماعتنڭ بر كافره قارشى مغلوبيتندن مسروريتنى گوردم. بويله عامى بر آدمڭ، علاقهسز بر گنيش دائرهِٔ سياست خاطرى ايچون، بويله كافر بر دشمنى مجاهد بر سيّده ترجيح ايتمك، عجبا ديوانهلگڭ و عقلى طاغيتمقلغڭ أڭ عجيب بر مثالى دگل ميدر؟
أوت خارجى سياست مأمورلرى و أركانِ حربلر و قوماندانلره بر درجه وظيفهجه مناسبتى بولنان سياستڭ گنيش دائرهلرينه عائد مسائلى؛ بسيط فكرلى و إدارهِٔ روحيه و دينيهسنه و شخصيهسنه و بيتيهسنه و قريهسنه عائد لزوملى وظيفهسنى گرى بيراقديرمقله، اونلرى مراقلانديروب روحلرينى سرسرى، عقللرينى گوهزه و قلبلرينى ده حقائقِ ايمانيه و إسلاميهيه عائد ذوقلرينى، شوقلرينى قيروب هوالانديرمق و او قلبلرى سرسرى ايتمك و معنًا ئولديرمك ايله دينسزلگه ير إحضار ايتمك طرزنده، كمالِ مراق ايله اونلره گوره مالايعنى و لزومسز مسائلِ سياسيهيى راديو ايله درس ويروب ديڭلتديرمك، حياتِ إجتماعيهِٔ إسلاميهيه اويله بر ضرردر كه؛ ايلريده ويرهجگى نتيجهلرى دوشوندكجه تويلر اورپرر.
أوت هر بر آدم وطنيله، ملّتيله، حكومتيله علاقهداردر. فقط بو علاقهدارلق، موقّت جريانلره قاپيلوب ملّت و وطننى و حكومتڭ منفعتنى بعض شخصلرڭ موقّت سياستلرينه
— 43 —
تابع ايتمك، بلكه عيننى تلقّى ايتمك چوق ياڭليش اولمقله برابر؛ او وطنپرورلك، ملّتپرورلك حسّندن و وظيفهسندن هركسه دوشن وظيفه بر ايسه، كندى قلب و روحندن، إدارهِٔ شخصيه و بيتيه و دينيه و هكذا چوق دائرهلرده حقيقى وظيفهدار اولديغى خدمت و علاقه و مراق اون، يگرمى بلكه يوزدر. بو جدّى و لزوملى بو قدر چوق علاقهلرڭ ضررينه اولارق، او بر تك لزومسز و اوڭا گوره مالايعنى اولان سياست جريانلرينه فدا ايتمك، ديوانهلك دگل ده نهدر؟
استاديمزڭ بزه غايت عجله ايله ويرديگى جوابى بو قدر. بز ده، او عجله إفادهيى عجله قيد ايتدك، قصوره باقمهيڭز.
بز ده، بتون قوّتمزله بونى تصديق ايدييورز. چونكه بونى كنديمزده و گورديگمز دوستلريمزده تجربهلرله مشاهده ايتدك. حتّى چوقلرى مراقلرندن، جماعتى بلكه ده نمازى ترك ايدر درجهده إفراطله، تام نماز وقتنده قونوشان راديويى ديڭلييور. ميمسز مدنيتڭ سفاهت و ضلالت و إسلامه ايتديگى إهانت جزاسى اولارق متماديًا باشنه گلن طوقاتلره و بوغوشمالرينه و گنيش سياست دائرهلرينه علاقهدارانه دقّت ايتمكله؛ و نَفَسى زهرلى و باشى سرخوش شخصلردن راديوده درس آلمق، قدسى و مهم وظيفهلرينه ده تام ضرر ايدييورلر.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
(أحمد نظيفڭ بر فقرهسيدر)
قيمتلى استادم!
يوكسك شخصيتڭزڭ عجزى و فقرى ايچنده عنايتِ ربّانيه و رحمتِ إلٰهيه ايله قرآنِ معجز البيانڭ إعجازلرينى گونشڭ پارلاق و كسكين شعاعلرى گبى قلبلريمزه نفوذ ايتديرن و حقائقِ دينيه و ايمانيهنڭ، ضلالته يوز طوتان ضعيف و عاجز مؤمنلرڭ خلاصى و سلامتى و هدايته چيقاريلماسنه خادم و قدسى رسالهِٔ النورڭ، ألبته بر هادى و بو
— 44 —
زمانڭ محتاج بولونديغى بر صاحبِ ظهور نامنى طاشيهجغى شبههسزدر. بناءً عليه هم قرآنڭ ترجمانى و دلّالى و هم ده بو رسالهِٔ النورڭ مؤلّف و خادمِ يگانهسى بولونماڭز، هم ده عاجز و فقير بر نفر ايكن، معنوى خدمتڭزله مشيريت درجهِٔ عاليهسنه ترفيع و تفيّضه إستحقاق كسب ايتمش بولونماڭزدهدر كه؛ عالمِ مطلق، حاكمِ مطلق، قادرِ مطلق اولان ذو الجلال حضرتلرى، بو قدسى وظيفهِٔ عاليهيى، قيمتسز گورديگڭز، چوق قيمتلى و فضيلتلى و فيضلى و عالى درجهلرده يوكسك بر دلّاله توديع و نصيب و بِالخاصّه مأمور ايتمشدر. هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى بز عاجز و عاصى و گناهكار خدمتكارلريڭزى دخى لطف و كرميله إرشاده و هدايته سز استاديمزى رهبر و مرشد و واسطه بيورمشدر كه؛ أبدى منّت و شكرانلريمزى أدادن عاجز بولنيورز.
ايشته استادم! چوق قيمتلى آرقداشمز و خدمتِ قرآنيهده قيمتلى رفيقمز و شريكمز كوچك خسرو و محمد فيضىنڭ مكتوبندن باشقه يرده و محلده موسمسز اولديغنى إدراك ايدهرك، بو حقيقى كلمهيى و مبارك إسمِ شريفى رسالهِٔ النوره دخى هنوز ظاهرًا طاقمق حدّم دگلدر و إستعمالندن حذر ايدييورم. چونكه استاديمڭ إذن و مساعدهسى اولمادقجه، بو گبى لقبلرڭ قيمتى اولاماز. آنجق رسالهِٔ النوردن آلديغم إلهام اوزرينه، محيطمزده برنجيلگى إحراز ايدن بر قارداشمز اولان فيضىنڭ مكتوبنده بحث ايديلمهسى، صِرف حسنِ نيت و فرطِ مربوطيت و صداقتدن و إخلاصدن طوغمشدر.
بو إظهارڭ خطاسندن حادث اولان مشغوليتڭزه سببيت ويرديگمدن چوق متأثّر اولدم. عفو بيورڭز. ايقاظ و إرشاد ايديجى نعمت و همّتِ عتابڭزله عفو بيورلماسنى و رسالهِٔ النورڭ معنوى طوقاتلرندن محافظه ايديلمكلگمزى كمالِ خلوصله إسترحام أيلرم.
عزيز و قيمتلى استادم! جنابِ حقّڭ لطف و كرميله و حدسز إحسانيله، إنتسابًا خدمتِ قدسيهسنده بولنديغم رسالهِٔ النورڭ مادّى و معنوى پك چوق كرامتلرينى و بركتلرينى عين اليقين گورمش و لذّتنى طاتمش اولان بو عاجز خدمتكاريڭزڭ نقصانلرينى حسنِ نيته و خلوصِ قلبنه باغيشلامڭزى رجا ايدركن، بو مبارك رسالهِٔ النورڭ پك چوق كرامتلرندن بر قاچنى عرض ايدييورم. شويله كه:
— 45 —
رسالهِٔ النورڭ ترجمانى و مؤلّف و صاحبى بولنان ذات، بيڭ اوچ يوز يگرمى درت (١٣٢٤) و يگرمى بش (١٣٢٥) رومى سنهلرنده، إستانبولده إشتهارله "بديع الزمان" نامى و لقبى آلتنده مطبوعاتڭ ستايشله نشرياتندن متحسّس اولارق، او زمان اون يدى ياشمده بولنديغم و چوق جاهل و چوجقلق دورهسنده ايكن، بو مبارك إسم قلبمده ير طوتمش. و بو قلبى محبّت حرمتى ايچون اولاجق كه؛ بيڭ اوچ يوز يگرمى آلتى (١٣٢٦) سنهسنده حضرتِ استادڭ "بديع الزمان سعيدِ كردى" لقبى آلتنده قره دڭز سياحتنده ايكى خدمتكارى ايله اينهبولىيى زيارت ايدهرك، او زمان اينهبولينڭ مشهور علماسندن حاجى ضيا و ديگر علما آراسنده واپوره تشييع ايديلديگى صيراده تصادفًا چارشوده قارشيلاشديغم و چوق درين محبّت حسّيله بو مبارك ذاته سلام طورارق متبسّم و نورانى سيمالريله و كسكين نظرلريله سلاملرينه و معنوى نظرلريله إلتفاتلرينه مظهر اولديغم گوندن بَرى آرتان محبّت و علاقهمى، اوتوز سنهلك خاطرمدن قطعيًا سيلنمديگنى عين اليقين گورويوردم.
تخمينًا و تقريبًا آلتى سنه أوّل بر غزته ستوننده، إسپارطهده خلقڭ فضله علاقه گوسترمسندن، دين و ايمان تلقين ايتمهسندن اوركن أهلِ دنيا طرفندن توقيف ايديلديگنى تأثّرله اوقومشدم. اوتوز سنهلك اوزون بر زمان ايچنده بر دفعه بويله آجى خبر آلديغم حالده، عاقبتندن قطعيًا باشقه بر معلومات ايدينهمهمشدم. اون سنهدن بَرى جنابِ ربّ العالمين حضرتلرندن نيازمده، دائما بش وقت دعالرمده، "يا رب! بڭا بر مرشدِ كامل إحسان بيور" نيازنده ايكن، بوندن اوچ سنه أوّل يعنى هجرى بيڭ اوچ يوز أللى يدى (١٣٥٧) و ميلادى بيڭ طوقوز يوز اوتوز سكز (١٩٣٨) سنهسنده، اينهبوليده بر قهوهده، قسطمونيلى بر زواللى سرخوشڭ ستايشله بحث ايتديگى بر ذاتڭ قسطمونيده موجوديتى و منفى اولارق بولونديغنى ايشيتدم. دقّت ايتدم و تحقيق و تعميق ايتدم. آڭلادم كه؛ اوتوز سنهدر قلبمده صاقلى اولارق طاشيديغم او زمانكى سعيدِ كردى اولديغنى حيرتله اوگرهندم. و قلبمدهكى سوگى گونلر گچدكجه آتشلنديگنى حسّ ايتديگمدن، هر تهلكهيى گوزه آلارق زيارت ايدوب، مبارك أللرينى اوپمك لازم و شرط اولديغنى بيلدم. و زيارتمده، أسكى سعيدڭ إسمِ مباركلرى
— 46 —
بديع الزمان سعيد نورسى و رسالهِٔ النورڭ مؤلّفى و صاحبى اولارق بولدم. كمالِ عشق و إخلاصله صاريلدم. و بنم يگانه مرشدم و رهبرم و بيوك استادم او رسالهِٔ النوردر ديدم. و بڭا بو حدسز إحساناتى هدايت و عنايت بيوران جنابِ حقّه، قرآنِ حكيمڭ حرفلرى عددنجه شكر ايدهرك
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
ديدم.
(حاشيه): أوت بعض أهلِ ولايتڭ ايلريده طلبهسى اولاجق ذاتلر، داها دنيايه گلمهدن، حسِّ قبل الوقوعڭ إنكشافيله كرامتكارانه كشف ايتدكلرى گبى؛ رسالهِٔ النورڭ طلبهلرينڭ مهملرندن بر قاچ ذات دخى، چوق زمان أوّل، بر حسِّ قبل الوقوع ايله، ايلريده سعيد ايله علاقهدار بر صورتده بر نوره خدمت ايدهجگنى حسّ ايتمشلر. ايشته، اونلرڭ بريسى ده نظيفدر.
رسالهِٔ النوره إنتساب ايتمزدن أوّل، مادّى و دنيوى هر ايشلريمزده و تجارتخانهمزڭ قزانجلرنده و شخصى و خصوصى ايشلريمزده، رسالهِٔ النوره إنتسابدن صوڭرهكى خارق العاده فرقلرى و بركتلرى گورمكله برابر؛ أڭ بيوك بر تجّارڭ ويا مسعود بر زنگينڭ مفرّح و سربستلگندن داها فضله فرح و سُرور و سربست و يشايش طرزنده صحّت و عافيتله (الحمد ِللّٰه) مسعودانه إمرارِ حيات أيلهمكده اولديغمزى و رسالهِٔ النورڭ قدسى لطف و كرامتلرينه مديون بولونديغمزى إعتراف و تصديق ايدرز.
استاد حضرتلرينڭ مأذونيتِ خصوصيهسيله، رسالهِٔ النور نامنه نشريات و حقائقِ ايمانيه نقطهسنده، بِالخاصّه عبادت و نماز حقّنده شخصمڭ جاهل و عاجز، ناقص، إقتدارسز وضعيتم ايله واقع اولان و اولاجق بولنان تلقيناتِ دينيهدهكى قوّتلى إقناع و مؤثّر خطابهلرڭ آثارِ فعليهسنى عينًا مشاهده ايتديگمى؛ استادم رسالهِٔ النور نامنه كمالِ فخرله، بر چوق نمازسز مسلمانلرى (الحمد ِللّٰه) نمازه و جامعلره دوامه موفّق بولونمق گبى قدسى خدمتلرڭ آثارِ فعليهسندن، رسالهِٔ النورڭ بيوك خارقه كرامتندن طلوع ايتديگنى و ايتمكده اولديغنى تصديق ايدرز.
بو ايچنده بولونديغمز آلمان و إنگليز حربينڭ بدايتندن، دوامى مدّتنجه، حدسز زندقه و منافقلرڭ هيچ يوقدن سببسز اولارق، شخصمه بر إسنادات اولسون ايچون، گرك منوّر فكرلى عالم و گركسه جاهل ملحد همان همان بر قاچ دوستلرم مستثنا،
— 47 —
مملكت خلقى و قدسى خدمتمدن كوسترمك ايچون، شيطانِ عليه مايستحق بتون مملكت خلقنى إغفال ايدهرك عليهمه تحريك ايتمش اولاجقدر كه؛ "نظيف، مخالف بر سياستله إتّحادِ إسلامه طرفدار ايدر، سياست پروپاغانداسى ياپييور" ذهنيتنى شدّتله عليهمده، مملكت خلقنه و أركانِ حكومته قدر سرايت ايتديرييورلر. و بتون شيطانلرڭ تجسّسلرى تحريك ايديلمش. گويا عليهدارلرم بندن بر إنتقام آلمق حسبيله غيابمده، هم مدهش جريانى شدّتلنديرمك ايچون، كنديلرنجه منفور تلقّى ايتدكلرى "آلمانجى" ناميله حقارتلره معروض بيراقمقدن چكينمديلر. حالبوكه بن ِللّٰه الحمد رسالهِٔ النورڭ إرشاديله، حقائقِ ايمانيه و قرآنيهيى بتون كائناتڭ فوقنده گورديگمدن و إعتقاد ايتديگمدن، دگل كُرهِٔ أرضدهكى جريانلره، بلكه بڭا ويريلسه ده، بتون دنيا سلطنتنه ده آلَت ايدهمم. بن، يالڭز حقيقتجى و ايمانجى و قرآنجى رسالهِٔ النورڭ بر خادمىيم. قاچ سنهدر بتون بو هجوملريله برابر، ايكى أثرِ عنايت وار:
بريسىرسالهِٔ النورڭ نشرياتندهكى خدمتمه ضرر ويرلمديگى گبى، فوق المأمول موفّق اولدق.
ايكنجيسى:هر نه وقت شدّتلى هجوم ايديلهجگى زمان، استاديمزدن "دقّت" أمرينى آلييوردق. هم ده رسالهِٔ النورڭ آشكار بر كرامتندندر كه، بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩) سنهِٔ هجرى رمضانِ شريفڭ اون ويا اون ايكنجى گونلرنده (اللّٰه رحمت ايتسين) وفات ايدن قارداشلريمزدن خطيب محمد نامندهكى ذات، يگرمى آلتنجى لمعه اولان إختيارلر رسالهسنى يازاركن خسته اولارق يازمغه قادر اولماديغندن "لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ" كلمهِٔ توحيدى يازهرق بيراقديغى، زيارتنه گلن ديگر قارداشمز و فعّال آرقداشمز، فيضى محمد أفندىيه إكمالنى رجا ايدهرك دنيايه وداع و أبدى حياتنه، إن شاء اللّٰه بو كلمهِٔ طيّبه ايله حياتنڭ صوڭنى مهرليهرك ايمانلى اولارق قبره گيرديگنى إظهار و رسالهِٔ النورڭ طلبهلرينه آچيق بر مژده و تبشيراتده بولونمشدر.
إشاراتِ قرآنيهنڭ يگرمى آلتنجى آيتنڭ فَفِى الْجَنَّةِ خَالِدِينَ سرّيله، "رسالهِٔ النور طلبهلرى، ايمان ايله قبره گيرهجكلردر" تبشيراتنڭ صدقنى گوسترن بو آچيق كرامتڭ
— 48 —
و تبشيراتِ عظيمهنڭ بتون قارداشلريمزه تعميم اولونماسنى، رسالهِٔ النورڭ درجهِٔ علويتنى و خادملرينڭ مكافاتلرينڭ نه زمان و نه صورتله ويريلمكده اولديغنى عين اليقين بيلينمك و گورولمك اوزره، شو حقيقت موافق ايسه إشاراتِ قرآنيه رسالهسنه تحشيه اولونماسنى رجا ايدرم، قيمتلى استادم.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
أحمد نظيف چلبى
٭ ٭ ٭
رسالهِٔ النورڭ فعّال بر شاكردى اولان أحمد نظيف چلبينڭ بر إستخراجى و بر فقرهسيدر. بونى هم برنجى شعاعڭ اوتوز ايكنجى آيتى اولارق و هم يگرمى يدنجى مكتوبڭ فقرهلرنده قيد ايتمك مناسب گورولدى. او كنديسى دييور:
گلن آيتلرى حافظدن ديڭلهدم. سورهِٔ أحزابدن:
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ ٭ يَا اَيُّهَا الَّذِينَ اٰمَنُوا اذْكُرُوا اللّٰهَ ذِكْرًا كَثِيرًا ٭ وَسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَاَصِيلًا ٭ هُوَ الَّذِى يُصَلِّى عَلَيْكُمْ وَمَلٰئِكَتُهُ لِيُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ اِلَى النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا ٭ تَحِيَّتُهُمْ يَوْمَ يَلْقَوْنَهُ سَلَامٌ وَاَعَدَّ لَهُمْ اَجْرًا كَرِيمًا ٭ يَا اَيُّهَا النَّبِىُّ اِنَّا اَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا ٭ وَدَاعِيًا اِلَى اللّٰهِ بِاِذْنِهِ وَسِرَاجًا مُنِيرًا ٭ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ بِاَنَّ لَهُمْ مِنَ اللّٰهِ فَضْلًا كَبِيرًا ٭ صَدَقَ اللّٰهُ الْعَظِيمُ
بو آيتلرده رسالهِٔ النوره ايما و رمز و بلكه إشارت وار، دييه حسّ ايتدم. أوت مادام بو آيت گبى وظيفهِٔ رسالت و دعوته باقان آيتلر هر عصره باقييورلر و هر عصرده أفرادلرى و ماصدقلرى وار. و مادام بو آيتلرده رسولِ أكرمه (عصم) ويريلن صفتلر و عنوانلر هر زمانده جريان و هر عصرده حكم ايتمك حيثيتيله و عنوانلرڭ آلتنده معناىِ رمزيله رسالهِٔ النور گبى او وظيفهيى يرينه گتيرن أثرلر و ذاتلر بو گبى آياتڭ دائرهِٔ شموللرينه گيرملرى، قرآندهكى إعجازِ معنويسنڭ شأنيدر بلكه مقتضاسيدر و لازميدر. مادام رسالهِٔ النور، بو
— 49 —
عجيب عصرده مستثنا بر صورتده و آيتڭ إشارت ايتديگى وظيفهيى ياپييور و معناسنڭ دائرهِٔ كلّيهسنده بر فرديدر. ألبته متعدّد أمارهلر و گيزلى قرينهلر ايله دييهبيليرز كه؛ بو آيتده دخى برنجى شعاعڭ سائر اوتوز بر آيتلرى گبى رسالهِٔ النوره معناىِ إشاريله باقار. شويله كه:
لِيُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ اِلَى النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا
جملهسى، معناىِ إشاريسيله دييور: "بيڭ اوچ يوز يتميشه (١٣٧٠) قدر تجاوز ايدن أڭ قراڭلق بر ظلم، أڭ قراڭلق بر ظلمتدن سزى أى أهلِ ايمان و القرآن! قرآندن گلن نورلره و ايمانڭ ايشيقلرينه چيقاران و إسمنده نور و معناسنده رحيميت بولنان و إسمِ نور و إسمِ رحيمڭ مظهرى اولان بر لمعهِٔ قرآنيهيه و بو عصريمزه باقوب ايما ايدييور. معنا مطابقتندن باشقه، بر أماره و قرينهسى بودر كه:
اِلَى النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا
فقرهسنڭ مقامِ جفريسى (شدّه و تنوين صاييلير) (٩٤٧) ايدوب رسالة النور ويا رسالةِ نور إسمنڭ مقامى اولان (٩٤٧) عددينه تام تامنه توافق ايدييور.
اِنَّا اَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا
جملهسى، (شدّهلر صاييلماز و آخرده تنوين وقفدر، ألف صاييلير) مقامِ جفريسى كه، (١٣٢٣) تاريخنى گوسترر. او تاريخده، مركزِ خلافتده دهشتلى بر إنقلابڭ مبدأِ إنفلاقى ايچنده يأسه دوشن أهلِ ايمانه مژده ويروب، إسلاميتڭ حقّانيتنه و قوّتنه قوّتلى شهادت ايدن و وراثتِ نبوّت نقطهسنده دعوتده بولنان حقيقى بر شاهده إشارت ايدر.
وَنَذِيرًا ٭ وَدَاعِيًا اِلَى اللّٰهِ
جملهسى
(حاشيه): وَدَاعِيًا اِلَى اللّٰهِ كلمهسى، رسالهِٔ النورڭ حقيقى بر إسمى اولان بديع الزمانڭ مقامنه تام تامنه توافقى و معنًا مطابقتى اولديغى گبى، يالڭز وَدَاعِيًا كلمهسى ده، رسالهِٔ النورڭ ترجمانى اولان سعيد إسمنه اوچ حرف ايله إتّحاد و اوچ فرقله توافق ايدر. چونكه تنوين، ألف و واو مجموعى (٥٧)در. "س"دن (٣) فرق وار.
رسالهِٔ النور طلبهلرندن كوچك عبد الرحمان تحسين
(تنوينلر وقف اولماديغندن صاييليرلر) مقامِ جفريسى (١٢٥٦) تاريخنى گوسترمكله، بو عصرده و بو زماندهكى إسلاميتڭ إنخسافنى بر عصر أوّل إحضار ايدن مقدّماتنه باقهرق، وَدَاعِيًا اِلَى اللّٰهِ كلمهسى
— 50 —
(١٩١) ايدهرك رسالهِٔ النورڭ بر حقيقى إسمى اولان بديع الزمانڭ مقامِ جفريسى بولنان (١٩١) عددينه تام تامنه توافقله ايما ايدر كه؛ رسالهِٔ النور دخى، او إنخساف ايچنده بر "داعئِ إلى اللّٰه" در.
بِاِذْنِهِ وَ سِرَاجًا مُنِيرًا
(حاشيه): بِاِذْنِهِ وَ سِرَاجًا مُنِيرًا بيڭ اوچيوز اوتوز (١٣٣٠) ايدهرك رسالهِٔ النورڭ فاتحهسى اولان إشارات الإعجاز تفسيرينڭ ظهورينه توافقى و بِاِذْنِهِ دهكى ملفوظ "ى" صاييلسه بيڭ اوچيوز قرق (١٣٤٠) ايدوب، رسالهِٔ النورڭ ظهورينه تطابقى و برنجى تنوين وقف اولماديغندن "نون" صاييلسه، بيڭ اوچيوز سكسان (١٣٨٠) ايدهرك رسالهِٔ النورڭ او تاريخده إن شاء اللّٰه كُرهِٔ أرضى ايشيقلانديرهجق بر سراجِ نورانى اولاجغنه بر رمزِ قرآنيدر.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن تحسين
و يالڭز سِرَاجًا مُنِيرًا كلمهسى ايسه تام تامنه رسالهِٔ النورڭ بر إسمى اولان "سراج النور"ه لفظًا و معنًا و جفرًا توافقله باقار. مُنِيرًا دهكى (م، ى)، النُّورِ دهكى شدّهلى "نون"ه مقابلدر. أوت إمامِ على (رض) كرامتِ غيبيهسنده رسالهِٔ النوره "سراج النور" نامنى ويرمهسى، بو آيتڭ بو فقرهسندن ملهمدر دينلهبيلير و چكينميهرك ديرز.
وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ بِاَنَّ لَهُمْ مِنَ اللّٰهِ
جملهسى، شدّه صاييلمق جهتيله مقامِ جفريسيله (١٣٥٩) تاريخنى گوسترمكله بو عصريمزڭ تام بولونديغمز بو سنهسنه باقهرق أهلِ ايمانه بر بيوك إحسانى وار دييه معناىِ رمزيله خبر ويرييور. بز باقييورز، بو زمانده أڭ بيوك إحسان، ايمانى قورتارمقدر. و گورويورز، ايمانى خارقه برهانلرله قورتاران باشده رسالهِٔ النوردر. ديمك بو زمانه نسبةً بر "فضل كبير" ده اودر. بو إشارتى قوّتلنديرن شودر:
فَضْلًا كَبِيرًا
دهكى فَضْلًا كلمهسى (٩٦٠) ايدوب رسالة النورڭ بو إسمى، إضافهدن توصيف طرزينه گچمكله "رسالة النوريه" اولوب، مقامى اولان (٩٦٢) عددينه معنيدار ايكى فرقله توافق، اونڭ باشنه رمزًا و ايماءً پارمق باصماسيدر.
— 51 —
إلٰهى يا رب! سن رسالهِٔ النورى و رسالهِٔ النور مؤلّفى استاديمز سعيد نورسىيى و رسالة النور طلبه و شاكردلرينى و منسوبلرينى، محافظهِٔ حفظڭده و قلعهِٔ إلٰهيهڭ ايچنده محافظه و أمين أيله.. آمين.. و خدمتِ قرآن و ايمانده ثابت و دائم أيله.. آمين.. و بو قدسى خدمتلرنده، موفّقيتلرله يارديم و معاونتلر إحسان أيله.. آمين.. و قرآنِ معجز البيانِ عظيم الشانڭ سرِّ أعظمنه، معرفت اللّٰه، محبّت اللّٰه و محبّتِ رسول اللّٰه سرِّ قدسيسنه و حَسْبُنَا اللّٰهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ سرِّ عظماسنه و رضاء اللّٰه و رؤيتِ جمال اللّٰه لطف و إحساننه مظهر أيله، يا ربّ العالمين!
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ عَلٰى اٰلِهِ وَ صَحْبِهِ وَ اَهْلِ بَيْتِهِ اَجْمَعِينَ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ اٰمِينَ بِحُرْمَةِ سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ وَ الْحَمْدُ ِللّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
عاجز، فقير، ضعيف، گناهكار، طلبهڭز و خدمتكاريڭز اينهبولىلى
أحمد نظيف چلبى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
چوق عزيز و چوق قيمتلى، مشفق و فداكار استادِ أعظم أفنديم حضرتلرى!
خزينهلر طولوسى مجوهراتدن داها فضله، حتّى بو فانى دنيا حياتنڭ زينتلريله ئولچولهميهجك درجهده قيمتدار مكتوبڭزى، مبارك رمضانِ شريفڭ يگرمى اوچنجى گونى آقشامى، إفطاردن اون دقيقه أوّل پوسطهدن آلدم. جنابِ حق قبول بيورسون، ايكى إفطارى بر ياپدم.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
أوّلجه يازديغم اوزون سطرلرڭ مالايعنى و بوشلغندن، فضله مشغول ايتديگمدن و گرك بزم و گركسه مبارك زكريّا قارداشمزڭ قيمتسز، دگرسز هديهلرينى مأذونيتسز قبول
— 52 —
ايدهرك تقديم ايتمك جسارتنده بولونديغمدن متولّد، عزيز استاديمڭ عدمِ قبول و خوشنودسزلغيله تكديراتنه معروض قالاجغمدن قورقهرق إنتظارده ايكن موزّع ايكى مكتوب ويردى. إفطار وقتى اولديغندن آياقده ظرفى آچدقدن صوڭره، قيمت تقدير ايدهميهجگم چوق شيرين و جاذب اولان خطِّ فاضلانهڭز، صانكه "قورقمه" دييه خطاب ايدييورمش گبى تبسّم ايدهرك گوزمه ايليشنجه، سرورمدن اوقويامادم. همان خانهمه قوشدم، إفطار ايله اوقومغه باشلادم.
سوگيلى و مشفق استادم! محيى الدينِ عربى حضرتلرينڭ تبشيراتى خاطريمه گلدى. ذاتِ فاضلانهلرندهكى گورديگم شفقتِ پدرانهنڭ او بيوك ذاتڭ خبر ويرديگى شفقتِ پدرانهيى حائز بولونديغڭزه ايمان ايتدم. قادرِ مطلق حضرتلرى سز استاديمزدن قات قات راضى اولسون و بزلرى ده خدمتڭزده و خدمتِ قرآنده دائم و ثابت أيلهسين و استاديمزڭ قيمتلى و قدسى إشارتلرينه و قيمتلى دعالرينه مظهر أيلهسين.. آمين بِحُرْمَةِ سيّد المرسلين.
شفقتلى استادم! خدمتِ قرآنده و رسالهِٔ النورڭ نشرياتندهكى ذرّهِٔ واحده قبيلندن اولان مساعينڭ نزدِ عالئِ استادانهلرنده حسنِ قبوله مظهريتى، ضعيف و عاجز، فقير خدمتكاريڭز و إقتدارسز، إدراكى ناقص، إحاطهسى طار، شعورى مختل طلبهڭزى نه درجه سوينج و سروره قلب ايتديگنى تعريف ايدهمم. بويله معنوى و قدسى تقديراته مظهر بويورلان و بزم گبى گناهكارلره، اوتوز سنهلك إشتياقله، اون سنهلك مناجات و نياز مقابلنده سز استاديمزى إحسان بيوران و قوللرينڭ عصيانلرينه باقميهرق هر ايستدكلرينى بيلن، ايشيدن و بالغًا ما بلغ ويرن و بتون مكوّناتى يدِ قدرتنده طوتان و هر شيئه صاحب و مالك و حاكم بولنان جنابِ حق و فيّاضِ مطلق حضرتلرينه نه صورتله حمد و شكر ايدهجگمى بيلهمييورم.
قيمتلى استادم! سز توسّط بيورڭز، دگرسز خدمتمزله، پك آز و قيصه اولان شو دنيا حياتى ايچنده بلكه بر قطره مثابهسندهكى حمد و شكريمزى "تقبّل اللّٰه" سرّينه مظهر بيورسون إن شاء اللّٰه.
— 53 —
مكتوبات رسالهسنڭ ايكنجى مكتوبنى دائما خاطرلايهرق بو أمرلريڭزه رعايت ايتمگه چاليشديغم حالده بر مُجبرِ غيبى بندهڭزى تحريك ايدهرك، يعنى هديهيى مقابلهسز بتون عمرنده قبول ايتمهديگڭزه مخالف اولارق ايكنجى مكتوبه مخالفته سَوق ايدييور. نيّتم خالص، صداقت و مربوطيتم جدّى و چوق صاغلام. هر درلو ريادن عارى و هيچ بر مادّى منفعته معطوف و مستند اولميان، اللّٰه رضاسى يولنده، قرآن نامنه و رسالهِٔ النوره خدمت غايهسنه معطوف و بِالخاصّه بزم گبى عاجز، عاصى و گناهكارلرڭ هدايت و إرشاد و ايصالنه و أهلِ ضلالتى و أهلِ بدعهيى طريقِ حقّه دعوت و حقائقِ ايمانيهيه خادم بر قدسى ذات، بزلره و مملكتمزه وديعة اللّٰه اولارق إحسان بيورلمش.
قيمتلى مسافريمز ناصلكه بز گناهكارلرڭ معنوى يارديمنه قوشويور و گيجه و گوندوز مغفرتِ إلٰهيهيه و إرشاديمزه چاليشييورسه، بزلر ده بو عزيز مسافريمزڭ مادّى يارديمنه سوه سوه و إشتياقله و آنجق اللّٰه ايچون قوشمق و چاليشمق وظيفهسيله مكلّف بولونديغمزى حسّ ايدييورز.
هم بزلره قرآن و حضرتِ پيغمبريمز (عصم) أمر ايدييور: تَعَاوَنُوا غربايه معاونت.
عفو ديلرم، قيمتلى و سوگيلى استادم! بيليرم كه، هديهلرى قبول ايتمييورسڭ. فقط زكات و صدقه گبى معاونتى، آرقداشلريمزڭ إصرارى اوزرينه يازمغه مجبور اولدم. هم ده مادّى إحتياجلريڭزه، إقامتگاه كراسى، اودون و كومور گبى مبرم إحتياجلر ايچون لازم اولديغنى دوشونمشدم.
أساسًا قاعدهِٔ استادانهلرى بوزولمامق ايچون، آرقداشلريمه دائما توصيه و تلقيناتم، هيچ بر مادّى منفعت دوشونولمهمهسيدر. چونكه دين دنيايه آلَت اولاماز. و دين، واسطهِٔ جر و مادّى منفعتى قطعيًا قبول ايدهمز. حتّى رسالهِٔ النورڭ نشرياتنده، كيمسهنڭ منّتنى آلمامق ايچون قيمتلى استاديمى تقليد ايدرم.
قيمتلى و مشفق استادم! شو قدر وار كه: خدمتكاريڭز، استاد نامنه دگل، قيمتلى و غريب بر مسافريمز نامنه، رضاءً ِللّٰه مادّى يارديم ايتمك ايستهيورز. هم معنوى
— 54 —
ضرر گورمهمڭز ايچون، قوّت و قدرت و عظمت صاحبى جنابِ اللّٰهه نياز و تضرّع ايدهرك درگاهِ إلٰهيهسنده حسنِ قبوله مظهر أيلمسنى دعا ايدييورز.
قيمتلى استادم! بايرامده زيارت و عرضِ تعظيم مقامنه قائم اولمق اوزره، بتون آرقداشلريمزله برابر هم رمضانِ شريفى، هم ليلهِٔ قدرى، هم مبارك عيدِ فطرى، رسالة النورڭ عموم طلبه و شاكردلرى و قرآنڭ قيمتلى خدمتجيلرى مقامنده و حكمنده قيمتلى استاديمزى تبريك ايدر، جنابِ حقدن داها چوق قارداش و آرقداشلريمز ايله برلكده و سز استاديمز باشمزده اولارق رمضانِ شريفڭ أمثالِ كثيرهسيله مشرّف اولمقلغمزى نياز و تضرّع أيلرز و مبارك ايكى أللريڭزدن اوپهرك دعاءِ خيريهڭزى و قدسى إرشادلريڭزى إسترحام أيلرز قيمتلى استاديمز.
دائمى قدسى دعالريڭزه محتاج،
گناهكار خدمتكار و طلبهڭز
أحمد نظيف
٭ ٭ ٭
(رسالهِٔ النور شاكردلرندن حلمى و چايجى أمين و تحسينڭ فقرهسيدر. يگرمى يدنجى مكتوبڭ فقرهلرى ايچنه گيرمگه مناسب گورولدى.)
بوگونلرده جاسوسلر طرفندن زياده بر حسّاسيتله رسالهلره باقيلديغندن، عنايتڭ حمايتى دخى، بر نوع حسّاسيت ايله إكرامنى گوستردى. غايت جزئى بر نمونهسى شودر كه:
رسالهِٔ النور شاكردلرينه، معيشت جهتنده بر إكرامِ إلٰهى و كوچك فقط شايانِ حيرت و غايت لطيف بر توافق، بر واقعه و رسالة النور خدمتنڭ شبههسز بر كرامتيدر. أوت رسالهِٔ النورڭ بر سلسلهِٔ كرامتنڭ بر منبعى اولان توافق، بو واقعهده او جنسدن آلتى عدد توافقاتڭ إتّفاقى ايسه، تصادف إحتمالنى كوكيله كسر دييه حكم ايتدك. شويله كه:
— 55 —
بر قاچ گوندن بَرى استاديمزڭ زيارتنه گيتمهديگمزدن، قارداشم أمين ايله برابر استاديمزڭ زيارتنه گيتدك. ايكندى وقتى برابر نماز قيلدقدن صوڭره بزه أمر ايتدى كه: "سزه يمك يديرهجگم، بوراده تعيينڭز وار." مكرّرًا، "يمزسهڭز بڭا طوقوز ضرر اولور" ديدى. "چونكه ييهجگڭزه قارشى جنابِ حق گوندرهجك."
يمك يمكدن عفويمزى رجا ايتدك ايسه ده أمر ايتدى كه: "رزقڭزى يهيڭ، بڭا گلير." أمرينى قيرمامق ايچون، لطف بيورديغى تره ياغى و قباق طاتليسنى أكمكله يمگه باشلادق. داها سفرهده ايكن، اُميد ايديلمهين بر وقتده، بر طرزده و عين وقتده بر آدم گلدى. ألنده ييديگمز قدر تازه أكمك، عين ييديگمز مقدار (فندق قدر) تره ياغى و ديگر ألنده بزه ويريلنڭ تام مِثلى قباق طاتليسى اولارق قپويى آچدى. آرتيق تعجّب ايديلهرك، هيچ بر جهتده تصادفه محل قالميهرق، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ رزقندهكى بر بركتِ ربّانىيى گوزيمزله گوردك. استاديمز أمر ايتدى: "إحسان اون مِثلى اولاجق. حالبوكه بو إكرام تام تامنه مِثليدر. ديمك، تعيين جهتى غلبه ايتدى. تعيين تأمينى ايسه، ميزان ايله اولور." صوڭره عين آقشامده، صدقه جهتى دخى حكمنى گوستردى. بز گوردك كه، أكمك اون مِثلى و تره ياغى طاتليسى او ده اون مِثلى و قباق طاتليسنى چوق سومديگى ايچون قباق، پاطلجان طورشيسى اون مِثلى؛ مأمولڭ خلافنه، رسالهِٔ النوردن ايكنجى شعاعڭ بر هفته مطالعهسنه مقابل بر معنوى اجرت اولارق گلدى، گوزيمزله گوردك. ديمك، قباق طاتليسنڭ طاتليلغى، تره ياغى اون حلواسنه گيردى، كنديسى طورشيده قالدى.
رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ، حسنِ خدمتنه عجله بر مكافات گوردكلرى گبى؛ خدمتده قصور ايدنلر دخى توقات ييدكلرى (إسپارطهده اولديغى گبى) بوراده دخى گوزيمزله گوردك. پك چوق وقوعاتندن يالڭز بش آلتيسنى بيان ايدييورز:
برنجيسى:بن (يعنى تحسين) بر گون، يڭى آچديغمز بر دكّان مشغلهسيله بڭا أمر اولنان وظيفهِٔ نوريهيى تنبللك ايدوب ياپامادم. عين وقتده شفقتلى بر توقات ييدم. دكّانده اوطوروركن بريسى بڭا گلدى، أمانت اولارق (١٠٠) ليرا تبديل اولمق ايچون بڭا ويردى. بو پارهنڭ صاحبنه، اللّٰه ايچون بر خدمت ياپمق اوزره تبديل ايچون ماليه
— 56 —
صندوغنه گيتدم. بو پارهلرى صاياركن، آرالرنده بر قلپ ليرا بولندى. بو يوزدن إفادهيه و سؤال و جوابه و مؤاخذهيه معروض قالديغم گبى، أويمزى ده تحرّى ايتمك ايجاب ايتدى. بنى محكمهيه ويرديلر. فقط بو تربيه و شفقت طوقادى اولمق جهتيله، ينه رسالهِٔ النور كرامتنى گوستردى، ضررسز قورتولدق.
ايكنجيسى:استاديمزه و رسالهِٔ النوره درت بش سنه بعضًا خدمت ايدن و اوقوتديران و جدًّا طرفدار بولنان بر ذات، بردن بر گون ألنده دينه عائد بر غزته ايله گلدى. رسالهِٔ النورڭ مسلگنه مخالف بر جريانڭ صاحبلرينه طرفدارانه بر طور گوسترديگى زمان، استادڭ جانى چوق صيقيلدى. بر ايكى گون صوڭره شدّتلى فقط شفقتلى بر توقات يدى. بر دوقتور اوڭا ديدى كه: "أگر عمليات ياپديرمازسهڭ يوزده يوز ئولوم وار." او ده بِالمجبوريه عمليات ياپديردى. فقط شفقت جهتى إمداده يتيشدى، چابوق قورتولدى.
اوچنجيسى:بر مأمور، رسالهِٔ النورى كمالِ إشتياقله اوقوردى. استاد ايله گورشمگه و تام درس آلمغه چوق چاليشييوردى. بردن بر قوميسر طرفندن اوڭا أوهام ويريلدى. او ده گوروشمهيى و اوقومايى بيراقوب باشقه بر شهره گيدركن، بردن سببسز بر طرزده بر آياغى قيرلدى، بر آى چكدى. ينه شفقت يار اولدى كه، شيمدى تكرار اوقومغه شوق ايله باشلادى.
دردنجيسى:أهمّيتلى بر ذات رسالهِٔ النورى كمالِ تقدير ايله هم اوقور، هم يازاردى. بردن ثباتسزلق گوستردى، شفقتسز بر توقات يدى. غايت مفتون اولديغى رفيقهسى وفات أيلدى. ايكى اوغلى ده باشقه يره گيتمهسيله آجينهجق بر حاله گيردى.
بشنجيسى:درت سنهدر استادڭ چارشو ايشنده خدمت ايدن بر ذات، بردن صداقتى بيراقوب مسلگنى دگيشديردى. بردن شفقتسز بر توقات يدى. بر سنهدر داها چكييور.
آلتنجيسى:بر خواجهيه عائد بر حادثهدر. بلكه حلال ايتمز. بز ده اونى گورمييورز. طوقادى شيمدى قالدى.
— 57 —
بو وقوعات نوعندن هم چوق وار، هم رسالهِٔ النوره قارشى قصوره بناءً قطعيًا توقات اولديغنه شبههمز قالمادى.
تصديق ايدن رسالهِٔ النور شاكردلرى حلمى، أمين، تحسين
أوت بن ده تصديق ايدرم سعيد
٭ ٭ ٭
هم رسالهِٔ النورڭ سهولتِ إنتشارينڭ بر كرامتنى، بو مكتوبى يازديغمز زمانده و يمكدهكى كرامت دقيقهسنده گوزيمزله گوردك. شويله كه:
أهمّيتلى يدى سكز رساله و إشاراتِ قرآنيه شعاعنى مهم بر مكتوبله برابر بر طوربهده أهمّيتلى بر قارداشمزه بر شهره گوندرمشدك. شوفور او پاكتى دوشورمشدى. بويله بر زمانده بويله أثرلرى، منافقلر و جاسوسلر خبر آلمهدن، أمين بر أل ايله بش گون صوڭره ألمزه گچمهسى؛ قطعى قناعتمز گلدى كه، بر عنايت بزى حمايه ايدييور.
هم رسالهِٔ النور حقّنده عنايتِ ربّانيهنڭ لطيف بر حمايتى ده شودر كه: قراڭلق بر وضعيتده، قورقوتان بر زمانده، جاسوسلرڭ و تحرّى مأمورلرينڭ أوهاملرى و تجسّسلرى استاديمزڭ منزلنى صارماسى دقيقهسنده، بر فاره استاديمزڭ چورابنى آلدى. نه قدر آرادق، هيچ بر يرده بولامادق. او فارهنڭ يوواسنى گوردك. قابل دگل كه او چوراب گيرسين. ايكى گون صوڭره گوردك كه، او حيوان او چورابى گتيرمش اويله يره كه، صاقلانمش و محتوياتلرى اونوتلمش اولان محرم مكتوبلر و أوراقلرڭ تام ياننده بيراقمش. حالبوكه ايكى دفعه اورايه باقمشدق، گورهمهمشدك. هم او چورابى او يره گتيرمك؛ صوبه بوروسنه چيقوب يوقاريدن اولور. غايت قورناز و ذكى بر آدم آنجق او ايشى ياپار. هيچ بر جهتده تصادف إحتمالى قالمديغندن استاديمز ديدى: "بو مكتوبلرى اورادن قالديرهجغز." بز اونلره باقدق، گرچه سياستله علاقهلرى يوقدر. فقط وهّام جاسوسلره، عليهمزده حبّهيى قبّه ياپمغه أهمّيتلى بر وسيله اولوردى. بز هم اونلرى، هم داها بهانهيه مدار اولابيلن باشقه شيلرى قالديردق. او هيجانمزدن جاسوسلر خبر آلوب آڭلاديلر كه،
— 58 —
حاضرلاندق. داها هجوم ايتمهدن يالڭز ايكنجى گون، أمين ألنده بر طوربه ايله منزله گيردى. تام آرقهسنده قرهقول قوميسرى، گيزلى، حسّ ايتديرمهدن گيردى. أمينڭ ألنده كتاب يرنده يوغرت طوربهسنى گوردى، طورينى دگيشديردى. هر نه ايسه. الحاصل: رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه قارشى گلن بتون دشمن و جاسوسلره مقابل بر تك فاره چيقدى، پلانلرينى زير و زبر ايتدى.
أوت: حلمى، أوت: تحسين، أوت: أمين، أوت: توفيق، أوت: سعيد
(محمد فيضى او زمان عسكردى، يوقدى. يوقسه برنجى إمضا اونڭ حقّى ايدى.)
٭ ٭ ٭
(أحمد نظيفڭ مكتوبندن بر پارچهدر)
مادّى و معنوى بورجمز اولان خدمتلرى ايفادن كنديمزى چكمك، حسسزلك و بيگانهلك فطرتمزده و يراديليشمزده يوقدر كه قالالم. مادام جنابِ خالقِ رحيم بزلرى إنسان ياراتمشدر. إنسانلغڭ أمر ايتديگى وظائفڭ بيڭده برينى دخى ايفا ايدهمديگمز حالده، بوسبتون ناصل بيگانه قالالم. بو خصوصده معذور گورمهڭزله برابر، عزمكار و جفاكار و فداكار و حدسز متحمّل، غريب و قدسى و عزيز بر مسافريمز اولان چوق قيمتلى استاديمزڭ بز عاصى و گناهكارلرڭ قلبلرينى نورلرله طولديرديغى حالده، مقابل بورجمزى، معنوياته اوزانهمديغمزدن آنجق دگرسز و قيمتسز اولان مادّياتله اودهيهبيليرز ظنّيله تسلّى بولمقدهيز. عفو بيورڭز استادم! دلّالِ قرآنڭ ندالرينى ايشيدن هانگى مسلمان واردر كه، قولاقلرينى طيقاسين. حاشا ثمّ حاشا! نورلريڭزڭ شعاعى گوزلريمزى قاماشديرييور. قلبلريمزى بتون صافيتيله اللّٰهه، قرآنه، و رسولِ مجتبىيه (عصم) و ايكى جهان سرورينڭ عزيز وارثلرينه باغلايور و باغلامشدر. بو باغ اويله بر باغ كه، عنايتِ حقله هيچ بر مادّيّونڭ و هيچ بر ملحد و فراقِ ضالّهنڭ دگل، بتون دنيا كافرلرينڭ بتون قوّتلرى بر آرايه گلسه، بو قدسى رابطهِٔ قلبيه باغنى قوپاراماز.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
— 59 —
ذاتِ فاضلانهلرنجه لزوم گورولوب، ايجاب ايتمهدن هيچ بر زمان مكتوب يازمق زحمتلرينى إختيار ايتمهڭزه راضى اولامام. بو خصوصده گوجنمك شويله طورسون، قيمتلى استاديمڭ قدسى وظيفهلرينڭ ايفاسنه مانع تشكيل ايدن إشغالى، بيوك خطا و حرمتسزلك صايارم.
أحمد نظيف چلبى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
عزيز صدّيق قارداشلرم!
اون طوقوزنجى سوزڭ آخرنده قرآندهكى تكرارڭ أكثر حكمتلرى، رسالهِٔ النورده دخى جريان ايدر. بِالخاصّه ايكنجى حكمتى تام تامنه واردر. او حكمت شودر:
هركس هر وقت قرآنه محتاجدر. فقط هركس، هر وقت بتون قرآنى اوقومغه مقتدر اولاماز. فقط بر سورهيه غالبًا مقتدر اولور. اونڭ ايچون أڭ مهم مقاصدِ قرآنيه أكثر اوزون سورهلرده درج ايديلهرك؛ هر بر سوره كوچك بر قرآن حكمنه گچمش. ديمك هيچ بر كيمسهيى محروم ايتمهمك ايچون حشر و توحيد و قصّهِٔ موسى (عس) گبى بعض مقصدلر تكرار ايديلمش. عينًا بو أهمّيتلى حكمت ايچوندر كه، بعض دفعه خبرم اولمادن، إختيارم و رضام اولماديغى حالده، بعض اينجه حقائقِ ايمانيه و قوّتلى حجّتلرى متعدّد رسالهلرده تكرار ايديلمش. بن چوق حيرت ايدردم. نهدن بونلر بڭا اونوتديرلمش، تكرار يازديريلمش؟ صوڭره قطعى بر صورتده بيلدم كه: هركس بو زمانده رسالهِٔ النوره محتاجدر. فقط عمومنى ألده ايدهمز. ألده ايتسه ده تمام اوقوياماز. فقط كوچك بر رسالهِٔ النور حكمنه گچمش بر رسالهِٔ جامعهيى ألده ايدهبيلير. و أكثر وقتلرده محتاج اولديغى مسئلهلرى اونده اوقويابيلير و غدا گبى هر زمان إحتياج تكرّر ايتديگى گبى، او ده مطالعهسنى تكرار ايدر.
— 60 —
ايكنجى بر نقطه:آيت الكبرادن چيقان "ورد الأكبر" نامندهكى عربى رسالهجگڭ آخرنده، رسالهِٔ مناجاتڭ باشندهكى آيتڭ تفسيرى دييه عربى قسملرى علاوه ايديلسه، برابر اوقونسه مناسبدر. بز ده نسخهمزده يازدق.
اوچنجى نقطه:عزيز قارداشلرم! چوق دفعه قلبمه گلييوردى. نهدن إمامِ على (رض) رسالهِٔ النوره و بِالخاصّه آيت الكبرا رسالهسنه زياده أهمّيت ويرمش؟ دييه سرّينى بكلردم. ِللّٰه الحمد إخطار ايديلدى. إنكشاف ايدن او سرّه شيمديلك يالڭز قيصه بر إشارت ايدييورم. شويله كه:
رسالهِٔ النورڭ ممتاز بر خاصيتى، ايمانڭ أڭ صوڭ و أڭ كلّى إستناد نقطهسنى، قوّتلى و قطعى بيان اولديغندن؛ بو خاصيت آيت الكبرا رسالهسنده فوق العاده پارلاق گورونويور. و بو عجيب عصرده مبارزهِٔ كفر و ايمان، أڭ صوڭ نقطهِٔ إستناده سرايت ايدهرك اوڭا طايانديرييور. مثلا: ناصلكه غايت بيوك بر ميدان محاربهسنده و ايكى طرفڭ بتون قوّتلرى طوپلانديغى بر صحراده ايكى طابور چارپيشييورلر. دشمن طرفى، أڭ بيوك اردوسنڭ جهازاتِ مخرّبهسنى كندى طابورينه إمداد و قوّهِٔ معنويهسنى فوق العاده تقويه ايچون هر واسطهيى إستعمال ايدهرك أهلِ ايمان طابورينڭ قوّهِٔ معنويهسنى بوزمق و أفرادينڭ تساندينى قيرمق ايچون هر وسيلهيى قوللانير. أهمّيتلى بر إستنادگاهنى كندينه تمايل ايتديرهرك إحتياط قوّتنى طاغيتير. مسلمان طابورينڭ هر بر نفرينه قارشى، جمعيت و قوميتهجيلك روحيله متساند بر جماعت گوندرر. بتون بتون قوّهِٔ معنويهسنى محو ايتمگه چاليشديغى بر هنگامده خضر گبى برى چيقار، او طابوره دير: "مأيوس اولمه! سنڭ اويله صارصيلماز بر نقطهِٔ إستنادڭ و اويله مغلوب ايديلمز محتشم اردولرڭ و توكنمز إحتياط قوّتلرڭ وار كه، دنيا طوپلانسه قارشيسنه چيقهماز. سنڭ شيمديلك مغلوبيتڭڭ بر سببى، بر جماعته و بر شخصِ معنويهيه قارشى بر نفرى گوندرمڭزدر. چاليش كه، هر بر نفرڭ، إستناد نقطهلرى اولان دائرهلرندن معنًا إستفاده ايتديگى قوّتلى قوّهِٔ معنويه ايله بر شخصِ معنوى و بر جمعيت حكمنه گچسين" ديدى و تام قناعت ويردى.
عينًا اويله ده، أهلِ ايمانه هجوم ايدن أهلِ ضلالت، (بو عصر جماعت زمانى اولديغى جهتيله) جمعيت و قوميتهجيلك مايهسيله بر شخصِ معنوى و بر روحِ خبيث
— 61 —
اولمش، مسلمان عالمندهكى وجدانِ عمومى و قلبِ كلّىيى بوزويور. و عوامڭ تقليدى اولان إعتقادلرينى حمايه ايدن إسلامى پردهِٔ علويهيى ييرتييور و حياتِ ايمانيهيى ياشاتان، عنعنه ايله گلن حسّياتِ متوارثهيى يانديرييور. هر بر مسلمان تك باشيله بو دهشتلى يانغيندن قورتولمغه مأيوسانه چابالاركن، رسالهِٔ النور خضر گبى إمداده يتيشدى. كائناتى إحاطه ايدن صوڭ اردوسنى (*): كائناتى طاغيدهميان بر قوّت اونى بوزاماز. گوستروب و اوندن مقاومتسوز مادّى، معنوى إمداد گتيرمك خدمتنده خارقه بر أمربر نفر اولارق آيت الكبرا رسالهسنى إمامِ على (رض) كشفًا گورمش، أهمّيتله گوسترمش.
تمثيلدهكى سائر نقطهلرى تطبيق ايديڭز، تا او سرّڭ بر خلاصهسى گورونسون.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفَاتِ رَسَائِلِ الَّتِى كَتَبْتُمْ وَتَكْتُبُونَ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
اوننجى شعاعنامنده، يازديغڭز فهرستهنڭ ايكنجى قسمى بڭا شويله قوّتلى بر اُميد ويردى كه: رسالهِٔ النور بنم گبى عاجز و إختيار و ضعيف بر بيچارهيه بدل، گنج، قوّتلى چوق سعيدلرى ايچيڭزده بولمش و بولاجق. اونڭ ايچون بوندن صوڭره رسالهِٔ النورڭ تكميل و ايضاحى و حاشيهلرله بيانى و إثباتى سزه توديع ايديلمش تخمين ايدييورم. بر أمارهسى ده شودر كه؛ بو سنه چوق دفعه إخطار ايديلن حقيقتلرى قيد ايتمك ايچون تشبّث ايتدم ايسه ده چاليشديريلهمدم.
أوت رسالهِٔ النور سزه مكمّل بر مأخذ اولابيلير. و اوندن أركانِ ايمانيهنڭ هر بريسنه، مثلا قرآن كلام اللّٰه اولديغنه و إعجازى نكتهلرينه دائر متفرّق رسالهلردهكى پارچهلر طوپلانسه ويا
— 62 —
حشره دائر آيرى آيرى برهانلر جمع ايديلسه و هكذا.. مكمّل بر ايضاح و بر حاشيه و بر شرح اولابيلير. ظن ايدرم كه، حقائقِ عاليهِٔ ايمانيهيى تماميله رسالهِٔ النور إحاطه ايتمش، باشقه يرلرده آرامغه لزوم يوق. يالڭز بعضًا ايضاح و تفصيله محتاج قالمش. اونڭ ايچون وظيفهم بيتمش گبى بڭا گلييور. سزڭ وظيفهڭز دوام ايدييور. و إن شاء اللّٰه وظيفهڭز شرح و ايضاحله و تكميل و تحشيه ايله و نشر و تعليم ايله، بلكه يگرمى بشنجى و اوتوز ايكنجى مكتوبلرى تأليف ايله و طوقوزنجى شعاعڭ طوقوز مقامنى تكميل ايله و رسالهِٔ النورى تنظيم و ترتيب و تفسير و تصحيح ايله دوام ايدهجك. رسالهِٔ النورڭ صميمى، خالص شاكردلرينڭ هيئتِ مجموعهسنڭ قوّتِ إخلاصندن و تساندندن سوزولن و تظاهر ايدن بر شخصِ معنوى، سزه باقى و مقتدر بر قوّتِ ظهردر، بر رهبردر.
بورادن اورايه گلن مكتوبلرى، مباركلرڭ هيئتى بر رساله شكلنده طوپلانمسنى و خسرو ده جزئى و خصوصى بعض جملهلرينى و لزومسز بعض فقرهلرينى طىّ ايتمگى، حافظ على و صبرىيه حواله ايتمش اولديغنى يازييورسڭز. او، رسالة النور حقّنده كرامتلى و دقّتلى و إصابتلى و كسكين خسروڭ نظرى طوغريدر. باقى بر أثرده موقّت و جزئى و خصوصى كلمهلر طىّ ايديلسه داها اييدر. بو دفعهكى مكتوبڭزده كرامتكارانه اوچ نقطه گوردك:
برنجيسى:بورانڭ بر خسروى اولاجق درجهده إخلاص و إرتباط و إقتدارى گوسترن كوچك خسرو محمد فيضى إسمنده رسالة النورڭ چاليشقان بر طلبهسى عسكردن گلوب، داها ايكنجى دفعه گوروشولديگى وقت، مكتوبڭزده فيضى إسمنى گوردك، ديدك: بو رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى، بربرندن نه قدر اوزاق اولسه ده، بربرينه پك ياقيندر كه، بويله بردن حسّ ايدوب يازديلر.
ايكنجيسى:بو كوچك خسرو فيضى، بو آخرلرده إستانبولده ايكن رسالهِٔ النور حسابنه ذهنمه طوقوندى. متأثّر اولويوردم. "عجبا راحتسزلغى وار مى؟" بردن ذهنم يوزينى اوندن چويردى، حافظ على ايله شدّتلى مشغول اولدم. آڭلادم كه، تأثّر ويرهجك وار. فقط رسالهِٔ النورڭ فعّال مركزى اولان حافظ على جهتنده اولاجق. حافظ علىيه شفا دعاسنه باشلادم، دوام ايتدم. و مكتوب گلمهدن أوّل فيضيدن صوردم: "سن بر خستهلق چكدڭ مى؟" او ديدى: "يوق". ديدم: "اويله ايسه، إسپارطهده
— 63 —
رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى و قوّتلى بر ركننڭ بر راحتسزلغى وار. فقط، خيالم حقيقتڭ صورتنى شاشيرمش." صوڭره مكتوبڭز گلدى، حقيقت آڭلاشيلدى.
اوچنجيسى:بوندن يگرمى گون أوّل، أيّامِ مباركهدن صوڭره خاطريمه گلدى كه، وظيفهدارانه قلمى هر گون إستعمال ايتمهينلر، رسالهِٔ النور طلبهلرى عنوانِ إجماليسنده هر يگرمى درت ساعتده يوز دفعه حصّهدار اولمق يتر دييه، خصوصى إسملرله خاص شاكردلر دائرهسى ايچنده بر قسمڭ إسملرى موقّةً طىّ ايديلدى. قارداشمز حقّى أفندى ده اونلرڭ ايچنده ايدى. بر قاچ گون اويله دوام ايتدى. صوڭره بردن هيچ سبب حسّ ايتمهدن ينه حقّى، خلوصىيه آرقداش اولدى. إسميله، رسميله خاص دائرهسنه گيردى. حقّينڭ "بنى دعادن اونوتماسين" دييه، مكتوبڭزدهكى فقرهنڭ يازيلديغى عين زمانده، خصوصى دعايى قزانمش حسابيله تخمين ايتدك. حتّى بوگونلرده بونڭ گبى عنايتڭ چوق لمعهلرى وار. أمين، بونلرى حوادثِ يوميه دييه بر فقره يازاجق، بلكه سزه ده گوندرهجك. رسالهِٔ النورڭ اورادهكى كوچك طلبهلرى و إستقبالده قيمتدار شاكردلرى اولانلر، شيمدى ده طلبهلر دائرهسنده اولارق حصّهداردرلر. إستانبولده محمد فيضى، أسكى سعيدڭ رسالهلرينى آراركن، عين گونده قهرمان رشدى، بر دكّانده موجودينى طوپلامش، آلمش ايدى. كوچك خسرو متأثّر اولارق باشقه يرده آرامش، إشارات الإعجازى بولمش. تخمينًا ديمش كه: "بڭا سبقت ايدن هر حالده بندن ايلريدهكى إسپارطهلى قارداشلرمدر." هر نه ايسه... بو إشارات الإعجاز نسخهسنى حافظ على و صبرىدهكى نسخهلرده بولنان كرامتِ توافقيهيى يازديرمق ايستهيور. أڭ قولاى بر چارهسى، كوچك بر دفترده هر صحيفهسنده تفسيرڭ بر صحيفهسنه مقابل حروفِ هجانڭ (ألف و تا و سائره) قيد ايدرسهڭز، گوندريرسهڭز ايى اولور. قولاينى بولمازسهڭز قالسين.
عموم قارداشلريمه برر برر سلام و بِالخاصّه رسالهلر ايله چوق مشغول اولانلره سلام و دعالر ايدرم و دعالرينى بكلهرم.
قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 64 —
(أمين و كوچك خسرو فيضىنڭ بر فقرهسيدر)
خدمتِ قرآنيهده بزى سبقت ايدن صادق، خالص، متين، وفاكار قارداشلريمزدن مبارك خسرو و رشدى گبى ذاتلر، رسالهِٔ النور خادملرينه، وظيفهلرينڭ مقبوليتنه بر أماره اولارق إحسان اولنان بركت حقّنده متعدّد فقرهلر يازمشلر. بز ده بو قارداشلريمزڭ فقرهلرى گبى، بو ياقين زمانلرده برابر تظاهر ايدن، گورديگمز بعض حادثاتى قيد ايدهجگز. نمونه ايچون يالڭز بر قسمنى بيان ايدرز.
بريسى شودر كه:بو ياقينده استاديمزله برابر قيره چيقمشدق. چاى ياپيلماسنى، هم ايكيشر چاى، هم اوچر شكرله ايچيلمهسنى أمر بيورديلر. هپمز، اوچر شكرله ايكيشر چاى ايچدك. يالڭز أمين قارداشمز بر شكر كنديسنه نقصان اولارق ايچمش. آقشام اوزرى، رسالهِٔ النورڭ منبعِ إنتشارى اولان استاديمزڭ اوطهسنه گلدك. أمين، شكر قوطوسنه صرف اولونان شكرلرى قويمق ايستهمش، فقط قوطو سكز شكردن فضله آلمامش. أمين "فسبحان اللّٰه" دير؛ اون يدى شكر يرينه قوطو سكز شكرله طولسون، دييه تعجّب ايتدك. ايشته بو واقعه، بزه شهود درجهسنده قناعت ويردى كه؛ بو سر رسالهِٔ النوره، خادملرينه بر عنايتِ إلٰهيه و بر إلتفاتِ ربّانيهدر.
ايكنجيسى:ينه عين گونده بن، يعنى محمد فيضى، أوّلجه يازوب استاديمه تسليم ايتديگم هجماتِ ستّه رسالهسنى بڭا ويرمك ايچون صاقلاديغى يردن آراركن، فوق المأمول بر صورتده بولنماز. بردن او آنده، عادتلرينڭ خلافنه اولارق هيچ وقوع بولمامش بر طرزده، بر حادثه ظهوريله، گوزلكلرينى بيراقهرق مرديوان طرفنه متوجّه اولورلر. عين وقتده رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه و خدمتنه ضرر ويرمك نيتيله جاسوس بر آدمڭ مرديوانه طوغرى، ظاهرًا زيارت مقصديله يوروديگى گورولور. استادڭ تلاشلى اولديغنى حسّ ايدر. استاد، اونڭ نظرينى اوتهكى حادثهِٔ بدنيهيه چويرر، اوڭا دير: "گورويورسڭ كه بن معذورم، زيارتى باشقه گونه بيراق." او ده دونر، گيدر. هم محمد فيضى، هم هجماتِ ستّه، هم باشقه ايشلريمز او تجسّسدن قورتولدى.
— 65 —
أوت هجماتِ ستّه صاقلانديغى معيّن يرنده فوق العاده بر صورتده غائب اولماسى، أهمّيتلى بر حادثهنڭ ئوڭنى آلدى. استاده عارض اولان بو خلافِ عادت حالت و او رسالهنڭ معيّن يرنده بولونمامسى، قطعيًا تصادفه حمل ايديلمز. بر هفته صوڭره او رسالهيى خلافِ مأمول بر يرده بولدق. استاديمڭ أمريله أمين قارداشمه أهمّيتلى بر صورتده اوقودم. استاد بزه ايضاحات ويرييوردى. او وقته قدر بويله مهم و تأثيرلى درس آلمامشدق. ديمك بو ايكى مهم سرّه بناءً رساله كندينى گوسترمدى. ايشته بو حادثه رسالهِٔ النورڭ إخلاصلى و صادق شاكردلرى هر وقت بر حفظ و عنايت آلتنده و دائما حمايت آلتنده اولدقلرينه شبهه بيراقمهيور.
اوچنجيسى:استاديمزڭ بر اوقّه (يعنى كيلو) پينيرى واردى. أكثر گونلرده او پينيردن خوشنه گيتديگى ايچون، بر ايكى دفعه ييوردى. هم بزه ده ييديرييوردى. هم ييمكسز اولديغى أكثر وقتلرده اوندن يديگى حالده، آلتى آى قدر دوام ايتديگنى و حالًا ده، يوز درهم قدر او پينيردن بولونديغنى، بن (يعنى دائمى خدمتجيسى أمين) و بن (يعنى طلبهسى و خدمتجيسى كوچك خسرو) يقينًا گوروب تصديق ايدييورز. فقط بو حادثهِٔ بركتڭ إفشاسندن صوڭره، أوّلجه گورونمهين ديبى گورونمگه باشلادى، نقصانيتنى گوستردى. أوت، بركت خصوصنده شايانِ حيرت بر حادثهدر. هم ياريم كيلو بر تره ياغى، أكثر گونلرده فضلهجه صرف اولديغى حالده، أللى گونه ياقين دوامى، شبههسز بر بركت ايچنه گيرمش.
ينه عينًا رمضان بايرامنده، استادڭ رضاسى اولماديغى حالده، تحسين و بن (يعنى أمين) بر كيلو اينجه شكر گتيرمشدك. أكثرى يوغرت و سوت و طاتلى قباغه و سائر شيلره، بعضًا يگرمى اوتوز درهم قدر قاتدقلرى حالده (ايكى آيدن فضلهدر) او شكردن يوز درهمدن فضله قالماسى، ألبته بركت سببيلهدر.
هم بو حواليدهكى شاكردلر، هركس جزئى كلّى حسّ ايتمش و إعتراف ايدييورلر كه: رسالهِٔ النوره چاليشديغمز زمان، هم رزقمزده بركت و سهولت، هم قلبمزده بر إنشراح و فرح ظاهرًا حسّ ايدييورز. أزجمله بن (يعنى أمين) كندم إعتراف ايدييورم كه: رسالهِٔ النور
— 66 —
دائرهسنه گيرمزدن أوّل، بتون سنه چاليشيردم. نه وقت رسالهِٔ النور دائرهسنه گيردم؛ سنهده اوچ درت آى قدر آنجق چاليشهبيلديگم حالده، أوّلكندن داها مفرّح و داها مسعود بر حالده ياشامقلغم، يوزده يوز رسالهِٔ النور خدمتنڭ بركتيله اولديغنه هيچ شبهه يوق.
(حاشيه): أوت أمين قارداشمز مملكتمزه گلديگى زمان چوق فعّال بر صورتده هر آى چاليشيردى. شيمدى ايسه، اوچ درت آيدن فضله چاليشديغنى گورمييورم. بوڭا سبب ايسه، رسالهِٔ نورڭ خدمتنڭ بركاتى اولديغنده شبههم يوق، بتون قوّتمله تصديق ايدييورم. كوچك خسرو محمد فيضى
هم أزجمله، استاديمز دييور كه: "بنم ده قناعتِ قطعيهم چوق تجربهلرله گلمش كه، بن رسالهِٔ النورڭ تصحيحاتيله مشغول اولديغم زمان، پك ظاهر طرزده، هم رزقمده بركت، هم قولايلق گورويورم. هر نه وقت چاليشمازسهم او حالى گورمييورم." هم استاديمز دييور و بز ده تصديق ايدييورز: "بن صوڭ زمانده آڭلادم كه؛ شيمدىيه قدر هم بن، هم دوستلرم بو حقيقتڭ صورتنى باشقه شكلده گورمشز. شويله كه: حپسخانهده بر تك أكمك، سكز و بعضًا اون گون بڭا كافى گلديگى حالده، بوراده عينًا او طرزده يشايوردم. هم بن، هم قارداشلرم، بونى بنم آز يمك و إشتهاسزلغمه ويرييوردق. حالبوكه چوق أمارهلرله قطعيًا آڭلادق كه، او عجيب حال بركت نتيجهسى ايمش. بر قاچ دفعه سكز گونده بڭا كافى گلن بر أكمگى عين إشتها ايله (چاليشماديغمدن بركته مظهر اولمديغم زمان) ايكى گونده، بعضًا بر بچق گونده بيتيرييوردم. ديمك بو اون آلتى-اون يدى سنهدن بَرى بنم مكمّل تعييناتم، رسالهِٔ النورڭ خدمتندن گلن بر بركتدن ايدى. أوت عين اليقين درجهسنده بزه ده قناعت گلمش كه، بو كثرتلى حادثاتِ بركت، قرآنِ معجز البيانڭ إعجازِ معنويسنڭ بر شعاعيدر. معنًا دير: "أى قرآنڭ شاكردلرى! سزلرى وظيفهِٔ مقدسهڭزدن أكثريتله گرى بيراقان، معيشت تلاشهسيدر. بو ايسه، قرآنڭ فيضيله، بركت نوعندن سزه ويريلييور. وظيفهڭزه باقڭز."
اَللّٰهُمَّ يَسِّرْلَنَا خِدْمَةَ الْقُرْاٰنِ بِنَشْرِ رَسَائِلِ النُّورِ بِحُرْمَةِ اِسْمِكَ الْاَعْظَمِ وَ حَبِيبِكَ الْاَكْرَمِ اٰمِينَ
— 67 —
هم حادثاتِ بركتڭ عين زماننده، رسالهِٔ النورڭ بر كرامتى اولارق، بر شاكردينڭ بيڭلرجه ليرا قيمتنده خانهسنى، اوڭا پك ياقين دهشتلى بر يانغيندن فوق المأمول بر صورتده رسالهِٔ النورڭ بركتيله قورتولماسى و رسالهِٔ النور ترجماننه آخرت جهتنده چوق علاقهدارلق گوسترن بر خانم، او دهشتلى يانغينده يانان خانهنڭ اوچنجى قاتنده بولنان ألماس و مجوهرات و آلتونلرينى قورتارمق ايچون قوشوب چيقديغى وقت، آتش هر طرفى صارمش، مجوهراتنى قورتارهمديغى گبى، كندى نفسنى ده بتون بتون تهلكهِٔ قطعيهده گورديگى دقيقهده، رسالهِٔ النور ترجمانى، او آتشدن طلبهسنڭ خانهسنى قورتارمسنه شدّتلى دعا ايدركن، او بيچاره خانم خاطرينه گلمش؛ عجبا او يانغينده او آخرت همشيرهم بولنماسين دييه اوڭا ده (رسالهِٔ النورى شفاعتجى ياپهرق) دعا ايتمش. "يا ربّى اوڭا مرحمت أيله!" نياز ايتمش. عين زمانده، او خانم پنجرهيى قيرمش، كندينى ايكى قات يوكسكلكدن آولويه آتمش، فوق العاده بر صورتده نه اينجينمش، نه ده بر يرى قيريلمش. هم باقيرى و دميرى أريتن او دهشتلى و شدّتلى يانغيندن، (بتون قوناق ياندقدن صوڭره) بتون مجوهراتى و آلتونى هيچ برى ضايع اولميهرق، بوزولميهرق بر اون اونى محافظه ايتمش؛ بولمش، آلمش. رسالهِٔ النورڭ بركتندن، هم جاننى، هم مالنى قورتارمش. هم مذكور حادثات زماننده وقوع بولمسى مناسبتيله، رسالهِٔ النورڭ كرامتكارانه ايكى طوقادى، عين آنده، وظيفهجه أهمّيتلى ايكى متجاوز و مُعَجِّزْ ايكى آدمڭ تجاوز و تعجيز آننده برينڭ قفاسنه، ديگرينڭ جگرينه وورمهسى،
(حاشيه): أوت او متجاوزلردن بريسى دخالت ايتدى، ئولومدن قورتولدى؛ ديگرى بر سنه عذاب چكدى، هم ئولدى.
بزده هيچ بر شبهه بيراقمدى كه، خدمتِ قرآندهكى عنايتِ ربّانيهنڭ بر حفظ و حمايت سيللهسيدر. "آرتيق يتر، طوريڭز! طوقاته مستحق اولديڭز" دييه معنًا سويلهمسيدر.
٭ ٭ ٭
— 68 —
(اوتوز بر، اوتوز ايكنجى آيتلرڭ رسالهِٔ النوره إشارتلرينى إستخراج ايتمگه موفّق اولان أحمد نظيف و اوغلى صلاح الدين، رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى شاكردلرندن اولديغندن، صلاح الدّينڭ شو فقرهسى، يگرمى يدنجى مكتوبڭ فقرهلرى ايچنه گيرمگه لايقدر.)
(١٣٥٨) سنهسى دانيزيقدن چيقان بر قيويلجيم آوروپا ايچريسنه سرعتله ياييلارق بيوك بر يانغين حالنى آلديغندن، بتون ملّتلر سفرى وضعيتنده بولنديغندن توركيه ده قسمى سفربرلك ياپدى. (١٣٥٩)ده ٢٧، ٢٨، ٢٩ طوغومليلرى سلاح آلتنه آلدى. بو ميانده، رسالهِٔ النور طلبهلرندن محمد فيضى و بن گبى كوچك طلبهلر ده، بر حكمته بناءً عسكره آلينمشدى.
(حاشيه): فيضىنڭ و صلاح الدّينڭ عسكر اولماسى طولاييسيله استاد خفيف تبسّم ايدهرك: "سزى اونلر آلامازلر. وظيفهڭز وار، دعوت ايديلييورسڭز. چونكه لسانله اولماسه ده حال و أطواريڭز او وظيفهيى گورهجكدر." ديدى. حقيقةً صلاح الدين عسكر اولديغنده مبارك رمضانده إزميتڭ طاوشان تپهسنده هوانڭ مساعدهسزلگنه رغمًا ينه جماعتله تراويح نمازى قيلديرمسى و آلايڭ خادم كوينه قالقمهسى رمضانڭ ٢٧، ٢٨، ٢٩ نجى گونلرينه تصادف ايتمهسى طولاييسيله اوروج و نمازينى واپورده، قدر گيجهسنى ده خادم كوينده ايستاسيون رامپاسنده، ياغمورلى صوغوق بر هواده مشكلاتله بولديغى صو ايله آبدست آلوب، صندوق قپاغى اوستنده قيلمسى و گيجهيى يوك واغونلرى ايچنده آجى بر وضعيتده شكرلرله گچيرمسى، سائر نفراتدهكى حسِّ ديانتى هيجانه گتيرييوردى، بر درس حكمنه گچردى. و بالابان كوينده بايرام نمازندن أوّل عسكرى و سيويل أشخاصه، كوى جامعنده نماز حقّنده دردنجى سوزى عينًا اوقوماسى و رسالهِٔ نورله وعظده بولنماسى؛ قارداشم فيضى دخى عينًا بولونديغى قطعهده داها تأثيرلى بر طرزده، معنوى لسانِ حال و قال ايله درس ويرمهسى، بِالفعل استادينڭ نطقنى تصديق ايدر. ٢٧، ٢٨، ٢٩ تاريخى، مبارك گونلرڭ أڭ مشقّتليسى ايدى. توركيهده (١٣٥٩) ده ٢٧، ٢٨، ٢٩ قرعهلرى عسكره آلينمشدى. بو توافق دخى، كرامته بر لطافت قاتار.
صلاح الدين
استاديمز، يالڭز آلتى يدى آى قدر، رسالهِٔ النورڭ إنتشارى خصوصنده باشقه محيطده بولونمامز ايجاب ايتديگندن، قلب،
— 69 —
فكر و آووجنى جنابِ حقّڭ رحمتنه آچديغى معنًا آڭلاشيلديغندن، بو دعاسنڭ قبولى رسالهِٔ النورڭ مهم بر كرامتى نتيجهسى اولارق باشقه محيطه عسكرلك وظيفهسى ايچنده، رسالهِٔ النوره خدمت ايچون گوندريلدك. آلتى يدى آى صوڭره، فيضى و صلاح الدين وظيفهِٔ نشرى ياپدقدن صوڭره، مذكور قرعهلرڭ أڭ تهلكهلى بر زمانده آلمان اردولرى رومانيايى إشغال، بلغارستانى تضييق، ايتاليا ده يونانستانله حرب ايتديگى بر صيراده ترخيصلريله او كرامت آڭلاشيلمشدر.
(حاشيه): أوت استادم بڭا معجزاتِ أحمديهيى، قارداشم خسرو طرزنده يازديرييوردى. بن (يعنى فيضى) بر پارچه تنبللك ايتدم. بردن (٢٨)ليلرله عسكره ايستهنيلدم. ينه استادم ديدى: "معجزاتِ أحمديهيى ياز، سنى شيمدى ويرميهجگم." باشلادم. او أمر بر هفته گرى قالدى. تكرار بر عارضه ايله يازى نقصان قالدى. تكرار عسكره جاغيريلدم. ينه استادم: "گيت ياز!" ديدى. جدّى چاليشمغه باشلادم. فوق المأمول، ايكنجى دفعه أمر گرى قالدى. بر هفته صوڭره، تكرار بر معذرته بناءً يازىيى بيراقدم. استادم ديدى: "سنڭ شيمدى وظيفهڭ رسالهِٔ نور نقطهسنده عسكرلكدهدر." بردن بر أمر گلدى، بر شفقت طوقادى يهيوب وظيفهمه گوندريلدم. جنابِ حقّه شكر رسالهِٔ نوره چاليشدم و چاليشديريلدم. استاديمز بزه سويلهديگى گبى، آلتى يدى آى صوڭره ترخيص ايديلوب استاديمه قاووشدم. إن شاء اللّٰه بو قباحتم ده عفو اولمشدر. هم رسالهِٔ نورى، هم بزى خدمتِ قرآنيهده سبقت ايدن خسرو و رشدى و صبرى گبى قارداشلريمى شفيع طوتهرق، بو قصوريمڭ عفوينى استادمدن ايستدم. بن إعتراف ايدييورم، تنبللگمڭ نتيجهسى اولارق بر شفقت طوقاتنى ييدم.
فيضى
هم صلاح الدين أمثالندن بر آى صوڭره اردودن سَوق ايديلمسى اينهبوليده أمثاللريله برابر بولنمديغى مملكت خلقندن بعض كيمسهلرڭ گوزينه باتارق، متعدّد إخباراتده بولنمهلرى اوزرينه، عسكرلك شُعْبهسى طرفندن رئيس، پوليس واسطهسيله باباسنى شُعْبهيه جلب ايله اوغلنڭ نرهده اولديغى صورولديغنده، اوغلندن بر گون أوّل گلن تلغرافى گوسترهرك، إزميت دڭز آلايىنه مرتّب اولديغنى و اوغلنڭ قصدًا گيتمديگى، بر آى تجارته گيتديگى آڭلاشيلماسيله، باباسى أحمد نظيف سربست
— 70 —
بيراقيلماسيدر. هم معدن ديرگنه يازيلوب عسكرلكلرى تأخير ايديلنلر ايچنده، هر گون بنمله گوروشن كاتب بر آرقداشم، بنى اونوتوب قيد ايتمديگى، صوڭره ده او تأجيل ايديلنلر هم عسكره آلينديغى، هم ده فنا نظريله باقيلديغى و صلاح الدين او نظردن قورتولماسيدر. هم صلاح الدّينڭ مرتّب اولديغى آلايه، اون بش گون گچ إلتحاق ايتمهسندن طولايى بر جزا ويريلمهدن و هيچ بر توصيهيه محتاج قالمادن آلاى يازيجيسى اولارق آلينمهسى، هم صلاح الدّينڭ ترخيصلرنده بقايا أرلرڭ اوچ گون دخى اولسه، محكمهيه ويريلديگى حالده، كنديسنڭ بر آى بقايا قالديغى حالده بر جزا گلمهدن ترخيص و آلاى قوماندانى و ياورينڭ تأثّرندن گوزلرى ياشارارق آيريليشى، رسالهِٔ النوره عائد بر كرامت اولديغى بزجه قطعى قناعت گلمشدر.
هم بر وقت طوسيهدن قسطمونىيه گليركن، برابرمده رسالهِٔ النورڭ لمعه و شعاعلرى واردى. حشره عائد بر مبحث اوقويوردم. قاميون يوقوشلرى طيرمانييوردى. هوانڭ و ماكينهنڭ حرارتى بڭا آغيرلق و فكريمه ده "بو رسالهِٔ النور معظّم بر معجزهِٔ قرآنيهدر. باشقه ساحهده معجزه گوسترهبيلير مى؟ حالبوكه معجزه، أنبيا عليهم السلامه مخصوصدر. رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامدن صوڭره معجزه گوستريلميهجكدر." ملاحظهسى أثناسنده قاميون مدهش صدمهلرله اوچ طاقله، يگرمىبش اوتوز مترهدن آشاغىيه يووارلاندق. شهادت گتيرييوردم. يارهلى مىيم دييه كنديمى يوقلادم. يوز بيڭ شكر هيچ بر يارهم يوق. قورقهرق طوغرولدم، شوفورڭ قفاسى گوزى پارچهلانمش، "آه، اوف" چكييور. أطرافمى تدقيق ايتدم؛ شوفور طرفندهكى قپو و جاملر خردخاش اولمش. بنم طرفمدهكى اينجه جام بيله قيرلمامش. او آنده بونڭ بيوك بر كرامت اولديغنى، معجزه اولماديغنى و بر داها بويله ماجرالى شيلرى تفكّر ايتمهمك ايچون كرامتكارانه غيبى بر توقات اولديغنى آڭلادم.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
صلاح الدين چلبى
٭ ٭ ٭
— 71 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفَاتِ مَا اَرْسَلْتُمْ لَنَا
عزيز قارداشلرم!
آخر زمانه إشارت ايدن حديثڭ آخرنده مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ آيتنه دائر ايكى دقيقه ايچنده و حديثڭ إشارتنى تصحيح آننده آنى اولارق مجملًا خاطره گلن إشارتِ غيبيهنڭ غايت عجلهلك ايله توافقِ جفريسنده، ضررسز بر كوچك سهو وقوع بولمش ايدى. او وقتدن بَرى داها اوڭا دقّت ايتمهمشدم. بو دفعه، جدًّا و حقيقةً مباركلر هيئتنڭ جمع و تأليف ايتدكلرى لاحقه رسالهسنڭ او آيته دائر فقرهنڭ كتابتنده بر قصدى سهو گوردم. او إخطاردارانه قصدى سهو، بنم قصوركارانه سهويمى بيلديردى. او چوق مدقّق و چوق مباركلر هيئتنه بنى چوق منّتدار و مسرور أيلدى. شويله كه: كَلِمَةً طَيِّبَةً مقامى، بيڭ ايكى (١٠٠٢) دييه سهوًا يازيلمشدى. (ط) صاييلمامش؛ طوغريسى، بيڭ اونبردر (١٠١١). رسالة النورڭ مقامنه اون اوچ فرقله توافق ايتمكله برابر، إضافهدن توصيفه گچسه رِسَالَةٌ نُورِيَّةٌ اولور. بر "ى" و "هی" علاوه اولور و شدّه گيدر بر "ن" نقصان اولور. فقط طَيِّبَةً دهكى تنوين، بر درجه وقف اولديغندن صاييلمازسه، تام تامنه بر تك فرقله؛ مدّه صاييلمازسه، فرقسز اولارق توافق ايدر.
هم معنا جهتيله ايكى آيت، ايكى جريانه إشارتلرى و مناسبتلرى و تطابقلرى چوق قوّتلى بولنديغندن؛ ناقص بر توافق و ضعيف بر أماره دخى كافيدر.
هم بويله مقاملرده، بويله بيوك يكونلرده بو گبى كوچك فرقلر ضرر ويرمز. بن تخمين ايدرم بو سهو، بشنجى آيتڭ إشارتندهكى سهو گبى أهمّيتلى بر قسم إشاراتِ غيبيهنڭ آناختارى اولاجق؛ و بو معظّم آيت، اوتوز اوچنجى آيت اولماسنه بر إشارت ايدى. إن شاء اللّٰه، إستقبالده بر قارداشمز او خزينهيى آچاجق.
٭ ٭ ٭
— 72 —
بوگونلرده تفسيرڭ و اوننجى سوزڭ توافقاتنه باقدم. كندى كنديمه ديدم كه: بو زياده تفصيلات إسرافدر، أهمّيتلى مسئلهلر چوقدر، وقت ضايع اولماسين. بردن إخطار ايديلدى كه: او توافق آلتنده چوق أهمّيتلى بر مسئله واردر. هم مادام توافقده بر عنايتِ خاصّه و إلتفاتِ رحمانى رسالهِٔ النوره قارشى تظاهر ايتمش. او إلتفاته قارشى حسِّ شكران و ممنونيت و متشكّرانه سوينج، نه قدر إفراطكارانه ده اولسه إسراف اولاماز. بو إخطار مجملنى ايكى جهتله ايضاح ايدهجگم:
برنجيسى:هر شيده (نه قدر جزئى ده اولسه) بر قصد و إرادهنڭ جلوهسى بولونماسيدر؛ تصادف، حقيقى اولارق اولمامسيدر. أوت كثرتڭ أڭ چوق طاغنيق و أڭ زياده تصادفه ويريلن، كلماتدهكى حروفاتڭ وضعيتلريدر. خصوصًا كتابتده، مادام هيچ مناسبتى اولميان و إختيارِ بشرى قاريشميان حروفاتڭ وضعيتلرنده بر تناسب، بر نظام بولنويور؛ ألبته بر إرادهِٔ غيبى تحتنده وضعيتلر ويريلييور. هيچ بر شى دائرهِٔ علم و قدرتندن خارج اولماديغى گبى، دائرهِٔ إراده و مشيئتندن دخى خارج دگلدر كه؛ بويله جزئى و طاغنيق شيلرده دخى بر تناسب گوزهتيلييور و تنظيم ايديلييور. و او تنظيم ايچنده و إرادهِٔ عامّه جلوهسنده، بر عنايتِ خاصّه صورتنده، رسالهِٔ النوره بر إمتياز نوعنده، خصوصى بر توجّه و إلتفات گورولمش. بن بو درين مسئلهيى گورمك ايچون، إشارات الإعجاز تفسيرينڭ توافقاتنه دقّت ايتدم؛ قطعى بر قناعت ايله او سرّى بيلدم و حسّ ايتدم.
ايكنجى جهت:ناصلكه چوق مبارك و قدسى بيوك بر ذات، غايت فقير و محتاج بر آدمه، اُميد ايديلمديگى بر طرزده، إلتفاتكارانه، بر قابده بعض كاغدلره صاريلى بر هديه إحسان ايتسه؛ ألبته او بيچاره آدم، او پك بيوك ذاته قارشى، هديهنڭ بيڭلر مِثلندن فضله تشكّر ايتمك ايستر. و بيڭ او هديه قدر قيمتلى بولنان، او هديه ايله گوستريلن إلتفاتنه قارشى، نه قدر تشكّرده إسراف و إفراط ايتسه ده مقبولدر. و او چوق مبارك ذاتڭ او هديهسنه صارديغى كاغدلرى ده تبرّك دييوب شكر گبى يهسه، حتّى او هديه ايچندهكى جويزلرڭ سرت قابوقلرينى ده تبرّك دييه أكمك گبى يوتسه و او هديهنڭ قابنى مبارك بر كتاب گبى اوپسه و باشنه قويسه، إسراف اولماديغى گبى؛ عينًا
— 73 —
اويله ده، رسالهِٔ النور يوزنده إرادهِٔ عامّه، عنايتِ خاصّه إلتفاتنى توافق ظرفيله إحسان ايديلمش. ألبته توافقه دائر تفصيلات، تصويرات فعلى تشكّراتڭ بر نوعيدر و سوينجڭ و منّتدارلغڭ هيجانلى ترشّحاتيدر. قصوره باقيلماز. أوت بويله بر ذاتڭ إلتفاتنى گوسترن مادّى قرق پاره إحساننه قارشى قرق بيڭ تشكّر ايديلسه إسراف دگل.
ايكنجى مسئله:
بن هم كندمده، هم بو ياقيندهكى رسالهِٔ النور طلبهلرنده، شهورِ محرّمهدن صوڭره بر يورغونلق و شوقده بر فتور گورويوردم. سببنى واضحًا بيلمييوردم. شيمدى، أسكيده سويلهديگم تخمينى سبب، حقيقت اولديغنى گوردم. شويله كه:
ناصل مادّى هوا فنا ايسه، فنا تأثير ايدييور. معنوى هوا ده بوزولسه، هركسڭ إستعدادينه گوره بر صارصينتى ويرر. شهورِ ثلاثه و محرّمهده عالمِ إسلام معنوى هواسى، عموم أهلِ ايمانڭ آخرت قزانجنه و تجارتنه جدّى توجّهلرى و همّتلرى و تنويرلرى او هوايى صافيلشديرييور، گوزللشديرييور. مدهش عارضهلره و فورطنهلره مقابله ايدييور. هركس او سايهده و سايهسنده درجهسنه گوره إستفاده ايدر.
فقط او شهورِ مباركه گيتدكدن صوڭره، عادتا او آخرت تجارتنڭ مشهرى و پازارى دگيشديگى گبى؛ دنيا سرگيسى آچيلمغه باشلايور. أكثر همّتلر، بر درجه وضعيتى دگيشييور. هوايى تسميم ايدن بخاراتِ مزخرفه او معنوى هوايى بوزار. هركس درجهسنه گوره اوندن زدهلنير. بو هوانڭ ضررندن قورتولمق چارهسى، رسالهِٔ النورڭ گوزيله باقمق و نه قدر مشكلات زيادهلشسه قدسى وظيفه إعتباريله داها زياده جدّيت و شوقله حركت ايتمكدر. چونكه باشقهلرڭ فتورى و چكيلمهسى، أهلِ همّتڭ شوقنى، غيرتنى زيادهلشديرمگه سببدر. زيرا گيدنلرڭ وظيفهلرينى ده بر درجه ياپمغه كندينى مجبور بيلير و بيلمليدرلر.
٭ ٭ ٭
— 74 —
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ ٭ اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ تَوَافُقَاتِ الْكَلِمَاتِ وَحُرُوفَاتِهَا فىِ كِتَابِ الْكَائِنَاتِ
عزيز، صدّيق، عالى جناب قارداشلرم!
نور و گل فابريقهلرڭ وضعيتلرندن، بو عجيب زمانده نه طرزده اولديغنى خبر ويرمييورسڭز. حالبوكه بو دنياده أڭ زياده علاقهدار اولديغم اونلردر. هر نه ايسه... بو دفعه حقيقتلرڭ يميشلرى نوعنده و رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ مدارِ تشويقى اولان لطائفِ توافقيهدن برسنى، فيضىنڭ سببيله و آرزوسيله سزه گوندرلدى.
(حاشيه): حروفِ قرآنيهيى ترجمه ايله تحريف، تبديل، تغيير ايتمك؛ ملحدلرڭ دهشتلى جنايتلرينه مقابل جهاد ايدن سعيد، إفراطكارانه و مسرفانه توافقده چوق تدقيقاتى لزومسز دگل، معناسز اولماز.
شويله كه:
بر گون تصحيحات ايشم يوقدى. إشارات الإعجازڭ (ت) توافقى حقّنده ياڭليشم و سهوم خاطريمه گلدى. بر كفّارت الذنوب آرادم. بردن لفظ اللّهڭ باشى اولان ألف، رسالهِٔ النورڭ بر مختصر فهرستهسى و چكردكِ أصليسى اولان إشارات الإعجازده و رسائلِ سائرهده كرامتكارانه وضعيتلر گوسترديگنى دوشوندم. عجبا لفظ اللّهڭ (ل) و (هی) حرفلرى دخى نه وضعيت گوسترهجك دييه باشدن آشاغىيه بتون إشارات الإعجازى صحيفهلردهكى سطر باشلرى و نهايتلرينى صايدم. (ل) و (هی)نڭ (ألف) گبى كرامتكارانه وضعيتنى گوردم. بلكه إن شاء اللّٰه، توافقده سهودن گلن قصورلريمه و ياڭليشلريمه بو ده بر كوچك كفّارت الذنوب اولور. أوّلكى مكتوبده، إشارات الإعجازده سائر حروفاتڭ مجموعى باشقه بر طرزده أهمّيتلى بر وضعيتِ خارقهلرى بولنديغنه بر إشارت، بر اوچ، بر أماره گورديگمزى سزه يازمشدق؛ فقط او گنيش سرّى تمامًا گورمك چوق زمانه محتاج اولديغندن، چوق أهمّيتلى وظيفهلر شيمديلك اونڭله إشتغاله مساعده ايتمدى.
— 75 —
عزيز قارداشلرم!بو صيقنتيلى زمانده و تضييقات آلتنده عقل و قلبى أگلنديرن و كيفلنديرن بويله تفكّهاتِ علميهيى إسراف صايمايڭز. حسنِ نيت اويله بر كيميادر كه؛ شيشهلرى، ألماسه چويرر؛ طوپراغى، آلتون ياپار. إن شاء اللّٰه او حسنِ نيتله، بو تفكّهات دخى حقيقى بر غدا آنبارينه بر آناختار اولور و خدمتده ضعفه دوشنلره قوت و قوّته يول آچار.
لفظ اللّهڭآخر حرفى سكسان بش دفعه او لفظهِٔ جلالڭ أوّلكى حرفى اولويور. اَللّٰهُ وَاحِدٌ عددينه معنيدار بر تك فرقله توافق لسانيله اَللّٰهُ وَاحِدٌ دير. (هی) بر عددى، سكسان بش دفعه همان همان عموميتله توافق ايدر. يالڭز بعضًا بر صحيفه فاصله اولور. (هی) ايكى عددى، قرق ايكى دفعه أكثريتِ مطلقه ايله توافق ايدر. (هی) اوچ عددى، يگرمى بش دفعهدر، أكثرى توافقدهدر. هجاده ايكنجى و قرآنده و بسم اللّٰهده برنجى حرف اولان (ب) ينه سكسان بش دفعه بر اولويور. اَللّٰهُ وَاحِدٌ دير. (ب) ايكى عددى قرق ئوچ اولوب، بر فرقله (هی) نڭ ايكيسنه توافق ايدر. (ب) اوچ عددى يگرمى يدى اولوب (هی) نڭ اوچنه ايكى فرقله توافق ايدر. (ت) بش عددى يگرمى اوچ دفعه، (هی) نڭ اوچ عددينه ايكى فرقله توافق ايدر. (ت) آلتى عددى اون بش دفعه، (و)ڭ درت عددينه توافق ايدر. (و) آلتى عددى يگرمى آلتى ويا يگرمى يدى دفعهدر. (و)ڭ بش عددى يگرمى بش دفعه اولوب، آلتى عددينه بر ويا ايكى فرقله توافق ايدر. (ألف) آلتى عددى، سكز دفعه و (ألف) بش عددى سكز دفعه بربريله تام توافق ايدر. الحاصل: بش (هی) ايله آلتى (هُوَ) إسمِ مقدّسى اولدقلرى ايچون كرامتكارانه وضعيتلر گوسترييورلر.
لفظ اللّهڭاورتهدهكى حرفى اولان (ل) يتمش بش دفعه أوّلكى حرفى اولان (ألف) اولويور. همان همان عموميتله توافق ايله هُوَ اللّٰهُ عددينه اوچ فرقله توافق لسانيله هُوَ اللّٰهُ اوقويور. لامڭ ايكى عددى آلتمش بش دفعه اولوب، أكثريتِ مطلقه ايله توافق ايدهرك، فرقسز ويا ايكى فرقله اللّٰه عددينه توافق لسانيله اللّٰه دير، ذكر ايدر. و لامڭ اوچ عددى أكثرى بربرينه توافق ايله اوتوز اوچ دفعه اولارق، اوتوز اوچ عددِ مباركنه توافقله و لامڭ مقامِ جفريسنه اوچ فرقله توافق ايتمكله برابر
— 76 —
يالڭز معنيدار بر فرقله وَاحِدٌ اَحَدٌ عددينه توافق لسانيله وَاحِدٌ اَحَدٌ دير، حكم ايدر. لامڭ درت عددى اون سكز اولوب وَاحِدٌ عددى اولان اون طوقوزه يالڭز بر معنيدار فرقله، توافق لسانيله وَاحِدٌ دير؛ توحيدى إعلان ايدر. بو درت عددى، ايكى عدد ايله برابر، يالڭز ايكى فرقله، توافق ديليله لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ اوقورلر.
ايشته سكسان بش، يتمش بش، آلتمش بش اولماسى و بر عددى سكسان بش و ايكى عددى اونڭ ياريسى اولان قرقه و اوچى اونڭ نصفى (حاشيه): سكسان دردنجى صحيفهنڭ ايكنجى حاشيهسنده "حمزه" آخرى (ة)در. يگرمىيه اينمسى و بربريله توافقلرى و لفظهِٔ جلالڭ و كلمهِٔ توحيدڭ لمعهلرينى إفاده ايتمهلرى گبى، منتظم نسبِ عدديه و معنيدار مناسباتِ توافقيه بزه قناعت ويرييور كه؛ تصادفى دگل، بلكه علامتِ قبول بر توفيقدر، بر تنظيمدر.
قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
(رسالهِٔ النوره إشارت ايدن اوتوز اوچنجى آيتڭ إستخراجنه دائر حافظ علينڭ بر فقرهسيدر)
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز استادم حضرتلرى!
دون آقشام نمازينى قيلاركن ايكنجى ركعتده، فاتحهِٔ شريفهدن صوڭره
شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ وَالْمَلٰئِكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ قَائِمًا بِالْقِسْطِ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
آيتنى اوقوركن، هيچ دوشونمديگم، عقل و قلبمده بر شى، تحرّىيه بر سبب يوقكن، بردن بره روحڭ پنجرهسنه شو عظيم آيتِ كريمهنڭ رسالهِٔ النوره، مؤلّفنه بر مناسبتِ معنويه ايله
— 77 —
إشارتى گوسترلدى. نمازدن صوڭره دوشوندم. حقيقةً قوّتلى بر مناسبتِ معنويهسى وار. شويله كه:
بو كائناتده، وحدانيتِ إلٰهيهيى جنّ و إنس و روحانياته قارشى قطعى بر صورتده گوستروب إثبات ايدن برنجى، قرآنِ عظيم الشان اولديغى گبى؛ بو عصرده ايكنجى، اوچنجى درجهده كمالِ عدالتله و صادق و مصدّق حجّتلرله وحدانيتى واضح و باهر بر صورتده، كائنات صفحاتنده إنس و جنّڭ أنظارينه عرض ايدوب إثبات ايدن رسالهِٔ النور؛ بتون طبقاتِ بشره هم مدرسه، هم مكتب، هم قيشله، هم حكيم، هم حاكم اولارق، أڭ عامى عوامدن أڭ أخصِّ خواصّه قدر درس ويروب، تعليم و تربيه ايتمهسى بزجه مشهود اولماسيله، بو آيتِ كريمهنڭ بر موضوعى، بر ماصدقى ده رسالهِٔ النور اولماسنه شبههسز بر قناعت ويريلييور.
ايكنجى كلمهِٔ توحيددن صوڭره اَلْعَزيِزُ الْحَكِيمُ إسملريله جنابِ حق (جلّ جلاله) ذاتنى توصيف بيوروب، ايكنجى درجهده عين إسملرڭ مظهرى اولان رسالة النور شخصِ معنويسنه إشارت ايتمهسى قرآنِ عظيم الشانڭ شأننه ياقيشير بر كيفيتدر. چونكه بلكه بتون دنيايه مخالف اولارق فقرِ حاليله برابر عزّتِ علميهيى محافظه ايچون ئولومدن بتر مصيبتلره قارشى گوگس گرن، تحمّل ايدن رسالهِٔ النور ترجمانى اولديغى گبى؛ زمينده و سماواتده حكمتله تصرّفاتڭ معمّاسنى آچان ينه رسالهِٔ النور اولديغى صادق و مصدّقدر. بو قوّتلى مناسبتِ معنويهيى تأييد ايدن بر أمارهسى ده شودر كه:
اُولُوا الْعِلْمِ
مقامِ جفريسى ايكى يوز اون درت (٢١٤) اولوب، رسالهِٔ النورڭ بر إسمى اولان "بديع الزمان"ڭ (شدّهلى "ز"، لامِ أصلى صاييلير) مقامى اولان ايكى يوز اون درده تام تامنه توافقى و مؤلّفنڭ حقيقى و دائمى إسمى اولان ملا سعيدڭ مقامى اولان ايكى يوز اون بشه بر تك فرقله توافقى، ألبته بو كلمهِٔ قدسيهنڭ هر عصره باقديغى گبى، بو عصره ده مدارِ نظر بر فردى رسائل النور اولديغنه بر أماره اولديغى گبى؛
وَ اُولُوا الْعِلْمِ قَائِمًا بِالْقِسْطِ
(اوقونميان ايكنجى واو و همزه صاييلماز) مقامى اولان آلتى يوز بر (٦٠١) عدديله، رسالهِٔ النورڭ بش يوز طقسان طوقوز (٥٩٩)
— 78 —
مقامنه و رسائل النور مقامنه يالڭز ايكى فرقله، ايكى إسمنه توافقى دخى بر أماره اولديغى و
شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ وَالْمَلٰئِكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ
جملهِٔ توحيديهِٔ قدسيهسنڭ مقامِ جفريسى و أبجديسى اولان بيڭ اوچ يوز آلتمش (١٣٦٠) عدديله
(حاشيه): اوقونميان ايكى همزه صاييلماز.
تام تامنه بو عجيب عصيان، طغيان و تمرّد عصرينڭ و غريب كفران و غليان و إلحاد زماننڭ بو سنهسنه و بولونديغمز بو تاريخه توافقى و تطابقى ألبته قوّتلى بر أمارهدر كه؛ بو پك بيوك و گنيش و عام اولان توحيد و شهادتڭ مدارِ نظر أهمّيتلى أفرادى و ماصدقلرى، هر زماندن زياده بو شهادته محتاج بو عصرڭ بو وقتنده بولنهجقدر. و شيمديلك او شهادتى تأثيرلى بر صورتده إثبات ايدن رسائل النور او أفراددن بريسى و خصوصى مدارِ نظر اولديغنه پك چوق أمارهلر و إشارتلر و بشارتلر واردر.
اَللّٰهُ اَعْلَمُ بِالصَّوَابِ ٭ وَالْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ
سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
حافظ على (رح)
٭ ٭ ٭
بردن إخطار ايديلن بر مسئله:
آخر زمانده بر شخصڭ خطيئات و گناهلرينڭ غايت دهشتلى بر يكون تشكيل ايتديگنه دائر روايتلر واردر. أسكيده عجبا عادى بر آدم، بيڭلر آدم قدر گناه ايشلهيهبيلير مى و او آخر زمانده بيلديگمز گناهلردن باشقه هانگى گناهلردر كه كائناتڭ هيئتِ مجموعهسنه طوقونور، قيامتڭ قوپماسنه و دنيالرى باشلرينه خراب اولماسنه سببيت ويرر، دييه دوشونوردم. شيمدى بو زمانده متعدّد أسبابنى گوردك.
— 79 —
أزجمله:متعدّد وجوهندن راديومله آڭلاشيلدى كه: او بر تك آدم بر تك كلمه ايله، بر ميليون كبائرى بردن ايشلر و ميليونلرله إنسانى ديڭلتديرمكله گناهه صوقار. أوت كُرهِٔ هوانڭ يوز بيڭلر كلمهلرى بردن سويلهين و بر ديلى اولان راديو عنصرى، نوعِ بشره اويله بر نعمتِ إلٰهيهدر كه، كُرهِٔ هوايى بتون ذرّاتيله شكر و حمد و ثنا ايله طولديرمق لازم گليركن، ضلالتدن تولّد ايدن سفاهتِ بشريه، او عظيم نعمتى شكرڭ عكسنه إستعمال ايتديگندن ألبته توقات ييهجك. ناصلكه خوارقِ مدنيت نامى آلتندهكى إحساناتِ إلٰهيهيى، بو ميمسز، غدّار مدنيت حسنِ إستعمال ايله شكرينى أدا ايدهميهرك تخريباته صرف ايدوب كفرانِ نعمت ايتديگى ايچون اويله بر توقات ييدى كه، بتون بتون سعادتِ حياتيهيى غيب ايتديردى. و أڭ مدنى تصوّر ايتديگى إنسانلرى، أڭ بدوى و وحشى دركهسندن داها آشاغىيه اينديردى. جهنّمه گيتمهدن أوّل، جهنّم عذابنى طاتديرييور.
أوت راديونڭ كلّى نعمتيت جهتى، كلّى بر شكر إقتضا ايدر. و او كلّى شكر ده، خالقِ أرض و سماواتڭ كلامِ أزليسنڭ شيمديكى بتون مخاطبلرينه بردن يتيشديرمك ايچون، كلّى يوز بيڭ ديللى سماوى بر حافظ حكمنده، هر وقت كائناتده قرآنى اوقوماليدر. تا او نعمتڭ كلّى شكرينى أدا و او نعمتى إدامه ايتسين.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ، يعنى نور فابريقهسنڭ صاحبى و مبارك جماعتڭ إمامنڭ آتابگدن گلن مكتوبلرى بزى چوق مسرور أيلدى. اوچ درت آى ظرفنده، اوچ درت كويده امّيلردن أللى عدد قلم رسالهِٔ النورى يازمغه موفّق اولمالرى، ألبته عليلرڭ و مصطفىلرڭ شبههسز خارقه بر كرامتِ صداقتلريدر. كرامتكارانه بو واقعه، بو حواليده رسالهِٔ النور شاكردلرينى چوق قوّتله اُميدلنديردى، زياده شوق ويردى. سزه ده و او اُمّى كاتبلره ده يوز بيڭ بارك اللّٰه.
— 80 —
نور فابريقهسنڭ، گل فابريقهسنڭ رسالهِٔ النوره درجهِٔ خدمتلرينى مراق ايدوب صورمشدم. اُميد و تخمينمڭ پك فوقنده اولارق، خسروڭ مكتوبندن، بيڭ قلمله رسالهِٔ النوره خدمت خبرينى و بِالخاصّه سزڭ ده يالڭز امّيلردن بر قاچ كويده أللى قلمڭ إمداده يتيشمهسى، باقى بر خزينهنڭ مژدهسى قدر بزى ممنون ايتدى. اللّٰه سزلردن أبدى راضى اولسون، آمين. و سزى، خدمتِ ايمانيه و قرآنيهده موفّق أيلهسين، آمين. بيوك حافظ علينڭ، نظيفله توافقى و تطابقى، يالڭز بر ايكى جهتله دگل، چوق جهتلرله مابينلرنده توافق وار.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزلرڭ اميديمڭ پك فوقنده غيرت و فعاليتڭز، بنى آخر حياتمه قدر مسرور و متشكّر ايدهجك بر ماهيتدهدر. بو دفعه مكتوبڭزده، "حفظِ قرآنه چاليشمق و رسالهِٔ النورى يازمق، بو زمانده هانگيسى تقديم ايديلسه داها اييدر؟" دييه سؤالڭزڭ جوابى بديهيدر. چونكه بو كائناتده و هر عصرده أڭ بيوك مقام قرآنندر. و هر حرفنده، اوندن تا بيڭلر ثواب بولنان قرآنڭ حفظى و قرائتى، هر خدمته مقدَّم و مرجّحدر. فقط رسالهِٔ النور دخى، او قرآنِ عظيم الشانڭ حقائقِ ايمانيهسنڭ برهانلرى و حجّتلرى اولديغندن و قرآنڭ حفظ و قرائتنه واسطه و وسيله و حقائقنى تفسير و ايضاح اولديغى جهتله، قرآن حفظيله برابر اوڭا چاليشمق ألزمدر.
نور فابريقهسى و گل فابريقهسى دوائرنده، مباركلر هيئتنده، لطفيلر نمونهلرنده، حاجى حافظلر جماعتنده، صدّيق سليمان، حقّينڭ مقاملرنده بولنان هر بر قارداشلريمزه، خصوصًا أللى اُمّيدن چيقان رسالهِٔ النور طلبهلرينه برر برر سلام و دعا ايدييورز و دعالريڭزى ايستهيورز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 81 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
سوگيلى و قيمتلى استادم، فضيلت مَاٰب أفنديم حضرتلرى!
أبدى منّتدارى و خادمى بولنديغم رسالهِٔ النورڭ فيضندن، لايق اولمديغم پك چوق ألطافِ ربّانيهيه مظهريتمى، گوزلرمدن سوينج ياشلرى آقيتارق گورمكده و نه صورتله شكرانلرمله مقابله ايدهجگمدن عاجز بولونمقدهيم. دونڭ منفورِ عموميسى نظيف، بوگونڭ پارلاق بر وطنپرورى ويا حقيقتجيسى بولونمقدهدر.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
سنهلردن بَرى مشتاقى بولنديغم نور و گل فابريقهلرى، مباركلر هيئتنڭ و او مقدّس فابريقهنڭ ماكينه و چرخلرينڭ نورلى صدالرينى قولاقلرمله ايشيتمك و شو عاجز و قاصر و جاهل وضعيتمله، او يوكسك و عشرهِٔ مبشرّهِٔ قرآنيهدن اولان أصحابِ گزين (رضوان اللّٰهِ عليهم أجمعين) أفنديلرمزڭ بوگون شخصيتِ معنويهلرينى كوچك بر مقياسده تمثيل ايدن صدّيقلر، مجاهدلر، فداكار قهرمانلر جماعتنڭ ايكى مهم عضوى بولنان عزيز قارداشلريمزدن مبارك صبرى و بيوك حافظ علينڭ حقّمده گوستردكلرى عالى جنابانه محبّت و مربوطيتِ قلبيه.. و حادثهلرڭ عينًا توافقى، بو يوكسك و مقتدر نور درياسنڭ نورلى روزگارلرندن حاصل اولان طالغهلرڭ خيشيرتيلرندن صيزان بر كرامتِ غيبيه بولنديغندن، بزجه پك قيمتدار اولان بو مهم توافقاتڭ، گناهكار و بتون گچمش عمرى عصيانله طولو بو عادى شخصمڭ اويله يوكسك و مقدّس بر هيئتڭ مبارك ايكى عضوى طرفندن حسنِ قبول گورولهرك إلتفاتلرينه مظهر و قيمتلى مساعى و خدمتِ قدسيهلرينه توافقله، پك جزئى و دگرسز خدمتمزه إشتراك ايدهرك بنمسهمك و قبول ايتمك يوكسكلگنده بولنمهلرى، رسالهِٔ النورڭ قدسى كرامتيله جنابِ ربِّ عزّتڭ نهايتسز ألطافِ سبحانيهسندن بيوك بر لطفِ ربّانى بولونديغنى شكرانله عرض ايدر و بو قيمتلى قارداشلريمزڭ خدمتِ قدسيهلرينڭ دڭزندن بر قطره مثابهسندهكى و چوق خطالى و قيمتسز و جزئى اولان خدمتمزڭ آثارِ فعليهسى اولارق، بوگون بندهڭزى لايق
— 82 —
بولماديغم حالده، عاجز و جاهل و گناهكار شخصيتم بويله يوكسك و ايريشلمسى محال اولان أصحابِ رسول اللّٰه (رضوان اللّٰهِ عليهم أجمعين) حضراتنڭ شخصيتِ معنويهسنڭ كوچك بر جلوهسنڭ گولگهسنى تمثيل ايدن مباركلر هيئتنڭ ايكى أعضاسنڭ يوكسك إلتفاتلرينه مظهر ايتمشدر كه؛ بندهڭزى بو قدسى مظهريته ايريشديرن رسالهِٔ النور دلالتيله قادرِ مطلق و خالقِ ذو الجلاله، رسالهِٔ النورڭ حروفاتى و موجوداتڭ مقدارنجه حمد و ثنا ايدر و بو گزيده و قيمتدار مباركلر هيئتنڭ هر بر أعضالرينه و بتون قارداشلريمزه آيرى آيرى إحترامله منّت و شكرانلريمى عرض ايدرم.
طلبهڭز و خدمتكاريڭز
أحمد نظيف
٭ ٭ ٭
شفقت يوزندن، أساساتِ إسلاميهنڭ خارجندهكى بدعت و ضلالت يوللرينه صاپانلرى چويرن بر حقيقتدر
شفقتِ إنسانيه، مرحمتِ ربّانيهنڭ بر جلوهسى اولديغندن؛ ألبته رحمتڭ درجهسندن آشمامق و رحمةً لِلعالمين ذاتڭ (عصم) مرتبهِٔ شفقتندن طاشمامق گركدر. أگر آشسه و طاشسه او شفقت، ألبته مرحمت و شفقت دگلدر؛ بلكه ضلالته و إلحاده سرايت ايدن بر مرضِ روحى و بر سقمِ قلبيدر.
مثلا:كافر و منافقلرڭ جهنّمده يانمالرينى و عذاب و جهاد گبى حادثهلرى كندى شفقتنه صيغيشديرمامق و تأويله صاپمق؛ قرآنڭ و أديانِ سماويهنڭ بر قسمِ عظيمنى إنكار و تكذيب اولديغى گبى، بر ظلمِ عظيم و غايت درجهده بر مرحمتسزلكدر. چونكه معصوم حيوانلرى پارچهلايان جاناوارلره حمايتكارانه شفقت ايتمك، او بيچاره حيوانلره شديد بر غدر و وحشى بر وجدانسزلقدر. و بيڭلر مسلمانلرڭ حياتِ أبديهلرينى محو ايدن و يوزر أهلِ ايمانڭ سوءِ عاقبتنه و مدهش گناهلره سَوق ايدن آدملره شفقتكارانه طرفدار اولمق و مرحمتكارانه جزادن قورتولمالرينه دعا ايتمك، ألبته او مظلوم أهلِ ايمانه دهشتلى بر مرحمتسزلك و شنيع بر غدردر.
— 83 —
رسالهِٔ النورده قطعيتله إثبات ايديلمش كه؛ كفر و ضلالت، كائناته بيوك بر تحقير و موجوداته بر ظلمِ عظيمدر و رحمتڭ رفعنه و آفاتڭ نزولنه وسيلهدر. حتّى دڭز ديبنده باليقلر، جانيلردن شكوا ايدرلر كه؛ "إستراحتمزڭ سلبنه سبب اولديلر" دييه روايتِ صحيحه واردر. او حالده كافرڭ عذاب چكمهسنه آجييوب شفقت ايدن آدم، شفقته لايق حدسز معصوملره آجيمايور و شفقت ايتمهيوب و حدسز مرحمتسزلك ايدييور ديمكدر. يالڭز بو وار كه، مستحقلره آفات گلديگى زمان معصوملر ده يانارلر، اونلره آجيمامق اولمايور. فقط جانيلرڭ جزالرندن ضرر گورن مظلوملرڭ حقّنده گيزلى بر مرحمت وار.
بر زمان، أسكى حربِ عموميده، دشمنلرڭ أهلِ إسلامه و بِالخاصّه چولوق و چوجقلره ايتدكلرى قتل و ظلملرندن پك چوق متألّم اولويوردم. فطرتمده شفقت و رقّت زياده اولديغندن، تحمّلم خارجنده عذاب چكردم. بردن قلبمه گلدى كه: او مقتول معصوملر شهيد اولوب ولى اولورلر؛ فانى حياتلرى، باقى بر حياته تبديل ايديلييور و ضايع اولان ماللرى صدقه حكمنده اولوب، باقى بر مال ايله مبادله اولور. حتّى او مظلوملر كافر ده اولسه، آخرتده كنديلرينه گوره او دنيوى آفاتدن چكدكلرى بلالره مقابل رحمتِ إلٰهيهنڭ خزينهسندن اويله مكافاتلرى وار كه؛ أگر پردهٔ غيب آچيلسه، او مظلوملر حقلرنده بيوك بر تظاهرِ رحمت گوروب، "يا ربّى! شكر الحمد ِللّٰه" دييهجكلرينى بيلدم و قطعى بر صورتده قناعت گتيردم. و إفراطِ شفقتدن گلن شدّتلى تأثّر و ألمدن قورتولدم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزه بو دفعه ايكى پارچهيى گوندرييورم:
بريسى:أوّلجه بر قسمنى سزه گوندرمشدم. شيمدى بر إخطارِ معنوى ايله او پارچه هم تكميل ايديلدى، هم أهمّيتلى اولديغى بيلديرلدى. أسكى سعيدڭ سياستله مناسبتدار أسكى أثرلرينى گورنلره فائدهسى وار؛ فقط بر پارچه محرمجهدر، لاحقهيه گيرمهلى.
ايكنجى پارچه:معنوى بر إخطاره بناءً، رسالهِٔ النورڭ خدمتنه بيلميهرك ضرر
— 84 —
ويرهبيلن بعض يڭى أثرلرى آلان بر قارداشمزى بر ايقاظ، بر إخطاردر كه؛ سائر رسالهِٔ النور طلبهلرى، وظيفهلرينه خلل ويرمهمك ايچون بر تنبيهدر. بو ده لاحقهيه گيرسين.
خلوصئِ ثالث إمضاسيله أهمّيتلى و بنى چوق مسرور ايدن و كوچك لطفينڭ بر وارثى اولان بر ذاتڭ، رسالهِٔ النوره قيمتدار خدمتى و تصاحبنى بيان ايدن بر مكتوبنى آلدم. او ذات كيمدر؟ بن، چوق سلام و دعا ايله اونى تبريك ايدييورم. گل و نور فابريقهلرى و مباركلر باشده اولارق، عموم قارداشلريمه برر برر سلام ايدييورم. بو مملكتى تنوير ايدن و جنّت قوقولريله رايحهلنديران او فابريقهلرى، جنابِ حق موفّق و دائم أيلهسين، آمين. بز بوراده اونلرڭ پارلاق نورلريله و شيرين گوزل قوقولريله عالمِ بقانڭ رايحهسنى إستشمام ايدييورز.
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ خاصلرى اولان صاحب و وارثلرى و خاصلرينڭ خاصلرى اولان أركان و أساسلرى اولان قارداشلريمه بوگونلرده وقوع بولان بر حادثه مناسبتيله بيان ايدييورم كه:
رسالهِٔ النور، حقائقِ إسلاميهيه دائر إحتياجلره كافى گلييور، باشقه أثرلره إحتياج بيراقمهيور. قطعى و چوق تجربهلرله آڭلاشيلمش كه، ايمانى قورتارمق و قوّتلنديرمك و تحقيقى ياپمهنڭ أڭ قيصه و أڭ قولاى يولى رسالهِٔ النوردهدر. أوت اون بش سنه يرينه، اون بش هفتهده رسالهِٔ النور او يولى كسديرر، ايمانِ حقيقىيه ايصال ايدر. بو فقير قارداشڭز يگرمى سنهدن أوّل، كثرتِ مطالعه ايله بعضًا بر گونده بر جلد كتابى آڭلايهرق مطالعه ايدركن؛ يگرمى سنهيه ياقيندر كه، قرآن و قرآندن گلن رسائل النور بڭا كافى گلييورلردى. بر تك كتابه محتاج اولمادم، باشقه كتابلرى يانمده بولونديرمادم. رسالهِٔ النور چوق متنوّع حقائقه دائر اولديغى حالده، تأليفى زماننده، يگرمى سنهدن بَرى بن محتاج اولمادم. ألبته سز، يگرمى درجه داها زياده محتاج اولمامق لازم گلير.
هم مادام بن سزلره قناعت ايتدم و ايدييورم، باشقهلره باقمايورم، مشغول اولمايورم. سز دخى رسالهِٔ النوره قناعت ايتمهڭز لازمدر، بلكه بو زمانده ألزمدر.
— 85 —
هم شيمديلك بعض علمانڭ يڭى أثرلرنده مسلك و مشرب آيرى و بدعتلره مساعد گيتديگى ايچون، رسالهِٔ النور زندقهيه قارشى حقائقِ ايمانيهيى محافظهيه چاليشماسى گبى، بدعته قارشى ده حروف و خطِّ قرآنى محافظه ايتمك بر وظيفهسى ايكن؛ خاص طلبهلردن بريسى بِالفعل حروف و خطِّ قرآنيهيى درس ويرديگى حالده، سرّى بيلينمز بر هوسله، حروف و خطِّ قرآنيهيه علمِ دين پردهسنده تأثيرلى بر صورتده ضربه ووران بعض خواجهلرڭ ضربهده إستعمال ايتدكلرى أثرلرى آلمشلر. خبرم اولمادن طاغده شدّتلى بر طرزده او خاص طلبهلره قارشى بر گرگينلك حسّ ايتدم. صوڭره ايقاظ ايتدم. الحمد ِللّٰه آييلديلر. إن شاء اللّٰه تمامًا قورتولديلر.
أى قارداشلرم! مسلگمز، تجاوز دگل، تدافعدر، هم تخريب دگل تعميردر، هم حاكم دگلز محكومز. بزه تجاوز ايدن حدسزدرلر. مسلكلرنده ألبته چوق مهم و بزم ده مالمز حقيقتلر وار. او حقيقتلرڭ إنتشارينه بزه إحتياجلرى يوقدر. بيڭلر او شيلرى اوقور، نشر ايدر آدملرى وار. بز اونلرڭ يارديملرينه قوشمهمزله، اوموزيمزدهكى چوق أهمّيتلى وظيفه زدهلنير و محافظهسى لازم اولان و برر طائفهيه مخصوص بر قسم أساسلر و عالى حقيقتلر غائب اولماسنه وسيله اولور. مثلا: حادثاتِ زمانيه بهانهسيله وهّابيلك و ملاميلگڭ بر نوعنه زمين إحضار ايتمك طرزنده، بعض رخصتِ شرعيهيى پرده ياپوب أثرلر يازيلمش. رسالهِٔ النور گرچه عمومه تشميل صورتيله دگل؛ فقط هر حالده حقيقتِ إسلاميهنڭ ايچنده جريان ايدوب گلن أساسِ ولايت و أساسِ تقوا و أساسِ عزيمت و أساساتِ سنّتِ سنيه گبى اينجه فقط أهمّيتلى أساسلرى محافظه ايتمك، بر وظيفهِٔ أصليهسيدر. سَوقِ ضرورتله، حادثاتڭ فتوالريله اونلر ترك ايديلمز.
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
تأليفندن اوتوز درت سنه صوڭره،مناظراتنامندهكى أثره باقدم، گوردم كه: أسكى سعيدڭ او زماندهكى إنقلابدن و او محيطدن و تأثيراتِ خارجيهدن نشئت ايدن بر حالتِ روحيه ايله يازديغى بو گبى أثرلرنده خطيئات وار. او قصورات و خطيئاتندن بتون قوّتمله إستغفار ايدييورم و او خطيئاتدن ندامت ايدييورم. جنابِ حقّڭ رحمتندن
— 86 —
نيازم اودر كه: أهلِ ايمانڭ مأيوسيتلرينى إزاله نيتيله ايتديگى خطيئات، حسنِ نيتنه باغيشلانسين، عفو ايديلسين.
أسكى سعيدڭ بو گبى أثرلرنده ايكى أساسِ مهم حكم ايدييور. او ايكى أساسڭ حقيقتلرى واردر؛ فقط أهلِ ولايتڭ كشفياتى تأويلاته و رؤياىِ صادقهنڭ تأويله محتاج اولدقلرى گبى؛ او حسِّ قبل الوقوعڭ دخى داها اينجه تعبيرلره لزومى واركن، أسكى سعيدڭ او حسِّ قبل الوقوع ايله حسّ ايتديگى او ايكى حقيقتڭ تأويلسز، تعبيرسز بر صورتده بيانى، قسمًا قصورلى و قسمًا خلاف گورونويور.
برنجى أساس:أهلِ ايمانڭ مأيوسيتنه قارشى، "إستقبالده بر نور وار" دييه مژده ويرديگيدر. بر حسِّ قبل الوقوع ايله رسالهِٔ النورڭ إستقبالده، دهشتلى بر زمانده، چوق أهلِ ايمانڭ ايمانلرينى تقويه ايدوب قورتارمهسنى حسّ ايدوب؛ او عدسه ايله حرّيت إنقلابندهكى سياست دائرهلرينه باقمش؛ تعبيرسز، تأويلسز تطبيقه چاليشمش. سياست و قوّت و كميت نقطهسنده ظن ايتمش. طوغرى حسّ ايتمش، فقط تام طوغرى دييهمهمش.
ايكنجى أساس:أسكى سعيد، بعض داهى سياسى إنسانلر و خارقه أديبلرڭ حسّ ايتدكلرى گبى، چوق دهشتلى بر إستبدادى حسّ ايدوب اوڭا قارشى جبهه آلمشلردى. او حسِّ قبل الوقوع تعبير و تأويله محتاج ايكن بيلميهرك رسمى، ضعيف و إسمى بر إستبداد گوروب اوڭا قارشى هجوم گوسترييورلردى. حالبوكه اونلره دهشت ويرن، بر زمان صوڭره گلهجك اولان إستبدادلرڭ ضعيف بر گولگهسنى أصل ظن ايدهرك اويله طاورانمشلر، اويله بيان ايتمشلر. مقصد طوغرى، فقط هدف خطا.
ايشته أسكى سعيد ده، أسكى زمانده بويله عجيب بر إستبدادى حسّ ايتمش. بعض آثارنده، اوڭا هجوم ايله بياناتى وار. او مدهش إستبداداتِ عجيبهيه قارشى مشروطهِٔ مشروعهيى بر واسطهِٔ نجات گورويوردى. و حرّيتِ شرعيه، قرآنڭ أحكامى دائرهسندهكى مشورتله او مدهش مصيبتى دفع ايدر دييه دوشونوب اويلهجه چاليشمش.
— 87 —
أوت زمان گوستردى كه؛ حرّيتپرور نامنى آلان بر دولتڭ، او إستقبالده گلن إستبدادڭ بر نمونهسى اولارق، اوچ يوز مستبد مأمورلريله، اوچ يوز ميليون هندستانى اوچ يوز سنهدن بَرى اوچ يوز آدم گبى قولاى باغلايوب تپرنميهجك درجهده إستبداد آلتنه آلارق، أشدِّ ظلمى أعظمى بر درجهده، يعنى بريسنڭ خطاسيله بيڭلر آدمى تجزيه ايتمك اولان قانونِ مستبدانهسنه إنضباط و عدالت نامنى ويرمش، دنيايى آلداتمش، آتشه ويرمش.
مناظرات نامندهكى أثرده، بعض لطيفه صورتنده بعض قيدلر، حاشيهجكلر بولونور. او أسكى زمان تأليفنده ظريف الطبع طلبهلرينه بر ملاطفه نوعندهدر. چونكه اونلر، او طاغلرده برابرنده ايديلر. اونلره درس صورتنده بيان ايدييورمش.
هم بو مناظرات رسالهسنڭ روحى و أساسى حكمنده اولان، خاتمهسندهكى مدرسة الزهرا حقيقتى ايسه، إستقبالده چيقهجق اولان رسالهِٔ النوره بر بشيك، بر زمين إحضار ايتمك ايدى كه؛ بيلمديگى، إختيارسز اولارق اوڭا سوق اولونويوردى. بر حسِّ قبل الوقوع ايله او نورانى حقيقتى، بر مادّى صورتده آرايوردى. صوڭره او حقيقتڭ مادّى جهتى دخى وجوده گلمگه باشلادى. سلطان رشاد، اون طوقوز بيڭ آلتون ليرايى وانده تملى آتيلان او مدرسة الزهرايه ويردى، تمل آتيلدى. فقط سابق حربِ عمومى چيقدى، گرى قالدى. بش آلتى سنه صوڭره آنقرهيه گيتدم، ينه او حقيقته چاليشدم. ايكى يوز مبعوثدن يوز آلتمش اوچ مبعوثڭ إمضالريله، او مدرسهمز (يوز أللى بيڭ بانقنوطه إبلاغ ايدهرك) او تخصيصات قبول ايديلدى. فقط بيڭلر تأسّف مدرسهلر قپاندى، اونلر ايله اويوشامدم، ينه گرى قالدى. فقط جنابِ أرحم الراحمين او مدرسهنڭ معنوى هويتنى إسپارطه ولايتنده تأسيس أيلدى، رسالهِٔ النورى تجسّم ايتديردى. إن شاء اللّٰه إستقبالده رسالهِٔ النور شاكردلرى، او عالى حقيقتڭ مادّى صورتنى ده تأسيس ايتمگه موفّق اولاجقلر.
أسكى سعيدڭ إتّحاد ترقّى قوميتهسنه شدّتِ مخالفتى ايله برابر، اونلرڭ حكومتنه و بِالخاصّه اردويه قارشى طرفگيرانه يوكسك تقديراتى و إلتزاملرى ايسه، بر حسِّ قبل الوقوع
— 88 —
ايله (ياغى ايچنده بولنان) او جماعتِ عسكريهده و او جمعيتِ ملّيهده بر ميليونه ياقين و أوليا مرتبهسنده اولان شهدا، آلتى يدى سنه صوڭره تظاهر ايدهجگنى حسّ ايتمش. إختيارسز اولارق، مشربنه مخالف اونلره درت سنه طرفگير بولونمش. سابق حربِ عمومى چالقاماسيله او مبارك ياغى آليندى، ياغى آلينمش بر آيرانه دوندى. يڭى سعيد دخى أسكى سعيده مخالفت ايدوب ينه مجاهدهسنه دوندى.
٭ ٭ ٭
آخر زمانده حضرتِ عيسى عليه السلامڭ نزولنه و دجّالى ئولديرمهسنه عائد أحاديثِ صحيحهنڭ معناىِ حقيقيلرى آڭلاشيلمديغندن، بر قسم ظاهرى علمالر، او روايت و حديثلرڭ ظاهرينه باقوب شبههيه دوشمشلر. ويا صحّتنى إنكار ايدوب ويا خرافهوارى بر معنا ويروب عادتا محال بر صورتى بكلر بر طرزده، عوامِ مسلمينه ضرر ويررلر. ملحدلر ايسه، بو گبى ظاهرجه عقلدن چوق اوزاق حديثلرى سررشته ايدهرك، حقائقِ إسلاميهيه تزييفكارانه باقوب تعرّض ايدييورلر. رسالهِٔ النور، بو گبى أحاديثِ متشابههنڭ حقيقى تأويللرينى قرآن فيضيله گوسترمش. شيمديلك نمونه اولارق بر تك مثال بيان ايدرز. شويله كه:
حضرتِ عيسى عليه السلام دجّال ايله مجادلهسى زماننده، حضرتِ عيسى عليه السلام اونى ئولديرهجگى وقتده، اون آرشين يوقارىيه آتلايوب صوڭره قلينجى اونڭ ديزينه يتيشديرهبيلير درجهسنده، وجودجه او درجه دجّالڭ هيكلى حضرتِ عيسىدن بيوكدر، دييه مئالنده روايت وار. ديمك دجّال، حضرتِ عيسى عليه السلامدن اون، بلكه يگرمى مِثلى يوكسك قامتلى اولمق لازم گلير. بو روايتڭ ظاهرى إفادهسى سرِّ تكليفه و سرِّ إمتحانه منافى اولديغى گبى، نوعِ بشرده جارى اولان عادت اللّٰهه موافق دوشمييور.
حالبوكه بو روايتى، بو حديثى، حاشا محال و خرافه ظن ايدن زنديقلرى إسكات و او ظاهرى عينِ حقيقت إعتقاد ايدن و او حديثڭ بر قسم حقيقتلرينى گوزلرى
— 89 —
گوردكلرى حالده داها إنتظار ايدن ظاهرى خواجهلرى دخى ايقاظ ايتمك ايچون، او حديثڭ بو زمانده ده عينِ حقيقت و تام موافق و محضِ حق متعدّد معنالرندن بر معناسى چيقمشدر. شويله كه:
عيسويلك دينى و او ديندن گلن عاداتِ مستمرّهسنى محافظه حسابنه چاليشان بر حكومت ايله، رسمى إعلانيله، ظلمتلى پيس منفعتى ايچون دينسزلگه و بولشويزمه يارديم ايدوب ترويج ايدن ديگر بر حكومت كه، ينه خسيس منفعتى ايچون إسلاملرده و آسياده دينسزلگڭ إنتشارينه طرفدار اولان فتنهكار و جبّار حكومتلرله محاربه ايدن أوّلكى حكومتڭ شخصِ معنويسى تمثّل ايتسه و دينسزلك جرياننڭ بتون طرفدارلرى ده بر شخصِ معنويسى تجسّم أيلهسه، اوچ جهتله، بو متعدّد معنالرى بولنان حديثڭ، بو زمان عينًا بر معناسنى گوسترييور. أگر او غالب حكومت نتيجهِٔ حربى قزانسه، بو إشارى معنا دخى بر معناىِ صريح درجهسنه چيقار. أگر تام قزانماسه ده، ينه موافق بر معناىِ إشاريدر.
برنجى جهت:دينِ عيسوينڭ حقيقيسنى أساس طوتان عيسوى روحانيلرڭ جماعتى و اونلره قارشى دينسزلگى ترويجه باشلايان جماعت تجسّم ايتسهلر، بر مناره يوكسكلگنده بر إنسانڭ ياننده بر چوجق قدر ده اولاماز.
ايكنجى جهت:رسمى إعلانيله، اللّٰهه إستناد ايدوب دينسزلگى قالديرهجغم، إسلاميتى و إسلاملرى حمايه ايدهجگم ديين بر حكومت يوز ميليون كسور ايكن، درت يوز ميليونه ياقين نفوسه حكم ايدن بر ديگر دولته و درت يوز ميليون نفوسه ياقين و اونڭ متّفقى اولان چينه و آمريقايه و اونلر ايسه ظهير و متّفق اولدقلرى اولان بولشويقلره غالبانه، ئولديريجى ضربه ووران او حكومتدهكى محارب جماعتڭ شخصِ معنويسى ايله، مجادله ايتديگى دينسزلرڭ و طرفدارلرينڭ شخصِ معنويلرى تجسّم ايتسه، ينه مناره بوينده بر إنسانه نسبةً كوچك بر إنسانڭ نسبتى گبى اولور. بر روايتده، "دجّال دنيايى ضبط ايدر" معناسى؛ أكثريتِ مطلقه اوڭا طرفدار اولور ديمكدر. شيمدى ده اويله اولدى.
— 90 —
اوچنجى جهت:أگر كُرهِٔ أرضڭ درت قطعهلرى ايچنده (حاشيه): آوستراليه نظره آلينمامش. أڭ كوچگى اولان آوروپانڭ و بو قطعهنڭ ده درتده برى اولميان بر حكومتڭ مملكتى؛ أكثر آسيا، آفريقا، آمريقا، آوستراليايه قارشى غالبانه حرب ايدهرك حضرتِ عيسىنڭ وكالتنى دعوا ايدن بر دولتله برابر دينه إستناد ايدوب چوق مستبدانه اولان دينسزلك جريانلرينه قارشى سماوى پاراشوتلرله محاربه و مجادله ايدن او حكومت ايله اوتهكيلرڭ شخصِ معنويلرى إنسان صورتنه گيرسه؛ جريدهلرڭ أسكيدن بَرى ياپدقلرى گبى، دولتلرڭ قوّتلرينى و حكومتلرڭ درجهلرينى گوسترمك نوعندن او معنوى شخصلر دخى روىِ زمين جريدهسنده، بو عصر صحيفهسنده برر إنسان صورتنده ترسيم و تصويرلرى گبى تمثّل ايتسهلر؛ عينًا و تام تامنه حديثِ شريفڭ معجزانه إخبارِ غيبى نوعندن بيان ايتديگى حادثهِٔ آخر زمانڭ متعدّد معنالرندن تام بر معناسى چيقييور. حتّى شخصِ عيسىنڭ (عس) سمواتدن نزولى إشارتيله بر معناىِ إشاريسى اولارق، حضرتِ عيسىيى (عس) تمثيل ايدهرك و نامنه حركت ايدن بر طائفه دخى، شيمدىيه قدر ايشيديلمهمش و گورولمهمش بر طرزده طيّارهلرله، پاراشوتلرله سمادن بر بلاىِ سماوى گبى نزول ايتديرييور، دشمنلرڭ آرقهسنه اينديرييور. حضرتِ عيسىنڭ نزولنڭ مادّةً بر مثالنى گوسترييور.
أوت او حديثِ شريفڭ إفادهسيله حضرتِ عيسىنڭ سماوى نزولى قطعى اولمقله برابر؛ معناىِ إشاريسيله باشقه حقيقتلرى إفاده ايتديگى گبى، بو حقيقته ده معجزانه إشارت ايدييور. كوچك خسرو اولان فيضى و أمينڭ سؤالى و إلحاحلريله بعض بيچارهلرڭ ايمانلرينى شبهاتدن محافظه نيتيله بو مسئلهيه دائر يالڭز بر ايكى اوچ سطر يازمق نيت ايدوب باشلاركن، إختيارم خارجنده اولارق اوزون يازديرلدى. حكمتنى ده آڭلامادق، بلكه بر حكمتى وار دييه اويلهجه بيراقدق. قصوره باقمهيڭز، بو فقرهده تصحيحه و دقّته وقت بولامادق، مشوّش قالدى.
٭ ٭ ٭
— 91 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفَاتِ الْقُرْاٰنِ
عزيز قارداشلرم و صدّيق آرقداشلرم!
وار اولڭز، بختيار اولڭز! سزڭ پك جدّى سعى و غيرتڭز هم بوراده، هم باشقه يرلرده شوق و غيرتى اويانديرييور. جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه، گيتدكجه رسالهِٔ النورڭ فتوحاتى زيادهلشيور. أهلِ ايمان يارهلرينى حسّ ايدوب، علاجلرينى اوندن بولويورلر.
حافظ علينڭ مكتوبنده يازديغى ايكى آيتڭ إشارتنه دقّت ايتدك. بزلر دخى نور فابريقهسنڭ صاحبى گبى، چوق مسرور و مفرّح اولدق. فقط رسالهِٔ النوره بر إشارتِ غيبيله خبر ويرن اوتوز اوچ عدد آيات شَهِدَ اللّٰهُ آيتيله ختام بولديغندن، بو يڭى ايكى آيتڭ مستقل بر صورتده إشارتلرينه قپو آچيلمهدى. هم اوتوز اوچ آيتدن هانگيسنڭ تتمّهسى اولاجق شيمديلك بيلنمهدى. يالڭز بو قدر آڭلاشيلدى كه، بِاَيْدِى سَفَرَةٍ ٭ كِرَامٍ بَرَرَةٍ فقرهسى رسالهِٔ النورڭ ناشر و كاتبلرينه معناىِ إشارى ايله باقييور. هم
يَتْلوُا صُحُفًا مُطَهَّرَةً ٭ فِيهَا كُتُبٌ قَيِّمَةٌ
فقرهسى دخى، رسالهِٔ النورڭ أجزالرينه و صحفلرينه و كتابلرينه معناىِ إشاريله باقييور. فقط جفر حسابيله، بيڭ اوچ يوز آلتمش (١٣٦٠) كسوردن صوڭره بو پارلاق وضعيتى گوسترهجكلر دييه إجمالًا فهم ايتدك.
گل فابريقهسنڭ بزلره پارلاق بر گُلِ محمّدى (عصم) باغچهسنى هديه ايدهجكدى. اونى، بتون روحِ جانمزله بكلهيورز.
بو زمانده ِللّٰه الحمد سنّتِ سنيه دائرهسنده كمالِ ايمانى قازانان رسالهِٔ النور شاكردلرى أوليالرڭ، مرشدلرڭ نظرِ دقّتنى جلب ايدهجك وضعيتى آلديغندن؛ هر زمانده بولنان حقيقى مرشدلر، هر حالده بو زمانده رسالهِٔ النور شاكردلرينه مشترى اولورلر. برسنى ألده ايتسه، يگرمى مريد قدر قيمت ويررلر.
— 92 —
هم ذوقلى و جاذبهدار ولايت ترشّحاتى قارشيسنده رسالهِٔ النورڭ خدمتندهكى مشقّت، مجاهده، كلفت بولنديغندن، فيضىيه خطابًا بيان ايديلن حقيقت او طرفه ده فائدهسى اولور دييه لفًّا سزه گوندرلدى.
عموم قارداشلريمه برر برر سلام ايدييورم.
فيضى قارداشم!سن، إسپارطه ولايتندهكى قهرمانلره بڭزهمك ايستهيورسهڭ تام اونلر گبى اولماليسڭ. حپسخانهده (اللّٰه رحمت أيلهسين) مهم بر شيخ و مرشد و جاذبهدار بر نقشى أولياسندن بر ذات، درت آى متماديًا رسالهِٔ النورڭ أللى آلتمش شاكردلرى ايچنده جلبكارانه صحبت ايتديگى حالده، يالڭز بر تك شاكردى موقّةً كندينه چكهبيلدى. متباقيسى، او جاذبهدار شَيخه قارشى مستغنى قالديلر. رسالهِٔ النورڭ يوكسك، قيمتدار خدمتِ ايمانيهسى اونلره كافى اولارق قناعت ويرييوردى. او شاكردلرڭ غايت كسكين قلب بصيرتى شويله بر حقيقتى آڭلامش كه: رسالهِٔ النورله خدمت ايسه، ايمانى قورتارييور؛ طريقت و شيخلك ايسه، ولايت مرتبهلرى قزانديرييور. بر آدمڭ ايماننى قورتارمق ايسه، اون مؤمنى ولايت درجهسنه چيقارمقدن داها مهم و داها ثوابليدر. چونكه ايمان، سعادتِ أبديهيى قزانديرديغى ايچون بر مؤمنه، كُرهِٔ أرض قدر بر سلطنتِ باقيهيى تأمين ايدر. ولايت ايسه، مؤمنڭ جنّتنى گنيشلتديرر، پارلاتديرر. بر آدمى سلطان ياپمق، اون نفرى پاشا ياپمقدن نه قدر يوكسك ايسه، بر آدمڭ ايماننى قورتارمق، اون آدمى ولى ياپمقدن داها ثوابلى بر خدمتدر.
ايشته بو دقيق سرّى، سنڭ إسپارطهلى قارداشلرڭ بر قسمنڭ عقللرى گورمسه ده عمومنڭ كسكين قلبلرى گورمش كه؛ بنم گبى بيچاره، گناهكار بر آدمڭ آرقداشلغنى أوليالره، بلكه ده أگر بولنسه ايدى، مجتهدلره دخى ترجيح ايتديلر. بو حقيقته بناءً، بو شهره بر قطب، بر غوثِ أعظم گلسه، سنى اون گونده ولايت درجهسنه چيقاراجغم ديسه، سن رسالهِٔ النورى بيراقوب اونڭ ياننه گيتسهڭ، إسپارطه قهرمانلرينه آرقداش اولامازسڭ.
٭ ٭ ٭
— 93 —
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حَاصِلِ ضَرْبِ حُرُوفِ مَا اَرْسَلْتُمْ لَنَا مِنَ الرَّسَائِلِ فِى عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ الرَّغَائِبِ وَ لَيْلَةِ الْمِعْرَاجِ وَلَيْلَةِ الْبَرَاتِ وَلَيْلَةِ الْقَدْرِ وَ اَعْطَاكُمُ اللّٰهُ بِعَدَدِهَا ثَوَابًا وَحَسَنَاتٍ اٰمِينَ
عزيز و صدّيق قارداشلرم و فداكار و صادق آرقداشلرم!
أوّلا:سزڭ، بو مبارك شهورِ ثلاثه و ايچندهكى قيمتدار ليالئِ مباركهلرى تبريك ايدييورز. جنابِ حق، هر بر گيجهيى سزڭ حقّڭزده برر ليلهِٔ رغائب و ليلهِٔ قدر قيمتنده سزه ثواب ويرسين، آمين.
ثانيًا:سزڭ بو دفعه نورلى هديهلريڭزڭ هر حرفنه مقابل، جنابِ أرحم الراحمين دفترِ أعمالڭزه بيڭ حسنه يازسين و عاصمڭ روحنه بيڭ رحمت ويرسين، آمين.
ثالثًا:قرآنِ معجز البيانڭ و رسالهِٔ النورڭ خزينهلرينڭ كرامتلى و يالديزلى بر آناختارى اولان قلمِ خسروى، الحقّ معجزاتِ أحمديهنڭ (عصم) گيزلى گوزللگنى هر گوزه غايت پارلاق و گوزل گوسترييور. جنابِ حق بو قلمى، بو خدمتده موفّق و دائم أيلهسين، آمين.
مبارك هيئتنڭ بيوك بر قهرمانى بيوك علينڭ سيستمنده كوچك علينڭ معجزاتِ قرآنيهسى، معجزاتِ أحمديهنڭ تام مطابق بر باقى پيرلانته طرزنده موقع آلدى. أرحم الراحمين هر حرفنه مقابل يازانه اون ثواب إحسان أيلهسين، آمين.
محمد طاهرى، كوچك لطفينڭ خير الخَلَفى و آتابگڭ قهرمانى، بو حوالىيه نورلى و گوزل هديهلرى چوق قيمتداردر. رحمٰن الرحيم خزينهِٔ رحمتندن اوڭا و پدرينه هر حرفنه و هر كلمهيه مقابل رحمت ايتسين، آمين.
آيدينلى حسن علوينڭ قوّتلى قلمى، إن شاء اللّٰه مرحوم عاصمڭ نقصان بيراقديغى وظيفهِٔ نوريهيى تكميل ايدهجك و او گوزل قلمله عاصمڭ و لطفينڭ
— 94 —
روحلرينى شاد ايدهجك. اونڭ كوچك هديهسى، ايلريدهكى قيمتدار خدمتلرينى إحساس ايدهرك بيوك بر موقع آلدى. اللّٰه اوندن راضى اولسون، آمين.
رسالهِٔ النورڭ أركانِ مهمّهسندن و رسائل ايچنده سؤاللريله أهمّيتلى بر موقع طوتان و اونڭله برابر معنًا يشايان قارداشمز رأفت بگڭ مكتوبيله و گل فابريقهسنڭ گُلِ محمّدى (عصم) باغچهسنى يتيشديرن خسروڭ مكتوبنه آيرى برر مكتوبله جواب يازمق ايستردم؛ فقط شيمديلك وقت مساعده ايتمدى.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ مكتوبلريڭزدن او قدر مسرور اولدم كه، تعريف ايدهمم. خصوصًا خسروڭ چوق قيمتدار ايكى مكتوبنده، حاجى حافظڭ كوينده رسالهِٔ النورڭ پك فوق العاده بر صورتده توسّعى، او ايكى مكتوبى نسخه گبى و بر حجّتِ قاطعه گبى صاقلايوب، بو حواليدهكى طلبهلره بر تازيانهِٔ تشويق اولارق گوستريلييور.
رسالهِٔ النور، قرآنڭ بر معجزهِٔ معنويسى اولديغى گبى؛ خسروڭ قلمى ده، رسالهِٔ النورڭ پك قوّتلى بر كرامتى اولديغنى بوراجه هر گون تصديق ايدييورز. خسروڭ مكتوبنه قارشى اوزون مكتوب يازمق ايستهيوردق، آرزومزه موفّق اولامادق.
مباركلر قهرمانلرندن كوچك علينڭ مكتوبى ده بڭا بيوك بر اُميد ويردى. مرحوم عبد الرحمانڭ الحقّ تام بر خَلَفى اولان قيمتدار و مبارك بيوك قارداشى اولان مصطفى خلوصينڭ، حافظ أحمد إسمنده مبارك بر مخدومى، پدر و عموجهلرى سيستمنده رسالهِٔ النوره خدمت ايتمهسى، يڭيدن عبد الرحمان دنيايه گلمسى قدر بنى مفرّح ايتدى.
آراس آتابگده، أسكيده لطفى، ذكائى گبى ايكى قيمتدار شاكردلرڭ يرلرينى بوش بيراقميان، آراس قهرمانلرى اولان طاهر و عبد اللّٰه چاوشڭ رسالهِٔ النوره خدمتلرى، آراس حقّنده أنديشهلريمى تمامًا إزاله ايتدى.
— 95 —
إسماعيل اوغلى حسينڭ خستهلغى بنى متأثّر ايتدى. إن شاء اللّٰه تام بر لطفى اولاجق، چوق ده خدمت ايدهجك. سزلرڭ بورايه گلن مكتوبلريڭز، قسمًا تنسيقله لاحقهيه درج ايديلييور. سزه بو دفعه محرم سرِّ إِنَّا اَعْطَيْنَادهإستخراجِ غيبيدهكى مجمل حقيقته دائر بردن قلبه إخطار ايديلن بر فقره ايله تستّر رسالهسنه حاشيه گوندرييورز. بو شهورِ ثلاثه، سكسان كسور سنه بر عمرى قزانديرييور. ألبته سزلر گبى مجاهدلر، اونى قزانمغه چاليشهجقسڭز. جنابِ حق هر بر گيجهسنى سزڭ حقّڭزده ليلهِٔ معراج و ليلهِٔ برات و ليلهِٔ قدر قدر قيمتدار أيلهسين، آمين.
٭ ٭ ٭
(أهمّيتلى فقط بر درجه محرمدر.)
عزيز قارداشلرم!
محرم سرِّإِنَّا اَعْطَيْنَادهجفرله إستخراجم، عينًا مناظرات رسالهسنده "بر نور چيقهجق و گورهجگز" دييه غيبى مژدهلر گبى، إلهامى و حق بر حقيقتى، فكرمله اولان تطبيقاتمده بر قصور واردى. او قصور، بنى دوشونديرييوردى. مناظرات و سنوحات گبى رسالهلردهكى مژدهِٔ نوريه ايسه، رسالهِٔ النور تام حلّ ايتدى. گنيش دائرهِٔ سياسيه يرينه، يوكسك بر دائرهِٔ نوريه ايله او قصورى إزاله ايتديگى گبى،إِنَّا اَعْطَيْنَاسرِّ محرمنده، اون ايكى اون اوچ سنه صوڭره "إسلاميته ضربه وورانلرڭ باشلرنده اويله مدهش بر پاطلاييش اولاجق كه، قيامته قدر اونوتلميهجق" مئالندهكى إستخراجِ جفرى چوق گنيش بر دائرهده اولديغى حالده، نور مژدهسى سرّينڭ عكسنه اولارق طار بر دائرهده و خصوصى بر حكومتده تطبيق ايتمك صورتيله، فكرم او گنيش دائرهيى إحاطه ايدهميهرك او حقيقتڭ صورتنى دگيشديرمش. حالبوكه او إستخراجڭ گوسترديگى عين تاريخده، او رژيمڭ مؤسِّسى و باشى دنيادن گوچدى، ضربهسنى يدى. و عين سنهده، پرده آلتنده بيلينمهين و كُرهِٔ أرضڭ أكثرينى و نوعِ بشرڭ قسمِ أعظمنى إستبدادى آلتنه آلان بر مدهش جريانڭ دوگومى و دوگمهسى و معنًا بيڭلر باشندن بر باشى و أڭ مدهشى
— 96 —
اولان او گوچوب گيدن آدم، توقات يديگى عين زمانده، داها سنه تمام اولمادن، او مدهش جريانڭ بتون باشلرى و طرفدارلرى اويله سماوى مدهش طوقاتلره و شدّتلى فورطنهلى مصيبتلره طوتولمهيه باشلاديلر؛ قيامته قدر عذابنى چكهجكلر و چكييورلر. و أديانِ سماويهيه و إسلاميته ايتدكلرى جنايتلرڭ جزاسنى، چوق گنيش بر دائرهده گورديلر و گورويورلر. ميمسز مدنيتڭ پيسلگى ايله دنيايى ملوّث ايتدكلرى ايچون، عين إستخراجڭ گوسترديگى تاريخده، او ميمسز مدنيتڭ باشنه ده اويله بر سماوى توقات ايندى كه، أڭ قراڭلق وحشتدن داها آشاغى اينديردى.
الحاصل:سرِّإِنَّا اَعْطَيْنَادهچوق گنيش بر دائره، طار بر دائرهده تطبيق ايديلمش. نور مژدهسى ايسه؛ طار و معنوى فقط يوكسك بر دائرهيى، گنيش و مادّى بر دائره صورتنده تصوير ايديلمشدى. جنابِ حقّه يوز بيڭ شكر ايدييورم كه؛ بو ايكى قصوريمى، قوّتلى بر إخطارِ معنوى ايله إصلاح ايتدى. يُبَدِّلُ اللّٰهُ سَيِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ سرّينه مظهر أيلدى.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ بِعَدَدِ ذَرَّاتِ الْكَائِنَاتِ
عزيز قارداشلرم!صاقين بو فقرهنڭ واسطهسيله او سرِّ محرمى فاش ايتمهيڭ و او رسالهيى ده آراشديرمايڭ. يالڭز بو فقرهيى ضررسز گورسهڭز خاصلره گوسترهبيليرسڭز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دفعهكى مكتوبلريڭز گلمهدن أوّل، بر إخطار ايله كندى جوابنى كرامتكارانه يازديرمش. ديمك، مكتوب صاحبلرينڭ فوق العاده صداقتلرى كرامت درجهسنه چيقمش.
قارداشلرم، مكتوبلريڭزده چوق يوكسك دوشونجه و تقديرات، بيڭدن بر حصّه ده بنم اولسه حدسز شكر ايدهرم. بلكه رسالهِٔ النورڭ معنوى شخصيتى و چوق كثرتلى
— 97 —
طلبهلرى ايچنده بيلمديگمز غايت يوكسك بر مقام صاحبى بر ذاتڭ تأثيراتى و قومانداسى حسّ ايديلييور. بنم گبى بيڭ درجه اوزاق بر بيچارهده تصوّر ايديلييور. حقّم اولمادن بڭا ويريلن زياده أهمّيتڭز إن شاء اللّٰه سزه ضررى اولماز، فقط رسالهِٔ النورڭ حسنِ جرياننه ضرر إحتمالى وار. سز بر حقيقتى حسّ ايدييورسڭز و فوق العاده صداقت و إخلاصڭز إن شاء اللّٰه حق گورور، فقط صورتده بعضًا آلدانيلير. بز، خدمتله مكلّفز. نتيجهلرى و موفّقيت، جنابِ حقّه عائددر.
٭ ٭ ٭
(أهمّيتليدر)
رسالهِٔ النور طلبهلرندن بر قسم قارداشلريمڭ بنم حدّمڭ چوق فوقنده حسنِ ظنلرينى و إفراطلرينى تعديل ايتمك ايچون إخطار ايديلن بر محاورهدر.
بوندن قرق أللى سنه أوّل، بيوك قارداشم ملا عبد اللّٰه (رحمة اللّٰه عليه) ايله بر محاورهمى حكايه ايدييورم:
او مرحوم قارداشم، أولياءِ عظيمهدن اولان حضرتِ ضياء الدّين (قُدِّسَ سِرُّهُ) نڭ خاص مريدى ايدى. أهلِ طريقتجه، مرشدينڭ حقّنده مفرطانه محبّت و حسنِ ظن ايتسه ده مقبول گوردكلرى ايچون او مرحوم قارداشم ديدى كه: "حضرتِ ضياء الدّين بتون علومى بيلييور. كائناتده، قطبِ أعظم گبى هر شيئه إطّلاعى وار." بنى، اونڭله ربط ايتمك ايچون چوق خارقه مقاملرينى بيان ايتدى.
بن ده او قارداشمه ديدم كه:"سن مبالغه ايدييورسڭ. بن اونى گورسهم، چوق مسئلهلرده إلزام ايدهبيليرم. هم سن، بنم قدر اونى حقيقى سومييورسڭ. چونكه كائناتدهكى علوملرى بيلير بر قطبِ أعظم صورتنده تخيّل ايتديگڭ بر ضياء الدينى سوهرسڭ؛ يعنى او عنوان ايله باغليسڭ، محبّت ايدرسڭ. أگر پردهِٔ غيب آچيلسه و حقيقتى گورونسه، سنڭ محبّتڭ يا زائل اولور وياخود درتده بريسنه اينر. فقط بن او ذاتِ مباركى، سنڭ گبى پك جدّى سوهرم، تقدير ايدرم. چونكه سنّتِ سنيه
— 98 —
دائرهسنده، حقيقت مسلگنده، أهلِ ايمانه خالص و تأثيرلى و أهمّيتلى بر رهبردر. شخصى مقامى نه اولورسه اولسون، بو خدمتى ايچون روحمى اوڭا فدا ايدرم. پرده آچيلسه و حقيقى مقامى گورونسه، دگل گرى چكيلمك، واز گچمك، محبّتده نقصان اولمق؛ بِالعكس داها زياده حرمت و تقدير ايله باغلانهجغم. ديمك بن حقيقى بر ضياء الدينى، سن ده خيالى بر ضياء الدينى سوهرسڭ."
(حاشيه): چونكه سن محبّتنى اوڭا پك بهالى صاتييورسڭ. ويرديگڭ فيآتڭ يوز دفعه زياده بر مقابل دوشونيورسڭ. حالبوكه اونڭ حقيقى مقامنڭ فيآتنه، أڭ بيوك محبّت ده اوجوزدر.
بنم او قارداشم إنصافلى و مدقّق بر عالم اولديغى ايچون، بنم نقطهِٔ نظريمى قبول ايدوب تقدير ايتدى.
أى رسالهِٔ النورڭ قيمتدار طلبهلرى و بندن داها بختيار و فداكار قارداشلرم! شخصيتم إعتباريله سزڭ زياده حسنِ ظنّڭز بلكه سزه ضرر ويرمز. فقط سزڭ گبى حقيقتبين ذاتلر وظيفهيه، خدمته باقوب، او نقطهده باقماليسڭز. پرده آچيلسه، بنم باشدن آشاغىيه قدر قصورات ايله آلوده ماهيتم، بندن قاچمغه بر وسيله اولور. سزى قارداشلغمدن قاچيرمامق، پشيمان ايتمهمك ايچون، شخصيتمه قارشى حدّمڭ پك فوقنده تصوّر ايتديگڭز مقاملره إرتباطڭزى باغلامايڭز.
بن سزه نسبةً قارداشم، مرشدلك حدّم دگل. استاد ده دگلم، بلكه درس آرقداشىيم. بن سزڭ، قصوراتمه قارشى شفقتكارانه دعا و همّتلريڭزه محتاجم. بندن همّت بكلهمهڭز دگل، بڭا همّت ايتمهڭزه إستحقاقم وار. جنابِ حقّڭ إحسان و كرميله سزلرله غايت قدسى و غايت أهمّيتلى و غايت قيمتدار و هر أهلِ ايمانه منفعتلى بر خدمتده، تقسيم المساعى قاعدهسيله إشتراك ايتمشز. تسانديمزدن حاصل اولان بر شخصِ معنوينڭ فوق العاده أهمّيت و قيمتى و استادلغى و إرشادى بزه كافيدر.
هم مادام بو زمانده هر شيئڭ فوقنده خدمتِ ايمانيه أڭ أهمّيتلى بر وظيفهدر؛ هم كميت ايسه كيفيته نسبةً أهمّيتى آزدر؛ هم موقّت و متحوّل سياست عالملرى أبدى،
— 99 —
دائمى، ثابت خدماتِ ايمانيهيه نسبةً أهمّيتسزدر، مقياس اولاماز، مدار ده اولاماز. رسالهِٔ النورڭ تعليماتى دائرهسنده و بزلره بخش ايتديگى خدمت نقطهسنده فيضلى مقاملره قناعت ايتملىيز. حدّندن فضله فوق العاده حسنِ ظن و مفرطانه عالى مقام ويرمك يرينه، فوق العاده صداقت و ثبات و مفرطانه إرتباط و إخلاص لازمدر. اونده ترقّى ايتملىيز.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز صدّيق قارداشلرم!
رسالهِٔ النورڭ قهرمانى اولان خسروڭ بو دفعهكى ايكى هديهِٔ قدسيهسى و كرامتكارانه او ايكى سماوى هديهنڭ معنوى إعجازينى گوزلره ده گوسترر بر طرزده بو شهورِ ثلاثهده بزلره و بو محيطه هديه ايتمهسى، رسالهِٔ النور نقطهِٔ نظرنده معجزانه بر خدمتدر. إن شاء اللّٰه او گل فابريقهسنڭ قلمى، بورالرى ده بر گلستانه چويرهجك. جنابِ حق او قلم صاحبنه، يازديغى هر حرفِ قرآنه مقابل ليلهِٔ قدردهكى گبى اوتوز بيڭ ثواب و رحمت و حسنه ويرسين، آمين آمين آمين.
عزيز قارداشلرم!صداقتڭزدن ترشّح ايدن و حدّمڭ پك چوق فوقنده حسنِ ظنّڭزه قارشى بوندن أوّل ويرديگم جوابڭ بر تتمّهسى اولارق، بو گلهجك فقرهيى ايكى گون أوّل يازمشدق. سزڭ فوق العاده صداقت و علوِّ همّتڭزدن ترشّح ايدن بر هفته أوّلكى مكتوبڭزه قارشى حسنِ ظنّڭزى بر درجه جرح ايدن بنم جوابمڭ حكمتى شودر كه:
بو زمانده اويله فوق العاده حاكم جريانلر وار كه، هر شيئى كندى حسابنه آلديغى ايچون، فرضا حقيقى بكلهنيلن او ذات دخى بو زمانده گلسه، حركاتنى او جريانلره قاپديرمهمق ايچون سياست عالمندهكى وضعيتدن فراغت ايدهجك و هدفنى دگيشديرهجك دييه تخمين ايدييورم.
— 100 —
هم اوچ مسئله وار:برى حيات، برى شريعت، برى ايماندر. حقيقت نقطهسنده أڭ مهمّى و أڭ أعظمى، ايمان مسئلهسيدر. فقط شيمديكى عمومڭ نظرنده و حالِ عالم إلجاآتنده أڭ مهم مسئله، حيات و شريعت گورونديگندن او ذات شيمدى اولسه ده، اوچ مسئلهيى بردن عموم روىِ زمينده وضعيتلرينى دگيشديرمك نوعِ بشردهكى جارى اولان عادت اللّٰهه موافق گلمديگندن، هر حالده أڭ أعظم مسئلهيى أساس ياپوب، اوتهكى مسئلهلرى أساس ياپميهجق. تا كه ايمان خدمتى صفوتنى عمومڭ نظرنده بوزماسين و عوامڭ چابوق إغفال اولونابيلن عقللرنده، او خدمت باشقه مقصدلره آلَت اولماديغى تحقّق ايتسين.
هم يگرمى سنهدن بَرى تخريبكارانه أشدِّ ظلم آلتنده او درجه أخلاق بوزولمش و متانت و صداقت غائب اولمش كه، اوندن بلكه ده يگرميدن بريسنه إعتماد ايديلمز. بو عجيب حالاته قارشى، چوق فوق العاده ثبات و متانت و صداقت و حميتِ إسلاميه لازمدر؛ يوقسه عقيم قالير و ضرر ويرر.
ديمك أڭ خالص و أڭ سلامتلى و أڭ مهم و أڭ موفّقيتلى خدمت، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ دائرهلرى ايچندهكى قدسى خدمتدر. هر نه ايسه... بو مسئله شيمديلك بو قدر يتر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و بو أيّامِ مباركهده دعا ايدرز. و مقبول دعالرينى، گلهجك أيّام و ليالئِ مباركهده ايستهيورز.
الحقّ، طاهرينڭ دهلمعاتهديهسنى پك چوق قيمتدار گوردك. إن شاء اللّٰه بو حواليده اوڭا چوق ثواب قزانديرهجق، تام بر لطفيدر. اللّٰه موفّق أيلهسين.
٭ ٭ ٭
عزيز صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:سزڭ ليلهِٔ برائتڭزى و گلهجك رمضانڭزى تبريك ايدر و بو گلهجك ليلهِٔ قدرى حقّڭزده و حقّمزده بيڭ آيدن داها خيرلى اولماسنى و دفترِ أعمالمزه بويله گچمهسنى جنابِ حقدن
— 101 —
نياز ايدييورز و بويلهجه، بايرامه قدر
اَللّٰهُمَّ اجْعَلْ لَيْلَةَ قَدْرِنَا فِى هٰذَا الرَّمَضَانَ خَيْرًا مِنْ اَلْفِ شَهْرٍ لَنَا وَ لِطَلَبَةِ الرَّسَائِلِ النُّورِ الصَّادِقِينَ
دعاسنى ايتمگه نيت ايتدك.
هم سزڭ ايكى معجزهلى قرآنى بزلره بو مبارك آيلرده گوندرمڭز، إن شاء اللّٰه او درجه مدارِ بركت و ثواب و حسنات و فتوحات اولاجق كه؛ حقّمزده بو رمضانڭ هر بر گونى بر ليلهِٔ قدر حكمنه گچهجگنى رحمتِ إلٰهيهدن اُميد ايدرز.
شيمديدن بز تدبير ايتدك كه: ايكى قرآنى، رسالهِٔ النورڭ بورادهكى خاص طلبهلرى رمضانِ شريفده، هر برى هر گونده بر جزئنى سزڭ ايله برابر اوقومق ايله، رمضانڭ هر گوننده بر ختمهِٔ قرآنيه اولارق، معنوى و چوق گنيش بر مجلسده، إسپارطه و قسطمونىيى إحاطه ايدن بر دائرهده حلقه طوتان رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ و او دائرهنڭ مركزنده سزلر بولونمق جهتيله رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ أطرافڭزده اولارق؛ نقشيده ختمهِٔ خواجهگان طرزنده، فقط چوق بيوك بر مقياسده رسالهِٔ النورڭ بتون شاكردلرى معنًا حاضر و او دائرهده بولنويور نيتيله، تصوّرى ايله اوقونمق، او قدسى ختمهيى ياپمق، جنابِ حقّڭ رحمتندن توفيق نياز ايدرز.
ثانيًا:حاجى حافظڭ صاو كوينڭ قهرمان طلبهلرينڭ فوق العاده خدمتلرى، اورالرده سببِ تشويق و مدارِ غيرت و نمونهِٔ إمتثال اولديغى گبى، بو حواليده دخى اونلرڭ او خارق العاده سعى و غيرتلرى، فوق العاده حسنِ مثال و نمونهِٔ غيرت اولارق أهمّيتلى بر إنتباه و إشتياقه سببيت ويرمش. قهرمان خسروڭ اونلره دائر مكتوبلرى، مبارك نسخهلر گبى، تنبللك، لاقيدلق خستهلقلرينه مبتلا اولانلره شفا اولور، أللرده گزر.
ثالثًا:سزڭ بورايه گلن قيمتدار مكتوبلريڭزى لاحقهيه يازمشز، فقط بعض كلمهلرى طىّ ايتدك. مفرطانه حسنِ ظندن گلن جملهلرى تعديل ايتدك، گوجنمهيڭز.
رابعًا:إسلامكويى، قلهاوڭى اورتهسنده اولان و صدّيق صبرى و لطفى گبى طلبهلرى يتيشديرن آتابگ قريهسى، چوق دفعه خاطريمه گلييوردى. "عجبا بو كوى نهدن گرى قالدى، سوندى؟" دييه دوشونوب متأثّر اولويوردم. فقط جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه؛ طاهر و عبد اللّٰه چاوش او أنديشهمى تماميله إزاله ايتديلر، بيوك بر
— 102 —
تسلّى بڭا ويرديلر. حتّى طاهرڭ بو دفعه بزه هديه ايتديگى لمعهلر و يدنجى شعاعى بر جلد ايچنده جلد ايتدكدن صوڭره مطالعه ايتدم. او طاهرده، بر خسرو، بر لطفى، بر عاصم گوردم. جنابِ حق اوندن و سزلردن أبديًا راضى اولسون. اونڭ او نسخهسى، بوراده چوق ايش گورهجك إن شاء اللّٰه.
قرآنِ عظيم الشان و معجز البيانڭحزب الأكبر الأعظمنامنده، رسائل النوريهنڭ منبعلرى و أساسلرى اولان بشيوزدن فضله آياتلرى يازدق. بو رمضانده سزه گوندرميه موفّق اولامادق. إن شاء اللّٰه بر وقت سزه گوندريلهجك.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدرز. و بو مبارك أيّامده و لياليده دعالرينى ايسترز.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
غوثِ أعظمڭ فَاِنَّكَ مَحْرُوسٌ بِعَيْنِ الْعِنَايَةِ تأمينكارانه فقرهسى، شيمدىيه قدر رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى حقّنده تمامًا مطابق چيقدى. إن شاء اللّٰه خسرو، رشدى، رأفت گبى قارداشلريمزڭ، بِالخاصّه خسرو گبى چوق متين بر ركنڭ مفارقتى صورةً أليم و ضررلى گورونديگى حالده، غايت خيرلى بر صورت آلماسنى رحمتِ إلٰهيهدن اميدوارز. حتّى حپسمز مصيبتى، گرچه ظاهرى بر عذاب ايدى، فقط حقيقت نقطهسنده خدمتمز حقّنده بيوك بر عنايت و رحمته چوريلدى. ِللّٰه الحمد سزلرڭ غيرتڭزله او حواليده چوق خسرولر وار، ميدانه چيقمغه باشلامشلر. بلكه چوق زماندن بَرى متماديًا چاليشمقدن خسروه بر إستراحت ويريلدى و قيمتدار قلمى يرنده مبارك لسانى و خالصانه أحوالى ينه قدسى خدمتنى إدامه ايتمسنى عنايتِ إلٰهيهدن اميدوارز. ناصلكه فيضى و صلاح الدّينڭ عسكرلگى ده اويله مبارك اولدى.
— 103 —
قارداشلرم!بو حادثه مناسبتيله رسالهِٔ النورڭ تام مطابق چيقان بر إخبارِ غيبيسنى بيان ايدييورم:
خسرو و خلوصى و رشدى و رأفت گبى رسالهِٔ النورڭ چوق شاكردلرى، مسلكِ عسكريه و بو ايكنجى حربِ عموميهيه مناسبتدار بر صورتده گيرملرينى و ايكنجى بر حربِ عمومى اولاجغنى و إشتراكمزى يعنى طلبهلرڭ إشتراكنى آلتى يدى سنه أوّل خبر ويرمش. چونكه يگرمى سكزنجى لمعه اولان ايكنجى كرامتِ عَلويهنڭ ايكنجى أمارهده فَيَا حَامِلَ الْاِسْمِ بحثنده فَقَاتِلْ وَلَا تَخْشَ برابر اولسه، بيڭ طوقوز يوز قرق (١٩٤٠) كسور اولويور. اَللّٰهُ أَعْلَمُ، او تاريخده بر حربِ عمومىيه إشتراكمزى يعنى أسكى متّفقله دگل، بلكه طرفدارانه اونڭ خصميله إشتراكه إشارت ايدييور دييه خبر ويرمش. ايشته شيمدى عين تاريخدر كه، رسالهِٔ النورڭ أركانِ مهمّهسى إشتراك ايدييور.
قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرز. حلمى، فيضى، نظيف، أمين سزلره سلام و عرضِ حرمت ايدرلر.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ ٭ اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ
وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حَاصِلِ ضَرْبِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ لَيْلَةِ الْقَدْرِ فِى حُرُوفِ الْقُرْاٰنِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:بتون روح و جانمله مبارك رمضانڭزى تبريك ايدرم. و او مبارك شهرده ايتديگڭز دعالرڭ، جنابِ حق ياننده مقبول اولماسنى أرحم الرّاحميندن نياز ايدرم.
ثانيًا:بو سنهكى رمضانِ شريف هم عالمِ إسلام ايچون، هم رسالهِٔ النور شاكردلرى ايچون غايت أهمّيتلى و پك چوق قيمتليدر. رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ إشتراكِ أعمالِ اُخرويه دستورِ أساسيهلرى سرّنجه، هر بريسنڭ قزانديغى مقدار، هر بر قارداشلرينه
— 104 —
عين مقدار دفترِ أعمالنه گچمهسى او دستورڭ و رحمتِ إلٰهيهنڭ مقتضاسى اولمق حيثيتيله، رسالهِٔ النور دائرهسنه صدق و إخلاص ايله گيرنلرڭ قزانجلرى پك عظيم و كلّيدر. هر برى، بيڭلر حصّه آلير. إن شاء اللّٰه أموالِ دنيويهنڭ إشتراكى گبى إنقسام و تجزّى ايتمهدن هر بريسنه عين عمل دفترينه گچمهسى؛ بر آدمڭ گتيرديگى بر لامبه، بيڭلر آيينهلرڭ هر بريسنه عين لامبه إنقسام ايتمهدن گيرمهسى گبيدر. ديمك رسالهِٔ النورڭ صادق شاكردلرندن بريسى، ليلهِٔ قدرڭ حقيقتنى و رمضانڭ يوكسك مرتبهسنى قزانسه، عموم حقيقى صادق شاكردلر صاحب و حصّهدار اولمق، وسعتِ رحمتِ إلٰهيهدن چوق قوّتلى اميدوارز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك، قهرمان قارداشلرم!
أوّلا:بو مبارك رمضانده إشتراكِ أعمال دستورِ أساسيله، هر بر خاص قارداشمزڭ قرق بيڭ ديلى بولنان بر ملائكه حكمنده، قرق بيڭ ديللر ايله، يعنى قارداشلرڭ عددنجه معنوى ديللرى ايله ايتدكلرى و ايدهجكلرى دعالر، رحمتِ إلٰهيه نزدنده مقبول اولماسنى او لسانلر عددنجه، جنابِ أرحم الرّاحميندن نياز ايدييورز. بو ماهيتدهكى رمضانڭزى تبريك ايدييورز.
ثانيًا:بو دفعهكى متعدّد تأثيرلى و سرورلى و مژدهلى مكتوبلريڭزه قارشى، بر كتاب قدر جواب ويرمك لايق ايكن، وقتڭ مساعدهسزلگى ايله قيصه جوابمدن گوجنمهيڭز. أڭ باشده، قهرمانلر ياتاغى اولان صاوه كوينڭ أهمّيتلى بر طلبهسى اولان أحمدڭ مكتوبنده اويله بر مسئله گوردم كه، بنى سُرور ياشلريله آغلاتديردى.
جنابِ حقّه يوز بيڭلر شكر اولسون، رسالهِٔ النورڭ تمام قيمتنى، او كويڭ مبارك والدهلرى و خانملرى تمام آڭلامشلر. او مبارك خانملرڭ و قيمتدار و خالص آخرت همشيرهلريمڭ، رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه گوستردكلرى فداكارلق، بنى و بزى كمالِ سروردن آغلاتديردى.
ذاتًا رسالهِٔ النورڭ مسلگندهكى أڭ مهم بر أساسى، شفقت اولديغندن و شفقت معدنلرى ده خانملر اولديغندن، چوقدن بَرى بكلردم كه، قادينلر عالمنده رسالهِٔ النورڭ
— 105 —
ماهيتى آڭلاشيلسين. ِللّٰه الحمد بو حواليده ده، بو ياقينده أرككلردن زياده بر إشتياق و فعاليتله بورادهكى خانملر تام چاليشييورلر؛ صاولى مباركلرڭ همشيرهلرى اولدقلرينى گوسترييورلر. بو ايكى تظاهر بو زمانده بر فالِ خيردر كه؛ او شفقت معدنلرنده رسالهِٔ النور پارلايهجق، فتوحات ياپهجق.
هم صاو كوينڭ بهادر چوبانلرى، طوربالرنده رسالهِٔ النورى يازمق ايچون طاشيمالرى، عين اورادهكى خانملرڭ فداكارلقلرى گبى بو حواليده غايت تأثيرلى بر مدارِ تشويق اولاجق. او خانملرڭ و او چوبانلرڭ خصوصى إسملرينى بيلمك آرزو ايدييورز. تا خصوصى إسملرى ايله خاص طلبهلر ايچنه گيرسينلر.
كاتب عثمانڭ حقيقتلى رؤياسى الحقّ بيوك بر حقيقته إشارت ويرييور؛ چوق مبارك و مژدهليدر. رشدينڭ رؤياسنده، پيغمبريمزڭ (عصم) أمريله حضرتِ صدّيق (رض) منبرده يگرمى طوقوزنجى سوزى خطبهسنده گوسترمسى گبى؛ او گوكدن اينن حوريه ده، لاحقهيى خطبه اولارق اوقوماسى، رسالهِٔ النورڭ مقبوليتنه گوزل بر إشارتدر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
لطيف و معنيدار و بشارتلى ايكى حادثهيى بيان ايدييورم:
برنجيسى:مأيوسانه بر خاطرهدن مژدهلى بر إخطار:
بوگونلرده خاطريمه گلدى كه: حياتِ إجتماعيهيه گيرن هانگى شيئه تماس ايتسه، أكثريتله گناهلره معروض قالييور. هر جهتده گناهلر سربستجه إنسانى صارييورلر. بو قدر گناهلره قارشى إنسانڭ خصوصى عبادت و تقواسى ناصل مقابله ايدهبيلير؟ دييه مأيوسانه دوشوندم.
حياتِ إجتماعيهدهكى رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ وضعيتلرينى تخطّر ايتدم. رسالهِٔ النور شاكردلرى حقّنده نجاتلرينه و أهلِ سعادت اولدقلرينه دائر قوّتلى إشارتِ قرآنيهيى و بشارتِ عَلويهيى و غوثيهيى دوشوندم. قلبًا ديدم كه: "هر برى بيڭ يردن گلن گناهلره
— 106 —
قارشى بر ديل ايله ناصل مقابله ايدر، غلبه ايدر، نجات بولور؟" دييه متحيّر قالدم. بو تحيّرمه مقابل إخطار ايديلدى كه:
رسالهِٔ النورڭ حقيقى و صادق شاكردلرينڭ مابيْنلرندهكى دستورِ أساسيه اولان إشتراكِ أعمالِ اُخرويه قانونيله و صميمى و خالص تساند سرّيله هر بر خالص، حقيقى شاكرد بر ديل ايله دگل، بلكه قارداشلرى عددنجه ديللر ايله عبادت ايدوب إستغفار ايدهرك بيڭ طرفدن هجوم ايدن گناهلره، بيڭلر ديل ايله مقابله ايدر. بعض ملائكهنڭ قرق بيڭ ديل ايله ذكر ايتدكلرى گبى؛ خالص، حقيقى، متّقى بر شاكرد دخى، قرق بيڭ قارداشنڭ ديللريله عبادت ايدر، نجاته مستحق و إن شاء اللّٰه أهلِ سعادت اولور. رسالهِٔ النور دائرهسنده صداقت و خدمت و تقوا و إجتنابِ كبائر درجهسيله او علوى و كلّى عبوديته صاحب اولور. ألبته بو بيوك قزانجى قاچيرمامق ايچون تقواده، إخلاصده، صداقتده چاليشمق گركدر.
ايكنجيسى:أسكى زمانده، اون درت ياشنده ايكن إجازت آلمانڭ علامتى اولان استاد طرفندن صاريق صارديرمق، بر جبّه بڭا گيديرمك وضعيتنه مانعلر بولندى. ياشمڭ كوچكلگيله، مملكتمزده بيوك خواجهلره مخصوص كسوهيى گيمك ياقيشماديغى...
ثانيًا:او زمانده بيوك عالملر، بڭا قارشى استادلق وضعيتى دگل، يا رقيب وياخود تسليميت درجهسنه گيردكلرى ايچون، بڭا جبّه گيديرهجك و استادلق وضعيتنى آلاجق كنديلرينه گووهننلر بولونمادى. و أولياىِ عظيمهدن درت بش ذاتڭ وفات ايتمهلرى جهتنده، أللى آلتى سنهدر إجازتڭ ظاهر علامتى اولان جبّهيى گيمك و بر استادڭ ألنى ئوپمك، استادلغنى قبول ايتمك حقّمى بوگونلرده، يوز سنهلك بر مسافهده حضرتِ مولانا ذو الجناحين خالد ضياء الدّين كندى جبّهسنى، او جبّهيه صاريلان بر صاريق ايله پك غريب بر طرزده بڭا گيديرمك ايچون گوندرديگنى بعض أمارهلرله بڭا قناعت گلدى. بن ده او مبارك و يوز ياشنده جبّهيى گييورم. جنابِ حقّه يوز بيڭلر شكر ايدييورم.
(حاشيه): بو مبارك أمانتى، رسالهِٔ النور طلبهلرندن و آخرت همشيرهلريمزدن آسيه نامنده بر محترم خانمڭ أليله آلدم.
٭ ٭ ٭
— 107 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزه گوندرديگمز حزب الأكبر القرآنينڭ باشنده يازيلان عنوان ايچنده بر جمله نقصان قالمش. شويله كه:
"معجزاتلى بر ورد اوقومق ايستهين بونى اوقوسون" يرنده، "معجزاتلى و هر بر حرفى اون و يوز و بش يوز و بيڭ و بيڭلر قدر ثواب و ميوه ويرن بر وردى اوقومق ايستهين، بو سماوى وردى اوقوسون" يازيلاجق.
ثانيًا:بوندن أوّل مژدهلى خاطرهده، "هر بر خالص و حقيقى متّقى شاكرد، قارداشلرى عددنجه ديللر ايله عبادت ايدوب إستغفار ايدر" فقرهسنه، ينه بر إخطار ايله بو گلن جمله علاوه ايديلسين. جمله ده بودر:
"رسالهِٔ النور دائرهسنه، صداقت و خدمت و تقوا و إجتنابِ كبائر درجهسيله، او علوى و كلّى عبوديته صاحب اولور. ألبته بو بيوك قزانجى قاچيرمامق ايچون تقواده، إخلاصده، صداقتده چاليشمق گركدر."
ثالثًا:ليلهِٔ قدرڭزى، هم بو گلن بايرامڭزى بتون روح و جانمزله تبريك و تسعيد ايدييورز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم، دنياده مدارِ تسلّيلرم و برزخ يولنده نورانى يولداشلرم و محشرده إن شاء اللّٰه شفاعتجيلرم!
سزڭ هم ليلهِٔ قدرڭزى، هم بايرامڭزى بتون روح و جانمله تبريك ايدييورم، تسعيد ايدييورم.
ثانيًا:شيمدىيه قدر هيچ گورمهديگم بر صورتده، دهشتلى بر خستهلقدن فوق المأمول بر طرزده رسالهِٔ النورڭ خالص طلبهلرينڭ شفا دعاسنڭ نتيجهسى اولارق، معجزه گبى بردن خارقه بر كرامتله شفا بولمامى سزه خبر ويرييورم. بو واقعهيى مشاهده ايدن أمين ايله فيضىنڭ او خارقه خستهلغه عائد بو گلهجك فقرهسنى مدارِ عبرت
— 108 —
ايچون سزه گوندرييورم. بتون قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدييورم. خسروى ده مراق ايدييورم.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز سعيد النورسى
إسپارطهدهكى عزيز قارداشلريمزه!
استاديمزڭ خستهلغى حقّندهكى مشهوداتمزى عرض و استاديمزڭ كسبِ عافيتنى سزلره مژده ايتمك ايستهيورز.
رمضانِ شريفده بش گون صومِ وصال ايچنده غدا اولارق، أكمكسز محلّبى اوچ قاشق و بش آلتى قاشق ده صوغوق يوغرتدن. اوچنجى گيجه، ياريم قاشق محلّبى و دردنجى گيجه إفطارده صولى شهريهدن بش قاشق، سحورده ينه او شهريهدن و يوغرتدن اوچ درت قاشق، صو صاييلمامق شرطيله شهريهدن بش درهم، يوغرت سوزولسه اون درهم، محلّبى صوسز آلتى يدى درهم؛ بشنجى گيجهده، دانهسز گبى غايت خفيف شهريه بش آلتى قاشق، سحورده آلتى يدى قاشق پرنج چورباسى، مجموعى اوتوز درهم (٩٦ غرام) غدا ايله بش گون صومِ وصالى، تراويح نقصان اولارق سائر وظيفهلرڭ ياپيلماسى، رسالهِٔ النور شاكردلرينه إحاطه ايدن عنايتڭ خارقهلرندن بر كرامتنى گوردك.
استاديمزدن هيچ گورمديگمز ايكيمز يعنى أمين، فيضى؛ بارلا، إسپارطه سليمانلرى گبى اينجهدن اينجهيه خستهلق
(حاشيه): خستهلق او قدر شدّتلى ايدى كه، درت گيجهده همان بر ساعت قدر اويقو گلدى.
حدّتلرينى تحريك ايتمهمك ايچون إحتياط ايدهمديگمزدن، شدّتلى حدّتنى گوردك. بو خستهلقده ينه أثرِ رحمتدر كه؛ هيچ خاطر و خياله گلمهين عشرِ آخرڭ غايت مهم گيجهلرنده، استاديمزڭ تام ايفا ايدهمديگى وظيفهسى يرنده بو حواليده هر بر شاكرد، كندى خصوصى چاليشماسندن باشقه، بر ساعتى استادى حسابنه رسالهِٔ النورڭ شاكردلرينڭ مجاهدهِٔ معنويهلرينه إشتراك و اونلرى
— 109 —
هدف ايدوب اونلرڭ دفترِ أعمالنه گچمگه، عين استاد گبى چاليشمغه باشلاديلر. ديمك استاد يرنده اونڭ بر قاچ ساعت چاليشمهسنه بدل، پك چوق ساعتلر عين وظيفهيى گورمهيه باشلاديلر. حتّى استاديمز دييوردى: أهمّيتسزلگمله برابر إسپارطه حواليسنده قارداشلريمزڭ أعمالِ اُخرويهسنه بر مدار، بر مهيّج حكمنده بنم قصورلى چاليشمام كافى گلمهيوردى؛ جنابِ حق رحمتيله، بو خستهلق وسيلهسيله بر شخصِ معنوى و قوّتلى بر مدار اولاجق بو تدبيرى إحسان ايتدى، جزئيتدن كلّيته چيقاردى.
ينه بو خستهلغڭ لطائفندندر كه؛ استاديمزڭ هيچ سسى چيقمايوردى، قونوشامييوردى. هيچ بكلهنيلمهدن، بر إفطار وقتنده بر دوقتور گلدى، ألنى طوتدى. استاديمز ديدى كه: "بن خستهلغمى معاينه ايتديرمهم، بن حكيملره محتاج دگلم. حكيم، جنابِ حقدر." بردن جانلاندى، سسى چيقمغه باشلادى. گويا كنديسى بر دوقتور شكلنى آلدى. دوقتور ايسه، خسته وضعيتنه گيردى. دوقتوره أهمّيتلى بر مكتوب اوقودى، دوقتورڭ دردينه دوا اولاجق بر علاج اولدى. صوڭره طوپ آتيلدى. دوقتوره ديدى كه: "بوراده إفطار ايت." دوقتور ديدى كه: "بوگون قصور ايتمشم، اوروج طوتامادم" ديمهسيله چوق حيرت ايتديگمز استاديمزڭ وضعيتى، اوروجنى بوزمش بر دوقتورڭ طب نقطهسنده حاكمانه وضعيتنى قبول ايتمهديگى ايچون او وضعيت اوڭا ويرلديگنى بيلدك.
أوت رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسندن گلن شفا دعاسى، اويله يوز بيڭ دوقتوره مقابل گلير دييه بز ده تصديق ايتدك. بو خستهلغڭ ليلهِٔ قدرده رسالهِٔ النورڭ طلبهلرى، خصوصًا معصوملرڭ ايتدكلرى شفا دعالرى اويله بر درجه خارقه بر صورتده تأثيرينى گوستردى كه، استاديمزه صحّت حالندن داها ايلرى بر صورتده بردن بر وضعيت ويريلدى. ليلهِٔ قدره لايق بر طرزده چاليشمغه باشلادى. رسالهِٔ النور شاكردلرندن گلن بو دعاىِ شفا، خارقه بر معجزه گبى بر كرامت اولديغنى بز گوزيمزله گوردك.
اوراده بولنان قارداشلريمزه برر برر سلام و عرضِ حرمت ايدر، دعالرينى ايسترز.
بورا رسالهِٔ النور شاكردلرندن قارداشڭز
أمين، محمد فيضى
٭ ٭ ٭
— 110 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده چاليشقان و قوّتلى آرقداشلرم و طريقِ حقده و برزخ سياحتنده و آخرت يولنده نورانى يولداشلرم!
سزڭ بايرامڭزى، ليلهِٔ قدرڭزى، رمضانِ شريفده مقبول دعالريڭزى بتون روح و جانمله تبريك و تسعيد ايدييورم. جنابِ حق بو بايرامڭ سرورينى، حقيقى و گنيش و عمومى سروره مقدّمه و وسيله أيلهسين، آمين.
ثانيًا:سزڭ بو مبارك بايرامڭ هديهسى اولارق گوندرديگڭز نورلى قلم هديهلريڭزى او قدر قيمتدار گورويورم كه، تعريف ايدهمم. جنّت الفردوسده آبِ كوثر دستيلرى گبى، كمالِ إشتياق و شكرانله و سرورلى گوز ياشيله قبول ايدوب باشمه قويدم. بويله ألماس قيلنج گبى قلملرى و حقيقت قهرمانلرينى رسالهِٔ النوره إحسان ايدن جنابِ حقّه حدسز حمد و شكر ايدرم.
سزلره ده او مبارك كتابلرڭ، يازيلرڭ هر بر حرفنه مقابل جنابِ أرحم الراحمين اون حسنه إحسان أيلهسين، دييه نياز ايدييورم.
حقيقةً خسروڭ إنفكاكى بنى چوق متأثّر ايتمشدى. فقط طاهرى، او پارلاق قلميله بنم او تأثّراتمى إزاله أيلدى. او بتون أفرادِ عائلهسيله، پدر و والدهسيله رسالهِٔ النورڭ خاص طلبهلرى ايچنده هر وقت حصّهدار اولاجقلردر.
هم بو طاهرڭ يوزندن بوگوندن إعتبارًا آتابگ ده، إسلامكويى، صاوه كويى، قلهاوڭى قريهلرى گبى نورس قريهسنه آرقداش اولوب عموم معنوى قزانجمزه حصّهدار اولدى.
إسپارطهنڭ حافظ عليسى (كاتب عثمان) الحقّ ايكنجى بر خسرو اولديغنه، بنم ده قناعتم گلدى. جنابِ حق اونى و محمد زهدى گبى چوق فداكارلرى و رسالهِٔ النورڭ حقيقى صاحبلرينى إسپارطهيه إحسان أيلهسين، آمين.
— 111 —
مباركلرڭ قهرمانلرندن بيوك عبد الرحمانڭ، كوچك علينڭ، حافظ مصطفىنڭ فعاليت و غيرتلرى و حافظ مصطفىنڭ بو دفعهكى مكتوبندهكى بعض نقطهلرى، بنى سُرور ياشيله آغلاتديردى. يالڭز بو قدر وار كه؛ بر ظرف ايچنده گوندريلن يگرمى بش بانقنوط بولندى، كيمڭ طرفندن اولديغنى بيلهمدك. بيليرسڭز كه، بتون عمرمده كيمسهدن هديهلرى قبول ايدهمييورم. حتّى رشدينڭ بو دفعهكى هديهسنى ردّ ايدوب خاطرينى قيردم، گرى چويردم. جنابِ حق، بنى محتاج بيراقمهيور. إنسانلره ده محتاج ايتمييور. بنى مراق ايتمهيڭز. فقط مباركلر هيئتنده اويله بر شخصِ معنوى حسّ ايدييورم كه، قاعدهمى اوڭا قارشى محافظه ايدهمييورم. او شخصِ معنوىيى قيزديرمامق و رنجيده ايتمهمك ايچون، يالڭز او پارهدن بورج اولارق بش ليرايى بو بايرام امورِ خيريهسنه صرف ايتمك ايچون قبول ايتدم. يگرميسنى صبرى واسطهسيله و ناميله گرى گوندروب إعاده ايدييورم، گوجنمهيڭز. و بِالخاصّه حسن ع م غايت مستثنا قلميله درت گوزل هديهلرى پك چوق قيمتدار گوروندى. إن شاء اللّٰه بو حواليده چوقلرى شوقله كتابته سَوق ايدهجك. بويله قوّتلى قلملرى رسالهِٔ النوره إحسان ايدن جنابِ حقّه يوز بيڭلر شكر.
مباركلر هيئتندن محمدڭ مكتوبى بنى چوق سَوينديردى. شيمدى يازديغم وقتده يانمده بولنان مملكتڭ أشرافنه اوقودم. او أشرافلر ده "ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه" ديديلر، حيرتله آلقيشلاديلر. او مكتوبڭ و اوتهكيلرڭ برر قسمنى لاحقهيه قيد ايدهجگز.
عبد الرحمانڭ برنجى وارثى و رسالهِٔ النورڭ برنجى شاكردى بيوك مصطفىنڭ قپو إستقبالنده آرقداشى اولان حاجى عثمانڭ مكتوبى و او مكتوبدهكى رؤيالرى معنيدار و ايتديگى تعبير ده طوغريدر.
عزيز قارداشلرم،سزڭله قونوشديغم بو دقيقه إفطار وقتنه ياريم ساعت قالمش. بايرام گيجهسيدر، خستهلق شدّتليدر. اونڭ ايچون فضله قونوشامييورم. بنده بيوك و تهلكهلى خستهلقدن، رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسنڭ معجزه گبى شفا دعاسى كرامتيله او تهلكه گچدى. فقط اويله شدّتلى بر اوكسوروك، بر هيجان وار كه، سزڭ گبى جانمدن زياده سوديگم قارداشلرمله قونوشمهيى قيصه كسييورم.
— 112 —
يالڭز بو قدر وار كه، إسپارطه حواليسنده يوزر گنج سعيدلر و خسرولر يتيشمشلر. بو إختيار و ضعيف سعيد، دنيادن كمالِ إستراحتِ قلبله وداع ايتمگه حاضردر. و بِالخاصّه مهم بر مدرسهِٔ نوريه اولان صاوه كوينڭ باشده حاجى حافظ اولارق أحمدلرى، محمدلرى، حتّى محترم خانملرى (طاهرڭ رفيقه و كريمهلرى گبى) و معصوم چوجقلرى رسالهِٔ النورله مشغول اولمهلرينى دوشوندكجه بو دنياده جنّت حياتنڭ معنوى بر نوعنى ذوق ايدييورم، گورويورم. اورانڭ أحمدلرينڭ هديهسنى عموم او كوى حسابنه بر تبرّك دييوب، اوپوب باشمه قويدم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه، غايت شدّتلى و دهشتلى خستهلغم، غايت مرحمتلى و چوق ثوابلى اولارق عافيته يرينى بيراقوب گيتدى. چوق بيوك بر نعمت، ايچنده بولونديغنى بن و بورادهكى آرقداشلرم تصديق ايتدك.
هم جنابِ حقّه حدسز شكر و حمد ايدييورم كه؛ سزلرڭ بو دفعهكى هديهِٔ رمضانيهڭز اولان چوق گوزل نسخهلريڭز؛ بو بايراممى چوق بايراملرى بردن طوپلايان بر كلّى بايرام حكمنه گچدى. و بِالخاصّه ايكنجى خسرو اولان برنجى طاهرڭ غايت دقّت و توافقلى يازديغى رسالهلر بنى او درجه منّتدار و مسرور ايدييور كه، ألمدن گلسه ايدى هر بر نسخهسنه اون آلتون ليرا ويرهجكدم. بو درجه قوّتلى بر شاكرد رسالهِٔ النوره صاحب چيقماسى، اميدلريمزى چوق قوّتلنديردى.
صاوه قهرمانلرينڭ و مباركلرڭ قريهلرينه كندى قريهسنى، اونلرڭ صفنه گتيردى. آتابگ (آراس) اونڭله و اونڭ گبيلرله إفتخار ايتملى. اونڭ نسخهلرنده ياڭليشلر پك چوق آزدر. يالڭز، اورالردهكى نسخهلرده معناسى آڭلاشيلميان بعض كلمهلر وارمش كه، إستنساخده اويلهجه قيد ايديلمش. بنم تصحيحمدن گچن نسخهلره مقابله ايديلسه ايى اولور. او قوّتلى و فداكار قارداشمزڭ معصوم چوجقلرينڭ و رفيقهسنڭ
— 113 —
يازدقلرى رسالهلرى گوزلجه بر جلد ياپدق. گورنلره، خصوصًا بورادهكى رسالهِٔ النورڭ قادينلر دائرهسندهكى قيزلر و خانملره غايت تأثيرلى و جاذبهدار بر نمونهِٔ تشويق اولدى.
آيدينلى حسنڭ حقيقةً غايت مستثنا بر قلمى وار و يازيلرنده تام بر إخلاص گورونور. بو ذات نه وقتدن بَرى رسالهِٔ النوره گيرديگنى و نه حالده اولديغنى مراق ايدييورم.
بو دفعه خلوصيدن اوزون بر مكتوب، عبد المجيد واسطهسيله آلدم. الحقّ او قارداشمز ثبات و متانت و إخلاصده برنجيلگى محافظه ايدييور. بن ده عبد المجيد واسطهسيله اوڭا يازدم كه: إسپارطهدهكى قارداشلريمزه يازديغم مكتوبلرده سن دخى بر مخاطبمسڭ، سنڭله مخابره كسيلمهمش دييه يازدم.
خسرو، رأفت، رشدينڭ وضعيتلرينى ده مراق ايدييورم. و بِالخاصّه خسرو نه حالدهدر؟ و نور فابريقهسنڭ صاحبى حافظ على راحت ميدر؟
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدييورز.
٭ ٭ ٭
بوگونلرده ايكى اينجه مسئله قلبه گلدى. وقتنده قلمه آلامادم. او وقت گچدكدن صوڭره او أهمّيتلى حقيقتلره برر إشارت ايدرز:
برنجيسى:قارداشلريمزدن بريسنڭ نماز تسبيحاتنده تكاسل گوسترمسنه بناءً ديدم: نمازدن صوڭرهكى تسبيحاتلر، طريقتِ محمّديهدر (عصم) و ولايتِ أحمديهنڭ (عصم) بر أوراديدر. او نقطهدن أهمّيتى بيوكدر. صوڭره، بو كلمهنڭ حقيقتى بويله إنكشاف ايتدى: ناصلكه رسالته إنقلاب ايدن ولايتِ أحمديه (عصم) بتون ولايتلرڭ فوقندهدر؛ اويله ده، او ولايتڭ طريقتى و او ولايتِ كبرانڭ أورادِ مخصوصهسى اولان نمازڭ عقبندهكى تسبيحات، او درجه سائر طريقتلرڭ و أورادلرڭ فوقندهدر. بو سرّ دخى شويله إنكشاف ايتدى كه:
— 114 —
ناصل ذكر دائرهسنده بر مجلسده وياخود ختمهِٔ نقشيهده بر مسجدده بربريله علاقهدار هيئتِ مجموعهده نورانى بر وضعيت حسّ ايديلييور. قلبى هشيار بر ذات، نمازدن صوڭره سُبْحَانَ اللّٰهِ سُبْحَانَ اللّٰهِ دييوب تسبيحى چكركن، او دائرهِٔ ذكرڭ رئيسى اولان ذاتِ أحمديه عليه الصلاة والسلامڭ مواجههسنده، يوز ميليون تسبيح ايدنلر، تسبيح ألنده چكدكلرينى معنًا حسّ ايدر؛ او عظمت و علويتله سُبْحَانَ اللّٰهِ سُبْحَانَ اللّٰهِ دير. صوڭره او سرذاكرڭ أمرِ معنويسيله اوڭا إتّباعًا اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ ديديگى وقت، او حلقهِٔ ذكرڭ و او چوق گنيش دائرهسى بولنان ختمهِٔ أحمديه عليه الصلاة والسلامڭ دائرهسنده يوز ميليون مريدلرڭ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ لرندن تظاهر ايدن عظمتلى بر حمدى دوشونوب ايچنده اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ ايله إشتراك ايدر و هكذا... اَللّٰهُ أَكْبَرُ اَللّٰهُ أَكْبَرُ و دعادن صوڭره لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ اوتوز اوچ دفعه او طريقتِ أحمديه عليه الصلاة والسلامڭ حلقهِٔ ذكرنده و ختمهِٔ كبراسنده او سابق معنا ايله او إخوانِ طريقتى نظره آلوب، او حلقهنڭ سرذاكرى اولان ذاتِ أحمديه عليه الصلاة والسلامه متوجّه اولوب
اَلْفُ اَلْفِ صَلَاةٍ وَ اَلْفُ اَلْفِ سَلَامٍ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللّٰهِ
دير، دييه آڭلادم و حسّ ايتدم و خيالًا گوردم. ديمك تسبيحاتِ صلاتيهنڭ چوق أهمّيتى وار.
ايكنجى مسئله:اوتوز برنجى آيتڭ إشارتنڭ بياننده، يَسْتَحِبُّونَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا بحثنده دينلمش كه: بو عصرڭ بر خاصّهسى شودر كه؛ حياتِ دنيويهيى، حياتِ باقيهيه بيلهرك ترجيح ايتديرييور. يعنى قيريلهجق بر جام پارچهسنى، باقى ألماسلره بيلديگى حالده ترجيح ايتمك بر دستور حكمنه گچمش. بن بوندن چوق حيرت ايدييوردم. بوگونلرده إخطار ايديلدى كه:
ناصل بر عضوِ إنسانى خستهلانسه، يارهلانسه سائر أعضا وظيفهلرينى قسمًا بيراقوب اونڭ إمدادينه قوشار؛ اويله ده، حرصِ حيات و حفظى، ذوقِ حيات و عشقى طاشييان و فطرتِ إنسانيهده درج ايديلن بر جهازِ إنسانيه، چوق أسباب ايله يارهلانمش، سائر لطائفى كنديله مشغول ايدوب سقوط ايتديرمگه باشلامش؛ وظيفهِٔ حقيقيهلرينى اونلره اونوتديرمغه چاليشييور.
— 115 —
هم ناصلكه بر جاذبهدار، سفيهانه و سرخوشانه شعشعهلى بر أگلنجه بولونسه، چوجقلر و سرسريلر گبى بيوك مقاملرده بولنان إنسانلر و مستوره خانملر دخى او جاذبهيه قاپيلوب حقيقى وظيفهلرينى تعطيل ايدهرك إشتراك ايدييورلر؛ اويله ده، بو عصرده حياتِ إنسانيه، خصوصًا حياتِ إجتماعيهسى اويله دهشتلى فقط جاذبهلى و أليم فقط مراقلى بر وضعيت آلمش كه؛ إنسانڭ علوى لطيفهلرينى و قلب و عقلنى، نفسِ أمّارهسنڭ آرقهسنه دوشوروب پروانه گبى او فتنه آتشلرينه دوشورتديرييور.
أوت حياتِ دنيويهنڭ محافظهسى ايچون ضرورت درجهسنده اولمق شرطيله، بعض امورِ اُخرويهيه موقّةً ترجيح ايديلمسنه رخصتِ شرعيه وار. فقط يالڭز بر إحتياجه بناءً، هلاكته سببيت ويرمهين بر ضرره گوره ترجيح ايديلمز، رخصت يوقدر. حالبوكه بو عصر، او طمارِ إنسانىيى او درجه شرينغه ايتمش كه؛ كوچك بر إحتياج و عادى بر ضررِ دنيوى يوزندن ألماس گبى امورِ دينيهيى ترك ايدر.
أوت إنسانيتڭ يشامق طمارى و حفظِ حيات جهازى، بو عصرده إسرافات ايله و إقتصادسزلق و قناعتسزلق و حرص يوزندن بركتڭ قالقماسيله و فقر و ضرورتِ معيشت زيادهلشمهسيله او درجه او طمار يارهلانمش و شرائطِ حياتڭ آغيرلاشمهسيله او درجه زدهلنمش و متماديًا أهلِ ضلالت نظرِ دقّتى شو حياته جلب ايده ايده او درجه نظرِ دقّتى كندينه جلب ايتمش كه؛ أدنا بر حاجاتِ حياتيهيى، بيوك بر مسئلهِٔ دينيهيه ترجيح ايتديرييور. بو عجيب عصرڭ بو عجيب خستهلغنه و دهشتلى مرضنه قارشى قرآنِ معجز البيانڭ ترياقمثال علاجلرينڭ ناشرى اولان رسالهِٔ النور طيانهبيلير؛ و اونڭ متين، صارصيلماز، ثباتكار، خالص، صادق، فداكار شاكردلرى مقاومت ايدرلر. اويله ايسه، هر شيدن أوّل اونڭ دائرهسنه گيرمهلى. صداقتله، تام متانت و جدّى إخلاص و تام إعتماد ايله اوڭا ياپيشمق لازم كه؛ او عجيب خستهلغڭ تأثيرندن قورتولسون.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدييورز.
٭ ٭ ٭
— 116 —
عزيز، صدّيق و ثباتكار قارداشلرم!
سزڭ فعاليتڭز و ثباتكارانه چاليشماڭز، رسالهِٔ النور دائرهسنڭ زنبرگى حكمنده بزلرى و چوق يرلرى حركته گتيرييورسڭز. اللّٰه سزدن أبدًا راضى اولسون. بيڭ آمين آمين.
سزه، حزب القرآنيدن أوّل گوندريلن رسالهِٔ النورڭ ورد الأعظمنه إلحاق ايتمك ايچون بر پارچهيى يازدق، بر پارچهيى ده يگرمى طوقوزنجى لمعهده يرينى گوستردك. بنم خصوصى تفكّراتم او نوعدن اولديغى جهتله بڭا إخطار ايديلدى، بن ده يازدم.
ثانيًا:بر قاچ گون أوّل سزه گوندرديگم صوڭ مكتوبدهكى، حياتِ دنيويهنڭ حياتِ دينيهيه غلبه ايتمسنه دائر ايكنجى مسئلهسى مناسبتيله غايت اينجه و قلمه آلينماز بر معنا قلبه ظاهر اولدى. يالڭز غايت قيصه او معنايه بر إشارت ايدهجگم. شويله كه:
بو عجيب عصرڭ حياتپرست أهلِ ضلالتى آلداتان، سرخوش ايدن؛ فانيلردن صورى آلدقلرى ذوقى غايت آجى و أليم اولديغنى و أهلِ ايمانڭ و هدايتڭ عين يرده و او فانياتده باقيانه و علوى بر ذوقى بولونديغنى گوردم و حسّ ايتدم، فقط إفاده ايدهمييورم.
رسالهِٔ النورڭ متعدّد يرنده ناصل إثبات ايتمش كه، أهلِ ضلالت ايچون، زمانِ حاضردن ماعدا هر شى معدوم و فراقلرڭ ألملريله طولودر. أهلِ هدايت ايچون ماضى، مستقبل مشتملاتيله موجوددر، نورليدر. عينًا اويله ده، فانياتده، يعنى گچمش موقّت وضعيتلر، أهلِ دنيا ايچون فناىِ مطلق قراڭلقلرنده معدومدر، أهلِ هدايت ايچون موجوددر، دييه گوردم. چونكه أسكى زمانده چوق علاقهدار اولديغم ذوقلى ويا قيمتلى و شرفلى موقّت وضعيتلرى متحسّرانه خاطرلادم، مشتاقانه آرزولادم. نهدن بو مبارك وضعيتلر ماضيده قالوب فانى اولسون، دوشونوركن، ايمانِ بِاللّٰه نورى إخطار ايتدى كه؛ او وضعيتلر گرچه صورةً فانيدرلر، بر قاچ جهتده موجوددرلر. چونكه جنابِ حقّڭ باقى إسملرينڭ جلوهلرى اولان او وضعيتلر، دائرهِٔ علمده و ألواحِ محفوظهده و ألواحِ مثاليهده باقى اولدقلرى گبى؛ نورِ ايمانڭ ويرديگى باقيانه مناسبت نقطهسنده فوق الزمان بر وضعيتده موجوددرلر. سن، او وضعيتلرى چوق جهتله و چوق معنوى
— 117 —
سينهمالرله گورهبيلير و گيرهبيليرسڭ دييه آڭلادم. و ديدم: "مادام اللّٰه وار، هر شى وار" ضربِ مَثل جملهسى، بو بيوك حقيقتى ده إفاده ايدر. كيمڭ ايچون اللّٰه وارسه، يعنى اللّٰهى بيلسه، هر شى موجوددر؛ كيم اللّٰهى بيلمزسه، اوڭا هر شى معدومدر، دييه دلالت ايدر. ديمك ألملى، قراڭلقلى، تحسّرلى بر درهم ذوقى، عين يرده يوز درجه زياده دائمى، ألمسز بر ذوقه، سفاهتله ترجيح ايدنلر، عكس مقصودلريله عين ذوقده أليم ألملرى آلير.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ ثَوَابَاتِ قِرَائَةِ حُرُوفَاتِ الْقُرْاٰنِ الَّتِى قَرَاْتُمُوهَا بِنِيَّتِنَا فِى رَمَضَانَ
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم!
حافظ علينڭ بو دفعهكى مكتوبنده چوق مبارك دعالرى بنى و بزى أڭ درين روحمزدن مسرور ايدوب شكره سَوق ايتدى. و هر مصيبتزدهيه و حزن و كدرلره دوشنلره معناىِ إشاريسيله مددرس و خلاصكار و شفا و مدارِ سُرور اولان اَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ و اِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا هر مصيبتزدهيه باقديغى گبى، بو گچن خستهلق جهتيله بزه ده باقديغنى يازييور. أوت حافظ على او نقطهيى تام گورمش. بن ده تصديقًا ديرم كه: أگر او خستهلق يگرمى درجه تضاعف ايتسه ايدى، بزلره قزانديرديغى نتيجهيه نسبةً ينه اوجوز دوشردى و رحمت اولوردى. فقط حافظ علينڭ كندى استادى حقّنده، بنم حدّمدن پك چوق زياده إسناد ايتديگى مزيت و معصوميتى؛ اونڭ معصوم لسانيله حقّمده مدح اولارق دگل، بلكه بر نوع دعا اولارق تصوّر ايدييورز.
هم حافظ علينڭ، صاوه گبى يرلر، قريهلر و إسپارطه، برر مدرسهِٔ نوريه حكمنه گچمهسى و رسالهِٔ النورڭ صادق شاكردلرى خارق العاده اولارق گوندن گونه يوكسلمهلرى و تنوّر ايتمهلرى، بزلرى بلكه آناطولىيى بلكه عالمِ إسلامى مسرور و مفرّح ايدن بر حقيقتلى خبر تلقّى ايدييورز.
— 118 —
آخر فقرهسنده، مخبرِ صادقڭ خبر ويرديگى "معنوى فتوحات ياپمق و ظلماتى طاغيتمق، زمان و زمين همان همان گلمسى" دييه فقرهسنه، بتون روح و جانمزله رحمتِ إلٰهيهدن نياز ايدييورز، تمنّى ايدييورز. فقط بز رسالهِٔ النور شاكردلرى ايسه: وظيفهمز خدمتدر، وظيفهِٔ إلٰهيهيه قارشمهمق و خدمتمزى اونڭ وظيفهسنه بنا ايتمكله بر نوع تجربه ياپمهمق اولمقله برابر؛ كميته دگل، كيفيته باقمق؛ هم چوقدن بَرى سقوطِ أخلاقه و حياتِ دنيويهيى هر جهتله حياتِ اُخرويهيه ترجيح ايتديرمگه سَوق ايدن دهشتلى أسباب آلتنده رسالهِٔ النورڭ شيمدىيه قدر فتوحاتى و زنديقلرڭ و ضلالتلرڭ صولتلرينى قيرماسى و يوز بيڭلر بيچارهلرڭ ايمانلرينى قورتارماسى و هر برى يوزه و بيڭه مقابل يوزر و بيڭلر حقيقى مؤمن طلبهلرى يتيشديرمسى، مخبرِ صادقڭ إخبارينى عينًا تصديق ايتمش و وقوعات ايله إثبات ايتمش و إن شاء اللّٰه داها ايدهجك. و اويله كوكلشمش كه؛ إن شاء اللّٰه هيچ بر قوّت آناطولينڭ سينهسندن اونى چيقارهماز. تا آخر زمانده، حياتڭ گنيش دائرهسنده أصل صاحبلرى جنابِ حقّڭ إذنيله گلير، او دائرهيى گنيشلتديرر و او تخملر سنبللهنير. بزلر ده قبريمزده سير ايدوب، اللّٰهه شكر ايدرز.
حافظ علينڭ قيمتدار بر قارداشمز اولان آيدينلى حسن عاطف حقّنده مدحى و تفصيلى بزى منّتدار ايتدى. او قارداشمز ده خاصلر ايچنده هر صباح يانمزدهدر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزى تبريك ايدييورز، حقيقةً مدقّق حافظلرسڭز. خسروڭ يازديغى قرآنده اينجهجك سهولرينى بولماڭز، حفظڭزڭ قوّتنه تام دلالت ايدييور. بزلر سزه منّتدار اولدق و تشكّر ايدييورز. جنابِ حق سزلردن أبدًا راضى اولسون. بو مناسبتله رسالهِٔ النورڭ قهرمانى اولان خسرو، رسالهِٔ النورڭ خدمتنده گوسترديگى خارقهلرى، نمونه اولمق ايچون بر قسمنى بيان ايدهجگز. شويله كه:
— 119 —
بو ذات، طوقوز اون سنه ظرفنده درت يوز رساله قدر دقّتلى و توافقلى اولارق رسالهِٔ النوردن يازديغى گبى؛ حافظ اولماديغى حالده يازديغى ايكى مكمّل قرآن ايله و اوچنجيسى (متفرّق صورتده) گوزله گورونور بر نوع إعجازِ قرآنى گوسترر بر طرزده اوچ قرآنى يازمش؛ تام مقابله ايديلمهدن بزه گلمش؛ بز ده مقابله ايتمهدن سزه گوندرمشدك. سزلر ده كمالِ دقّتله حركه و حرفلرده گورديگڭز قرق أللى سهو، خسروڭ قلمنڭ نه درجه خارقه اولديغنى گوسترر. چونكه هر قرآنڭ اوچ يوز بيڭ آلتى يوز يگرمى حرفنده، او قدر حركه و سكونلرنده يالڭز قرق أللى سهو بولنماسى، او قلمڭ إصابتده خارقه اولديغنى گوسترر.
لطيفدر كه؛ خسروڭ سهوينى بولان بر ذات، ايكى حرفده بر سهو ايتمش. خسرو يوز بيڭ حرفده بر سهو ايتمش. تصحيح ايدن، ايكى حرفده نقطهيى بيراقوب سهو ايتمش. ديمك او دقّتلى حافظڭ او سهوى، خسروڭ او سهوينى عفو ايتديرييور.
هم بو خسروڭ قلمى گبى؛ فكرى، قلبى ده او نسبتده خارقه دييهبيليرز. رسالهِٔ النوره قارشى إرتباطى و إشتياقى و قناعتى گيتدكجه ترقّى و إنكشاف ايدييور. هيچ بر حادثه اونى صارصمايور، فتور ويرمييور.
هم اونڭ بر خارقهسى اودر كه: رسالهِٔ النوره بش سنه يبانى قالديغى حالده بردن إنتساب ايدوب، بر آى ظرفنده اون درت رسالهيى رسالهِٔ النوردن يازمش.
هم قرآنڭ گوزله گورولن بر نوع لمعهِٔ إعجازيهيى، بش آلتى مصحفده إشارتلر ياپدم، خطِّ عربئِ قرآنيلرى مكمّل اولان قارداشلريمه تقسيم ايتدم. بونلرڭ ايچنده خطِّ عربئِ قرآنده خسرو اونلره يتيشهمديگى حالده، بردن عموم او كاتبلره و خطِّ عربى معلّمنه تفوّق أيلدى. و خطِّ عربىده، أڭ ممتاز قارداشلريمزدن اون درجه گچدى. عمومًا اونلر تصديق ايدوب: "أوت بزدن گچدى، بز اوڭا يتيشهمييورز" ديديلر. ديمك خسروڭ قلمى، قرآنِ معجز البيانڭ و رسالهِٔ النورڭ معجزهوارى كرامتلرى و خارقهلريدر.
قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 120 —
(أوّلجه، حياتِ دنيويهيى حياتِ اُخرويهيه ترجيح ايتمگه دائر يازيلان ايكى پارچهيه تتمّهدر)
بو عجيب عصرڭ حياتِ دنيويهيى آغيرلاشديرماسى و يشامق شرائطنى آغيرلاتماسى و چوق ايتمهسى و حاجاتِ غيرِ ضروريهيى، گورهنكله ترياكى و مبتلا ايتمكله حاجاتِ ضروريه درجهسنه گتيرمسيله، حياتى و ياشامايى، هركسڭ هر وقتده أڭ بيوك مقصد و غايهسى ياپمشدر. اونڭله حياتِ دينيه و أبديه و اُخرويهيه قارشى يا سد چكر ويا ايكنجى، اوچنجى درجهده بيراقير. بو خطاسنڭ جزاسى اولارق اويله دهشتلى بر توقات يدى كه، دنيايى باشنه جهنّم أيلدى.
ايشته بو دهشتلى مصيبتده، أهلِ ديانت دخى بيوك بر ورطهيه دوشويورلر و قسمًا آڭلامييورلر.
أزجمله:بن گوردم كه؛ أهلِ ديانت بلكه ده أهلِ تقوا بر قسم ذاتلر، بزمله غايت جدّى علاقهدارلق پيدا ايتديلر. او بر ايكى ذاتده گوردم كه؛ ديانتى ايستر و ياپمسنى سَور، تا كه حياتِ دنيويهسنده موفّق اولابيلسين، ايشى راست گلسين. حتّى طريقتى كشف و كرامت ايچون ايستر. ديمك آخرت آرزوسنى و دينى وظائفڭ اُخروى ميوهلرينى، دنيا حياتنه بر ديرسَك، بر باصامق گبى ياپييور. بيلمهيور كه، سعادتِ اُخرويه گبى سعادتِ دنيويهيه دخى مدار اولان حقائقِ دينيهنڭ فوائدِ دنيويهسى، يالڭز مرجّح (ترجيح ايديجى) و تشويق ايديجى درجهسنده اولابيلير. أگر علّت درجهسنه جيقسه و او عملِ خيرڭ ياپمهسنه سبب او فائده اولسه، او عملى إبطال ايدر؛ لا أقل إخلاصى قيريلير، ثوابى قاچار.
بو خسته و غدّار و بدبخت عصرڭ بلا و وباسندن و ظلم و ظلمتندن أڭ مجرّب بر قورتاريجى، رسالهِٔ النورڭ ميزانلرى و موازنهلريله، نشر ايتديگى نور اولديغنى قرق بيڭ شاهد واردر. ديمك رسالهِٔ النورڭ دائرهسنه ياقين بولنانلر، ايچنه گيرمزسه، تهلكه إحتمالى قويدر.
— 121 —
أوت يَسْتَحِبُّونَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى اْلٰاخِرَةِ إشارتيله بو عصر، حياتِ دنيويهيى حياتِ اُخرويهيه، أهلِ إسلامه ده بيلهرك سوهرك ترجيح ايتديردى. هم بيڭ اوچ يوز اوتوز درت (١٣٣٤) تاريخندن باشلايوب، اويله بر رژيم أهلِ إسلام ايچنه ده صوقولدى. أوت عَلَى اْلٰاخِرَةِ جفر و أبجد حسابيله (١٣٣٣) ويا درت ايدهرك، عين وقتده أسكى حربِ عموميده إسلاميت دشمنلرى غلبه چالمقله، معاهده شرطلرينى، دنيايى دينه ترجيح رژيمى مبدئنه توافق ايدييور. ايكى اوچ سنه صوڭره بِالفعل نتيجهلرى گورولدى.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو شدّتِ صوغوقده سزدن خبر آلماديغم ايچون مراق أيلييورم. سزه، بو صوغوغڭ بڭا ويرديگى شفقتلى بر أنديشهدن چيقان آرقهدهكى مسئلهيى گوندرييورم. بلكه سزه ده فائدهسى اولور.
هم بوراجه فائدهسى گورولن حشره دائر پارچهلرى اوننجى سوزڭ آخرنده طوپلايوب، بر لاحقهسى حكمنه گلمشدر. برنجى پارچه، طوقوزنجى شعاع اولان مقدّمهِٔ حشريه، اوننجى سوزڭ آرقهسنده يازيلاجق. و بونڭ آرقهسنده، او مقدّمهِٔ حشريهنڭ برنجى مقامنڭ يرنده و بدلنه اوتوزنجى لمعهنڭ إسمِ حيّه دائر دردنجى رمز يازيلاجق. بونڭ آرقهسنده، ايكنجى شعاع اولان توحيد رسالهسنڭ حشرى إثباتنه دائر خاتمهسنڭ باشندن، تا "بو حشرڭ درت مسئلهسى شيمديلك يتر. ينه صدديمزه دونويورز." جملهسنه قدر يازيلاجق. صوڭره بونڭ آرقهسنده إختيارلر لمعهسنڭ بشنجى رجاسنڭ اورتهسندن باشلايان، "أوت، نصِّ حديث ايله نوعِ بشرڭ أڭ ممتاز شخصيتلرى اولان يوز يگرمى درت بيڭ أنبيانڭ إلٰى آخر." تا آلتنجى رجايه قدر يازيلاجق. أگر حشره عائد، سائر رسالهلرده بونلر گبى پارچهلر وارسه، مناسب گورسهڭز علاوه ايدرسڭز. بونلرڭ هيئتِ مجموعهسنڭ تأثيرى بيوكدر.
— 122 —
(غايت أهمّيتليدر)
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
شدّتِ شفقت و رقّتدن، بو قيشڭ شدّتلى صوغوغيله برابر معنوى و شدّتلى بر صوغوق و مصيبتِ بشريهدن بيچارهلره گلن فلاكتلر، هلاكتلر، سفالتلر، آجلقلر شدّتله رقّتمه طوقوندى. بردن إخطار ايديلدى كه: بويله مصيبتلرده كافر ده اولسه حقّنده بر نوع مرحمت و مكافات واردر كه، او مصيبت اوڭا نسبةً چوق اوجوز دوشر. بويله مصيبتِ سماويه، معصوملر حقّنده بر نوع شهادت حكمنه گچييور.
اوچ درت آيدر كه، دنيانڭ وضعيتندن و حربندن هيچ بر خبرم يوقكن آوروپاده روسيهدهكى چولوق چوجغه آجييهرق تخطّر ايتدم. او معنوى إخطارڭ بيان ايتديگى تقسيمات، بو أليم ألمِ شفقته بر مرهم اولدى. شويله كه:
او مصيبتِ سماويهدن و بشرڭ ظالم قسمنڭ جنايتنڭ نتيجهسى اولارق گلن فلاكتدن وفات ايدن و پريشان اولانلر أگر اون بش ياشنه قدر اولانلر ايسه، نه دينده اولورسه اولسون شهيد حكمندهدر. مسلمانلر گبى بيوك مكافاتِ معنويهلرى، او مصيبتى هيچه اينديرر.
اون بشندن يوقارى اولانلر، أگر معصوم و مظلوم ايسه، مكافاتى بيوكدر؛ بلكه اونى جهنّمدن قورتارير. چونكه آخر زمانده مادام فترت درجهسنده دين و دينِ محمدىيه (عصم) بر لاقيدلق پردهسى گلمش و مادام آخر زمانده حضرتِ عيسىنڭ (عس) دينِ حقيقيسى حكم ايدهجك، إسلاميتله اوموز اوموزه گلهجك. ألبته شيمدى، فترت گبى قراڭلقده قالان و حضرتِ عيسىيه (عس) منسوب خرستيانلرڭ مظلوملرى چكدكلرى فلاكتلر، اونلر حقّنده بر نوع شهادت دينلهبيلير. خصوصًا إختيارلر و مصيبتزدهلر، فقير و ضعيفلر، مستبد بيوك ظالملرڭ جبر و شدّتلرى آلتنده مصيبت چكييورلر. ألبته او مصيبت، اونلر حقّنده مدنيتڭ سفاهتندن و كفرانندن و فلسفهنڭ ضلالتندن و كفرندن گلن گناهلره كفّارت اولمقله برابر، يوز درجه اونلره كاردر دييه
— 123 —
حقيقتدن خبر آلدم. جنابِ أرحم الرّاحمينه حدسز شكر ايتدم. و او أليم ألمِ شفقتدن تسلّى بولدم.
أگر او فلاكتى گورن ظالملر ايسه و بشرڭ پريشانيتنى إحضار ايدن غدّارلر و كندى منفعتى ايچون إنسان عالمنه آتش ويرن خودگام، آلچاق إنسى شيطانلر ايسه، تام مستحق و تام عدالتِ ربّانيهدر.
أگر او فلاكتى چكنلر، مظلوملرڭ إمدادينه قوشانلر و إستراحتِ بشريه ايچون و أساساتِ دينيهيى و مقدّساتِ سماويهيى و حقوقِ إنسانيهيى محافظه ايچون مجادله ايدنلر ايسه، ألبته او فداكارلغڭ معنوى و اُخروى نتيجهسى او قدر بيوكدر كه؛ او مصيبتى اونلر حقّنده مدارِ شرف ياپار، سوديرر.
٭ ٭ ٭
قارداشلرم!
بوگونلرده رموزاتِ ثمانيهيه عائد ايكى رسالهيى أهمّيتلى طلبهلره، بر يره گوندردم. يول قپاندى، گيتمهدى. او ايكى رسالهيى تكرار دقّتله مطالعه ايتدم. فكرًا ديدم كه: "بو ذوقلى، گوزل، مراقلى، شيرين بر مقصده گيدن بو توافقلى يولده نه ايچون سوق ايديلمهدن پرده ايندى، باشقه يولده سوق ايديلدك، چاليشديريلدق."
بردن إخطار ايديلدى كه: "او غيبى أسرارى آچاجق اولان مسلكدن يوز درجه داها أهمّيتلى و قيمتلى و عمومى إحتياجه مدار و هركس بو زمانده اوڭا شدّتله محتاج و إسلاميتڭ تمل طاشلرى اولان حقائقِ ايمانيه خزينهسنه خدمت ايتمگه و إستفادهيه ضرر گلهجكدى. أڭ بيوك و أڭ يوكسك مقصد اولان حقائقِ ايمانيهيى، ايكنجى درجهده براقهجقدى. اونڭ ايچون ايدى."
سورهِٔ اِذَا جَاءَ نَصْرُ اللّٰهِ رمزنده، أسرارِ غيبيه گوسترلدى؛ بردن قپاندى، پرده ايندى.
— 124 —
هم بو سر ايچوندر كه، او يولده فضله إستخدام ايديلمدك، يالڭز او مسلكِ توافقيهنڭ ترشّحاتندن رسالهِٔ النورڭ حقّانيتنه بر إمضا و جزالتنه بر زينت و حروفِ قرآنيهنڭ إنتظامندن و وضعيتلرندن تظاهر ايدن بر نوع إعجاز چيقدى. داها او يولده چاليشديريلمادق.
عموم قارداشلريمزه و رسالهِٔ النورده درس آرقداشلريمه برر برر سلام و دعا ايدرز و دعالرينى رجا ايدرز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك، معصوم قارداشلرم!
سزڭ چوق مبارك و نظرمزده چوق قيمتدار و بنم نظرمده جنّتڭ وِلْدَانٌ مُخَلَّدُونَ طرفندن أبدى و فردوسى بر هديهِٔ قدسيه گبى گچن و گلن ايكى بايرامى، جنّتڭ شكرلمهلرى و طاتليلرى گبى طاتليلاشديران و زينتلرڭ و نقشلرڭ يتمش طرزلرينى گيهن حوريلرڭ حلّهلرى و لباسلرى گبى، معنوى مجلسمزى زينتلنديرن قلم هديهڭزى آلدق. بو هديه، رسالهِٔ النور خدمتى نقطهسندن نه درجه أهمّيتلى اولديغنى بوگونلرده باشمه گلن و رؤيامه گيرن بر حادثه ايله آڭلايڭز. شويله كه:
بو چوق قيمتدار معنوى هديهيى آلمازدن اوچ گون أوّل، عينًا هديهڭز قسطمونىيه گلهجگى آننده رؤياده گورويورم كه؛ ترفيعِ مقام و رتبه ايچون بزلره بر فرمانِ شاهانه معنوى بر جانبدن گلييور، كمالِ حرمتله أللرنده طوتوب بزه گتيرييورديلر. بز باقدق كه؛ او فرمانِ عالى، قرآنِ عظيم الشان اولارق چيقدى. او حالده بو معنا قلبه گلدى: ديمك قرآن يوزندن رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسى و بز شاكردلرى، بر ترفيع و ترقّى فرماننى عالمِ غيبدن آلاجغز.
شيمدى تعبيرى ايسه؛ او فرمانى تمثيل ايدن معصوملرڭ قلميله معنوى تفسيرِ قرآنى آلديغمزدر. بو رؤيانڭ شيمديكى تعبيرى چيقمهدن بر ايكى ساعت أوّل، فيضى ايله أمينڭ گوستردكلرى تعبير دخى حقدر و أهمّيتليدر.
— 125 —
هم بو مدارِ سُرور و فرح اولان هديهِٔ نورانيهيى، بر حسِّ قبل الوقوع ايله بنم روحم تام حسّ ايتمش، عقله خبر ويرمهمش ايدى كه او گلمهدن ايكى گون أوّل، فيضى و أمينڭ فقرهسنده بيان ايديلن رؤيايى گورديگم گيجهنڭ گوننده، صباحدن آقشامه قدر و ايكنجى گونى ده قسمًا، هيچ گورمهديگم بر طرزده بر سوينج، بر سُرور حسّ ايدوب متماديًا بر بهانه ايله فرحمى إظهار ايدوب، اوتوز قرق دفعه تبسّم ايله گولدم.
هم بن و هم فيضى چوق تعجّب و حيرت ايتدك.
(حاشيه): أوت، هيچ بر وقت استاديمزى بو قدر نشئهلى گورمهمشدك. سببنى بيلمديگمزدن حيرت ايدييوردق.
أمين، فيضى
اوتوز گونده بر دفعه گولمهين، بر گونده اوتوز دفعه گولمك بزلرى حيرتده بيراقدى. شيمدى آڭلاشيلدى كه؛ او سُرور، او سوينج، مذكور معنوى فرمانى تمثيل ايدن معصوملرڭ و اُمّيلرڭ قلملرينڭ يازيلرى نسلِ آتينڭ صحائفِ حياتلرينه، عالمِ إسلامڭ صحيفهِٔ مقدّراتنه و أهلِ ايمان إستقبالنڭ دفترلرينه نشرِ أنوار ايدهجكلرينڭ و او معصوملرڭ خالص و صافى عمللرى و خدمتلريله صحيفهِٔ أعمالمزده حسناتلرينى يازوب قيد ايتمهسنڭ و رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ مقدّراتنى مسعودانه إدامهسنڭ خبرينى ويرن، او داها گلمهين هديهدن گلييوردى. بنم، او عظيم يكوندن حصّهمه دوشن بيڭدن بر جزئى روحًا حسّ ايديلمش، بنى مسرورانه هيجانه گتيرمش ايدى.
أوت بويله يوزر معصوملرڭ مقبول عمللرى و ردّ ايديلمز دعالرى سائر قارداشلريمڭ دفترلرينه گچمهسى مِثللو، بنم گبى بر گناهكارڭ صحيفهِٔ أعمالنه دخى گيرمهسى، بيڭلر سُرور و سوينج ويرر. بويله قراڭلق بر زمانده، بو آغير شرائط آلتنده بويله معصومانه و قهرمانانه چاليشمق ايچون بز، هم او معصوملرى و او اُمّيلرى و معلّملرينى تبريك، هم پدر و والدهلرينى تبريك، هم كويلرينى تبريك، هم مملكتلرينى، هم ملّتلرينى، هم آناطولىيى تبريك ايدرز.
مبارك معصوملرڭ و اُمّيلرڭ هر بريسنه برر خصوصى تشكّرنامه و تبريكنامه يازمق
— 126 —
ألمدن گلسه ايدى يازاجقدم؛ اويله ايسه بو آرزومى بِالفعل يازيلمش گبى قبول ايتسينلر. بن اونلرڭ إسملرينى بر دائره صورتنده يازاجغم، دعا وقتنده باقاجغم. هم اونلرى رسالهِٔ النورڭ خاص شاكردلرى دائرهسنه داخل ايدوب، بتون معنوى قزانجلريمه حصّهدار ايدهجگم.
بنم طرفمدن اونلرڭ پدر و والدهلرينه ويا أقربا و استادلرينه سلاملريمى تبليغ ايديڭز. جنابِ حق اونلرى و أولادلرينى دنياده و آخرتده مسعود أيلهسين، آمين.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدرز و دعالرينى قرآنڭ مدح و ثناسنه مظهر اولان بو ليالئِ عشر اولان اون گيجهلرده رجا ايدييورز. أمين و فيضىنڭ رؤيايه دائر فقرهلرينى ده لفًّا گوندرييورز.
إسپارطهدهكى قارداشلريمزه!
لطيف بر رؤيانڭ، قدره عائد بر مسئلهيى شهود درجهسنده بزه قناعت ويرديگى گبى، او لطيف رؤيانڭ جدّى ايكنجى پارچهسى، بزلره معنوى بر مژده و بشارت ويرديگى جهتله، سز قارداشلريمزه بيان ايدييورز. شويله كه:
ايكى گون أوّل استاديمز رؤياده گورويور كه: بن يعنى فيضى ايله برابر گزمگه چيقييورز. گيدركن، بردن بن استاديمه سويلهيورم كه: بورادن بن آيينڭ تسبيحنى طوپلايهجغم. استادم ده باقييور كه، بياض ايپلر گبى طولاشمش بر شى گورويور. بو عجيب گولديرهجك سوزمدن و آيىيه تسبيح إسناد ايتمك وضعيتمدن چوق شدّتلى گولهرك اويانمش. اوياندقدن صوڭره ده گولمش. آقشامه قدر هيچ گورولمهمش بر طرزده، يگرمى اوتوز دفعه او حادثهِٔ نوميهيى گولهرك بنمله ملاطفه ايتدى. مناسبت اولميان بعض شيلر ايله تعبيره چاليشدقسه ده، تعبيره مناسبت طوتمهدى. صوڭره ايكنجى گون، عادتِ مستمرّهده، كندى تجربهسيله، رؤياىِ صادقهنڭ قسمًا عين گونده، قسمًا ايكنجى گونڭ عين ساعتنده بڭا بڭزهين بر دوست (كه، رؤياده استاديمه بنم صورتمده گورونمش) استاديمزڭ ياننه گلدى ديدى كه: "آيينڭ ياغنى طوپلايانلردن آلوب و مؤذّن
— 127 —
و تسبيح ياپان بر آدمڭ توصيهسيله مهم بر آدمه، هر صباح خستهلق ايچون يوتمهسنى ناصل گورويورسڭ؟" استاديمز ده، رؤياده گولديگى گبى عينًا اويله گولمش. بردن رؤيا خاطرينه گلوب بو عجيب و عين عيننه تعبيرى كمالِ تعجّب و حيرتله قارشيلايوب، اوڭا ديمش: "صاقين إستعمال ايتمهسين."
يگرمى سكزنجى مكتوبڭ رؤيايه عائد برنجى رسالهسنڭ آلتنجى نكتهسنده؛ رؤياىِ صادقه، قدرِ إلٰهينڭ هر شيئى إحاطه ايتديگنه بر حجّتِ قاطعه حكمنده. استاديمز بيڭلر تجربه ايله گورديگى گبى، عينًا بو واقعه دخى بزلره شهود درجهسنده قطعى إثبات ايتدى كه؛ حادثات، وجوده گلمهدن أوّل مقدّردر، معلومدر، معيّندر. قدرِ إلٰهينڭ ميزانيله گلييور دييه، بو ركنِ ايمانىيه بزه غايت لطيف و قطعى بر نمونه اولدى.
هم عين رؤيانڭ ايكنجى طبقهسنده استاديمز گورويور كه؛ رسالهِٔ النورڭ هيئتنه بر فرمان گلييور. بردن گلدى، او قدسى فرمان قرآن چيقدى. بونڭ تعبيرى، عين گونڭ عين تجربه ساعتنده، قرآنڭ حزب الأكبرى (اُميد ايديلمديگى بر وقتده، معلوم آسيه خانمڭ خانهسنده أطرافى تزيين ايديلن حزب الأكبرى (يوز سنهلك بر گوزل قاب ايچنده، او قابڭ اوستنده صيرما ايله پادشاهلرڭ مهم فرمانلرنده طرّهِٔ شاهانه ايشلنمش اولديغنى گوردك. استاديمز ديدى كه: فرمان گلدى دييه قرآن چيقدى. شيمدى ده، قرآنڭ حزب الأكبرى گلدى. اوستنده فرمان طرّهسى بولنديغندن، رسالهِٔ النورڭ هيئتنه بشارتلى و مدارِ فيض و ترقّى بر فرمانِ ربّانى حكمنه گچهجگنى رحمتِ إلٰهيهدن بكلهيورز. بو تعبيردن صوڭره ايكنجى گونى، سزڭ چوق قيمتدار هديهڭز، حقيقى تعبيرينى گونش گبى ميدانه چيقاردى.
رسالهِٔ النور طلبهلرندن و دائمى خدمتجيلرندن
أمين و كوچك خسرو اولان فيضى
٭ ٭ ٭
— 128 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بتون روحِ جانمله بايرامڭزى تبريك ايدرم. و بو بايراممى چوق مباركلشديرن مبارك معصوملرڭ و محترم اُمّى إختيارلرڭ و استادلرينڭ بو دفعه گوندردكلرى قيمتدار رسالهلرى بش جلد اولارق گوزلجه جلدلتديرهرك تنظيم ايتدك.
إن شاء اللّٰه اونلردن چوق إستفاده ايديلهجك. او مبارك معصوملرڭ و محترم اُمّيلرڭ معصومانه و خالصانه يازدقلرى رسالهلر، رسالهِٔ النورڭ كرامتنه يازيلرى ده بر كرامت علاوه ايتديگنى و أڭ گوزل يازيلردن زياده تأثيرلى اولديغنى حسّ ايدييورز.
حتّى فيضىنڭ گوزلجه جلدلتديگى چوجقلرڭ توافقلى مجموعهسنى گتيرديگى وقت قولونجم زياده آغرييوردى. ديدم: "امان قارداشم! بنم قولونجمى طوت، پك آغرييور." بردن او مجموعهيى آچدق، باقدق؛ بردن اويله بر شفا اولدى كه، قولونجمى اونوتدق. صوڭره تخطّر ايتدك، حيرت ايتدك. هم او رسالهلرى يازانلرڭ إسملرينى، هم ياشلرينى، او بش مجموعهنڭ باشلرنده مدارِ عبرت و اونلره دعا ايتديرمك ايچون درج ايدهجگز. اونلرى و خصوصًا استادلرينى و پدر و والدهلرينى بنم طرفمدن برر برر، هم بو خدمتلرينى هم بايراملرينى تبريك ايديڭز.
هم إسپارطه حقّنده بنم بيوك اميديمى فعلًا إثبات ايتدكلرى ايچون، بڭا بيوك بر تسلّى ويردكلرى ايچون، ئولونجهيه قدر منّتدارلغمى اونلره و مباركلر هيئتنه و مدرسهِٔ نوريه و نور و گل فابريقهسى صاحبلرينه تبليغ ايديڭز.
نماز تسبيحاتنڭ سرّينه گوره: ناصلكه نمازدن صوڭره تسبيح و ذكر و تهليل ايله بر ختمهِٔ معظّمهِٔ محمّديه (عصم) و ذكر و تسبيح ايدن و روىِ زمين قدر گنيش بر حلقهِٔ تحميداتِ أحمديه (عصم) دائرهسنه تصوّرًا و نيةً گيرمك مدارِ فيوضات اولديغى گبى؛ بن و بز ده، رسالهِٔ النورڭ گنيش دائرهِٔ درسنده و حلقهِٔ أنوارنده درس آلان و دعا ايدن و چاليشان بيڭلر معصوم لسانلرڭ و مبارك إختيارلرڭ دعالرينه و أعمالِ صالحهلرينه حصّهدار اولمق و دعالرينه آمين ديمك حكمنده اولارق، اونلرله طىِ مكان ايدهرك، خيالًا اوموز اوموزه، ديز ديزه بولونمق خياليله و نيتيله و تصوّريله كنديمزى فوق الحدّ بختيار بيليورز.
— 129 —
خصوصًا آخر عمرمده بويله قيمتدار، معصوم، معنوى أولادلرى و يوزر كوچك عبد الرحمانلرى بولمق، بنم ايچون دنياده بر جنّت حياتى حكمنه گچييور.
گچن رمضانِ شريفده، خستهلغم مناسبتيله، هر بر قارداشم بنم حسابمله برر ساعت چاليشمالرينڭ پك بيوك نتيجهلرينى عين اليقين و حقّ اليقين گورديگمدن؛ بويله دعالرى ردّ ايديلمز معصوملرڭ و مبارك إختيارلرڭ و بختيار استادلرينڭ، بنم حسابمه آرا صيره لسانًا و قلبًا دعالرى و چاليشمالرى، قلملريله يارديملرى، بنم رسالهِٔ النوره خدمتمڭ اُخروى بر نتيجهِٔ باقيهسنى دنياده دخى بڭا گوستردى.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
(چوق أهمّيتليدر)
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بوگونلرده غايت صادق و دقّتلى بر قارداشمزڭ إحتياطسزلغندن كوچك بر توقات يمهسى مناسبتيله، هم بو درت آى مدّتجه، بيڭلر آدم قدر علاقهدار اولديغم حالده؛ أحوالِ عالمدن، سياست و حربدن قطعيًا بر خبر آلمايوب و ايستهمهيوب و مراق ايتمز بر طرزده بولونمامدن، فيضى و أمين گبى خاص قارداشلريمڭ حيرتلرى و إستفسارلرى سببيله بر حقيقتدن، چوق دفعه بيان ايتديگم گبى ينه بر پارچه اوندن بحث ايتمك لزوم اولدى. شويله كه:
حقائقِ ايمانيه، هر شيدن أوّل بو زمانده أڭ برنجى مقصد اولمق و سائر شيلر ايكنجى، اوچنجى، دردنجى درجهده قالمق و رسالهِٔ النورله اونلره خدمت ايتمك أڭ برنجى وظيفه و مدارِ مراق و مقصودِ بِالذّات اولمق لازم ايكن؛ شيمديكى حالِ عالم حياتِ دنيويهيى خصوصًا حياتِ إجتماعيهيى و بِالخاصّه حياتِ سياسيهيى و بِالخاصّه مدنيتڭ سفاهت و ضلالتنه جزا اولارق گلن غضبِ إلٰهينڭ بر جلوهسى اولان حربِ عمومينڭ طرفگيرانه، طمارلرى و أعصابلرى تهييج ايدوب باطنِ قلبه قدر، حتّى حقائقِ ايمانيهنڭ ألماسلرى درجهسنه او ضررلى، فانى آرزولرى يرلشديرهجك درجهسنده بو مشئوم عصر اويله شرينغه ايتمش و ايدييور و اويله آشيلامش و آشيلييور كه؛ رسالهِٔ النور دائرهسى خارجنده بولنان علمالر، بلكه ده وليلر؛ او سياسى و إجتماعى حياتڭ رابطهلرى سببيله، حقائقِ ايمانيهنڭ حكمنى ايكنجى، اوچنجى درجهده بيراقوب، او جريانلرڭ
— 130 —
حكمنه تابع اولارق همفكرى اولان منافقلرى سَور، كندينه مخالف اولان أهلِ حقيقتى بلكه أهلِ ولايتى تنقيد و عداوت ايدر، حتّى حسّياتِ دينيهيى او جريانلره تابع ياپارلر.
ايشته بو عصرڭ بو عجيب تهلكهسنه قارشى، رسالهِٔ النورڭ خدمت و مشغلهسى، شيمديكى سياستى و جريانلرينى او درجه نظرمدن إسقاط ايتمش كه؛ بو حربِ عمومىيى بو درت آيده مراق ايتمهدم، صورمادم.
هم رسالهِٔ النورڭ خاص طلبهلرى، باقى ألماسلر حكمنده اولان حقائقِ ايمانيهنڭ وظيفهسى ايچنده ايكن، ظالملرڭ سطرنج اويونلرينه باقمقله وظيفهِٔ قدسيهلرينه فتور ويرمهمك و فكرلرينى اونلر ايله بولاشديرمامق گركدر.
جنابِ حق بزه نور و نورانى وظيفهيى ويرمش؛ اونلره ده، ظلملى ظلماتلى اويونلرى ويرمش. اونلر بزدن إستغنا ايدوب يارديم ايتمدكلرى و ألمزدهكى قدسى نورلره مشترى اولماديقلرى حالده، بز اونلرڭ قراڭلقلى اويونلرينه وظيفهمزڭ ضررينه باقمغه تنزّل ايتمك خطادر. بزه و مراقمزه، دائرهمز ايچندهكى أذواقِ معنويه و أنوارِ ايمانيه كافى و وافيدر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و بايراملرينى تبريك ايدرز.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ قَطَرَاتِ الثَّلْجِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
تكرار بايراملريڭزى بو حواليدهكى قارداشلريمز ايله برابر تبريك ايدييورز. سزڭ بش آلتى مكتوبڭزه مقابل بش آلتى مكتوب يازمق حقّڭزدر؛ فقط بنم امّيلگم ايچون قصوره باقمازسڭز. بر قيصه مكتوب ايله إكتفا ايدييورم.
— 131 —
أوّلا:خسروڭ مكتوبى، رسالهِٔ النوره خدمت ايدهمديگى ايچون تأسّفنه مقابل اوڭا يازيڭز كه: خسروڭ جاذبهدار يازيلرى و نسخهلرى اونڭ يرنده پك پارلاق بر صورتده خدمت ايدييورلر.
و خلوصينڭ يگرمى يدنجى مكتوبه گيرن مكتوبلرى دخى اونڭ بدلنه چاليشييورلر، وظيفهسنى قسمًا گورويورلر. و مرحومه والدهسنه مخصوصًا دعا ايديلهجك.
و آيدينلى حسن عاطفڭ، حافظ علينڭ مكتوبنڭ حاشيهسنده يازديغى، مِثلى گورولمهمش شو دعا: "يا رب! گولدير سعيدى، تا گولمهسندن گللر آچيلسين" دييه پك غريب فقرهسى، رسالهِٔ النوره اونڭ صداقت و إخلاصنڭ عجيب بر كرامتيدر كه؛ اوتوز گونده بر دفعه گولمهين او بيچاره سعيد، بر گونده اوتوز دفعه گولديگنڭ يازيلماسى و سزه او مكتوبڭ گوندريلمهسى زماننه تام تامنه توافق ايدييور.
مرانغوز أحمدڭ، جدًّا بنى سرورله آغلاتديران و چوق مراقلريمى إزاله ايدن رسالهِٔ النورڭ مبارك شاكردلرينڭ كرامتكارانه، بر گيجهده اورايه گلن مكتوبلرى لازم گلن يرلره گوندرمك ايچون يازمالرى، بنى فوق العاده مسرور و متشكّر ايدن مكتوبى، بر كتاب قدر و اون مكتوب يرنده قبول ايتدك. مرحوم و قيمتدار و چوق وفاكار و فداكار و سكز سنه بڭا خدمت ايدن بر قارداشمز مرانغوز مصطفى چاوش يرينه، جنابِ حق رحمتيله، قهرمان مرانغوز أحمدى ويردى.
نور فابريقهسنڭ صاحبى حافظ علينڭ مكتوبلرى، چوق اينجه و چوق يوكسك حسّياتنى و كرامتكارانه إخلاصنڭ درجهلرينى گوسترديگندن، پك اوزون بر مقابله ايستر. فقط شيمديلك بو قدر ديرز: او، عمومڭ حسابنه بزلرڭ بايرامنى تبريك ايتديگنه، بز ده اونى توكيل ايدوب، عموممز نامنه هر بر قارداشمزه تبريكى تكرار ايدييورز.
مباركلر، طاهر ايله برابر؛ طاهرڭ بزه او قيمتدار قلميله جنّت طعاملرى گبى چوق طاتلى و حورى لباسى گبى چوق گوزل يازيلرى، بوراده هركسى لذّتله مطالعهيه سَوق ايدييور. حافظ علينڭ مكتوبنده، طاهرڭ يازديغى و گوندرهجگى سوزلرى داها آلامدق. و اونڭ معصومه ايكى مبارك قيزلرينڭ يازدقلرى نسخهلر بوراده قادينلر، قيزلر
— 132 —
عالمنده گزييور؛ گورنلرى رسالهِٔ النوره جذب ايدييور. چوق چاليشقان و فداكار طاهرڭ كثرتلى هديهلرى، بزلرى چوق بورج آلتنده بيراقدى.
رسالهِٔ النورڭ پوستهجيسى مبارك عبد اللّٰه نه حالده اولديغنى صوراجقدم. حافظ علينڭ مكتوبنده، صورمادن جوابمى آلدم. اللّٰه، ايكيسندن راضى اولسون. او مكتوبڭ آخرنده، ماضى و مستقبل و سماوات أهلنى دخى مسرور ايدن معصوملرڭ و مبارك اُمّى إختيارلرڭ هديهِٔ معصومانهلرى بيانندهكى فقرهسى غايت گوزل دوشمش.
نور إسكلهسنڭ ناظرِ بى نظيرى صبرىِ بصيرت بصيرڭ خصوصى مكتوبنده يازديغى مبارك بر همشيرهمڭ جوشن الكبيرى أزبر ايتمهسى؛ أسكيدن بَرى او همشيره، رسالهِٔ النور طلبهلرى ايچنده بولنديغنه إستحقاقنى گوسترييور. اونڭ ناميله برابر دعاده نامى ذكر ايديلن و حضرتِ مولانا خالدڭ جبّهسنى تام محافظه ايدوب بزه يتيشديرن آسيه خانمڭ بردن لساننه گلن بر فقره سزه گوندريلهجك.
او قوزجه خطيبى، رسالهِٔ النورله تام علاقهدارسه، صبرى بنم بدلمه اوڭا سلام ايتسين.
بزه گلن معصوم و اُمّيلرڭ و استادلرينڭ رسالهلرينى، يدى جلد اولارق گوزلجه تصنيف ايتدك. معصوملرڭ توافقلى گوزل پارچهلرى بر جلد و إختيارلرڭ گوزل پارچهلرى ايچنده قهرمان شكرينڭ معجزاتِ أحمديه گوزل نسخهسى ايچنده اولارق ايكنجى جلد. يدى جلدڭ هر برينڭ باشنده اوچنجى صحيفهده گلن فقره، مدارِ عبرت اولارق يازيلمشدر. عمومه سلام.
"رسالهِٔ النورڭ كوچك و معصوم شاكردلرينڭ أللى آلتمش طلبهسنڭ و قرق أللى اُمّى مبارك إختيارلرڭ و قيمتدار استادلرينڭ يازدقلرى توافقلى و شيرين نسخهلرى بزه گوندرمشلر. او پارچهلرى يدى جلد ايچنده جمع ايتدك.
بو مبارك اُمّى إختيارلرڭ قرق سنه صوڭره رسالهِٔ النور خاطرى ايچون هر ايشه ترجيحًا يازىيه باشلامالرى و معصوم چوجقلرڭ، رسالهِٔ النوردن درس آلدقلرى و يازدقلرى رسالهلرڭ بر قسميدر. اونلرڭ بو زمانده، بو جدّى چاليشمالرى گوسترييور كه، رسالهِٔ النورده اويله
— 133 —
معنوى ذوق و جاذبهدار بر نور وار كه، مكتبلرده چوجقلرى اوقومغه شوقله سَوق ايتمك ايچون ايجاد ايتدكلرى هر نوع أگلنجه و تشويقلره غلبه ايدهجك بر لذّت، بر سُرور، بر شوق رسالهِٔ النور ويرييور كه؛ چوجقلر و اُمّى إختيارلر بويله حركت ايدييورلر.
هم بو حال گوسترييور كه، رسالهِٔ النور كوكلهشييور. إن شاء اللّٰه اونى هيچ بر شى قوپاراميهجق؛ أنسالِ آتيهده ده دوام ايدوب گيدهجك. عينًا بو معصوم كوچك شاكردلر گبى، رسالهِٔ النورڭ جاذبهدار دائرهسنه گيرن بو اُمّى إختيارلرڭ، قسمًا چوبانلرڭ و يوروك و أفهلرڭ بو زمانده، بو عجيب شرائط ايچنده هر شيئه ترجيحًا رسالهِٔ النوره بو صورتده چاليشمالرى گوسترييور كه، بو زمانده رسالهِٔ النوره أكمكدن زياده إحتياج وار كه؛ چيفتجيلر، چوبانلر، يوروك أفهلر
(حاشيه): بِالخاصّه رسالهِٔ النور قهرمانلرندن شكرى أفه و بِالخاصّه طاغ قوماندانى چوبان ولىنڭ و يوروك عشيرتلرندن بهادر سليمانڭ و أمثالنڭ غيرتلرينه إشارتدر.
حاجاتِ ضروريهدن زياده بر حاجاتِ ضروريهيى، رسالهِٔ النورڭ حقائقنى گورويورلر."
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو طرفده يول قپاندى، پوسته گلمهيوردى. سزلردن گلهجك بر مكتوب ويا بر رسالهيى بكلهيوردم. شيمدى روحمه بر إخطار ايله داها بكلهميهرك، بوراده حسنِ تأثيرينى گوسترن اوچ پارچهيى گوندرييورم. معصوملرڭ و اُمّى مبارك إختيارلرڭ و قهرمان طاهرينڭ نسخهلرى، دائمى پارلاق بر طرزده فتوحات ياپييورلر. يالڭز جزئى بر قاچ پارچهيى تصحيح ايدركن زحمت چكدم. فقط او زحمت، بڭا طاتلى گلييوردى. هم عينِ رحمت اولدى. بنى ده او معصوم و مباركلرڭ قافلهسنه داخل ايدهرك، بنم خطّمه بگزهدكلرى ايچون، كندم او پارچهلرى يازمشم گبى تام صاحب اولدم. أگر بن يازسه ايدم، عينًا اونلر گبى اولوردى.
٭ ٭ ٭
— 134 —
(قسطمونيدهكى قارداشلريمزه خطابًا يازيلان بر حقيقتدر. بلكه سزه ده فائدهسى اولور دييه گوندردم.)
رسالهِٔ النور كندى صادق و ثباتكار شاكردلرينه قزانديرديغى چوق بيوك كار و قزانج و پك چوق قيمتدار نتيجهيه مقابل فيآت اولارق، او شاكردلردن تام و خالص بر صداقت و دائمى و صارصيلماز بر ثبات ايستر. أوت رسالهِٔ النور اون بش سنهده قزانيلان قوّتلى ايمانِ تحقيقىيى، اون بش هفتهده و بعضلره اون بش گونده قزانديرديغنه، يگرمى سنهده يگرمى بيڭ ذات تجربهلريله شهادت ايدرلر.
هم إشتراكِ أعمالِ اُخرويه دستوريله، هر بر شاكردينه، هر بر گونده بيڭلر خالص لسانلر ايله ايديلن مقبول دعالرى و بيڭلر أهلِ صلاحتڭ ايشلدكلرى أعمالِ صالحهنڭ مِثل ثوابلرينى قزانديروب، هر بر حقيقى، صادق و ثباتكار شاكردينى عملجه بيڭلر آدم حكمنه گتيرديگنى؛ كرامتكارانه و تقديركارانه إمامِ علينڭ (رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ) اوچ إخبارى و كرامتِ غيبيهِٔ غوثِ أعظمدهكى (قس) تحسينكارانه و تشويقكارانه بشارتى و قرآنِ معجز البيانڭ قوّتلى إشارتيله، او خالص شاكردلر أهلِ سعادت و أصحابِ جنّت اولاجقلرينه مژدهسى پك قطعى إثبات ايدرلر. ألبته بويله بر قزانج، اويله بر فيآت ايستر.
مادام حقيقت بودر. رسالهِٔ النور دائرهسنڭ ياقيننده بولنان أهلِ علم و أهلِ طريقت و صوفىمشرب ذاتلر، اونڭ جرياننه گيرمك و علم و طريقتدن گلن أسكى سرمايهلريله اوڭا قوّت ويرمك و گنيشلهمسنه چاليشمق و شاكردلرينى تشويق ايتمك و بر بوز پارچهسى اولان أنانيتنى، تام بر حوضى قزانمق ايچون، او دائرهدهكى آبِ حيات حوضنه آتوب أريتمك گركدر و ألزمدر. يوقسه رسالهِٔ النوره قارشى رقيبانه باشقه بر چيغير آچمق ايله هم او ضرر ايدر، هم بو مستقيم و متين جادّهِٔ قرآنيهيه بيلميهرك ضرر ويرر؛ زندقهيه بر نوع يارديم اولور.
صاقين، صاقين! دنيا جريانلرى، خصوصًا سياست جريانلرى و بِالخاصّه خارجه باقان جريانلر سزى تفرقهيه آتماسين. قارشيڭزده إتّحاد ايتمش ضلالت فرقهلرينه قارشى پريشان ايتمهسين!
اَلْحُبُّ فِى اللّٰهِ وَ الْبُغْضُ فِى اللّٰهِ
دستورِ رحمانى يرينه، العياذ بِاللّٰه
اَلْحُبُّ فِى السِّيَاسَةِ وَ الْبُغْضُ لِلسِّيَاسَةِ
دستورِ شيطانى حكم ايدوب، مَلك
— 135 —
گبى بر حقيقت قارداشنه عداوت و الخنّاس گبى بر سياست آرقداشنه محبّت و طرفدارلق ايله ظلمنه رضا گوستروب، جنايتنه معنًا شريك أيلهمسين.
أوت بو زمانده سياست، قلبلرى إفساد ايدر و عصبى روحلرى عذاب ايچنده بيراقير. سلامتِ قلب و إستراحتِ روح ايستهين آدم، سياستى بيراقمالى. أوت، شيمدى كُرهِٔ أرضده هركس يا قلبًا، يا روحًا، يا عقلًا، يا بدنًا گلن مصيبتدن حصّهداردر، عذاب چكييور، پريشاندر. بِالخاصّه أهلِ ضلالت و أهلِ غفلت، رحمتِ عموميهِٔ إلٰهيهدن و حكمتِ تامّهِٔ سبحانيهدن خبرسز اولديغندن، نوعِ بشره رقّتِ جنسيه، علاقهدارلق جهتيله كندى ألمندن باشقه نوعِ بشرڭ شيمديكى أليم و دهشتلى ألملريله دخى متألّم اولوب عذاب چكييور. چونكه لزومسز و مالايعنى بر صورتده وظيفهِٔ حقيقيهلرينى و ألزم ايشلرينى بيراقوب آفاقى و سياسى بوغوشمالره و كائناتڭ حادثاتنه مراق ايله ديڭلهيهرك، قاريشهرق روحلرينى سرسم و عقللرينى گوهزه ايتمشلر. و بيلهرك كندى ضررينه فعلًا رضا گوسترمك جهتنده، ضرره راضى اولانه شفقت ايديلمز معناسندهكى اَلرَّاضِى بِالضَّرَرِ لَا يُنْظَرُ لَهُ قاعدهِٔ أساسيهسيله شفقت حقّنى و مرحمت لياقتنى كنديلرندن سلب ايتمشلر. اونلره آجينميهجق و شفقت ايديلمز. و لزومسز باشلرينه بلا گتيررلر.
بن تخمين ايدييورم كه: بتون كُرهِٔ أرضڭ بو يانغيننده و فورطنهلرنده، سلامتِ قلبنى و إستراحتِ روحنى محافظه ايدن و قورتاران، يالڭز حقيقى أهلِ ايمان و أهلِ توكّل و رضادر. بونلرڭ ايچنده ده أڭ زياده كندينى قورتارانلر، رسالهِٔ النورڭ دائرهسنه صداقتله گيرنلردر.
چونكه بونلر، رسالهِٔ النوردن آلدقلرى ايمانِ تحقيقى درسلرينڭ نوريله و گوزيله، هر شيده رحمتِ إلٰهيهنڭ ايزينى، ئوزينى، يوزينى گوروب، هر شيده كمالِ حكمتنى، جمالِ عدالتنى مشاهده ايتدكلرندن كمالِ تسليميت و رضا ايله، ربوبيتِ إلٰهيهنڭ إجراآتندن اولان مصيبتلره قارشى تسليميتله، گولهرك قارشيلايورلر، رضا گوسترييورلر. و مرحمتِ إلٰهيهدن داها ايلرى شفقتلرينى سورمييورلر كه، ألم و عذاب چكسينلر. ايشته بوڭا بناءً، دگل يالڭز حياتِ اُخرويهنڭ، بلكه دنيادهكى حياتڭ دخى سعادت و لذّتنى ايستهينلر، (حدسز تجربهلرله) رسالهِٔ النورڭ ايمانى و قرآنى درسلرنده بولابيليرلر و بولويورلر.
— 136 —
بوگونلرده ايكى خاطرهدن ايكى إخطار:
برنجيسى:بو شهرده رسالهِٔ النوره إنتساب ايدن إختياره خانملر ثبات ايتدكلرينى و باشقهلر گبى صارصيلمادقلرينى دوشوندم. بردن بو حديثِ شريف إخطار ايديلدى:
عَلَيْكُمْ بِدِينِ الْعَجَائِزِ
يعنى: "آخر زمانده، إختياره قادينلرڭ صميمى دينلرينه و قوّتلى إعتقادلرينه تابع اولڭز." أوت إختياره قادينلر فطرةً ضعيفه و حسّاسه و شفقتلى اولمالرندن، هركسدن زياده ديندهكى تسلّى و نوره محتاج اولديغى گبى؛ هركسدن زياده فطرتلرنده فداكارانه شفقت جهتيله، دينده بولديغى نهايتسز شفقتپرورانه بر نورِ تسلّى و إلتفاتِ مرحمتِ رحمٰن و نقطهِٔ إستناد و نقطهِٔ إستمداده إحتياجى وار. تام ثبات ايتمك، فطرتلرينڭ مقتضاسيدر. اونڭ ايچون، بو زمانده او حاجاتى تام يرينه گتيرن رسالهِٔ النور، هر شيدن زياده اونلرڭ روحلرينه خوش گلييور و قلبلرينه ياپيشييور.
ايكنجيسى:بوگونلرده بنم يانمه متعدّد آيرى آيرى ذاتلر گلديلر. بن اونلرى آخرت ايچون ظنّ ايتدم. حالبوكه يا تجارت ويا ايشلرنده بر كساد و موفّقيتسزلك اولديغندن، بزه و رسالهِٔ النوره، موفّقيت ايچون و ضرردن قورتولمق نيتيله مراجعت ايدوب، دعا و إستشاره ايستدكلرينى آڭلادم.
بن بونلره نه ايدهيم و نه دييهيم؟ دييه تخطّر ايتدم. بردن إخطار ايديلدى: "نه سن ديوانه اول و نه ده اونلرى ديوانهلكده بيراقوب ديوانهجه قونوشمه. چونكه ييلانلر زهرينه قارشى ترياق تداركيله و اونلرى قاچيرماسيله مشغول و وظيفهدار بر تك آدم، ييلانلر ايچنده طوران و سينكلرڭ ايصيرماسنه معروض اولان و سينكلرى قاچيرمق ايچون چوق يارديمجيلرى بولنان ديگر بر آدمه، ييلانلرڭ ايصيرماسنى بيراقوب اوڭا، سينكلر ايصيرمامسنه يارديم ايچون قوشان ديوانهدر. و اونى چاغيران دخى ديوانهدر. او صحبت دخى ديوانهجه بر قونوشمقدر." أوت، حدسز حياتِ اُخرويهيه نسبةً موقّت و فانى قيصهجق حياتِ دنيويهنڭ ضررلرى، سينكلرڭ ايصيرماسى گبيدر. حياتِ أبديهنڭ ضررلرى، اوڭا نسبةً ييلانلرڭ ايصيرماسيدر.
٭ ٭ ٭
— 137 —
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ
چوق محترم استاديمز أفنديمز!
بيڭ اوچ يوز يگرمى بر (١٣٢١) تاريخنده، معجزاتِ أحمديه عليه الصلاة والسلامى و كرامتِ غوثيه رسالهلرينى عالمِ منامده گورمشدم. بونڭ حكمتنى شيمدىيه قدر آڭلايهمامشدم. گورديگم رؤيا عينًا شويله ايدى:
تاريخِ مذكورده، جزيرة العربڭ نجد قطعهسنڭ بلادِ قسيمده، بر گيجه رؤيامده؛ اوچ گونشڭ طلوع ايتمش اولديغنى گوردم. يانمده طانيهمديغم بر ذاته صوردم: "بو اوچ گونش ناصل اولور؟" ديدم. يانمدهكى ذات: "بو گونشڭ بريسى حضرتِ پيغمبر عليه الصلاة والسلامڭ گونشى؛ ديگرى غوثِ گيلانىنڭ؛ اوچنجيسى ده، ديگر بر گونشدر." اوچنجى گونشڭ رسالهِٔ النور اولديغنى شيمدى بيلدم.
اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكٰوةٍ فِيهَا مِصْبَاحٌ اَلْمِصْبَاحُ فِى زُجَاجَةٍ اَلزُّجَاجَةُ كَاَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّىٌّ يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبَارَكَةٍ زَيْتُونَةٍ لَا شَرْقِيَّةٍ وَلَا غَرْبِيَّةٍ يَكَادُ زَيْتُهَا يُضِيءُ وَلَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌ نُورٌ عَلَى نُورٍ يَهْدِى اللّٰهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشَاءُ
آيتِ قرآنيه، او رؤيا حقيقتنه إشارت ايتمش. بو نورانى رؤيا، مذكور آيتِ نورڭ اون إشارتله، اون پارمق ايله گوسترديگى حقيقتى، عينًا گوسترييور؛ اوتوز سكز سنه أوّل خبر ويرييور. أوت اوچ نورِ أعظم اولان گونشلرڭ (اَللّٰهُ أَعْلَمُ) تعبيرى شو اولمق گركدر:
گونشلرڭ برنجيسى: بو عصرده رسالهِٔ النوردر. و أڭ پارلاق بر نورى ده، معجزاتِ أحمديه (عليه الصلاة والسلام) نامندهكى رسالهِٔ خارقهدر.
ايكنجيسى:حضرتِ عيسىنڭ (عس) دينِ حقيقيسندن چيقان نورِ سماوى گونشيدر.
اوچنجيسى:طريقتلر روحنده و تصوّف منبعندن چيقهجق بر گونشدر كه؛ شيمدى شيخِ گيلانى تمثاليله او معنا گوستريلمش. رسالهِٔ النوره إشارت ايدن اوتوز اوچ آيتِ قرآنيهنڭ أڭ برنجى آيتى اولان آيت النور اون وجهله رسالهِٔ النوره إشارت ايتديگى برنجى شعاع رسالهسنده گوزمله گوردم، ايستهين گورهبيلير.
سزى نفسندن زياده سَون عاجز شاكرديڭز
بيڭباشى محيى الدين
٭ ٭ ٭
— 138 —
عزيز، صدّيق، متين، ثباتكار قارداشلريمزه!
بز بو حواليدهكى رسالهِٔ النور طلبهلرى نامنه سزلره پك چوق سلام ايله برابر، عرضِ شكران ايدييورز. و سزلره أبدًا منّتدارز كه، مقتدر و پارلاق قلملريڭزله بزلرى هم اويانديردڭز، هم يارديم ايتديڭز. بو ولايتى، نورانى قلملريڭزله إن شاء اللّٰه إسپارطهيه بڭزتديرهجكسڭز. و بِالخاصّه چوق أهمّيتلى قارداشمز قهرمان طاهرينڭ پارلاق و موفّقيتلى و توافقلى قلمى، كرامتكارانه فتوحات ياپييور. و اونڭ ايكى معصومهلرى و معصوملرڭ و اُمّى إختيارلرڭ رنگارنك، چشيد چشيد مزيتلرينى گوسترن يازيلرى، بزلرى تسخير ايدييور، هركسى شوقله اوقومغه سَوق ايدييور. جنابِ حق سزلردن أبدًا راضى اولسون و سزى موفّق ايتسين، آمين.
چوق مهم و مبارك قارداشمز حافظ مصطفىنڭ بزه ويردكلرى أهمّيتلى حادثهِٔ تعرّضيه خبرى، بزى حيرته دوشوردى. و استاديمزڭ او زمانده أنديشهلرينڭ و هيجاننڭ حكمتنى آڭلادق. بر حسِّ قبل الوقوع ايله متماديًا بزلره دير ايدى: "دقّت ايديڭز! ثبات ايديڭز! منافقلر، تعرّض پلانى چويرييورلر!" دييه بزى إحتياطه سَوق ايدييور؛ هم "بر خلط ايدهمزلر" دييوردى.
أوت إسپارطهلى قارداشلريمزڭ بزه خبر ويردكلرى گبى، بو أهمّيتلى حادثهِٔ تعرّضيهيه تشبّث وقوعى زماننده مخابرهمز كسيلديگى حالده، متماديًا هر وقت استاديمز، عين تعرّضه معروض بولنيورز گبى بزى، يعنى أمين و فيضىيى ايقاظ ايدييور: "دقّت ايديڭز، درت جهتله بزه تعرّض وار. دمير گبى ثبات ايديڭز. بر خلط ايدهمزلر." بز ده باقييوردق كه؛ بزده بر شى يوق، حسّ ايتمهيوردق.
هم او غيبى حادثهيى بَرطرف ايتمك ايچون، تام مطابق بر مكتوب بزه يازديروب سزه گوندرمشدك.
رسالهِٔ النور طلبهلرندن
نظيف، صلاح الدين، توفيق، حلمى، أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
— 139 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده قهرمان آرقداشلرم!
بوندن أوّل اوچ مكتوب، أمانتى آلدقدن صوڭره گوندرمشدم. بو دفعهكى حافظ علينڭ مكتوبنده اونلردن بحث ايتمهمش، مراق ايتدم. نور فابريقهسى صاحبى حافظ علينڭ خستهلغى بنى متأثّر ايتدى، بزى دعايه سَوق ايتدى. جنابِ حق قوّت و شفا إحسان أيلهسين، آمين.
حافظ علينڭ مكتوبيله رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى ركنلرندن اولان خليل إبراهيمڭ سيستمنده أحمد فيضىنڭ مكتوبلرى، شخصمه عائد حدّمدن يوز درجه فضله حسنِ ظنلرى بر طرفده قالسه (اوندن قطعِ نظر) او حواليده رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسنه قارشى، خليل إبراهيمله أحمد فيضىنڭ صارصيلماز، غايت قوّتلى إرتباطلرينى گوسترديگندن، بزى جدًّا مسرور أيلدى.
أوت اونلرڭ او شدّتلى علاقهدارلقلرى، او حواليده رسالهِٔ النورى يرلشديرييور، إدامه ايتديرييور. او ايكيسنڭ مكتوبلرى، صورتِ ظاهريهده بنم شخصمه عطفِ أهمّيت ايتمهلرى گرچه موافق دگل، مبالغهدر. فقط او ياڭليش صورتڭ آلتندهكى حقيقت، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ صميمى تساندلرندن سوزولن بر شخصِ معنوىيه و رسالهِٔ النورڭ قرآندن گلن حقيقتنه قارشى تام مطابق و حق اولارق صرف ايديلهجك او مكتوبلردهكى تعبيرات، بنم گبى بر جزئى فرده قارشى صرف ايديلمش. بنم حدّمدن بيڭ درجه فضله اولمقله برابر، او شخصِ معنوى نامنه و رسالهِٔ النورڭ حقيقتى حسابنه و او أهمّيتلى و چوق محتاج مملكتده فوق العاده بر علاقه و فعاليته علامت اولمق جهتيله قبول ايتدم.
أحمد فيضىنڭ ده، إن شاء اللّٰه قسطمونى فيضىسى گبى، بتون قوّتيله رسالهِٔ النوره چاليشهجق بر عزم و قرار صورتنده مكتوبنى تلقّى ايدييورز. فقط محويتى و
— 140 —
تواضعى پك فضله و ايستدكلرى ده پك فضله و مكتوبندهكى دعالرى ده گوزل اولديغندن، دائمى دعامزده بورانڭ فيضيسيله اوموز اوموزه گيردى.
خليل إبراهيمڭ مكتوبى، بلكه هر مكتوبى هم اونڭ، هم اينجه محمدڭ نامنه قبول ايدييورم. ايكيسنه، خسروله رشدى گبى، بر روح ايكى جسد نظريله باقييورم. جنابِ حق اونلرى موفّق ايتسين و أمثالنى اورالرده چوغالتسين. و او مكتوبده، رسالهِٔ النورڭ طلبهلرندن حافظ محمد أمين و مصطفى چاوش ايله برابر، سعرْدلى أحمد و صلاح الدين و عزّ الدّين گبى ذاتلر ده رسالهِٔ النورله علاقهدار اولدقلرينى بيلديرييور. بز ده اونلره برر برر هم سلام، هم اونلرى ده رسالهِٔ النور طلبهلرى ايچنده دعاده تشريك ايدهجگز.
حافظ علينڭ مكتوبنده، ألنه گچن مكتوبمزى گوزلجه تقدير و خلاصه ايتمش. "رسالهِٔ النور سعادتِ أبديه دكّانى و باقى ألماسلرى صاتديغندن؛ فانى، قيريق جام پارچهلرى اوندن ايستهنيلمهملى" تعبيرى چوق گوزل دوشمش.
هم إسپارطه، هم مغنيسادهكى بتون قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدييورز و دعالرينى ايستهيورز. حپسخانهده، رسالهِٔ النورڭ صوڭ كاتبى قهرمان شفيق عجبا صاغ ميدر؟ نرهدهدر؟ مراق ايدييورم. خليل إبراهيمدن صوريڭز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
شهورِ محرّمهدن صوڭره، خصوصًا بهاره ياقين، حياتِ دنيويه غفلتى بر درجه فتور ويرمكله برابر؛ بعض صارصينتيلر و خستهلقلر و عسكرلگه گيتمه جهتنده رسالهِٔ النورڭ خدمتنه بر درجه ضعف گلمش دييه أنديشه ايدييوردم. جنابِ حقّه شكر كه؛ مكتوبلريڭز و عاطف حسنڭ گلمسيله او أنديشه زائل اولدى. او مكتوبڭزده، چوق أهمّيتلى بر حادثهِٔ نوريهدن بحث وار كه، حزب الأكبر القرآنى طبع ايتمك تشبّثيدر.
— 141 —
أوت او حزب الأكبردهكى آيات؛ بتون رسائلِ نوريهنڭ روحى، أساسى، معدنى، استادى و گونشيدر. اونڭ طبعندن صوڭره ممكنسه، رسالهِٔ النورڭ حزب الأكبرى نامنده عربىّ العباره و ايكى آيت الكبرا و مناجاتڭ خلاصهسى اولان رسالهيى دخى طبع ايتمك لازمدر. فقط ألڭزدهكى نسخه، بنم نسخهم گبى مكمّل دگل. بز بوراده يازوب، ايسترسهڭز سزه گوندرهلم. ايسترسهڭز، إستانبولده مطبعهده اولان وكيلڭزه گوندرهلم. آدرسنى بيلديريڭز.
قارداشمز حسن عاطف، حقيقةً رسالهِٔ النورڭ خدمتنه پك چوق لايق و مستعددر. مستثنا خطّيله برابر إخلاصى، إرتباطى، علاقهدارلغى، جدّيتى، صداقتى دخى مكمّلدر. جنابِ حق اونڭ أمثالنى چوغالتسين. بو قارداشمزى يگرمى مكتوب يرنده، سزه جانلى بر مكتوب اولارق گوندردك.
حافظ علينڭ بورادهكى قارداشلرينه چوق يوكسك، چوق تأثيرلى يازديغى مكتوبه قارشى باشده فيضى، أمين اولارق عموم نامنه فيضى دييور كه: "بز بو مملكت طلبهلرى، إسپارطه قهرمانلرينڭ كوچك قارداشلرى، بلكه اونلرڭ طلبهلرىيز. درسى، خدمتى و جدّيتى اونلردن آلييورز. هر بريسى، بزم ايچون برر استاددر. اونلرڭ أللرندن اوپر، عرضِ حرمت ايدرز. جنابِ حق، او قهرمانلردن أبدًا راضى اولسون، آمين." دييورلر.
رسالهِٔ النورڭ إسكله ناظرى صبرينڭ برنجى طلبهسى و رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى كوچك بر طلبهسنڭ كوچوجك مكتوبندهكى گوزل يازى بزى مسرور ايتدى. جنابِ حق اونى و اونڭ گبى رسالهِٔ النوره چاليشان معصوملره توفيق و سلامت و سعادت إحسان أيلهسين، آمين.
حافظ مصطفىنڭ بزجه پك چوق أهمّيتلى اولان مكتوبى، چوقدن بَرى بكلهديگم بر حقيقتى گوستردى كه؛ رسالهِٔ النور دائرهسندهكى شاكردلر، إستشاره صورتنده، طبع ايتمك گبى چوق أهمّيتلى ايشلرى گورمهيه باشلامالريدر.
٭ ٭ ٭
— 142 —
عزيز، صدّيق، صادق، خالص و مخلص قارداشلرم!
درت بش قارداشلريمه عائد برر قيصهجق قونوشاجغم:
برنجيسى:مدرسهِٔ نوريهنڭ مرشدى، مؤسِّسى و مدبّرى حاجى حافظ قارداشمزڭ بو دفعه اوچنجى اولارق بر تبرّكنى گوردك. تا بارلاده ايكن، طاتلى لقمهلرڭ كرامتلى، عجيب بركتى و إسپارطهده إقتصاد رسالهسنى طاتليلاشديران ايكى بچق اوقّه بالڭ خارقه بر حادثهيه سببيت ويرمهسى، (حاشيه): شيمدى بن تخمين ايدييورم، او بال ده اونڭ ايمش؛ فقط تام تخطّر ايدهمييورم. بو اوچنجى دفعه ده، بيڭ مبارك و معصوم خاطرلرينى و إلتفاتلرينى تمثيل ايدن و پارچهلانميان بر هديهيى گوندرمش. آلتمش سنهلك بر قاعدهِٔ حياتيهمى، او بيڭ خاطرڭ خاطرى ايچون، او قاعدهمڭ خاطرينى قيردم.
ايكنجيسى:عاطف حسنڭ حقيقةً فوق العاده يازديغى توافقلى معجزاتِ قرآنيهيى، او گيتدكدن صوڭره تماشا ايتدم. ألمدن گلسه ايدى، هر بر ياپراغنه مقابل بر ليرا ويرهجكدم. إن شاء اللّٰه او نسخه ايله بيڭلر آدم إستفاده ايدوب، اونڭ حياتِ باقيهسنه بر چشمه حكمنده واردات ويرهجك. خسروڭ و قهرمان طاهرينڭ بر اوچنجيسى اولويور.
اوچنجيسى:رسالهِٔ النورڭ أسكى و أهمّيتلى و چاليشقان بر شاكردى اولان كاتب عثمانڭ صادق و حكمتلى رؤياسى و مطابق تعبيرى اونلرى مفرّح ايتديگى گبى، بزلرى ده مسرور أيلدى. و او مكتوبيله، مراق ايتديگم شيلرى؛ و خسرو و رشدى، حافظ على، زهدى بدوى، نورى و نور فابريقهسى صاحبى، طاهرلر، مباركلر هيئتى، مدرسهِٔ نوريه و اُمّى إختيارلر و معصوم چوجقلر، عموملرينڭ سلاملرينى يازييور. بز ده اونلره برر برر سلام ايدييورز. موفّقيتلرينه و سلامتلرينه دعا ايدييورز.
بو حواليده دخى، بلكه چوق يرلر ده سزڭ فعاليتڭزدن شوقه گلوب، رسالهِٔ النور زياده توسّع ايتديگندن؛ أهلِ دنيايى دوشونديرييور، نظرِ دقّتى جلب ايتديرييور. بعض اوفاق تفك ايليشمك ده اوندن ايلرى گلييور. إحتياط هر وقت اولديغى گبى ينه لازمدر.
— 143 —
حضرتِ إمامِ على رَضِىَ اللّٰهُ عَنْهُ ايكى دفعه سِرًّا تَنَوَّرَتْ ديمسى، رسالهِٔ النور پرده آلتنده تنوّر و تنوير ايدر دييه إشارت ايدييور. ممكن اولديغى قدر گچيجى روزگارلره أهمّيت ويرمهيڭز، باقمهيڭز. ذاتًا مابينڭزده صميمى تساند و مشورتِ شرعيه، سزى اويله شيلردن محافظه ايدر. ايچڭزدهكى شخصِ معنوينڭ فكرينى، او مشورتله بيلديرر.
قارداشڭز و سزڭله دنياده، برزخده، آخرتده متشكّرانه إفتخار ايدن و ايدهجك، خدمتِ قرآنيهده آرقداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو يڭى حادثهِٔ تعرّضيهدن متأثّر اولمايڭز. چونكه مكرّر تجربهلرله، رسالهِٔ النور عنايت آلتندهدر. هيچ بر طائفه، شيمدىيه قدر بويله بر أهمّيتلى خدمتده بزلر قدر آز مشقّتله قورتولان اولمامش.
هم گچن رمضاندهكى خستهلغم و أسكيشهردهكى مصيبتمز گبى چوق واقعهلرله ظاهرى صيقنتيلى مشقّتلى حالات آلتنده رسالهِٔ النورڭ فائدهسنه اولارق إنكشافاتى و داها تأثيرلى فتوحاتى گورولمش. إن شاء اللّٰه، بو صيقنتيلى حادثه دخى، منافقلرڭ عكسِ مقصوديله، رسالهِٔ النورڭ فتوحاتنى باشقه بر مجراده تسهيله وسيله اولور.
بشنجى شعاع، يگرمى بش سنه أوّل مسائلى يازيلان، يالڭز بر ايكى صحيفه تطبيقات علاوه ايديلوب شعاعلره گيرن بشنجى شعاع أللرينه گچمهسى أهمّيتليدر. فقط بونده ده بر حكمت وار. بلكه اونلره كندى مسلكلرينى بيلديرمك و جهنّمه گيدهنڭ ماهيتنى بيلمك ايچون، فوق العاده إقتدار خارجنده بر قضاءِ إلٰهيدر، دييه جنابِ حقّڭ حكمتنه و عنايتنه و حفظنه إعتماد ايدوب، مراق ايتمهيڭز.
هم سز، هم اونلر بيلسينلر كه صدقه بلايى دفع ايتديگى گبى؛ رسالهِٔ النور آناطوليدن، خصوصًا إسپارطه، قسطمونيدن آفاتِ سماويه و أرضيهنڭ دفع و رفعنه
— 144 —
وسيلهدر. أوت صبرينڭ يَا اَرْضُ ابْلَعِى...وَاسْتَوَتْ عَلَى الْجُودِىِّ آيتندن إستخراج ايتديگى معنا، حقدر و مطابقدر.
أوت رسالهِٔ النور، سفينهِٔ نوح گبى آناطولىيى جبلِ جودى حكمنه گتيروب، كُرهِٔ أرضڭ يانغينندن و طوفانندن قورتولمسنه بر سببدر. چونكه ضعفِ ايماندن گلن طغيان، أكثر مصيبتِ عامّهيى جلب ايتديگى گبى؛ ايمانى فوق العاده قوّتلنديرن رسالهِٔ النور، او مصيبتِ عامّهيى دائرهسنڭ خارجنه براقمغه رحمتِ إلٰهيه طرفندن وسيله اولدى. بو أهلِ دنيا، بو آناطولى خلقى رسالهِٔ النوره گيرمهسهلر ده ايليشمهسينلر. أگر ايليشسهلر؛ ياقينده بكلهين يانغينلر، طوفانلر، زلزلهلر و طاعونلرڭ إستيلاسنه اوغراياجقلرينى دوشونسونلر، عقللرينى باشلرينه آلسينلر. مادام بز اونلرڭ دنيالرينه قاريشمايورز، اونلرڭ ده لزومسز بر حالده بو درجه آخرتمزه قاريشمالرنده اونلره فلاكت گتيرمك إحتمالى قويدر.
ايشته بو سكز آيدر، خصوصًا بو هيجان ويرن بو حادثهڭزله برابر؛ شيمدى يانمدهكى فيضى ايله أمين و بتون بڭا تماس ايدن دوستلر شاهددرلر كه، بو سكز آى ظرفنده بر تك دفعه، نه حربِ عمومىيى، نه سياستى صورمامشم. و اوطهمدن ايشيديلن راديويى ده، اوچ سنهدر ديڭلهمدم. حالبوكه بنم، بيڭلر آدم قدر دنيايه باقمق مناسبت وار. ديمك بزه ايليشن، طوغريدن طوغرىيه ايمانه تجاوز ايدر. اونلرى، جنابِ حقّه حواله ايدييورز. هم أهلِ سياسته هيچ مناسبتمز اولماديغى حالده، قطعى بيلسينلر كه؛ بو مملكتده، بو عصرده، ملّتى آنارشيلكدن، تردّى و تدنّئِ مطلقهدن قورتارهجق يگانه چارهسى، رسالهِٔ النورڭ أساساتيدر.
بو حادثهده صيقنتى چكن معصوملر و استادلرى بيلسينلر كه؛ آغير شرائط آلتنده بر ساعت نوبت، بر سنه عبادت و حقيقى تفكّرِ ايمانيه ايله بر ساعتى، بر سنه طاعت حكمنه گچديگى گبى، إن شاء اللّٰه اونلرڭ صيقينتيلرى ده اويله ثوابه مدار اولور. اونلر ده، مراق و تأثّرله دگل، فرح و سرورله قارشيلامالى. فقط حضرتِ علينڭ (رض) ايكى دفعه سِرًّا بَيَانَةً سِرًّا تَنَوَّرَتْ ديمهسنه بناءً، بز هر وقت تام إحتياط و تام صاقينمق وضعيتنى محافظه ايتمكله مكلّفز.
— 145 —
رسالهِٔ النورڭ منسوبلرى، شعور و إختيارلرى خارجنده بربريله مناسبتدار، بربرينڭ حادثهلريله علاقهدار اولديغنه بر دليل ده بوگونلرده اولدى. شويله كه:
اورادهكى حادثهنڭ وقوعندن بوگونه قدر، بورادهكى مختلف طبقهلردهكى طلبهلرڭ وضعيتلرى، أهمّيتلى بر حادثه يوزندن دگيشمش گبى چكينمك و منافقلرڭ نظرينى كنديلرينه و بزلره جلب ايتمهمك ايچون بر توقّف دورهسى گچدى. بن ده حيرت ايدييوردم. هم نظيف گبى بر قاچ ذاتڭ رؤيالرينڭ تعبيرلرى، سزڭ حادثهڭز اولديغنى آڭلادق.
عموم قارداشلريمزه برر برر و بِالخاصّه مصيبتزدهلره سلام و دعا ايدييورز. جنابِ حق اونلرى چابوق قورتاروب وظيفهلرينڭ باشنه گوندرسين، آمين.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ كَلِمَاتِ الْقُرْآنِ وَحُرُوفَاتِهَا
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده قوّتلى، فعّال، ثباتكار آرقداشلرم!
بوگونلرده بنمله آلتى آدم، باشده مرانغوز أحمد، آخرنده بن، معنوى إخطاره بناءً برر مسئلهيه مدار اولمشز:
برنجيسى:فعّال، جدًّا چاليشقان، رسالهِٔ النور و مدرسهِٔ نوريه طلبهلرندن مرانغوز أحمدڭ مكتوبنده، أشرف نامنده اون ياشنده بر معصوم چوجغڭ؛ كوينى، مالنى ترك ايدوب، ايكى گون مسافهدن گلوب، هيچ يازى يازماديغى حالده، اون گون ظرفنده رسالهِٔ النورى يازمغه موفّق اولماسى، رسالهِٔ النورڭ بر كرامتى اولديغى گبى، مدرسهِٔ نوريهنڭ ده خارقه بر چيچگيدر دينليور.
أوت بز ده ديرز كه: مادّى بر قيشده گوزل چيچكلرڭ آچيلمهسى، بر خارقهِٔ قدرت اولديغى گبى؛ بو عصرڭ معنوى و دهشتلى قيشنده، صاوه قريهسنڭ، يعنى
— 146 —
صاوه شجرهسى بيڭ گوزل چيچكلر و جنّت ميوهلرى آچماسى و إسپارطه مملكت باغچهسى، بيڭلر گُلِ محمّدى (عصم) چيچكلرى آچماسى؛ (حاشيه): و هر برى "صد برق" اولارق، يعنى هر بر چيچكده يوز پارچه ياپراق. ألبته خارقه بر معجزهِٔ رحمت و بو مملكته خارقه بر كرامتِ عنايتِ ربّانيه و رسالهِٔ النور طلبهلرينه خارق العاده بر إكرامِ إلٰهيدر دييه إعتقاد ايدوب، جنابِ حقّه حدسز شكر ايدرز.
مرانغوز أحمدڭ مكتوبنده، دارِ ويران كوينڭ أسكى زمانڭ چاليشقان طلبهلرينى آڭديران فداكار طلبهلر، بزى و أسكى زمان طلبهلرينى تحسّرله ياد ايدن مدرسهدن يتيشمه، رسالهِٔ النور طلبهلرينه درين بر سُرور ويردى. مدرسهِٔ نوريهنڭ خانملر طلبهلرى؛ أورادِ قرآنيه ايله دعالريله، أورادلريله چاليشقان قلملره معنوى يارديملرى چوق گوزلدر. بو حواليدهكى خانملره ده تام بر درس اولور. جنابِ حق اونلردن و او مدرسهنڭ عموم طلبهلرندن و استادلرندن أبدًا راضى اولسون.
أحمدڭ رؤياسى چوق مبارك و گوزلدر. حضرتِ عيسىنڭ (عس) قوّتلى صداسنى ايشيتمك، عيسويلردن قوّتلى بر إمداد حزب القرآنه إلتحاق ايتمگه إشارت اولابيلير.
ايكنجى آدم و مسئلهسى:رسالهِٔ النور طلبهلرندن بر گنج حافظ، پك چوق آدملرڭ ديدكلرى گبى ديدى: "بنده اونوتقانلق خستهلغى تزايد ايدييور، نه ياپهيم؟" بن ده ديدم: ممكن اولدقجه نامحرمه نظر ايتمه. چونكه روايت وار. إمامِ شافعينڭ (رض) ديديگى گبى: حرام نظر، نسيان ويرر.
أوت أهلِ إسلامده، نظرِ حرام زيادهلشدكجه، هوساتِ نفسانيه هيجانه گلوب، وجودنده سوءِ إستعمالات ايله إسرافه گيرر. هفتهده بر قاچ دفعه غسله مجبور اولور. اوندن، طبًّا قوّهِٔ حافظهسنه ضعف گلير.
أوت بو عصرده آچيق صاچيقلق يوزندن، خصوصًا بو ممالكِ حارّهده او سوءِ نظردن سوءِ إستعمالات، عمومى بر اونوتقانلق خستهلغنى نتيجه ويرمگه باشلايور. هركس جزئى، كلّى او شكوادهدر. ايشته بو عمومى خستهلغڭ تزايديله، حديثِ شريفڭ
— 147 —
ويرديگى مدهش بر خبرڭ تأويلى اوجنده گورونويور. فرمان ايتمش كه: "آخر زمانده، حافظلرڭ گوگسندن قرآن نزع ايديلييور، چيقييور، اونوتليور." ديمك بو خستهلق دهشتلنهجك، حفظِ قرآنه بو سوءِ نظرله بعضلرده سد چكيلهجك؛ او حديثڭ تأويلنى گوسترهجك.
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
اوچنجى آدم و مسئلهسى:بزلرله پك چوق علاقهدار بر ذات چوق دفعه دهشتلى شكوا ايدييور كه: "بن آدم اولاميورم، گيتدكجه فنالاشييورم، معنوى خدمتلريمڭ نتيجهلرينى گورهميورم." دييه مدد ايستهيور. اوڭا يازييورز كه:
"بو دنيا دار الخدمتدر، اجرت آلمق يرى دگلدر. أعمالِ صالحهنڭ اجرتلرى، ميوهلرى، نورلرى برزخده، آخرتدهدر. او باقى ميوهلرى بو دنيايه چكمك و بو دنياده اونلرى ايستهمك، آخرتى دنيايه تابع ايتمك ديمكدر. او عملِ صالحڭ إخلاصى قيريلير، نورى گيدر. أوت او ميوهلر ايستهنيلمز، نيت ايديلمز. ويريلسه، تشويق ايچون ويرلديگنى دوشونوب شكر ايدر."
أوت بو عصرده، بر ايكى مكتوبده بيان ايديلديگى گبى، او درجه حياتِ دنيويه طمارينه طوقونمش و يارهلامش و هيجانه گتيرمش كه؛ مبارك و إختيار و خواجه و أهلِ صلاحت اولان بر ذات دخى، دنياده بر نوع حياتِ اُخرويه أذواقنى ايستهيور؛ برنجى درجهده، دنياده ذوقِ حيات اونده حكم ايدييور.
دردنجيسى:بزمله علاقهدار بر ذات، پك چوقلرڭ شكوا ايتدكلرى گبى؛ أسكيدن شدّتلى بر طريقتده اوقوديغى أورادندهكى ذوق و شوقنى غائب ايتديگنى و صيقنتى و اويقو غلبه ايتديگنى متأسّفانه شكوا ايتدى. اوڭا ديدك:
مادّى هوا بوزولديغى وقت ناصلكه صيقنتى ويرييور، عصبى سينهلرده إنقباض حالى باشلايور؛ اويله ده، بعضًا معنوى هوا بوزولويور. خصوصًا معنوياتدن يبانيلشمش بو عصرده و بِالخاصّه هوسات و مشتهياتِ نفسانيهيى تعمّم ايتمش مملكتلرده و خصوصًا شهورِ محرّمه و شهورِ مباركهده معنوى هوايى تصفيه ايدن عالمِ إسلامڭ إنتباه و توجّهِ عموميسى، او مبارك شهورڭ گيتمهسيله توقّف ايتمهسندن فرصت بولوب هوايى بوزان
— 148 —
ضلالتلرڭ تأثيرلرى زماننده و بِالخاصّه قيش تضييقاتى آلتنده، بر درجه حياتِ دنيويه و هوساتِ نفسانيهنڭ تسلّطلرينڭ نقصانيتندن، أهلِ إسلام و أهلِ ايمانده، حياتِ اُخرويهيه چاليشمق إشتياقى، بهارڭ گلمسيله حياتِ دنيويهنڭ و هوساتِ نفسانيهنڭ إنكشافيله او إشتياقِ اُخرويهيى گيزلمهسى آننده ألبته بويله قدسى أورادلرده ذوق، شوق يرنده أسنهمك و فتور گلير. فقط مادام خَيْرُ الْاُمُورِ اَحْمَزُهَا سرّيله؛ مشقّتلى، كلفتلى، ذوقسز، صيقنتيلى أعمالِ صالحه و امورِ خيريه داها قيمتلى، داها ثوابليدر؛ او صيقينتيده، او مشقّتدهكى زياده ثوابى و مقبوليتى دوشونوب، صبر ايچنده مسرورانه شكر ايتمك گركدر.
بشنجيسى:رسالهِٔ النورڭ بر طلبهسى، رسالهِٔ النوره چاليشهمديغنڭ بر سببى، دردِ معيشتڭ زيادهلشمهسى اولديغنى سويلهدى. بز ده اوڭا ديدك: رسالهِٔ النوره چاليشماديغڭ ايچون دردِ معيشت سڭا شدّتلندى. چونكه بو حواليده هر طلبه إعتراف ايدييور و بن ده ايدييورم كه: رسالهِٔ النوره چاليشدقجه، ياشامقده قولايلق و قلبده فرحلق و معيشتده سهولت گورويورز.
آلتنجيسى:بو بيچاره سعيددر. هركسڭ آرزو ايتديگى و ايستديگى و فرحله قبول ايتديگى، شخصنه قارشى حرمت و محبّت و صحبت، (فقط رسالهِٔ النوره تعلّق ايدن نقطهلر خارجنده) بڭا آغير گلييور، بنى صيقييور، متأثّر ايدييور. تخمين ايدييورم كه، رسالهِٔ النورڭ يوكسك خاصيتلرى و شاكردلرينڭ شخصِ معنويسنڭ پك بيوك مزيتلرى، شخصم گبى مسلكِ عجزده فضله ايلرى گيدن بر عاجز و بيچارهنڭ ضعيف اوموزينه او طاغ گبى معنالر يوكلنسه آلتنده أزيلير، صيقيلير دييه آڭلادم. بو آخركى ايكى مسئلهده پك قيصه كسمگه كاغد مجبور ايتدى. نور، گل و لطفينڭ قهرمان وارثلرى، مباركلر يوكسك هيئتى و مدرسهِٔ نوريه و معصوملر و اُمّى إختيارلرڭ هر بريسنه بيڭلر سلام ايدييورز.
دعاڭزه محتاج، سزه مشتاق قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 149 —
عزيز، صدّيق، صارصيلماز، ييلماز، ثباتكار، فداكار قارداشلرم!
بويله شدّتلى تعرّضلره قارشى سزى تشجيعه لزوم گورمييورم. سزڭ قوّتلى متانتڭز و رسالهِٔ النوره گلن هر حادثهِٔ أليمهنڭ آلتنده بر عنايت و رحمت بولنديغنه إعتقاديڭز، تشجيعڭزه كافيدر، بيليورز. يالڭز بر نقطهيى مراق ايدييورم. ألده ايديلن بتون رسالهِٔ النور، يالڭز بر طاقم ميدر و كيمڭ ايمش؟ آڭلامق ايستهيورم. هر كيمڭسه مراق ايتمهسين. داها أهمّيتلى مقاملرده اونڭ حسابنه فتوحات ياپارلر، ثواب قزانديرر. اوڭا، بر طاقم رسالهِٔ النور تدارك ايديلهبيلير. هم توقيف آلتنده كيمسه وار مى؟ هم اوڭا حواله ايديلن خواجه كيمدر؟
ثانيًا:صبرى ايله حافظ علينڭ رأيى ايله تسهيلِ مخابره ايچون ويرديگى قرار ايله بعضًا آتابگ يوليله مخابرهيى، اونلر گبى بز ده قبول ايتدك. لطفينڭ بر وارثى عبد اللّٰه چاوش ناميله، آدرسيله گوندريلهجك.
ثالثًا:صبرينڭ مكتوبنده، توافقلى يازديغى معجزاتِ قرآنيه و رسالهِٔ النور حقّندهكى إستخراجى بزى فوق العاده مسرور أيلدى. حسن عاطفڭ بزه يازديغى شعشعهلى و جاذبهدار معجزاتِ قرآنى أساس ياپوب، سائر رسالهلرده، إعجازِ قرآنڭ نكتهلرينه دائر مباحثى اوڭا ذيللر شكلنده إلحاق ايتدك، گوزل بر صورته گلدى.
أزجمله:آيت الكبرانڭ قرآنه دائر اون يدنجى مرتبهسى، يگرمنجى سوز و سورهِٔ فتحڭ آخركى آيتڭ معجزه اولديغنه دائر يدنجى لمعه و فهرستهنڭ رموزاتِ ثمانيهيه دائر مهم پارچهلرى و كنز العرشڭ ايكى نكتهسى گبى پارچهلر او ذيللره گيرمش. عينًا معجزاتِ أحمديهنڭ ذيللرى گبى پارلامش. نورلر سانترالى صبرى، او يازديغى گوزل معجزاتِ قرآنيهيى إن شاء اللّٰه اونلرله تام گوزللشديرر.
رابعًا:مرحوم لطفينڭ حقيقى و پك جدّى بر وارثى اولان عبد اللّٰه چاوشڭ مكتوبى، اونڭ درجهِٔ صداقت و إخلاصنى و إرتباطنى گوستردى. هر وقت إسلامكويلى عبد اللّٰه ايله او عبد اللّٰه چاوشى دعاده برابر ياد ايدييوردم. الحقّ او مقامه لايق اولديغنى گوسترييور. ايستديگى فهرستهنڭ مصحّح صوڭ قسمى إن شاء اللّٰه اوڭا گوندريلهجك.
— 150 —
فقط ظنّ ايتديگى گبى چوق تصحيحات ايديلمهمش. چونكه تقسيم الأعمال صورتيله، او مبارك قارداشلريمڭ يازيلرينى، مبارك يادگار گوردم و دگيشديرمگه قيامدم.
خامسًا:بوگونلرده، او حادثهده، رسالهِٔ النورڭ بر درجه توقّفنه و دنيايه باقمغه و يگرمى سنهدر قونوشماديغم آدملرله قونوشمغه و خدمتِ قرآنيه نقطهسنده ممنوع اولديغمز سياسته تماس ايتمگه مجبور اولاجغم دييه، أنديشهدن گلن شدّتلى بر تأثّردن، ظاهرًا گورولمز، معنًا تهلكهلى بر خستهلق بڭا تعرّض ايتدى. مستمر عادتمى بِتَمَامْ يرينه گتيرهمديگمدن، ينه رمضان خستهلغى گبى، بن قارداشلرمدن، ينه معنوى معاونتلرينى چوق رجا ايدييورم. فقط مراق ايتمهيڭز، ياتاقده دگلم. يالڭز فضله يازيلان نسخهلرى تصحيح ايدهمييورم.
سادسًا:رسالهِٔ النور بر جبههده توقّف ايتسه ده، باشقه جبههلرده فتوحاتى او توقّفڭ يرينى طوتار. حتّى بو حادثه مناسبتيله بوراده بر درجه إحتياطه بناءً توقّفه نيّت ايدوب ترويج ايتديگمز حالده؛ بِالعكس إسپارطه توقّفنه قارشى، بورالرده إنكشافات ايله تظاهر ايتدى.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
أڭ زياده بزه نظارتله، بزمله و سياستله علاقهدار مهم بر مأمور يانمه گلدى. اوڭا ديدم كه:
"بو اون سكز سنهدر سزلره مراجعت ايتمهدم و هيچ بر غزته اوقومدم؛ بو سكز آيدر، بر دفعه جهانده نه اولويور، دييه صورمادم؛ اوچ سنهدر بورادن ايشيديلن راديويى ديڭلهمدم؛ تا كه قدسى خدمتمزه معنوى ضرر گلمسين. بونڭ سببى شودر كه: ايمان خدمتى، ايمان حقائقى، بو كائناتده هر شيئڭ فوقندهدر؛ هيچ بر شيئه تابع و آلَت اولاماز. فقط بو زمانده أهلِ غفلت و ضلالت و ديننى دنيايه صاتان و باقى ألماسلرى شيشهيه تبديل ايدن غافل إنسانلر نظرنده او خدمتِ ايمانيهيى خارجدهكى قوّتلى جريانلره تابع ويا آلَت تلقّى ايتمك و يوكسك قيمتلرينى عمومڭ نظرنده تنزيل ايتمك أنديشهسيله، قرآنِ حكيمڭ خدمتى بزه قطعى بر صورتده سياستى ياساق ايتمش.
— 151 —
سزلر أى أهلِ سياست و حكومت! أوهام ايدوب بزلرله اوغراشمايڭز. بِالعكس تسهيلات گوسترمڭز لازم. چونكه خدمتمز، أمنيت و حرمت و مرحمتى تأسيس ايله هم آسايشى، هم إنضباطى، هم حياتِ إجتماعيهيى آنارشيلكدن قورتارمغه چاليشوب، سزڭ حقيقى وظيفهڭزڭ تمل طاشلرينى تثبيت ايدييور، تقويه و تأييد ايدييور."
سابعًا:حافظ علينڭ مكتوبنده بعضلره خطابًا يازديغمز بر مكتوب ايله و حادثهِٔ حاضره دائر خفيف گچهجگنه عائد صوڭ مكتوب، بوگوندن بر هفته أوّل پوستهيه ويرلمش. حافظ على، يولدهكى او ايكى مكتوبى اوقومش گبى مكتوبنى يازمسى، صداقتنڭ بر لمعهِٔ كرامتى اولديغى گبى؛ عين گونده، (هيچ وقوع بولمهمش) يانمه أهمّيتلى بيوك بر مأمورِ سياسى گلمسنى نظيفڭ آرقداشلرندن كور اوغلى أحمد رؤياده عينًا گوروب، او مأموردن اوچ ساعت أوّل رؤيايى بزه حكايه ايدوب تعبير ايستدى؛ تعبيرى، تأويلسز چيقدى.
عموم قارداشلريمزه برر برر، خصوصًا مصيبتزدهلره سلام و دعا ايدرز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم و خدمتِ قرآنيه و ايمانيهده ثباتكار، صارصيلماز، ييلماز آرقداشلرم و بو مسافرخانهِٔ دنياده شفقتكار و فداكار و وفادار يولداشلرم!
بو دفعه نور فابريقهسنڭ صاحبيله و تام بر معاونى و تام بر خسرو اولان قهرمان طاهرڭ بشارتلى مكتوبلرى و مدرسهِٔ نوريهنڭ قهرمانلرندن مرانغوز أحمدڭ ايكنجى رؤياسى و اوچنجى رؤيانڭ آخرنده، معلوم مصيبتڭ عقيبنده صارصيلميان فعّال حافظ محمدڭ چوجقلره ختم دعاسنى ياپمسى و رسالهِٔ النورى اوقوتماسى، اوستومزدن طاغ گبى معنوى آغيرلقلرى قالديرديلر. جنابِ حق سزلرى و اونلرى آفاتِ معنويه و مادّيهدن محافظه ايتسين، آمين.
مرانغوز أحمدڭ ايكنجى رؤياسى، پيغمبرمز عليه الصلاة والسلام ايله علاقهدارلق و سرورلى اولديغى جهتندن رؤياىِ صادقه اولديغنه، او مدرسهِٔ نوريهنڭ جوارلرندهكى قارداشلرڭ و همشيرهلرڭ مادّى خدمتلرى جانلى و روحلى بر صورت آلوب، پيغمبر
— 152 —
عليه الصلاة والسلامڭ سنّتِ سنيهسنڭ إحياسنه مدار اولاجغنه إشارت ويرديگى مناسبتيله، مكتوبڭزى آلمهدن ايكى گون أوّل گورديگم بر رؤيايى بيان ايدييورم. شويله كه:
گوردم: شيمديكى رئيس ويا شيمديكى رئيسلر، طانيديغم أهمّيتلى بر ايكى خواجهيه، خلافت رتبهسنى و مسئلهلرينى تطبيق ايتمگه و خلافت، او خواجهلره ويا رئيسلره هانگيسنه ويريلهجگنى رؤياده آڭلادم. و او نتيجهِٔ قرارلرى بڭا گوسترمك ايچون، بڭا قارشى گلدكلرينى گوردم. صوڭره اوياندم. صباحلين قارداشلريمه سويلهدم. ديدم: اَللّٰهُ أَعْلَمُ، إسپارطه حواليسنده، رسالهِٔ النورڭ مادّى مغلوبيتى ايچنده معنوى بر غالبيتى اولمش كه؛ بيوك مقاماتِ رسميهده أڭ مهم مسائلِ إسلاميه مدارِ بحث اولاجق. بز إسپارطهده او مصيبتڭ نه درجه ايلرى گيتديگنى بيلهمديگمزدن و چوقدن بَرى ده نه حالِ عالمدن و نه ده رسمى حالدن آڭلامايوب ديڭلهمديگمز حالده، بو رؤيانڭ رؤياىِ صادقه اولديغنه بر أماره اولان، بنى بر گون باقديردى. او أماره شودر كه:
رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى بر طلبهسى آنقرهدن گلوب، بن صورمادن ديدى: "رئيس، قرآنه يڭى بر تفسير يازمغى أمر ايتمش، او ده يازيورمش."
هم سويلهمش كه: داخليه وكيلى، يگرمى سنهلك بر عادته مخالف اولارق، "دينسز بر ملّت ياشايامز" دييه دين لهنده بياناتده بولونديغنى و معارف ناظرى ده، آدابِ إسلاميه لهنده، أسكى پرنسبلرينه مخالف اولارق بياناتده بولونديغى گبى، أهمّيتلى بر دگيشكلگى إحساس ايتديگندن؛ قولاغمى قپاديغم سكز آيدن صوڭره، بو رؤيا خاطرى ايچون، بو خبرلرى آلدم. بونڭ سببنى آڭلامق جدًّا آرزو ايتدم. بردن إخطار ايديلدى كه: أهلِ ضلالت، مأمورِ سياسيهيى آلداتوب، رسالهِٔ النور عليهنده گنيشجه، بورادن اورايه قدر بر دائره ايچنده تعرّض ايدوب، درجهِٔ قوّتى آڭلامق ايستديلر. گورديلر كه، سوكولميهجك، مغلوب ايديلميهجك بر قوّتده گوردكلرندن، أهمّيتلى بيوك مقاماتِ رسميهده، ماهيتنى مدارِ بحث و دقّت ايتدكلرندن، بِالمجبوريه بر نوع مصالحهيه يول حاضرلامق؛ و شيمدىيه قدر حقيقت و حكمته مخالف اولارق اييلكلرى ئولن رئيسه و فنالقلرى ملّته، اردويه ويرمك يرنده، او خطاىِ عظيمهيه بدل، بتون فنالقلرى
— 153 —
ئولنه ويروب، كنديلرينى بر درجه او دهشتلى خطيئاتدن قورتارمق چارهسنى آرامغه، بر زمين تشكيل ايتمگه چاليشمش كه؛ هم رؤيا، هم بو خبرلر خبر ويرييور.
برنجى، ايكنجى خلوصيلرڭ مشترك مكتوبلرى، بو ايكى ركنِ مهمّهنڭ غيرتلرى، صداقتلرى چليكدن داها متين اولديغى هر حادثه ايله گوستريلييور.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، ثباتكار قارداشلرم و حقيقى وارثلرم!
بوگونلرده رسالهِٔ النوره سوءِ قصد ايدنلرڭ و سزلره صيقنتى ويرنلرڭ حقلرنده، بڭا ويرديگى بر حدّت نتيجهسنده بددعايه تشبّث ايتدم. بردن إسپارطهيه قيامدم. قاچ دفعهدر نيّت ايتدم، إسپارطهدهكى اييلرڭ يوزندن سوءِ قصدجيلر قورتولديلر. قيامدم، بددعا يرينه؛ "يا رب! مادام إسپارطه رسالهِٔ النورڭ بر مدرسة الزهراسيدر، سن اورادهكى فنا مأمورلرى دخى إصلاح أيله و حسنِ عاقبت وير" دييه دعا أيلدم و ايدييورم.
ثانيًا:بوگونلرده صلاح الدّينڭ إستانبولدن گتيرديگى حبّه، قطره، شَمَّه، حباب گبى عربى رسالهلره باقدم. گوردم كه: يڭى سعيدڭ طوغريدن طوغرىيه حركاتِ قلبيهسنده مشاهده ايتديگى حقيقتلر، رسالهِٔ النورڭ چكردكلرى حكمندهدر. ذاتًا بونلر هم شعله و زهره، رسالهِٔ النورڭ عربى پارچهلريدر. اونلر، طوغريدن طوغرىيه بنم نفسمڭ درسى اولديغى ايچون، عربى و قيصه عبارهلرله إفاده ايديلمش، باشقه آدملر نظره آلينمامش.
او زمان باشده شيخ الاسلام و دار الحكمت أعضالرى و إستانبولڭ بيوك عالملرى، تحسين و تقديرله قارشيلاديلر. بونلر يڭى سعيدڭ أثرلرى اولديغندن، رسالهِٔ النورڭ أجزالريدرلر. أسكى سعيدڭ ايسه، عربى رسالهلرندن يالڭز إشارات الإعجاز، رسالهِٔ النورده أڭ مهم بر موقع آلمش.
هم هر ايكى سعيدڭ إشتراكيله، بر تك رمضانده ايكى هلال اورتهسنده تأليف ايديلن و كندى كندينه، إختيارم خارجنده بر درجه منظوم شكلنى آلان و إشارات الإعجاز
— 154 —
قطعهسنده أللى آلتمش صحيفه بولنان توركجه اولارق لمعات نامندهكى رساله دخى رسالهِٔ النوره گيرهبيلير. مع التأسّف بر نسخه ألده ايدهمهدم. هركسڭ خوشنه گيتديگى ايچون، مطبوع نسخهلرى قالمهمش.
هم أسكى سعيدڭ علمِ منطق نقطهسنده بر شاه أثر حكمنده بولنان غيرِ مطبوع تعليقاتدن سوزولن إعجازلى بر ايجازِ خارقهده، مدقّق علمالرى حيرت و تحسينله دقّته سَوق ايدن، مطبوع "قيزيل ايجاز" نامندهكى رسالهِٔ منطقيه رسالهِٔ النورله باغلانماسنه و شاكردلرينڭ عالملر قسمنڭ نظرينه گوسترمك لايق گوردم. فقط چوق دريندر. بوگونلرده فيضىيه بر پارچه درس ويردم. بلكه بر زمان فيضى كنديسى، باشقهسنڭ ده آڭلاماسى ايچون درسنى توركجه قلمه آلاجق.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم، ثباتكار و حقيقى وارثلرم!
بوگونلرده رسالهِٔ النور طلبهلرى حسابنه غايت أهمّيتلى، أنديشهلى بر سؤالِ معنوى قلبمه إخطار ايديلدى. صوڭره آڭلادم كه؛ أكثر رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ لسانِ حاللرى بو سؤالى صورويور و صورهجقلر. بردن بر جواب خاطره گلدى، فيضىيه سويلهدم. ديدى: "هيچ اولمازسه إجمالًا قيد ايديلسين."
أنديشهلى سؤال:بو آخر زمان فتنهسنده، آجلق أهمّيتلى بر رول اويناياجق. اونڭله أهلِ ضلالت، بيچاره آج أهلِ ايمانى دردِ معيشت ايچنده بوغديروب، حسّياتِ دينيهيى يا اونوتديروب، يا ايكنجى، اوچنجى درجهده براقمغه چاليشهجق دييه، روايتلردن آڭلاشيلييور. عجبا، هر شيده حتّى قهر عذابنده أهلِ ايمان و معصوملر ايچون بر وجهِ رحمت و قدرِ إلٰهى جهتنده عدالت اولديغى، بونده نه طرزده اولور؟ و أهلِ ايمان، خصوصًا رسالهِٔ النور طلبهلرى بو مصيبته قارشى ايمان و آخرت حسابنه نه جهتله إستفاده ايدوب، ناصل طاوراناجقلر و مقاومت ايدهجكلر؟
الجواب:شو مصيبتڭ أڭ أهمّيتلى سببى؛ كفرانِ نعمت و شكرسزلك و نعمتِ إلٰهيهنڭ
— 155 —
قيمتنى تقدير ايتمهمكلكدن گلن بر عصيان اولديغندن، عادلِ حكيم نعمتنڭ خصوصًا غدا قسمنڭ، خصوصًا حيات نقطهسنده أڭ بيوك نعمت اولان أكمگڭ حقيقى لذّتنى و چوق أهمّيتلى قيمتنى و نعمتيت نقطهسنده فوق العاده درجهسنى گوسترمك ايله، حقيقى شكره سَوق ايتمك حكمتيله، رمضان گبى رياضتِ دينيهيه رعايت ايتمهين شكرسز إنسانلره بو مصيبتى ويروب، عين حكمت ايچون عدالت ايتمش.
أهلِ ايمان، أهلِ حقيقت، خصوصًا رسالهِٔ النور طلبهلرينڭ وظيفهسى؛ بو مصيبتلى آجلغى، رمضان رياضتِ دينيهسنڭ طرزندهكى آجلق گبى وسيلهِٔ إلتجا و ندامت و تسليميت ياپمغه چاليشمقدر. و ضرورت بهانهسيله، ديلنجيلگه و خيرسزلغه و آنارشيلگه يول آچماسنه ميدان ويرمهمكدر. و آج فقيرلره آجيميان بر قسم زنگين و بعض أهلِ معاش دخى رسالهِٔ النورى ديڭلهيوب، بو مجبورى آجلق حسّيله آجلره مرحمته گلوب زكاتله يارديملرينه قوشمقدر. و نفسنى گوزل ييمكلرله شيمارطان، سركش ايدن و هوساتِ رذيله و طغيانلره سَوق ايدوب سرخوش ايدن گنجلر دخى، رسالهِٔ النورڭ إرشاديله، بو حادثهدن مردانه إستفاده ايدهرك، فحشيات و گناهلردن أللرينى بر درجه چكديگى و نفسلرينڭ ذوقلرينى و پيسلكلره قارشى غليانلرينى قيرديغى وسيلهسيله طاعته و خيراته گيروب، او حادثهيى كندى عليهلرندن چيقاروب، لهلرنده إستعمال ايتمكدر. و أهلِ عبادت و صلاحت دخى، أكثر إنسانلرڭ آج قالديغى بو زمانده و چوق قاريشمش و حرام و حلال فرق ايديلميهجك بر طرزه گلمش و شبههلى مال حكمنده و معنًا مشترك اولان أرزاقِ عموميهدن حلال اولمق ايچون مقدارِ ضرورت درجهسنه قناعت ايدييورم دييه، بو مجبورى بلايه بر رياضتِ شرعيه نظريله باقمقدر. قدرِ إلٰهيهيه قارشى شكوا ايله دگل، رضا ايله قارشيلامقدر.
عموم قارداشلريمه خصوصًا مصيبتزدهلره چوق سلام و سلامتلرينه دعا ايدييورم.
صبرى قارداشم!سنى توكيل ايدوب سلام گوندرنلره، بن ده سنى توكيل ايدييورم. اونلره برر برر سلام ايدييورم. سنڭ بو دفعهكى مكتوبڭ گرچه گج گلدى، فقط بر قاچ نقطهده بنى چوق ممنون ايتدى. صبرينڭ ألماس و چليك گبى متانتنى و إصابتِ فكرينى
— 156 —
گوستردى. مادام حافظ على ايله سز، آتابگ يوليله ده مخابره ايتمهيى مناسب گورمشسڭز. آتابگده عبد اللّٰه چاوشڭ ويا مناسب گورديگڭز بريسنڭ آدرسنى بيلديريڭز. عبد اللّٰه چاوشڭ سزڭ نامڭزه ايستديگى اوننجى شعاع نامندهكى فهرستهنڭ ايكنجى جلدينى يازديردق و حزب الأكبرِ نوريهيى فيضى يازدى. ياقينده إن شاء اللّٰه گوندرهجگز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دفعه صبرى و حافظ علينڭ مكتوبلرى، رسالهِٔ النورڭ فوق العاده بر كرامتنى و خارقه قوّتنى گوسترييور. مدرسهِٔ نوريهنڭ چاليشقان و غيّور طلبهلرى بر قاچ گون ظرفنده، حافظ محمدڭ ضايع اولان كتابلرينه مقابل عمومنڭ يازيلماسنى و اوڭا ويريلمهسنى تعهّد ايدينمهلرينه، بو حواليدهكى شاكردلرى فوق العاده مسرور أيلدى. حافظ علينڭ تحقيقاتنه گلنلرڭ، "مغازهلرده كاغد قالمادى. رسالهِٔ النور شاكردلرى كاغدى بيتيرديلر" دييه ديمهلرى و محمد زهدينڭ كتابلرى كندينه إعاده ايديلمهلرى، رسالهِٔ النور شاكردلرينى مفتخرانه تشجيع و تشويق ايدن بر حادثهدر. صبرى مكتوبنده، "ايكى اوچ سنهدر رسالهِٔ النور، تأليف جهتنده توقّف دورهسنى گچيرييور" دييه حكمتنى صورويور. بونڭ جوابى اوزوندر. هم تأليف، إختيارمز دائرهسنده دگل. هم رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ تأليفدن حصّهلرى قالمق ايچون، بعض أهمّيتلى أسباب و عارضهلر مانع اولدى.
بوراده باشده آسيه اولارق علويه، لطفيه گبى چوق چاليشقان خانم شاكردلر، مدرسهِٔ نوريهدهكى همشيرهلرينه و سلام گوندرن صبرينڭ رفيقهسنه هم قارداشلرينه عرضِ حرمت و سلام و دعا ايدرلر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدرز.
٭ ٭ ٭
— 157 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
قهرمان طاهرينڭ و كاتب عثمانڭ مكتوبلرى حقيقةً بنم ايچون بر علاج حكمنه گچدى. ياريم مادّى، ياريم معنوى أنديشه خستهلغنه بر ترياق حكمنه گچدى. جنابِ حق اونلردن و سزلردن أبدًا راضى اولسون. أوت عزم و ثباتڭز و إخلاص و جدّيتڭز، أهلِ دنيايى مغلوب ايتمش و ايدييور. يوقسه بر تك تستّر رسالهسيله يوز يگرمى آدمى توقيف ايدنلرى، يوز اوتوز رساله ايله بر تك آدمى توقيف ايدهمدكلرينڭ سببى؛ إخلاصڭز و متانتڭزدر، حكم ايدييور.
طاهرينڭ حزب الأكبر و ورد الأعظمى طبع ايچون إستانبوله گيتمهسنى بتون روحمزله اونى تبريك و موفّقيتنه دعا ايدييورز. إستانبولده شفيقدن باشقه رسالهِٔ النورله جدّى علاقهدارلر چوقدر، فقط آدرسلرينى بيلمهيورم. يالڭز بارلالى حاجى بكر و اينهبولىلى إجرا دائرهسنده بولنان حافظ أمين و گورانلى محمد أفندىيى ده شفيق واسطهسيله بولابيلير. إستانبول دوستلرى مناسبتيله، مشهور بر واعظ بنم ايله گوروشمك ايچون گلمش، گوروشهمهدن گيتمش. بر ذاته يازيلان بر مكتوبڭ صورتى سزه گوندريلييور؛ بلكه اورادهكى بعض آدملر، بو آدم گبى او خطابه محتاجدرلر.
إستانبوله اوغرايان رسالهِٔ النور شاكردلرى سنڭ غيرت و جدّيتڭى و تأثيرلى وعظڭى بزه خبر ويرديلر. سنڭ گبى متين و خالص بر ذاتى، رسالهِٔ النور دائرهسنده گورمك آرزو ايدييورلر. بن ده اونلر گبى جدًّا سنى رسالهِٔ النور دائرهسنده گورمك ايستهيورم. بيليرسڭ كه، ايكى ألف آيرى آيرى اولسه ايكى قيمتى وار. بر چيزگى اوستنده اوموز اوموزه ويرسه، اون بر قيمت آلديغى گبى، سنڭ تأثيرلى نصيحتڭله إحضار ايتديگڭ خدمتِ ايمانيه تك باشيله قالسه، شيمديكى تهاجماتِ متّحدهيه قارشى طيانماسى چوق مشكل. أگر رسالهِٔ النورڭ خدمتنه إلتحاق ايتسه، او ايكى ألف گبى اون بر، بلكه يوز اونبر قيمتنده و قوّتنده اولاجق و قارشيدهكى إتّفاق ايتمش ضلالتلره قارشى طياناجق.
— 158 —
بو زمان أهلِ حقيقت ايچون، شخصيت و أنانيت زمانى دگل. زمان، جماعت زمانيدر. جماعتدن چيقان بر شخصِ معنوى حكم ايدر و طيانهبيلير. بيوك بر حوضه صاحب اولمق ايچون بر بوز پارچهسى حكمندهكى أنانيت و شخصيتنى، او حوضه آتمقدر و أريتمك گركدر. يوقسه او بوز پارچهسى أرير، ضايع اولور؛ او حوضدن ده إستفاده ايديلمز.
هم موجبِ تعجّب، هم مدارِ تأسّفدر كه؛ أهلِ حق و حقيقت، إتّفاقدهكى فوق العاده قوّتى إختلاف ايله ضايع ايتدكلرى حالده؛ أهلِ نفاق و أهلِ ضلالت، مشربلرينه ضد اولديغى حالده، إتّفاقدهكى أهمّيتلى قوّتى ألده ايتمك ايچون إتّفاق ايدييورلر. يوزده اون ايكن، طقسان أهلِ حقيقتى مغلوب ايدييورلر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دقيقهده خسرو، رشدى، رأفت، إسپارطهنڭ حافظ عليسى عسكرلكدن نه وقت گلهجكلرينى مراق ايدييورم. خصوصًا خسروڭ قلمى، نه وقت رسالهِٔ النورڭ فاتحانه إنتشارينه قاووشهجق دييه بيلمك ايستهيورم. اونلره ده سلاممى تبليغ ايديڭز. شيمدى بوندن اون دقيقه أوّل، جسورجه فقط قلمسز ايكى آدم، رسالهِٔ النور دائرهسنه برى برسنى گتيردى. اونلره ديدم كه: "بو دائرهنڭ ويرديگى بيوك نتيجهلره مقابل، صارصيلماز بر صداقت و قيريلماز بر متانت ايستر. إسپارطه قهرمانلرينڭ گوستردكلرى خارقهلر و جهانپسندانه خدماتِ نوريهنڭ أساسى، خارقه صداقتلرى و فوق العاده متانتلريدر. بو متانتڭ برنجى سببى: قوّتِ ايمانيه و إخلاص خصلتيدر. ايكنجى سببى: جسارتِ فطريهدر." اونلره ديدم: "سزلر جسارتله و أفهلكله طانينمشسڭز و دنيايه عائد أهمّيتسز شيلر ايچون فداكارلق گوستررسڭز. ألبته رسالهِٔ النورڭ قدسى خدمتنده و جهانه دگر اُخروى نتيجهلرينه مقابل، مردانه و فداكارانه جسارت و متانت گوستروب صداقتڭزى محافظه ايدرسڭز." ديدم. اونلر ده تام قبول ايتديلر.
٭ ٭ ٭
— 159 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده قوّتلى آرقداشلرم!
بو دفعه قهرمان طاهرى عمومڭز نامنه گوردم و اونده بر لطفى، بر حافظ على، بر خسرو و بر سعيد (فقط گنج سعيد) مشاهده ايتدم. جنابِ حقّه چوق شكر ايتدم. بو دفعه اونڭ قوقوسنى آلوب، او داها گلمهدن بنم يانمه گلن قوميسر و تحرّى آدملرى مناسبتيله؛ بندن طلبهلر طرفندن سؤال ايديلن بر مسئله، بلكه سزه ده بر فائدهسى وار دييه گوندرلدى.
دائمى خدمتنده بولنان رسالهِٔ النور شاكردلرى طرفندن ايديلن بر سؤاله جوابدر.
سؤال:بو قدر زماندر خدمتڭزده بولنيورز. دنيايه، حياتِ إجتماعيهيه و سياسته دائر بر علاقهڭزى، مراقڭزى گورمدك. دائما ايمان و آخرت درسندن باشقه بر مشغلهڭزى گورمييورز. اويله آڭلامشز كه؛ بو اون سكز سنهدر وضعيتڭز بويله ايمش. نهدندر كه؛ إسپارطهده هيچ بر شى يوقكن مملكتى هيجانه گتيروب سزى محكمهيه ويرديلر. و يوز آرقداشڭزى، درت آى محكمه تحقيقاتى نتيجهسنده دنيا ايله، سياست ايله علاقهيه دائر هيچ بر شى بولاماديلر. يالڭز كنديلرينى و محكمهلرينى أبدى محجوب ايدهجك بر بهانه بولديلر؛ و يوزدن، يالڭز بش اون آدمه بش آلتى آى جزا ويرديلر. هم بوراده آلتى سنهدن زياده قرهغولڭ نظارتى و نظرى آلتنده اوطورديغڭ اوطهڭڭ پنجرهلريله دائما سنڭ هر وضعيتڭ قرهغولجه گورولديگى حالده؛ بوندن ايكى اوچ آى أوّله قدر هر وقت گيزلى و آشكاره سنى ترصّد، قاچ دفعه تحرّى ايتمهلرى، دوستلرى سندن قاچيرمق ايچون تحقيقاتلرله سڭا أڭ مهم و قاريشق بر سياستجى گبى باقمهلرى نهدندر؟ بز بوندن هم متأثّر، هم متحيّرز. آنجق ايكى اوچ آيدر يانڭزه سربست گلهبيلييورز. أوّلده قورقهرق، گيزلى گلهبيليردك. بو مسئلهيى بزه ايضاح ايت.
الجواب:بن ده سزڭ گبى، بلكه سزدن چوق زياده بو وضعيتدن هم حيرت، هم تعجّب ايدييوردم. بو سؤالڭزڭ ايضاحلى جوابى، يگرمى يدنجى لمعه اولان محكمهيه قارشى مدافعات لمعهسيله، اون آلتنجى مكتوب رسالهسيدر. شيمديلك قيصهجه بر ايكى أساس بيان ايدييورم:
— 160 —
برنجيسى:آسايشى تأمين و إداره مأمورلرى، إنضباط پوليسلرى و قوميسرلرى بزه و مسلگمزه قارشى دگل توهّمكارانه تعرّض و أوهامه دوشمك، بلكه حمايتكارانه تشويق و تشجيع ايتمك وظيفهلرينڭ مقتضاسيدر. چونكه: اونلرڭ وظيفهلرينڭ تمل طاشى، حرمت، مرحمت، حلال حرامى بيلمكله، إطاعت دستوريله حياتِ إجتماعيه أمنيت دائرهسنده جريان ايدهبيلير. رسالهِٔ النور حياتِ إجتماعيهيه باقديغى وقت، بو أساسلرى تأمين ايدييور. نتيجهسى ده بِالفعل گورولمش. رسالهِٔ النورڭ أڭ مهم مركزى إسپارطه و قسطمونى اولديغندن، سائر مملكته نسبةً ضابطه مأمورلرى إنصافله دقّت ايتسهلر، رسالهِٔ النورڭ اونلره پارلاق يارديمنى گورهجكلر.
هم طلبهلرنده بو قدر كثرت و قوّت و حق أللرنده بولونديغى حالده، آسايشه هيچ بر ضررى طوقونمديغنى و طلبهلردن بيڭ آدم، اون آدم قدر حياتِ إجتماعيهيه ضرر ويرمدكلرينى، قلبى بوزوق اولميان گورور.
بو مسئلهنڭ سرِّ حكمتى بودر كه: عالمِ إنسانيتده و إسلاميتده اوچ معظّم مسئله اولان ايمان و شريعت و حياتدر. ايچلرنده أڭ معظّمى ايمان حقيقتلرى اولديغندن بو حقائقِ ايمانيهِٔ قرآنيه باشقه جريانلره، باشقه قوّتلره تابع و آلَت ايديلمهمك و ألماس گبى او قرآنڭ حقيقتلرى، دينى دنيايه صاتان ويا آلَت ايدن آدملرڭ نظرنده جام پارچهلرينه اينديرمهمك و أڭ قدسى و أڭ بيوك وظيفه اولان ايمانى قورتارمق خدمتنى تام يرينه گتيرمك ايچون، رسالهِٔ النورڭ خاص و صادق طلبهلرى، غايت شدّت و نفرتله سياستدن قاچييورلر. حتّى سزڭ بو قارداشڭز (سز ده بيليرسڭز) بو اون سكز سنهدر، او قدر محتاج اولديغم حالده سياسته، حياتِ إجتماعيهيه تماس ايتمهمك ايچون، حكومته قارشى بر تك مراجعتم اولماديغنى و بو سكز طوقوز آيدر كُرهِٔ أرضڭ بو هرج و مرجندن بر تك دفعه نه سؤال و نه ده مراق ايتمك و نه ده آڭلامق و نه ده مدارِ صحبت ايتمديگمى حتّى شيمدى صلح اولمش مى، حرب بيتمش مى، إنگليز و آلماندن باشقه كيملر حرب ايدييور بيلمديگمى، بيلييورسڭز.
هم هركسى گوهزه و سرسم ايدن و اوچ سنهدن بَرى اوطهمدن ايشيديلن راديويى، ايكى دفعهدن باشقه نه ديڭلهديگمى و نه ده صورديغمى، بنمله برابر اولان
— 161 —
سزلر بيلييورسڭز. بو درجه بو وضعيتلره قارشى علاقهسز و لاقيد بر آدمڭ تعقيب ايتديگى مسلگه تعرّض ايدن و أوهامه دوشوب ترصّدله صيقنتى ويرن، نه درجه إنصافدن اوزاق دوشديگنى أڭ إنصافسز ده تصديق ايدر.
ايكنجى أساس:أى قارداشلرم! سزلر بيلييورسڭز كه؛ بزم مسلگمزده بنلك، أنانيت، شان و شرف پردهسى آلتنده مقام صاحبى اولمقدن، ئولديريجى زهر گبى اوندن قاچييورز. اونى إحساس ايدن حالاتدن شدّتله إجتناب ايدييورز. ألبته بوراده، آلتى يدى سنه گوزيڭزله و يگرمى سنهدن بَرى تحقيقاتڭزله آڭلامشسڭز كه، بن شخصمه قارشى حرمت و مقام ويرمك إيستهميورم. سزلرى او نقطهده شدّتله تكدير ايتمشم. بنم حدّمدن فضله موقع ويرمهيڭز، دييه سزدن داريلييورم. يالڭز، قرآنِ حكيمڭ بو زمانده بر معجزهِٔ معنويهسى اولان رسالهِٔ النور حسابنه، بن ده اونڭ بر شاكردى اولمق حيثيتيله اوڭا قارشى تصديقكارانه تسليمى و إرتباطى، شاكرانه قبول ايدييورم. ايشته بو درجه أنانيتدن و بنلكدن و شان و شرف نامى آلتندهكى رياكارلقدن قاچمايى دستورِ حركت إتّخاذ ايدن آدملره قارشى أهلِ حكومتڭ، أهلِ إداره و ضابطهنڭ أوهامه دوشمهلرى نه قدر معناسز و لزومسز اولديغنى ديوانهلر ده آڭلار.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، ثباتكار قارداشلرم!
مصيبتزدهلرڭ معنوى غلبهسى، برائتى؛ دگل يالڭز سزلرى و بزلرى، بلكه بو مملكتدهكى بتون أهلِ ايمانى سوينديرر بر ماهيتدهدر. چونكه رسالهِٔ النورڭ حرّيتنه ميدان آچدى. شيمدىيه قدر، مصادره توهّميله پك چوق إحتياطه مجبور اولمشدق. بو اون سكز سنهده و بِالخاصّه بورادهكى آلتى سنهده، رسالهلرى گيزلهمك خصوصنده پك چوق زحمت چكدم و دائما أنديشه ايدهرك عذاب چكييوردق.
جنابِ حقّه رسالهِٔ النورڭ حروفاتى عددنجه حمد و ثنا و شكر اولسون كه؛ بو دفعه معنوى غلبهسيله او ظالمانه و ظلمتكارانه پردهيى پارچهلادى. آز بر زحمتله بيوك بر
— 162 —
اجرت و گنيش بر فتوحاته زمين حاضرلادى. و بو ايكى آى توقّف مدّتى، عينًا حپسمز حادثهسى گبى، باشقه بر طرزده، داها گنيش بر دائرهده رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه وسيله اولدى. سزلرى و بِالخاصّه مصيبتزدهلرى و خصوصًا حافظ محمدى تبريك ايدييورز و گچمش اولسون ديرز. بر تستّر رسالهسيله يوز آدمى، يوز گون توقيف ايدن و اونڭ گبى يوزر رسالهلرله بر تك آدمى بر گون توقيف ايدهمهين بر محكمهيه حكم ايدوب غلبه چالان، سزلرڭ خارقه صداقتڭز و فوق العاده إخلاصڭز و صارصيلماز متانتڭز و قوّتلى تسانديڭز اولديغى بزجه قطعيت كسب ايتدى، شبههمز قالمادى. جنابِ حق سزدن أبدًا راضى اولسون، آمين.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:سكسان كسور سنه بر عمرِ معنوىيى سزلره قزانديرهجق اولان شهورِ ثلاثهِٔ مباركهيى و بِالخاصّه بو گيجهكى ليلهِٔ رغائبى تبريك ايدييورز. سزڭ برائتڭز و معنًا غلبهڭز، ظالملرى شاشيرتدى. جبههيى بوراده دگيشديرديلر. دشمنانه تعرّضدن واز گچوب، دوستانه حلول ايدوب، خاص طلبهلرى رسالهِٔ النورڭ خدمتندن گرى بيراقمق ايچون، مأموريت گبى بر مشغله بولويورلر ويا ترفيعًا ايشى چوق ديگر بر مأموريته ويا ديگر بر مشغلهيى بولويورلر. بوراده او نوعدن چوق واقعهلر وار. بو تعرّض بر جهتده داها ضررلى گورونويور.
ثانيًا:بوراده ليسه مكتبنه تأثيرلى بر نور گيردى. او ده اوتوز ايكنجى سوزڭ برنجى موقفى، اوتوزنجى لمعهنڭ إسمِ عَدْل و حَكم نكتهلرى، طبيعت لمعهسى خاتمهسنه قدر، آيت الكبرانڭ "أوت بو دنيا مملكتنه و مسافرخانهسنه گيرن هر بر مسافر..." دييه باشلايان برنجى مقامڭ باشندن (إلهام، وحى مرتبهلرى خارج قالوب) تا اون سكزنجى مرتبه اولان كائناتڭ حدوث حقيقتى تا إمكانه قدر، يڭى حروفله، بر إخطارِ معنوى ايله إذن ويردك. داقتيلو (أل ماكينهسى) ايله كنديلرينه يازديلر. سز ده بو درت پارچهيى بردن جلد ياپوب، يڭى حروفله، أهلِ إنكاره اون ايكيلك طوپ گلّهسى گبى آتابيليرسڭز.
— 163 —
بن بو سنه چوق ضعيف و إختيار و عاجز بر حالده بولونديغمدن، گنج قارداشلرمدن معنوى معاونتلرينى بو مبارك شهورِ ثلاثهده رجا ايدييورم. هر بريسنه برر برر سلام و دارَينْده سلامتلرينه دعا ايدييورز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
(بو مكتوب غايت أهمّيتليدر)
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بوگونلرده قرآنِ حكيمڭ نظرنده ايماندن صوڭره أڭ زياده أساس طوتولان تقوا و عملِ صالح أساسلرينى دوشوندم. تقوا، منهياتدن و گناهلردن إجتناب ايتمك؛ و عملِ صالح، أمر دائرهسنده حركت و خيرات قزانمقدر. هر زمان دفعِ شر، جلبِ نفعه راجح اولمقله برابر؛ بو تخريبات و سفاهت و جاذبهدار هوسات زماننده بو تقوا اولان دفعِ مفاسد و تركِ كبائر اُسّ الأساس اولوب، بيوك بر رجحانيت كسب ايتمش.
بو زمانده تخريبات و منفى جريان دهشتلنديگى ايچون، تقوا بو تخريباته قارشى أڭ بيوك أساسدر. فرضلرينى ياپان، كبيرهلرى ايشلهمهين، قورتولور. بويله كبائرِ عظيمه ايچنده عملِ صالحڭ إخلاصله موفّقيتى پك آزدر. هم آز بر عملِ صالح، بو آغير شرائط ايچنده چوق حكمندهدر.
هم تقوا ايچنده بر نوع عملِ صالح وار. چونكه بر حرامڭ تركى واجبدر. بر واجبى ايشلهمك، چوق سنّتلره مقابل ثوابى وار. تقوا، بويله زمانلرده، بيڭلر گناهڭ تهاجمنده بر تك إجتناب، آز بر عملله، يوزر گناه تركنده، يوزر واجب ايشلنمش اولويور. بو أهمّيتلى نقطه نيتيله، تقوا ناميله و گناهدن قاچنمق قصديله، منفى عبادتدن گلن أهمّيتلى أعمالِ صالحهدر.
رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ بو زمانده أڭ مهم وظيفهلرى، تخريباته و گناهلره قارشى تقوايى أساس طوتوب طاورانمق گركدر. مادام هر دقيقهده، شيمديكى طرز حياتِ إجتماعيهده يوز گناه إنسانه قارشى گلييور؛ ألبته تقوا ايله و نيتِ إجتناب ايله يوز عملِ صالح ايشلهمش حكمندهدر. معلومدر كه؛ بر آدمڭ بر گونده خراب ايتديگى
— 164 —
بر سرايى، يگرمى آدم يگرمى گونده ياپاماز و بر آدمڭ تخريباتنه قارشى يگرمى آدم چاليشمق لازم گليركن؛ شيمدى بيڭلر تخريباتجىيه مقابل، رسالهِٔ النور گبى بر تعميرجينڭ بو درجه مقاومتى و تأثيراتى پك خارقهدر. أگر بو ايكى متقابل قوّتلر بر سويهده اولسه ايدى، اونڭ تعميرنده معجزهوارى موفّقيت و فتوحات گورولهجكدى.
أزجمله:حياتِ إجتماعيهيى إداره ايدن أڭ مهم أساس اولان حرمت و مرحمت غايت صارصيلمش. بعض يرلرده غايت أليم و بيچاره إختيارلر و پدر و والدهلر حقّنده دهشتلى نتيجهلر ويرييور. جنابِ حقّه شكر كه؛ رسالهِٔ النور بو مدهش تخريباته قارشى، گيرديگى يرلرده مقاومت ايدييور، تعمير ايدييور. سدِّ ذو القرنيْنڭ تخريبيله، يأجوج و مأجوجلرڭ دنيايى فساده ويرمهسى گبى؛ شريعتِ محمّديه (عصم) اولان سدِّ قرآنينڭ تزلزليله يأجوج و مأجوجدن داها مدهش اولارق أخلاقده و حياتده ظلمتلى بر آنارشيلك و ظلملى بر دينسزلك فساده و إفساده باشلايور.
رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى، بويله بر حادثهده معنوى مجاهدهلرى، إن شاء اللّٰه زمانِ صحابهدهكى گبى آز عملله، پك چوق بيوك ثواب و أعمالِ صالحهيه مدار اولور.
عزيز قارداشلرم!ايشته بويله بر زمانده، بو دهشتلى حادثاته قارشى، إخلاص قوّتندن صوڭره بزم أڭ بيوك قوّتمز؛ إشتراكِ أعمالِ اُخروى دستوريله بربريمزه قلملر ايله، هر برينڭ أعمالِ صالحه دفترينه حسنات يازديردقلرى گبى، لسانلريله هر برينڭ تقوا قلعهسنه و سپرينه قوّت و إمداد گوندرمكدر. و بِالخاصّه فورطنهلى تهاجمه هدف اولان بو فقير و عاجز قارداشڭزه، بو مبارك شهورِ ثلاثهده و أيّامِ مشهورهده يارديمنه قوشمق، سزڭ گبى قهرمان و وفادار و شفقتكارلرڭ شأنيدر. بتون روحمله بو إمدادِ معنوىيى سزدن رجا ايدييورم. و بن دخى، ايمان و صداقت شرطلريله، رسالهِٔ النور طلبهلرينى بتون دعالريمه و معنوى قزانجلريمه، يگرمى درت ساعتده، إشتراكِ أعمالِ اُخرويه دستوريله، بعضًا يوز دفعهدن زياده رسالهِٔ النور طلبهلرى عنوانيله حصّهدار ايدييورم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 165 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
دون أمين بو حوالىيه گلن بر قول اردى مناسبتيله، ايستهمديگم و روسڭ حربه دوامنى بيلمديگم حالده؛ روسيهنڭ قافقاسله إتّصالى كسيلمهسنى سويلهدى. بن اونڭ سوزينى كسوب صوصديرديغم حالده، قلبم أهمّيتله بر علاقه گوستردى. صوڭره بوگون نمازده و تسبيحاتنده ايكن، معنوى طرزده دينلدى كه: كُرهِٔ أرضده چارپيشان، مجادله ايدن جريانلردن هر حالده بريسى إسلاميته و قرآنه و رسالهِٔ النوره و مسلگمزه طرفدار اولاجق؛ بو نقطهدن اوڭا قارشى باقمق گركدر. باقمهمق ايچون بر ايكى مكتوبده يازديغم سببلر چندان قلبه، عقله كافيدر؛ فقط مراقلى و هوسلى اولان نفسه كافى گلمهيور دييه قلبمه گلدى. عينًا تسبيحاتده إخطار ايديلدى كه:
أهمّيتلى سببى ايسه: باقمقده بر طرفه طرفگيرلك حسّى اويانير؛ طرفگير نظرى، طرفدار اولديغى طرف جريانڭ قصورينى گورمز، ظلمنه رضا گوسترر بلكه آلقيشلار. حالبوكه كفره رضا، كفر اولديغى گبى، ظلمه راضى اولمق دخى ظلمدر. ألبته زمين يوزنده بو دهشتلى دوئللوده، سماواتى آغلاتاجق ظلملر و تخريبات اولويور؛ چوق معصوم و مظلوملرڭ حقوقلرى غيب اولويور، محو اولويور. ميمسز غدّار مدنيتڭ ظالمانه دستورى اولان، "جماعت ايچون فرد فدا ايديلير، ملّتڭ سلامتى ايچون جزئى حقوقلره باقيلماز" دييه، اويله دهشتلى بر ظلم ميدانى آچمش كه، قرونِ اولٰى وحشتلرنده ده أمثالى وقوع بولمهمش. قرآنِ معجز البيانڭ عدالتِ حقيقيهسى، بر فردڭ حقّنى جماعته فدا ايتمز؛ "حق، حقدر؛ كوچگه بيوگه، آزه چوغه باقيلماز" دييه قانونِ سماوى و حقيقى عدالت نقطهسنده رسالهِٔ النور شاكردلرى گبى حقيقتِ قرآنيه ايله مشغول آدملر، ضرورت اولمادن لزومسز، يالڭز هوسلى بر مراق ايچون، نتيجه إعتباريله فائدهسى بولنان و نتيجه داها گلمهدن أوّل لزومسز باقمق و ظالمانه تخريباتلرينى آلقيشلامق صورتيله إسلاميت و قرآن لهنه خدمت ايدهجگى او جريانڭ حركاتنى فكرًا تعقيب ايتمكله مشغول اولمق مناسب اولماديغى ايچون؛ نفس ده، عقل و قلبه تابع اولوب مراقنى بيراقمش دييه آڭلادم.
ايكنجى مسئله:
رسالهِٔ النورڭ إسپارطهده قطعى غلبهسى، زنديقلرى شاشيرتدى. فقط بعض متمرّد و معنّد و ئولن حريفڭ روحِ خبيثى حكمنده بعض زنديقلر، او
— 166 —
مغلوبيته قارشى گلمك فكريله، باشدن آشاغىيه قدر قرآن و پيغمبر (عصم) عليهنده، فقط پرده آلتنده، عينًا مناظرهِٔ شيطانيه بحثنده حزب الشيطانڭ، پيغمبر (عصم) و قرآن حقّنده مسلكلرنجه سويلهدكلرى تعبيراتى باشقه بر طرزده او زنديق حريف إستعمال ايتمش. اونڭ گبى يهودى، متمرّد و دينسز فيلسوفلرندن و آوروپانڭ زنديقلرينڭ أسكيدن بَرى قرآن و پيغمبرڭ (عصم) حالاتندن مدارِ تنقيد بولدقلرى نقطهلرى، بو إسلام إسمى آلتندهكى زنديق، قورنازجهسنه، صافدل مسلمانلره و رسالهِٔ النورى گورمهينلره ديڭلتديرمك و گوسترمك ايچون اويله بر طرزده گيتمش و كفرينى گيزلهميه چاليشمش كه؛ شيطانتده، شيطاندن ايلرى گيتمش. بنى چوق متأثّر ايتدى.
قارداشمز صبرينڭ مكتوبنده، معنّد ملحدلرڭ رسالهِٔ النورڭ جرياننه قارشى قوردقلرى چوروك و واهى خدعهلرى، ئورومجك آغى و يوواسى گبى قوّتسز و او شيطنت پردهلرى قيمتسز و مقاومتسزدر، رسالهِٔ النوره قارشى ييرتيلير و ييرتيلاجق ديديگى گبى؛ بو زنديق و معنّد و متمرّد و ئولن حريفڭ روحِ خبيثى اولان زنديغڭ يازديغى و ظاهرًا مسلمانلره توركجيلك لهنده، فقط حقيقتده قرآن و پيغمبرڭ (عصم) عظمت و حشمتِ معنويهلرينى قيرمق و هيچه اينديرمك و عاديلشديرمك نيتيله يازيلان بو مطبوع أثر ده، معجزاتِ قرآنيه و معجزاتِ أحمديهيه (عصم) قارشى ئورومجك آغى ده اولاماز، پارچهلانير. فقط بيڭلر تأسّف كه؛ رسالهِٔ النورى گورمهينلره قطعى ضرر ويرديگى گبى، رسالهِٔ النورى گورنلر ده مراق ايدوب، "عجبا نه وار؟" ديمكله، صافى قلبلرينى بولانديرر. لا أقل وسوسه و أوهام ويرر.
رسالهِٔ النورڭ قهرمان شاكردلرى بويله شيلره قارشى متيقّظ طاورانمق و فعاليتلرينى زيادهلشديرمك لازم گلييور. فنا شيله ذهنًا مشغول اولمق ده، فنا اولديغى ايچون قيصه كسييورم. صاقين اوڭا أهمّيت ويرمكله خلقلرى مراقلانديروب باقديريلماسين. بلكه أهمّيتسز، دينسزجهسنه، يالڭز أسماءِ مباركه و آياتِ مباركهنڭ بعض مئالى ايچندن خارج قالمق إعتباريله أهمّيتسز بر پاچاورادر، بيلينسين. بو حريفڭ نه درجه حدّندن تجاوز ايتديگنى بو تمثيلدن آڭلايڭز. مثلا: چوق اوزاق بر مجلسده، متخصّص و مدقّق عالملرڭ اوقودقلرى و تدقيق ايتدكلرى بر كتابه و درس آلدقلرى بر ذاته، پك اوزاق بر
— 167 —
مسافهده باقمق ايستهين و گورمهين بر أبله، او عالملرڭ عكسنه حكم ويروب اونلرى تنقيد ايدن، ديوانهجه هذيان ايدر.
جنابِ حق أهلِ ايمانى و رسالهِٔ النور شاكردلرينى بويلهلرڭ شرّندن محافظه أيلهسين، آمين.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ فوق العاده ثبات و إخلاصڭزڭ غلبهسى و او مصيبتى دفعندن صوڭره، أهلِ دنيا جبههيى دگيشديردى. زندقهنڭ دسيسهلريله بو حواليده بزلره قارشى پرده آلتنده مادّى و معنوى تحشيداتى باشلامش. غايت دقّتله و شيطانجهسنه، شاكردلرڭ حقيقى قوّتلرى اولان تساندى بوزمغه چاليشييورلر. سزلره رسالهلرى إعاده ايتدكلرى حالده، قورنازجهسنه دولابلر چوريلييور. بز سزڭ بر شعبهڭز حكمنده اولديغمز حالده، بزى أصل و مركز تلقّى ايتدكلرندن، داها زياده دسيسهلرى بزه قارشى إستعمال ايدييورلر. حافظِ حقيقى جنابِ حقدر. إن شاء اللّٰه هيچ بر ضرر ايدهميهجكلر. فقط بو شهورِ مباركهنڭ أيّام و ليالئِ مباركهسنده خالص دعالريڭز ايله بزه يارديم ايديڭز. بر شى يوق. فقط ممكن اولدقجه إحتياطلى و دقّتلى اولڭز. حضرتِ على (رضى اللّٰه عنه) و غوثِ گيلانى (قُدِّسَ سِرُّهُ) گبى قهرمانلرڭ معنوى تأميناتى قُلْ وَ لَا تَخَفْ و وَلَا تَخْشَ خطابلرى، بزه هر وقت جسارت و قوّهِٔ معنويه ويرييور.
كاتب عثمانڭ مكتوبنده، قهرمان رشدينڭ بهادر برادرى برهانڭ، رسالهلرڭ قورتولمسنه چوق خدمت ايتديگنى يازييور. ذاتًا او جسور قارداشمزڭ أسكيدن ده بو چشيد خدمتلرى واردى. هم اوڭا، هم رسالهِٔ النورڭ قورتولمسنه چاليشانلره و مدخلى بولونانلره، حتّى محكمه رئيسنه و إنصافلى أعضالرينه هم دعا، هم تشكّر ايدييورز. مناسب گورولسه، محكمه رئيسنه خصوصى تشكّرمزى بيان ايدرسڭز.
٭ ٭ ٭
— 168 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ هٰذِهِ الشُّهُورِ الثَّلَاثَةِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:سزڭ گچمش ليلهِٔ معراج و گلهجك ليلهِٔ برائتڭزى تبريك ايدييورز و مقبول دعالريڭزى رجا ايدييورز.
ثانيًا:يگرمى بشنجى سوز اولان معجزاتِ قرآنيهنڭ نصفِ آخرى، عجلهلك بلاسيله غايت مجمل قالماسنه بدل؛ سزه أوّلجه يازديغم گبى، بعض لاحقهلرى اونڭ آخرنده إلحاق ايتمشدك. شيمدى أڭ مهم بر پارچه، يگرمى سنه أوّل طبع ايديلن لمعاتده گوردك. اونڭ ده معجزاتِ قرآنيه ذيللرى ايچنه درجى پك مناسب گورولدى. قهرمان طاهرينڭ بڭا گتيرديگى بر نسخه لمعاتى چوق قيمتدار گوردم. أگر بر نسخه داها او حواليده وارسه، سز ده او پارچهيى نسخهلريڭزڭ آخرينه يازارسڭز. ذاتًا لمعات، كنديسى ده خارقهدر. رمضانِ شريفده يگرمى گون ظرفنده، نثر بر صورتده، تكلّفسز بردن يازيلمش. صوڭره باقدق، سهلِ ممتنع گبى بر نثرِ منظوم و بر نظمِ منثور صورتنى آلمش. ايچنده بو پارچه داها خارقهدر. لمعاتده او پارچهنڭ سرلوحهسى: "ايجاز ايله بيان إعجازِ قرآن."
"بر زمان رؤياده گوردم كه: آغرى طاغى آلتندهيم. بردن طاغ پاطلادى، طاغ گبى طاشلرى عالمه طاغيتدى، صارصدى جهانى." بوندن تا،
"طرزِ نظر ايكيدر؛ برى ظلمتدار، ديگرى ضيادار" سرلوحهسنه قدر. أگر لمعات سزڭ ألڭزه گچمهمشسه، او پارچهيى بورادن سزه گوندرهجگز.
ثالثًا:هم لطيف، هم گوزل، ظريف بر حادثهيى سويلهيهجگم: بو مملكتده رسالهِٔ النوره أرككلردن زياده فداكارانه ياپيشان إختياره خانملر و إختياره حكمنده معصومه گنج خانملر، أسكى زمان صيرمالى و يالديزلى گلينلك جهازاتنڭ ايچنده قيمتدار پارچهلرى رسالهِٔ النورڭ أجزالرينڭ جلدلرى اوستنه چكوب، بتون رسالهلر آلتون يالديز ايله
— 169 —
جلدلهمش گبى بر طرزه گيردى. رسالهِٔ النورڭ معنًا گوزللگنه و خسرو و طاهرى و عليلرڭ و حسن عاطف و عاصم گبى قارداشلريمزڭ يالديزلى يازيلرينڭ جمالنه، جلدى اوستنده ده شيرين بر گوزللك داها علاوه ايتديلر. حافظ علينڭ مكتوبنده يازديغى امّهان و شاهينده دگرنده، بوراده رسالهِٔ النوره بتون قوّتيله چاليشان چوق همشيرهلريمز وار. مثلا آسيه، ثانيه، علويه، لطفيه، عليه گبى رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى، اورادهكى همشيرهلرينه و قارداشلرينه سلام و دعا ايدييورلر.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ شَهْرِ شَعْبَانَ وَ رَمَضَانَ
عزيز، صدّيق، مبارك، متين قارداشلرم!
سزڭ ليلهِٔ برائتڭزى و گلن ليالئِ رمضانِ مباركهڭزى تبريك ايدرز. جنابِ حقّه يوز بيڭلر شكر اولسون كه، رسالهِٔ النور كندى كندينه توسّع ايدييور. هر طرفده فتوحاتى وار. أهلِ ضلالتڭ حيلهلرى اونى طورديرمييور، بِالعكس چوق دينسزلر تسليمِ سلاح ايدييورلر. حافظ علينڭ ديديگى گبى، قورقولرى پك زيادهدر. شيمدى دينسزلك تعصّبيله دگل، قورقو جهتيله ايليشييورلر. او قورقو، رسالهِٔ النور لهنه دونهجك إن شاء اللّٰه.
نور فابريقهسنڭ صاحبى، بو دفعهكى مكتوبندهكى خارقه و يوكسك دعاسى، اونڭ فوق العاده إخلاص و صداقتنڭ بر ترشّحاتى نظريله باقديغمزدن، بيڭ درجه حدّمدن زياده حسنِ ظنّنى رسالهِٔ النور حسابنه قبول ايدوب، دعاسنه آمين ديرز. او نور فابريقهسنڭ مكتوبى، حسن عاطفڭ مكتوبيله ليلهِٔ برائت آقشامنده ألمزه گچدى. او گيجهمزه، بركتلى و مبارك بر تبريك نوعنده تلقّى أيلهدك.
عزيز قارداشلرم!بو مبارك رمضانده دخى گچن رمضان گبى، بو عاجز و ضعيف قارداشڭزه، معنوى و اُخروى سعى و چاليشماڭزدن زكات مقدارنجه ويرمهڭزى
— 170 —
و اونڭ حسابنه بر مقدار چاليشماڭزى و زياده حسنِ ظنّڭز ايله اوڭا تحميل ايتديگڭز آغير يوكه او جهتده يارديمڭزى پك چوق رجا ايدرم.
دردِ معيشت سرسملگيله، أكثر خلق آخرت ايشلرينه ايكنجى درجهده باقمهلرندن، أهلِ ضلالت إستفاده ايدوب اونلرى آولايورلر. رسالهِٔ النور شاكردلرى قناعت و إقتصاد دستورلريله بو معنوى خستهلغه ده مقابله ايدرلر، إن شاء اللّٰه.
عموم قارداشلريمزه و همشيرهلريمزه برر برر سلام و دعا ايدرز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ مبارك رمضانِ شريفڭزى تبريك ايدييورز. جنابِ أرحم الراحمين بو رمضانِ مباركهنڭ حرمتنه رحمةً لِلعالمين اولان رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامڭ امّتنه رحمتيله إمداد أيلهسين! آمين. آثارِ غضبِ إلٰهى اولان آفات و ضلالتلردن محافظه أيلهسين! آمين. و رسالهِٔ النور شاكردلرينى نشرِ أنوارِ قرآنيهده موفّق أيلهسين! آمين.
حزب الأعظمِ قرآنينڭ گلمسنى إشتياقله بكلهيورز.
ثانيًا:حافظ علينڭ مكتوبنده، قهرمان سليمان رشدينڭ گلمسنى تبشير ايدييور. بز ده اوڭا، "بيڭلر صفالرله گلدڭ" دييوب و اوچ جهتله اونى و معصوملرينى تبريك ايدييورز. و حسن عاطفڭ، دميرجى محمد نامنى ويرديگى بدوى قارداشمزه يازديغى اوزون مكتوبى بورادهكى قارداشلريمزه إخلاص نقطهسنده أهمّيتلى تأثيرى وار. إخلاص رسالهسنڭ سرّينى و دستورلرينى يرلشديرمگه چاليشماسى، بزى چوق مسرور أيلدى. جنابِ حق اونڭ گبى خالص قارداشلرى چوغالتسين. و عاطفڭ او مكتوبنده مدرسهِٔ نوريهدهكى
— 171 —
قهرمانلردن قيمتدار بر ايكى يوكسك إختيارڭ، رسالهِٔ النوره پارلاق إرتباطلرى بزى سُرور ياشيله آغلاتديردى.
بو دفعه أوّلجه سزه گوندريلن گنجلر ايقاظنامهسنڭ بر تتمّهسى اولارق، بو حواليدهكى تهلكهلى وضعيتده بولنان گنجلره بر إخطارنامه نامنده بر فقره گوندرييورز. تا كه رسالهِٔ النورڭ گنج شاكردلرينڭ گيتدكلرى إستقامت و عفّت و إتّباعِ سنّتِ سنيه، گنجلك نقطهسنده نه قدر قيمتدار بولونديغنى و حقيقى و ذوقلى گنجلك ايسه او طرزدهكى بختيارلرڭ گنجلكلرى اولديغنى بر قات داها إثبات ايدوب، حقيقى گنج توركلر كيملر اولديغنى گوسترسين.
عموم قارداشلريمزه و همشيرهلريمزه سلام و دعا ايدرز. و مبارك دعالرينى بو مبارك رمضانِ شريفده و بره بيڭ قزانجى قزانديران أيّام و ليالئِ مباركهده رجا ايدييورز.
اَلْبَاقِى هُوَ الْبَاقِى
قارداشڭز سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
بر قاچ بيچاره گنجلره ويريلن بر تنبيه، بر درس، بر إخطارنامهدر
(بو دفعهدن أوّلجه سزه گوندريلن گنجلر ايقاظنامهسنڭ بر تتمّهسى)
بر گون يانمه پارلاق بر قاچ گنج گلديلر. حيات و گنجلك و هوسات جهتندن گلن تهلكهلردن صاقينمق ايچون تأثيرلى بر إخطار آلمق ايستديلر. بن ده أسكيدن رسالهِٔ النوردن مدد ايستهين گنجلره ديديگم گبى اونلره ديدم كه:
سزدهكى گنجلك قطعيًا گيدهجك. أگر سز دائرهِٔ مشروعهده قالمازسهڭز، او گنجلك ضايع اولوب باشڭزه هم دنياده، هم قبرده، هم آخرتده كندى لذّتندن چوق زياده بلالر و ألملر گتيرهجك. أگر تربيهِٔ إسلاميه ايله او گنجلك نعمتنه قارشى بر شكر اولارق عفّت و ناموسليلق و طاعتده صرف ايتسهڭز، او گنجلك معنًا باقى قالاجق و أبدى بر گنجلك قزانماسنه سبب اولاجق.
— 172 —
حيات ايسه، أگر ايمان اولمازسه وياخود عصيان ايله او ايمان تأثير ايتمزسه؛ حيات، ظاهرى و قيصه بر ذوق و لذّتله برابر، بيڭلر درجه او ذوق و لذّتدن زياده ألملر، حزنلر، كدرلر ويرر. چونكه إنسانده عقل و فكر اولديغى ايچون، حيوانڭ عكسنه اولارق حاضر زمانله برابر گچمش و گلهجك زمانلرله ده فطرةً علاقهداردر. او زمانلردن دخى هم ألم، هم لذّت آلابيلير. حيوان ايسه فكرى اولماديغى ايچون، حاضر لذّتنى گچمشدن گلن حزنلر، گلهجكدن گلن قورقولر، أنديشهلر بوزميور. إنسان ايسه أگر ضلالت و غفلته دوشمش ايسه، حاضر لذّتنه گچمشدن گلن حزنلر و گلهجكدن گلن أنديشهلر او جزئى لذّتى جدًّا آجيلاشديرييور، بوزويور. خصوصًا غيرِ مشروع ايسه، بتون بتون زهرلى بر بال حكمندهدر.
ديمك حيواندن يوز درجه، لذّتِ حيات نقطهسنده آشاغى دوشر. بلكه أهلِ ضلالتڭ و غفلتڭ حياتى، بلكه وجودى، بلكه كائناتى؛ بولونديغى گوندر. بتون گچمش زمان و كائناتلر، اونڭ ضلالتى نقطهسنده معدومدر، ئولمشدر. عقل علاقهدارلغى ايله اوڭا ظلماتلر، قراڭلقلر ويرييور. گلهجك زمانلر ايسه، إعتقادسزلغى جهتيله ينه معدومدر. و عدمله حاصل اولان أبدى فراقلر، متماديًا اونڭ فكر يوليله حياتنه ظلماتلر ويرييور.
أگر ايمان حياته حيات اولسه؛ او وقت هم گچمش، هم گلهجك زمانلر ايمانڭ نوريله ايشيقلانير و وجود بولور. زمانِ حاضر گبى، روح و قلبنه ايمان نقطهسنده علوى و معنوى أذواقى و أنوارِ وجوديهيى ويرييور. بو حقيقتڭ إختيار رسالهسنده يدنجى رجاده ايضاحى وار. اوڭا باقماليسڭز.
ايشته حيات بويلهدر. حياتڭ لذّتنى، ذوقنى ايسترسهڭز، حياتڭزى ايمانله حياتلانديريڭز و فرائضله زينتلنديريڭز و گناهلردن چكينمكله محافظه ايديڭز. هر گون و هر يرده، هر وقت وفياتلرڭ گوستردكلرى دهشتلى حقيقتِ موت ايسه، سزه (باشقه گنجلره سويلهديگم گبى) بر تمثيل ايله بيان ايدييورم. مثلا:
— 173 —
بوراده گوزيمز اوڭنده بر دار آغاجى ديكيلمش. اونڭ ياننده بر پيانقو فقط پك بيوك بر إكراميه بيلتلرى ويرن دائرهسى وار. بز بورادهكى اون كيشى على كلّ حال، ايستر ايستهمز، هيچ باشقه چاره يوق، اورايه دعوت ايديلهجگز، بزى چاغيرهجقلر. و چاغيرمه زمانى گيزلى اولماسندن هر دقيقه يا "گل إعدام إعلامنى آل، دار آغاجنه چيق!" وياخود "گل، ميليونلرله آلتونى قزانديران بر إكراميه بيلتى سڭا چيقمش گل، آل!" ديمهلرينى بكلركن، بردن قپويه ايكى آدم گلدى. برى يارى چيپلاق گوزل و آلداتيجى بر قادين، ألنده ظاهرًا غايت طاتلى، فقط زهرلى بر حلوا گتيروب يديرمك ايستهيور. ديگر برى ده؛ آلداتماز و آلدانماز جدّى بر آدم، او قادينڭ آرقهسندن گيردى. ديدى كه: "سزه بر طلسم، بر درس گتيردم. بونى اوقورسهڭز، او حلوايى يمزسهڭز، او دار آغاجندن قورتولورسڭز. بو طلسمله او أمثالسز إكراميه بيلتنى آليرسڭز.
ايشته باقڭز بو دار آغاجنى ده ذاتًا گوزيڭزله گورويورسڭز كه، بال يينلر اورايه گيرييور و اورايه گيرنجهيه قدر ده او حلوانڭ زهرندن دهشتلى قارين صانجيسى چكييورلر و او بيوك إكراميه بيلتنى آلانلر چندان گورونمهيورلر و ظاهرًا اونلر ده او دار آغاجنه چيقييورلر. فقط اونلر آصيلمادقلرينى، بلكه اورادن قولايجه إكراميه دائرهسنه گيرمك ايچون باصامق ياپديقلرينى ميليونلر، ميليارلر شاهدلر وار، خبر ويرييورلر.
ايشته پنجرهلردن باقڭز. أڭ بيوك مأمورلر و بو ايشله علاقهدار بيوك ذاتلر يوكسك سسله إعلان ايدييورلر، خبر ويرييورلر كه: او دار آغاجنه گيدنلرى عين اليقين گوزيڭزله گورديگڭز گبى، بو إكراميه بيلتنى طلسمجيلر آلدقلرينى هيچ شكّ و شبهه گتيرمز، گورور گبى، گوندوز گبى قطعى بيليڭز." ديدى.
ايشته بو تمثيل گبى زهرلى بر بال حكمنده اولان غيرِ مشروع دائرهدهكى گنجلگڭ سفاهتكارانه ذوقلرى، خزينهِٔ أبديهنڭ و سعادتِ سرمديهنڭ بيلتى و وثيقهسى اولان ايمانى غيب ايتديگى ايچون، دار آغاجى حكمنده اولان ئولوم و أبدى ظلمات قپوسى اولان قبرڭ مصيبتنه، عينًا ظاهرًا گورونديگى گبى دوشر و أجل گيزلى اولديغى ايچون گنج، إختيار فرق ايتميهرك هر وقت أجل جلّادى، باشنى كسمك ايچون گلهبيلير. أگر او زهرلى بال حكمنده اولان هوساتِ غيرِ مشروعهيى ترك ايدوب، طلسمِ قرآنى اولان ايمان
— 174 —
و فرائضى ألده ايتمكله، او فوق العاده مقدّراتِ بشر پيانقوسندن چيقان سعادتِ أبديه خزينهسى بيلتنى آلاجغنه، يوز يگرمى درت بيڭ أنبيا عليهم السلام ايله برابر حدّ و حسابه گلمهين أهلِ ولايت و أهلِ حقيقت و أهلِ تحقيق متّفقًا خبر ويرييورلر و آثارينى گوسترييورلر.
الحاصل:گنجلك گيدهجك. سفاهتده گيتمش ايسه، هم دنياده، هم آخرتده، بيڭلر بلا و ألملر نتيجه ويرديگنى و اويله گنجلر أكثريتله سوءِ إستعمال ايله، إسرافات ايله گلن أوهاملى خستهلقله خستهخانهلره ويا طاشقينلقلريله حپسخانهلره ويا سفالتخانهلره ويا معنوى ألملردن گلن صيقنتيلرله ميخانهلره دوشهجكلرينى آڭلامق ايسترسهڭز؛ خستهخانهلردن و حپسخانهلردن و قبرستانلردن صوريڭز. ألبته خستهخانهلرڭ أكثريتله لسانِ حالندن، گنجلك سائقهسيله إسرافات و سوءِ إستعمالدن گلن خستهلقدن "أنينلر" "أيواهلر" جوابنى ايشتديگڭز گبى، حپسخانهلردن دخى، أكثريتله گنجلك سائقهسيله غيرِ مشروع دائرهدهكى حركاتڭ طوقاتلرينى يين بدبخت گنجلرڭ تأسّفاتنى ايشيدهجكسڭز. و قبرستانده و متماديًا اورايه گيرنلر ايچون قپولرى آچيلوب قپانان او عالمِ برزخده (أهلِ كشف القبورڭ مشاهدهسيله و بتون أهلِ حقيقتڭ تصديقيله و شهادتلريله) أكثر عذابلر، گنجلك سوءِ إستعمالاتنڭ نتيجهسى اولديغنى بيلهجكسڭز. هم نوعِ إنسانڭ أكثريتنى تشكيل ايدن إختيارلردن و خستهلردن صوريڭز. ألبته أكثريتِ مطلقه ايله أسفلر، حسرتلرله "أيواه گنجلگمزى بادِ هوا، بلكه ضررلى ضايع ايتدك. صاقين بزم گبى ياپمايڭز." دييهجكلر.
چونكه بش اون سنهلك گنجلگڭ غيرِ مشروع ذوقى ايچون، دنياده چوق سنهلر غم و كدر و برزخده عذاب و ضرر و آخرتده جهنّم و سقر بلاسنى چكن آدم، أڭ آجينهجق بر حالده اولديغى حالده،
اَلرَّاضِى بِالضَّرَرِ لَا يُنْظَرُ لَهُ
سرّيله هيچ آجينمغه مستحق اولاماز. چونكه ضرره رضاسيله گيرنه مرحمت ايديلمز و لايق دگلدر. جنابِ حق بزى و سزى، بو زمانڭ جاذبهدار فتنهسندن قورتارسين و محافظه أيلهسين، آمين...
٭ ٭ ٭
— 175 —
عزيز، صدّيق، رسالهِٔ النور شاكردلرى قارداشلرم!
رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ ضعيف قسملرينه ضرر ويرن، خاطره گلمهين، إختيار بر ذات طرفندن بر إعتراض مناسبتيله و او گبى إعتراضلرڭ أساسنى كسهجك بر حقيقتى بيان ايتمگه مجبور اولدم. أوّلجه بريسنه ديديگم گبى، بونى تكرار ايدييورم:
هم موجبِ تعجّب، هم مدارِ تأسّفدر كه: أهلِ حقيقت، إتّفاقدهكى فوق العاده قوّتى ضايع ايتدكلرى و ضياعيله مغلوب اولدقلرى حالده؛ أهلِ نفاق و ضلالت، مشربنه ضد اولديغى حالده، إتّفاقدهكى أهمّيتلى قوّتى ألده ايتمك ايچون إتّفاق ايدييورلر. يوزده اون ايكن، طقسان أهلِ حقيقتى مغلوب ايدييورلر. و أڭ زياده مدارِ تعجّب و مدارِ حيرت شودر كه: أڭ زياده معاونت و تشويق بكلهديگمز و اونلر ده او يارديمه إسلاميتجه و مسلكجه و وظيفهِٔ دينيهجه مكلّف اولدقلرى بزه يارديمى ياپمهيوب، بِالعكس ياڭليش آڭلامسنه بناءً، رسالهِٔ النورڭ خدمتنه فتور ويرهجك بر طرزده، موقعِ إجتماعيهلرينڭ أهمّيتنه إستنادًا إعتراض ايتمشلر. بر حقيقته دائر بياناته إعتراض ايتمشلر.
بن بيلمهيورم هانگى مسئلهدر، هانگى آيته دائردر. اولسه اولسه، غايت محرم قسمندن اولان برنجى شعاع نامنده إشاراتِ قرآنيهدن بر مسئلهيه دائر اولاجقدر. بو عاجز قارداشڭز، هم او أسكى دوست ذاته هم أهلِ دقّته و سزلره بيان ايدييورم كه:
قرآنِ معجز البيانڭ فيضيله يڭى سعيد حقائقِ ايمانيهيه دائر او درجه منطقجه و حقيقتجه برهانلر ذكر ايدييور كه دگل مسلمان علماسى، بلكه أڭ معنّد آوروپا فيلسوفلرينى ده تسليمه مجبور ايدييور و ايتمكدهدر. امّا رسالهِٔ النورڭ قيمت و أهمّيتنه إشارى و رمزى بر طرزده حضرتِ على (رض) و غوثِ أعظمڭ (قس) إخباراتى نوعندن، قرآنِ معجز البيانڭ دخى بو زمانده بر معجزهِٔ معنويهسى اولان رسالهِٔ النوره نظرِ دقّتى جلب ايتمهسنه معناىِ إشارى طبقهسندن رموز و ايمالرى، إعجازينڭ شأنندندر و او لسانِ غيبڭ بلاغتِ معجزهكارانهسنڭ مقتضاسيدر.
— 176 —
أوت أسكيشهر حپسخانهسنده دهشتلى بر زمانده و قدسى بر تسلّىيه پك چوق محتاج اولديغمز هنگامده، معنوى بر إخطارله: "رسالهِٔ النورڭ مقبوليتنه دائر أسكى أوليالردن شاهد گتيرييورسڭ. حالبوكه
وَلَا رَطْبٍ وَلَا يَابِسٍ اِلَّا فِى كِتَابٍ مُبِينٍ
سرّيله أڭ زياده بو مسئلهده سوز صاحبى قرآندر. عجبا رسالهِٔ النورى قرآن قبول ايدر مى؟ اوڭا نه نظرله باقييور؟" دينلدى. او عجيب سؤال قارشيسنده بولندم. بن ده قرآندن إستمداد أيلدم. بردن اوتوز اوچ آيتڭ معناىِ صريحنڭ تفرّعاتى نوعندهكى طبقاتدن معناىِ إشارى طبقهسنده و او معناىِ إشارى كلّيتنده داخل بر فردى رسالهِٔ النور اولديغنى و دخولنه، مدارِ إمتيازينه بر قوّتلى قرينه بولنماسنى بر ساعت ظرفنده حسّ ايتدم. و بر قسمى بر درجه ايضاح و بر قسمنى مجملًا گوردم. قناعتمده هيچ بر شكّ و شبهه و وهم و وسوسه قالمادى.
بن ده أهلِ ايمانڭ ايماننى رسالهِٔ النورله محافظه نيتيله او قطعى قناعتمى يازدم و خاص قارداشلريمه محرم طوتولمق شرطيله ويردم. و او رسالهده بز ديمييورز كه؛ آيتڭ معناىِ صريحى بودر، تا خواجهلر فِيهِ نَظَرٌ ديسين. هم ديمهمشز كه، معناىِ إشارينڭ كلّيتى بودر. بلكه دييورز كه:
معناىِ صريحنڭ تحتنده متعدّد طبقهلر وار. بر طبقهسى ده معناىِ إشارى و رمزيدر و او معناىِ إشارى ده بر كلّيدر. هر عصرده جزئياتلرى وار. رسالهِٔ النور دخى بو عصرده او معناىِ إشارى طبقهسنڭ كلّيتندن بر فرددر و او فردڭ قصدًا بر مدارِ نظر اولديغنه و أهمّيتلى بر وظيفه گورهجگنه، أسكيدن بَرى علما مابيننده جارى بر دستورِ جفرى و رياضى ايله قرينهلر، بلكه حجّتلر گوستريلمش ايكن، قرآنڭ آيتنه ويا صراحتنه دگل اينجيتمك، بلكه إعجاز و بلاغتنه خدمت ايدييور. بو نوع إشاراتِ غيبيهيه إعتراض ايديلمز. أهلِ حقيقتڭ نهايتسز إشاراتِ قرآنيهدن حدّ و حسابه گلمهين إستخراجلرينى إنكار ايدهمهين، بونى ده إنكار ايتمهملى و ايدهمز.
امّا بنم گبى أهمّيتسز بر آدمڭ ألنده بويله أهمّيتلى بر أثرڭ ظهور ايتمسنى إستغراب و إستبعاد ايدوب إعتراض ايدن ذات، أگر بغداى دانهسى قدر چام چكردگندن طاغ
— 177 —
گبى چام آغاجنى خلق أيلهمك عظمت و قدرتِ إلٰهيهيه دليل اولديغنى دوشونسه، ألبته بزم گبى عجزِ مطلق و فقرِ مطلقده و بويله إحتياجِ شديد زماننده بويله بر أثرڭ ظهورى، وسعتِ رحمتِ إلٰهيهيه دليلدر ديمگه مجبور اولور.
بن سزى و معترضلرى رسالهِٔ النورڭ شرف و حيثيتيله تأمين ايدييورم كه: بو إشارتلر و أوليانڭ ايمالى خبرلرى، رمزلرى، بنى دائما شكره و حمده و قصورلرمدن إستغفاره سَوق ايتمش. هيچ بر وقتده هيچ بر دقيقه نفسِ أمّارهمه مدارِ فخر و غرور اولاجق بر أنانيت و بنلك ويرمديگنى، سزه بو يگرمى سنه حياتمڭ گوز اوڭنده ترشّحاتيله إثبات ايدييورم.
أوت بو حقيقتله برابر إنسان قصورلردن، نسياندن، سهودن خالى دگل. بنم بيلمديگم چوق قصورلرم وار. بلكه ده فكرم قاريشمش، رسالهلرده خطالر ده اولمش. فقط قرآنڭ حروفاتِ قدسيهسنڭ يرينه بشرڭ ترجمهسنى إقامه پردهسى آلتنده، نقصان حروفلرله يڭى خط آلتنده تحريفكارانه أهلِ ضلالتڭ تأويلاتِ فاسدهلرى آياتڭ صراحتنى اينجيتمهلرينه باقمهيور گبى؛ بيچاره مظلوم بر آدمڭ قارداشلرينڭ ايماننى قوّتلشديرمك ايچون بر نكتهِٔ إعجازيهيى بيان ايتديگى ايچون خدمتِ ايمانيهسنه فتور ويرهجك درجهده إعتراض، ألبته دگل اويله ذاتلر، بلكه ذرّه مقدار إنصافى بولنان إعتراض ايدهمز.
بنم شخصم ايچون موجبِ حيرتدر كه: او إعتراض ايدن ذات، بنم سلسلهِٔ علمده أڭ مهم استادم اولان شيخ فهمڭ (قس) بر تلميذى و أڭ زياده مربوط اولديغم إمامِ ربّانينڭ (رض) بر طلبهسى اولديغى حالده؛ هركسدن زياده، قصورلريمه، أسكى قاريشق حياتلريمه، طاشقينلقلريمه باقميهرق بتون قوّتيله إمداديمه قوشمق لازم ايكن؛ مع التأسّف اوندن ترشّح ايدن بر إعتراض، بعض ضعيف آرقداشلريمزه فتور و أهلِ ضلالته بر سند حكمنه گچديگنى چوق تأسّفله ايشيتدك.
او إختيار ذاتدن، چابوق بو سوءِ تفهّمى إزاله ايتمك ايچون تعميره چاليشمهسنى؛ هم دعاسيله، هم تأثيرلى نصيحتيله يارديمنى بكلرز. بونى ده علاوةً بيان ايدييورم:
— 178 —
بو زمانده غايت قوّتلى و حقيقتلى ميليونلر فداكارلرى بولنان مشربلر، مسلكلر بو دهشتلى ضلالت هجومنه قارشى ظاهرًا مغلوبيته دوشدكلرى حالده؛ بنم گبى ياريم اُمّى و كيمسهسز، متماديًا ترصّد آلتنده، قرهقول قارشيسنده و مدهش، متعدّد جهتلرله عليهمده پروپاغندهلر و هركسى بندن تنفير ايتمك وضعيتنده بولنان بر آدم، ألبته ضلالته قارشى غالبانه مقاومت ايدن و ميليونلر أفرادى بولنان مسلكلردن داها ايلرى، داها قوّتلى طايانان رسالهِٔ النوره صاحب دگلدر. او أثر اونڭ هنرى اولاماز و اونڭله إفتخار ايدهمز. بلكه طوغريدن طوغرىيه قرآنِ حكيمڭ بو زمانده بر معجزهِٔ معنويهسى رحمتِ إلٰهيه طرفندن إحسان ايديلمشدر. او آدم، بيڭلر آرقداشيله برابر او هديهِٔ قرآنيهيه أل آتمشلر. هر ناصلسه برنجى ترجمانلق وظيفهسى اوڭا دوشمش. اونڭ فكرى و علمى و ذكاسنڭ أثرى اولمديغنه دليل، رسالهِٔ النورڭ اويله پارچهلرى وار كه؛ بعض آلتى ساعتده، بعض ايكى ساعتده، بعض بر ساعتده، بعض اون دقيقهده يازيلان رسالهلر وار. بن يمين ايله تأمين ايدييورم كه، أسكى سعيدڭ قوّهِٔ حافظهسى برابر اولمق شرطيله او اون دقيقهلق ايشى اون ساعتده فكرمله ياپامييورم. او بر ساعتلك رسالهيى، ايكى گون إستعدادمله، ذهنمله ياپامييورم و او آلتى ساعتلك رساله اولان اوتوزنجى سوزى نه بن، نه ده أڭ مدقّق ديندار فيلسوفلر آلتى گونده او تحقيقاتى ياپاماز و هكذا...
ديمك بز مفلس اولديغمز حالده، غايت زنگين بر مجوهرات دكّاننڭ دلّالى و برر خدمتجيسى اولمشز. جنابِ حق فضل و كرميله، بو خدمتِ قدسيهده خالصانه، مخلصانه بزى و عموم رسالهِٔ النور شاكردلرينى دائم موفّق أيلهسين، آمين.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 179 —
لمعاتدن
فاتحهنڭ آخرنده إشارت اولنان اوچ يولڭ بيانى
أى برادرِ پر أمل! خيالڭى أله آل، بنمله برابر گل. ايشته بر زميندهيز، أطرافنه باقارز؛ كيمسه ده گورمز بزى.
چادير ديركلرى حكمنده يوكسك طاغلر اوستنده قراڭلقلى بر بولوت طبقهسى آتيلمش، هم او دخى قاپلاتمش زمينمزڭ يوزى.
منجمد بر سقف اولمش، فقط آلتى يوزى آچيقمش، او يوز گونش گورورمش. ايشته بولوت آلتندهيز، صيقييور ظلمت بزى.
صيقنتى ده بوغويور، هواسزلق ئولديرر. شيمدى بزه اوچ يول وار: بر عالمِ ضيادار، بر كرّه سير ايتدمدى بو زمينِ مجازى.
أوت بر كرّه بورايه ده گلمشم، اوچنده آيرى آيرى گيتمشم.برنجى يولى بودر:أكثرى بوردن گيدر؛ او ده دورِ عالمدر، سياحته چكر بزى.
ايشته بز ده يولدهيز، بويله يايان گيدرز. باق شو صحرانڭ قوم دريالرينه، ناصل حدّت صاچييور، تهديد ايدييور بزى!
باق شو دريانڭ طاغوارى أمواجنه! او ده بزه قيزييور. ايشته الحمد ِللّٰه اوتهكى يوزه چيقدق؛ گورورز گونش يوزى.
فقط، چكديگمز زحمتى آنجق ده بز بيليرز. اوف، تكرار بورايه دوندك شو زمينِ وحشتزار، بولوت طامى ظلمتدار. بزه لازم: رونقدار ايدر قلبدهكى گوزى
بر عالمِ ضيادار. فوق العاده أگر بر جسارتڭ وار؛ گيررز ده برابر، بو يولِ پرخطركار.ايكنجى يولمزى:
طبيعتِ أرضى دهلرز، او طرفه گچرز. يا فطرى بر تونلدن تيترهيهرك گيدرز. بر وقتده بو يولده سير ايتدم ده گچدم بى ناز و پر نيازى.
— 180 —
فقط او زمان طبيعتڭ زمينى أريتهجك، ييرتهجق بر مادّه وار ايدى أليمده. اوچنجى يولڭ او دليلِ معجزى قرآن اونى بڭا ويرمشدى.
قارداشم، ارقهمى ده بيراقمه، هيچ ده قورقمه! باق ها شوراده تونلوارى مغارهلر، تحت الأرض آقينتيلر بكلرلر ايكيمزى.
بزى گچيرهجكلر. طبيعت ده شو مدهش جموديهلرى ده سنى هيچ قورقوتماسين. زيرا بو عبوس چهرهسى آلتنده مرحمتلى صاحبنڭ تبسّملى يوزى.
راديوموارى او مادّهِٔ قرآنى ايشيغيله سزمشدم. ايشته، گوزيڭه آيدين! ضيادار عالمه چيقدق، باق شو زمينِ پرنازى
بو فضاىِ لطيف، شيرين. ياهو باشڭى قالدير! باق سماواته سر چكمش، بولوتلرى ده ييرتمش، آشاغيده بيراقمش. دعوت ايدييور بزى.
شو شجرهِٔ طوبٰى، مگر او قرآن ايمش. داللرى هر طرفه اوزانمش. تدلّى ايدن بو داله بز ده آصيلمالىيز، اورايه آلسين بزى.
او شجرهِٔ سماوى؛ بر تمثالى زمينده اولمش شرعِ أنورى. ديمك زحمت چكمهدن او يول ايله چيقاردق بو عالمِ ضيايه، صيقمهدن زحمت بزى.
مادام ياڭليش ايتمشز؛ أسكى يره دونرز، طوغرى يولى بولورز. باق،اوچنجى يولمز:شو طاغلر اوستنده طورمش اولان شهبازى
هم ده بتون جهانه اوقويور بر أذانى. باق مؤذّنِ أعظمه، محمّد الهاشمى (عصم) دعوت ايدر إنسانى عالمِ نورِ أنوره. إلزام ايدر نياز ايله نمازى.
بولوتلرى ده ييرتمش، باق بو هدا طاغلرينه. سماواته سر چكمش، باق شريعت جبالنه. ناصل مزيَّن ايتمش زمينمزڭ يوزى گوزى.
ايشته چيقمالىيز بورادن همّت طيّارهسيله. ضيا، نسيم اوراده، نور و جمال اوراده. ايشته بورادهدر اُحُدِ توحيد، او جبلِ عزيزى.
— 181 —
ايشته شورادهدر جودئِ إسلاميت، او جبلِ سلامت. ايشته جبل القمر اولان قرآنِ أزهر، زلالِ نيل آقييور او محتشم منبعدن. ايچ او آبِ لذيذى!
فَتَبَارَكَ اللّٰهُ اَحْسَنُ الْخَالِقِينَ ٭ وَ اٰخِرُ دَعْوٰينَا اَنِ الْحَمْدُ ِللّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
أى آرقداش! شيمدى خيالى باشدن چيقار، عقلى قفايه گچير! أوّلكى ايكى يولڭ مغضوب و ضالّين يولى؛ خطرلرى پك چوقدر، قيشدر دائم گوز يازى.
يوزده برى قورتولور؛ أفلاطون، سقراط گبى. اوچنجى يول؛ سهلدر، هم قريبِ مستقيمدر. ضعيف، قوى مساوى. هركس او يولدن گيدر. أڭ راحتى بودر كه: شهيد اولمق يا غازى.
ايشته نتيجهيه گيررز. أوت دهاىِ فنّى: أوّلكى ايكى يولدر اوڭا مسلك و مذهب. فقط هداىِ قرآنى: اوچنجى يولدر اونڭ صراطِ مستقيمى، ايصال ايدر او بزى.
اَللّٰهُمَّ اِهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ صِرَاطَ الَّذِينَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لَا الضَّالِّينَ اٰمِينَ
٭ ٭ ٭
حقيقى بتون ألم ضلالتده، بتون لذّت ايماندهدر.
خيال لباسنى گيمش معظّم بر حقيقت
أى يولداشِ هوشدار! صراطِ مستقيمڭ او مسلكِ نورانى، مغضوب و ضالّينڭ او طريقِ ظلمانى، تام فرقلرينى گورمك أگر ايسترسهڭ أى عزيز،
گل وهمڭى أله آل، خيال اوستنه ده بيڭ، شيمدى سنڭله گيدرز ظلماتِ عدمه. او مزارِ أكبرى، او شهرِ پر أمواتى بر زيارت ايدرز.
بر قديرِ أزلى، كندى دستِ قدرتله بو ظلمات قطعهدن بزى طوتدى چيقاردى، بو وجوده بينديردى، گوندردى شو دنيايه؛ شو شهرِ بى لذائذ.
— 182 —
ايشته شيمدى بز گلدك شو عالمِ وجوده، او صحراىِ هائله. گوزيمز ده آچيلدى، شش جهتده بز باقدق؛ أوّل إستعطافكارانه اوڭمزه باقارز.
لٰكن بليّهلر، ألملر اوڭمزده دشمنلر گبى تهاجم ايدر. اوندن قورقدق، چكيندك. صاغه صوله، عناصرِ طبايعه باقارز، اوندن مدد بكلرز.
لٰكن بز گورويورز كه، اونلرڭ قلبلرى قاسيه، مرحمتسز. ديشلرينى بيلهرلر، حدّتلى ده باقارلر؛ نه ناز ديڭلر، نه نياز!
مضطر آدملر گبى مأيوسانه نظرى يوقارىيه قالديردق. هم إستمدادكارانه أجرامِ علويهيه باقارز؛ پك دهشتلى تهديدكار ده گورورز.
گويا برر گلّه بومبا اولمشلر، يووالردن چيقمشلر، هم أطرافِ فضاده پك سرعتلى گچرلر، هر ناصلسه كه اونلر بربرينه طوقونماز.
گر بريسى يولنى قضارا بر شاشيرتسه، اَلْعِيَاذُ بِاللّٰه، شو عالمِ شهادت ئودى ده پاطلايهجق. تصادفه باغليدر؛ بوندن دخى خير گلمز.
مأيوسانه نظرى او جهتدن چويردك، أليم حيرته دوشدك. باشمز ده أگيلدى، سينهمزده صاقلاندق، نفسمزه باقارز. مطالعه ايدرز.
ايشته ايشيدييورز: زواللى نفسمزدن بيڭلرله حاجتلرڭ صيحهلرى گلييور. بيڭلرله فاقتلرڭ أنينلرى چيقييور. تسلّىيى بكلركن توحّش ايدييورز.
اوندن ده خير گلمدى. پك إلتجاكارانه وجدانمزه گيردك؛ ايچنه باقييورز، بر چارهيى بكلرز. أيواه! ينه بولمايز؛ بز مدد ويرملىيز.
زيرا اونده گورونور بيڭلرله أمللرى، غليانلى آرزولر، هيجانلى حسّيات، كائناته اوزانمش. هر برندن تيترهرز، هيچ يارديم ايدهمهيز.
او آمال صيقيشمشلر وجود عدم ايچنده؛ بر طرفى أزله، بر طرفى أبده اوزانوب گيدييورلر. اويله وسعتلرى وار؛ گر دنيايى يوتارسه او وجدان ده توق اولماز.
— 183 —
ايشته بو أليم يولده نرهيه بر باش ووردق، اونده بر بلا بولدق. زيرا مغضوب و ضالّين يوللرى بويله اولور. تصادف و ضلالت، او يولده نظر أنداز.
او نظرى بز طاقدق، بو حاله بويله دوشدك. شيمدى دخى حالمز كه مبدأ و معادى، هم صانع و هم حشرى موقّت اونوتمشز.
جهنّمدن بتردر، اوندن داها محرقدر، روحمزى أزييور. زيرا او شش جهتدن كه اونلره باش ووردق، اويله حالت آلمشز.
كه ياپيلمش او حالت، هم خوف ايله دهشتدن، هم عجز ايله رعشتدن، هم قَلَقْ و وحشتدن، هم يُتم و هم يأسدن مركّب وجدانسوز.
شيمدى هر جهته مقابل بر جبههيى آليرز، دفعنه چاليشيرز. أوّل، قدرتمزه مراجعت ايدرز، وا أسفا گورورز
كه عاجزه ضعيفه. ثانيًا: نفسده اولان حاجاتڭ صوصماسنه توجّه ايدييورز. وا أسفا طورمايوب باغيررلر گورورز.
ثالثًا:إستمدادكارانه، بر خلاصكارى ايچون باغيرر، چاغيررز؛ نه كيمسه ايشيدييور، نه جوابى ويرييور. بز ده ظن ايدييورز:
هر بر شى بزه دشمن، هر بر شى بزدن غريب. هيچ بر شى قلبمزه بر تسلّى ويرمييور؛ هيچ أمنيت بخش ايتمز، حقيقى ذوقى ويرمز.
رابعًا:بز أجرامِ علويهيه باقدقجه، اونلر نظره ويرر بر خوف ايله دهشتى. هم وجدانڭ مُزعجى بر توحّش گلييور: عقلسوز، أوهامساز!
ايشته أى برادر! بو ضلالتڭ يولى، ماهيتى شويلهدر. كفردهكى ظلمتى، بو يولده تمام گوردك. شيمدى ده گل قارداشم، او عدمه دونرز.
تكرار ينه گليرز. بو كرّه طريقمز صراطِ مستقيمدر، هم ايمانڭ يوليدر. دليل و إماممز، عنايت و قرآندر، شهبازِ أدوار پرواز.
— 184 —
ايشته سلطانِ أزلڭ رحمت و عنايتى، وقتا بزى ايستدى، قدرت بزى چيقاردى، لطفًا بزى بينديردى قانونِ مشيئته: أطوار اوستنده پرداز.
شيمدى بزى گتيردى، شفقت ايله گيديردى شو خلعتِ وجودى، أمانت رتبهسنى بزه توجيه أيلدى. نشانى نياز و نماز.
شو أدوار و أطوارڭ، بو اوزون يولمزده برر منزلِ نازدر. يولمزده تسهيلات ايچوندر كه، قدردن بر أمرنامه ويرمش، صحيفهده جبههمز.
هر نرهيه گليرز، هر هانگى طائفهيه مسافر اولويورز، پك اخوّتكارانه إستقبال گورويورز. مالمزدن ويررز، ماللرندن آليرز.
تجارت محبّتى، اونلر بزى بسلرلر، هديهلرله سوسلرلر، هم ده تشييع ايدرلر. گله گله ايشته گلدك، دنيا قپوسندهيز ايشيدييورز آواز.
باق گيردك شو زمينه؛ آياغمزى باصدق شهادت عالمنه: شهر آيينهِٔ رحمٰن، گورولتىخانهِٔ إنسان. هيچ بر شى بيلمهيز، دليل و إماممز
مشيئتِ رحماندر. وكيلِ دليلمز، نازنين گوزلريمز. گوزلريمزى آچدق، دنيا ايچنه صالدق. خاطريڭه گلير مى أوّلكى گليشمز؟
غريب، يتيم اولمشدق؛ دشمنلريمز چوقدى، بيلمزدك حاميمزى. شيمدى نورِ ايمان ايله او دشمنلره قارشى بر ركنِ متينمز
إستنادى نقطهمز، هم حمايتكاريمز دفع ايدر دشمنلرى. او ايمانِ بِاللّٰهدر كه ضياءِ روحمز، هم نورِ حياتمز، هم ده روحِ روحمز.
ايشته قلبمز راحت، دشمنلرى آلديرماز، بلكه دشمن طانيماز. أوّلكى يولمزده، وقتا وجدانه گيردك؛ ايشيتدك اوندن بيڭلرله فرياد و فيزار و آواز.
اوندن بلايه دوشدك. زيرا آمال، آرزولر، إستعداد و حسّيات؛ دائم أبدى ايستر. اونڭ يولنى بيلمزدك، بزدن يول بيلمهمزلك اونده فيزار و نياز.
فقط الحمد ِللّٰه، شيمدى گليشمزده بولدق نقطهِٔ إستمداد، كه دائم حيات ويرر او إستعداد، آماله؛ تا أبد الآباده اونلرى ايدر پرواز.
— 185 —
اونلره يول گوسترر، او نقطهدن إستعداد. هم إستمداد ايدييور، هم آبِ حياتى ايچر، هم كمالنه قوشويور او نقطهِٔ إستمداد، او شوق أنگيز رمز و ناز.
ايكنجى قطبِ ايمان كه: تصديقِ حشردر. سعادتِ أبدى؛ او صدفڭ جوهرى ايمان، برهانى قرآن. وجدان، إنسانى بر راز.
شيمدى باشڭى قالدير، شو كائناته بر باق، اونڭ ايله بر قونوش. أوّلكى يولمزده پك مدهش گورونوردى. شيمدى ده متبسّم هر طرفه گولويور، نازنينانه نياز و آواز.
گورمز ميسڭ گوزيمز آرى مثال اولمشدر، هر طرفه اوچويور. كائنات بوستانيدر، هر طرفده چيچكلر، هر چيچك ده ويرييور اوڭا بر آبِ لذيذ.
هم اُنسيت، تسلّى، تحبّبى ويرييور. او ده آلير گتيرر، شهدِ شهادت ياپار. بالده بر بال آقيتير، او أسرار أنگيز شهباز.
حركاتِ أجرامه، يا نجوم، يا شموسه نظريمز قوندقجه، أللرينه ويررلر خالقڭ حكمتنى. هم مايهِٔ عبرتى، هم جلوهِٔ رحمتى آلير ايدييور پرواز.
گويا شو گونش بزلرله قونوشويور: دير: "أى قارداشلريمز! توحّشله صيقيلمايڭز، أهلًا سهلًا مرحبا، خوش تشريف ايتديڭز. منزل سزڭ؛ بن بر مومدارِ شهناز.
بن ده سزڭ گبىيم؛ فقط صافى عصيانسز، مطيع بر خدمتكارم. او ذاتِ أحدِ صمد كه محضِ رحمتيله خدمتڭزه بنى مسخّرِ پرنور ايتمش. بندن حرارت، ضيا؛ سزدن نماز و نياز."
ياهو، باقڭ قمره! ييلديزلرله دڭزلر هر برى ده كندينه مخصوص برر لسانله: "أهلًا سهلًا مرحبا!" ديرلر. "خوش گلديڭز، بزى طانيماز ميسڭز؟"
سرِّ تعاونله باق، رمزِ نظامله ديڭله. هر بريسى سويلهيور: "بز ده برر خدمتكار، رحمتِ ذو الجلالڭ برر آيينهدارىيز؛ هيچ ده ئوزولمهيڭز، بزدن صيقيلمايڭز."
زلزله نعرهلرى، حادثات صيحهلرى سزى هيچ قورقوتماسين، وسوسه ده ويرمهسين. زيرا اونلر ايچنده بر زمزمهِٔ أذكار، بر دمدمهِٔ تسبيح، ولولهِٔ ناز و نياز.
— 186 —
سزى بزه گوندرن او ذاتِ ذو الجلال، أللرنده طوتمشدر بونلرڭ ديزگينلرينى. ايمان گوزى اوقويور يوزلرنده آيتِ رحمت، هر برى برر آواز.
أى مؤمنِ قلبى هشيار! شيمدى گوزلريمز بر پارچه ديڭلنسينلر، اونلرڭ بدلنه حسّاس قولاغمزى ايمانڭ مبارك ألنه تسليم ايدرز، دنيايه گوندريرز. ديڭلهسين لذيذ بر ساز.
أوّلكى يولمزده بر ماتمِ عمومى، هم واويلاىِ موتى ظن اولونان او سسلر، شيمدى يولمزده برر نواز و نماز، برر آوازِ نياز، برر تسبيحه آغاز.
ديڭله هوادهكى دمدمه، قوشلردهكى جيوجيوه، ياغموردهكى زمزمه، دڭزدهكى غمغمه، رعدلردهكى رقرقه، طاشلردهكى طقطقه برر معنيدار نواز.
ترنّماتِ هوا، نعراتِ رعديه، نغماتِ أمواج، برر ذكرِ عظمت. ياغمورڭ هزجاتى، قوشلرڭ سجعاتى برر تسبيحِ رحمت، حقيقته بر مجاز.
أشياده اولان أصوات، برر صوتِ وجوددر: بن ده وارم ديرلر. او كائناتِ ساكت، بردن سوزه باشلايور: "بزى جامد ظن ايتمه، أى إنسانِ بوش بوغاز!"
طيورلرى سويلتديرر يا بر لذّتِ نعمت، يا بر نزولِ رحمت. آيرى آيرى سسلرله، كوچك آغازلريله رحمتى آلقيشلارلر، نعمت اوستنده اينر، شكر ايله ايدر پرواز.
رمزًا اونلر ديرلر: "أى كائنات قارداشلر! نه گوزلدر حالمز: شفقتله پروردهيز، حالمزدن ممنونز. سيورى ديمدكلريله فضايه صاچييورلر برر آوازِ پرناز.
گويا بتون كائنات علوى بر موسيقيدر، ايمان نورى ايشيتير أذكار و تسبيحلرى. زيرا حكمت ردّ ايدر تصادف وجودينى، نظام ايسه طرد ايدر إتّفاقِ أوهامساز.
أى يولداش! شيمدى شو عالمِ مثاليدن چيقارز، خيالى وهمدن اينرز، عقل ميداننده طورورز، ميزانه چكرز، ايدرز يوللرى بَر أنداز.
أوّلكى أليم يولمز مغضوب و ضالّين يولى، او يول ويرر وجدانه، تا أڭ درين يرينه هم بر حسِّ أليمى، هم بر شديد ألمى. شعور اونى گوسترر. شعوره ضد اولمشز.
— 187 —
هم قورتولمق ايچون ده مضطر و هم محتاجز؛ يا او تسكين ايديلسين، يا إحساس ده اولماسين؛ يوقسه طايانهمايز، فرياد و فيزار ديڭلنمز.
هدا ايسه شفادر؛ هوا، إبطالِ حسدر. بو ده تسلّى ايستر، بو ده تغافل ايستر، بو ده مشغله ايستر، بو ده أگلنجه ايستر. هوساتِ سحرباز.
تا وجدانى آلداتسين، روحى تنويم ايديلسين، تا ألم حسّ اولماسين. يوقسه او ألمِ أليم، وجدانى إحراق ايدر؛ فيزاره طايانيلماز؛ ألمِ يأس چكيلمز.
ديمك صراطِ مستقيمدن نه قدر اوزاق دوشسه، او درجه نسبةً شو حالت تأثير ايدر، وجدانى باغيرتديرر. هر لذّتڭ ايچنده ألمى وار، برر ايز.
ديمك هوس، هوا، أگلنجه، سفاهتدن ممزوج اولان شعشعهِٔ مدنى؛ بو ضلالتدن گلن شو مدهش صيقينتىيه بر يالانجى مرهم، اويوتوجى زهرباز.
أى عزيز آرقداشم! ايكنجى يولمزده، او نورانى طريقده بر حالتى حسّ ايتدك؛ او حالتله اولويور حيات، معدنِ لذّت. آلام، اولور لذائذ.
اونڭله بونى بيلدك كه؛ متفاوت درجهده، قوّتِ ايمان نسبتنده روحه بر حالت ويرر. جسد روحله ملتذدر، روح وجدانله متلذّذ.
بر سعادتِ عاجله، وجدانده مندرجدر؛ بر فردوسِ معنوى، قلبنده مندمجدر. دوشونمكسه دشمكدر؛ شعور ايسه، شعارِ راز.
شيمدى نه قدر قلب ايقاظ ايديليرسه، وجدان تحريك ايديلسه، روحه إحساس ويريلسه؛ لذّت زياده اولور، هم ده دونر آتشى نور، شتاسى ياز.
وجدانده فردوسلرڭ قپولرى آچيلير، دنيا اولور بر جنّت. ايچنده روحلريمز، ايدر پرواز و پرداز، اولور شهباز و شهناز، يلپز نماز و نياز.
أى عزيز يولداشم! شيمدى اللّٰهه ايصمارلادق. گل، برابر بر دعا ايدرز، صوڭره ده بولوشمق اوزره آيريليرز.
اَللّٰهُمَّ اِهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ اٰمِينَ
٭ ٭ ٭
— 188 —
ايجاز ايله بيان إعجازِ قرآن
بر زمان رؤياده گوردم كه: آغرى طاغى آلتندهيم. بردن او طاغ پاطلادى، طاغ گبى طاشلرى عالمه طاغيتدى، صارصدى جهانى.
فجئةً بر آدم يانمده پيدا اولدى. ديدى كه: ايجاز ايله بيان ايت، إجمال ايله ايجاز ايت، بيلديگڭ أنواعِ إعجازِ قرآنى!
داها رؤياده ايكن تعبيرينى دوشوندم. ديدم: شورادهكى إنفلاق، بشرده بر إنقلابه مثال. إنقلابده ايسه ألبت هداىِ فرقانى،
هر طرفده يوكسلوب هم ده حاكم اولاجق. إعجازينڭ بيانى، زمانى ده گلهجك! او سائله جوابًا ديدم: إعجازِ قرآنى،
يدى منابعِ كلّيهدن تجلّى، هم يدى عناصردن تركّب ايدر.برنجى منبع:لفظڭ فصاحتندن سلاستِ لسانى؛
نظمڭ جزالتندن، معنا بلاغتندن، مفهوملرڭ بداعتندن، مضمونلرڭ براعتندن، اسلوبلرڭ غرابتندن بردن تولّد ايدن بارقهِٔ بيانى.
اونلرله اولدى ممتزج، مزاجِ إعجازنده عجيب بر نقشِ بيان، غريب بر صنعتِ لسانى. تكرارى هيچ بر زمان اوصانديرماز إنسانى.
ايكنجى عنصر ايسه:امورِ كونيهده غيبى اولان أساسات، إلٰهى حقائقدن، غيبى اولان أسراردن، غيبئِ آسمانى.
ماضيده غائب اولان غيبى اولان اموردن، مستقبلده مستتر قالمش اولان أحوالدن، بردن تضمّن ايدن بر علم الغيوب خزانى.
عالم الغيوب لسانى، شهادت عالميله قونوشويور أركانى، رموز ايله بيانى، هدف نوعِ إنسانى، إعجازڭ بر لمعهِٔ نورانى...
اوچنجى منبع ايسه:بش جهتله خارقه بر جامعيت واردر. لفظنده، معناسنده، أحكامده، هم علمنده، مقاصدڭ ميزانى.
— 189 —
لفظى تضمّن ايدر پك واسع إحتمالات؛ هم وجوهِ كثيره كه، هر برى نظرِ بلاغتده مستحسن، عربيهجه صحيح، سرِّ تشريعى لايق گورويور آنى.
معناسنده: مشاربِ أوليا، أذواقِ عارفينى، مذاهبِ سالكين، طُرُقِ متكلمين، مناهجِ حكما، او إعجازِ بيانى
بردن إحاطه ايتمش، هم ده تضمّن ايتمش. دلالتنده وسعت، معناسنده گنيشلك. بو پنجره ايله باقسهڭ، گورورسڭ نه گنيشدر ميدانى!
أحكامدهكى إستيعاب: شو خارقه شريعت اوندن اولمش إستنباط. سعادتِ داريْنڭ بتون دساتيرينى، بتون أسبابِ أمنى،
إجتماعى حياتڭ بتون روابطنى، وسائلِ تربيه، حقائقِ أحوالى بردن تضمّن ايتمش اونڭ طرزِ بيانى.
علمندهكى إستغراق: هم علومِ كونيه، هم علومِ إلٰهى، اونده مراتبِ دلالات، رموز ايله إشارات، سورهلر سورلرنده جمع ايتمشدر جنانى.
مقاصد و غاياتده: موازنت، إطّراد، فطرت دساتيرينه مطابقت، إتّحاد؛ تمام مراعات ايتمش، حفظ أيلهمش ميزانى.
ايشته لفظڭ إحاطهسنده، معنانڭ وسعتنده، حكمڭ إستيعابنده، علمڭ إستغراقنده، موازنهِٔ غاياتده جامعيتِ پرشانى.
دردنجى عنصر ايسه:هر عصرڭ درجهِٔ فهمنه، أدبى رتبهسنه، هم هر عصردهكى طبقاته، درجهِٔ إستعداد، رتبهِٔ قابليت نسبتنده ايدييور بر إفاضهِٔ نورانى.
هر عصره، هر عصردهكى هر طبقهيه قپوسى كشاده. گويا هر دمده، هر يرده تازه نازل اولويور او كلامِ رحمانى.
إختيارلندقجه زمان، قرآن ده گنجلهشيور. رموزى هم توضّح ايدر، طبيعت و أسبابڭ پردهسنى ده ييرتار او خطابِ يزدانى.
— 190 —
نورِ توحيدى، هر دم هر آيتدن فيشقيرر. شهادت پردهسنى غيب اوستنده قالديرر. علويتِ خطابى دقّته دعوت ايدر، او نظرِ إنسانى.
كه او لسانِ غيبدر؛ شهادت عالميله بِالذّات اودر قونوشور. شو عنصردن بو چيقار، خارقه تازهلگى بر إحاطهِٔ عمّانى!
تأنيسِ أذهان ايچون عقلِ بشره قارشى إلٰهى تنزّلات. تنزيلڭ اُسلوبنده تنوّعى مونسلگيدر محبوبِ إنس و جانى.
بشنجى منبع ايسه:نقل و حكاياتنده، إخبارِ صادقهده أساسى نقطهلردن حاضر مشاهد گبى بر اُسلوبِ بديعِ پرمعانى
نقل ايدهرك، بشرى اونڭله ايقاظ ايدر. منقولاتى شونلردر: إخبارِ أوّلينى، أحوالِ آخرينى، أسرارِ جهنّم و جنانى.
حقائقِ غيبيه، هم أسرارِ شهادت، سرائرِ إلٰهى، روابطِ كونىيه دائر حكاياتيدر حكايتِ عيانى
كه نه واقع ردّ أيلهمش، نه منطق تكذيب ايتمش. منطق قبول ايتمزسه ردّ ده بيله ايدهمز. سماوى كتابلرڭ كه مطمحِ جهانى.
إتّفاقى نقطهلرده مصدّقانه نقل ايدر. إختلافى يرلرنده مصحّحانه بحث ايدر. بويله نقلى امورلر بر "اُمّى"دن صدورى خارقهِٔ زمانى...
آلتنجى عنصر ايسه:متضمّن و مؤسّس اولمش دينِ إسلامه. إسلاميت مِثلنه نه ماضى مقتدردر، نه مستقبل مقتدر؛ آراشديرسهڭ زمان ايله مكانى!
أرضمزى سنوى، يومى دائرهسنده شو خيطِ سماويدر؛ طوتمش ده دونديرييور. كرهيه آغير باصمش، هم دخى اوڭا بينمش. بيراقمهيور عصيانى.
يدنجى منبع ايسه:شو آلتى منبعدن چيقان أنوارِ ستّه، بردن ايدر إمتزاج. اوندن چيقار بر حُسن، بوندن گلير بر حدس، واسطهِٔ نورانى.
شوندن چيقان بر ذوقدر؛ ذوقِ إعجاز بيلينير، تعبيرينه لسانمز يتيشمز. فكر دخى قاصردر، گورونور ده طوتولمز او نجومِ آسمانى.
— 191 —
اون اوچ عصر مدّتده مَيل التحدّى وارمش قرآنڭ أعداسنده، شوقِ تقليد اويانمش قرآنڭ أحبابنده. ايشته إعجازڭ بر برهانى...
شو ايكى مَيلِ شديدله يازيلمشدر ميدانده، ميليونلرله كتبِ عربيه، گلمشدر كتبخانهِٔ وجوده. اونلر ايله تنزيلى دوشرسه بر ميزانى
موازنه ايديلسه، دگل داناءِ بى مدانى، حتّى أڭ عامى آدم، گوز قولاقله دييهجك: بونلر ايسه إنسانى، شو ايسه آسمانى!
هم ده حكم ايدهجك: شو بونلره بڭزهمز، رتبهسنده اولاماز. اويله ايسه يا عمومدن آشاغى؛ بو ايسه، بِالبداهه معلوم اولمش بطلانى.
اويله ايسه عمومڭ فوقندهدر. مضمونلرى او قدر زمانده، قپو آچيق، بشره وقف ايديلمش؛ كندينه دعوت ايتمش أرواح ايله أذهانى!
بشر اونده تصرّف، كندينه ده مال ايتمش. اونڭ مضمونلرى ايله ينه قرآنه قارشى چيقمامش، هيچ بر زمان چيقهماز؛ گچدى زمانِ إمتحانى.
سائر كتابلره بڭزهمز، اونلره مقيس اولماز؛ زيرا يگرمى سنه ظرفنده منجّمًا حاجتلره نسبةً نزولى؛ متفرّق متقاطع، بر حكمتِ ربّانى.
أسبابِ نزولى مختلف، متباين. بر مادّهده أسئله متكرّر، متفاوت. حادثاتِ أحكامى متعدّد، متغاير. مختلف، متفارق نزولنڭ أزمانى.
حالاتِ تلقّيسى متنوّع، متخالف. أقسامِ مخاطبى متعدّد، متباعد. غاياتِ إرشادنده متدرّج، متفاوت. شو أساسلره مستند بنائى، هم بيانى،
جوابى، هم خطابى. بونڭله ده برابر سلاست و سلامت، تناسب و تساند، كمالنى گوسترمش؛ ايشته اونڭ شاهدى: فنِّ بيان، معانى.
قرآنده بر خاصّه وار؛ باشقه كلامده يوقدر. بر كلامى ايشيتسهڭ، أصل صاحبِ كلامى آرقهسنده گورورسڭ، يا ايچنده بولورسڭ. اُسلوب: آيينهِٔ إنسانى.
أى سائلِ مثالى! سن كه ايجاز ايستدڭ، بن ده إشارت ايتدم. أگر تفصيل ايسترسهڭ، حدّمڭ خارجنده! سينك سير ايتمز آسمانى.
— 192 —
زيرا او قرق أنواعِ إعجازندن يالڭز بر تكنى كه، جزالتِ نظميدر؛ إشارات الإعجازده صيقيشمادى تبيانى.
يوز صحيفه تفسيرم اوڭا كافى گلمدى. سنڭ گبى روحانى إلهاملرى زياده. بن ايستهيورم سندن تفصيل ايله بيانى!
اولاشماز دستِ أدبِ غربِ هوسبارِ هواكارِ دهادار
دأبِ أدب، أبد مدّت. قرآنِ ضيابارِ شفاكارِ هدادار.
كاملين إنسانلرڭ ذوقِ مئآليسنى خوشنود ايدن بر حالت، چوجقجه بر هوسه، سفيهجه بر طبيعت صاحبنه خوش گلمز،
اونلرى أگلنديرمز. بو حكمته بناءً، بر ذوقِ سفلى، سفيه، هم نفسى و شهوانى ايچنده تام بسلنمش، ذوقِ روحىيى بيلمز.
آوروپادن ترشّح ايتمش شو حاضر أدبيات رومانوارى نظرله قرآنده اولان لطائفِ علويت، مزاياىِ حشمتى گورهمز، هم طاداماز.
كندندهكى محكى اوڭا عيار ايدهمز. أدبياتده واردر اوچ ميدانِ جولان؛ اونلر ايچنده گزر، خارجنه چيقهماز:
يا عشقله حُسندر، يا حماست و شهامت، يا تصويرِ حقيقت. ايشته يبانى أدبسه حماست نقطهسنده حقپرستلگى ايتمز.
بلكه ظالم بشرڭ غدّارلقلرينى آلقيشلامقله قوّتپرستلك حسّنى تلقين ايدر. حُسن و عشق نقطهسنده، عشقِ حقيقى بيلمز.
شهوتأنگيز بر ذوقى نفسلره ده زرق ايدر. تصويرِ حقيقت مادّهسنده، كائناته صنعتِ إلٰهى صورتنده باقماز؛
بر صبغهِٔ رحمانى صورتنده گورهمز. بلكه طبيعت نقطهسنده طوتار، تصوير ايدييور؛ هم اوندن ده چيقهماز.
اونڭ ايچون تلقينى، عشقِ طبيعت اولور. مادّهپرستلك حسّى، قلبه ده يرلشديرر؛ اوندن اوجوزجه كندينى قورتارهمز.
— 193 —
ينه اوندن گلن، ضلالتدن نشئت ايدن روحڭ إضطراباتنه، او أدبسزلنمش أدب مسكّن، هم مُنوّم؛ حقيقى فائده ويرمز.
تك بر علاجى بولمش؛ او ده رومانلرى ايمش. كتاب گبى بر حىِّ ميّت، سينهما گبى بر متحرّك أموات! ميّت حيات ويرهمز.
هم تياترو گبى تناسخ وارى، ماضى دينلن گنيش قبرڭ خورتلاقلرى گبى شو اوچ نوع رومانلريله هيچ ده اوتانماز.
بشرڭ آغزينه يالانجى بر ديل قويمش، هم إنسانڭ يوزينه فاسق بر گوز طاقمش، دنيايه بر آلُفته فستاننى گيديرمش، حسنِ مجرّد طانيماز.
گونشى گوستررسه، صارى صاچلى گوزل بر آقتريسى قارئه إخطار ايدر. ظاهرًا دير: "سفاهت فنادر، إنسانلره ياقيشماز."
نتيجهِٔ مضرّهيى گوسترر. حالبوكه سفاهته اويله مشوِّقانه بر تصويرى ياپار كه، آغز صويى آقيتير، عقل حاكم قالاماز.
إشتهايى قبارتير، هوسى تهييج ايدر، حسّ داها سوز ديڭلهمز. قرآندهكى أدبسه هوايى قاريشديرماز.
حقپرستلك حسّى، حسنِ مجرّد عشقى، جمالپرستلك ذوقى، حقيقتپرستلك شوقى ويرر؛ هم ده آلداتماز.
كائناته طبيعت جهتنده باقمهيور، بلكه بر صنعتِ إلٰهى، بر صبغهِٔ رحمانى نقطهسنده بحث ايدر، عقللرى شاشيرتماز.
معرفتِ صانعڭ نورينى تلقين ايدر. هر شيده آيتنى گوسترر. هر ايكيسى، رقّتلى برر حزن ده ويرييور، فقط بربرينه بڭزهمز.
آوروپازاده أدبسه، فقد الأحبابدن، صاحبسزلكدن نشئت ايدن غملى بر حزنى ويرييور؛ علوى حزنى ويرهمز.
زيرا صاغير طبيعت، هم ده بر كور قوّتدن ملهمانه آلديغى بر حسِّ حزنِ غمدار. عالمى بر وحشتزار طانير، باشقه چشيد گوسترمز،
— 194 —
او صورتده گوسترر. هم ده محزونى طوتار، صاحبسز ده اولارق يبانيلر ايچنده قويار؛ هيچ بر اُميد بيراقماز.
كندينه ويرديگى شو حسِّ هيجانله گيت گيده إلحاده قدر گيدر، تعطيله قدر يول ويرر، دونمسى مشكل اولور؛ بلكه داها دونهمز.
قرآنڭ أدبى ايسه: اويله بر حزنى ويرر كه، عاشقانه حزندر، يتيمانه دگلدر. فراق الأحبابدن گلير، فقد الأحبابدن گلمز.
كائناتده نظرى، كور طبيعت يرينه، شعورلى هم رحمتلى بر صنعتِ إلٰهى اونڭ مدارِ بحثى؛ طبيعتدن بحث ايتمز.
كور قوّتڭ يرينه؛ عنايتلى، حكمتلى بر قدرتِ إلٰهى اوڭا مدارِ بيان. اونڭ ايچون كائنات، وحشتزار صورت گيمز.
بلكه مخاطبِ محزونڭ نظرنده اولويور بر جمعيتِ أحباب. هر طرفده تجاوب، هر جانبده تحبّب؛ اوڭا صيقنتى ويرمز.
هر كوشهده إستيناس، او جمعيت ايچنده محزونى وضع ايدييور. بر حزنِ مشتاقانه، بر حسِّ علوى ويرر؛ غملى بر حزنى ويرمز.
ايكيسى برر شوقى ده ويرر: او يبانى أدبڭ ويرديگى بر شوق ايله نفس دوشر هيجانه، هوس اولور منبسط؛ روحه فرح ويرهمز.
قرآنڭ شوقى ايسه: روح دوشر هيجانه، شوقِ معالى ويرر. ايشته بو سرّه بناءً، شريعتِ أحمديه (عصم) لهوياتى ايستهمز.
بعض آلاتِ لهوى تحريم ايدوب، بر قسمى حلال دييه إذن ويروب... ديمك حزنِ قرآنى ويا شوقِ تنزيلى ويرن آلَت، ضرر ويرمز.
أگر حزنِ يتيمى ويا شوقِ نفسانى ويرسه، آلَت حرامدر. دگيشير أشخاصه گوره؛ هركس بربرينه بڭزهمز.
٭ ٭ ٭
— 195 —
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلٰى سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ وَ عَلٰى اٰلِهِ وَ صَحْبِهِ اَجْمَعِينَ
توحيدڭ ايكى برهانِ معظّمى و سورهِٔ إخلاصڭ بر نكتهِٔ إعجازيهسى
شو كائنات تماميله بر برهانِ معظّمدر. لسانِ غيب، شهادتله مسبّحدر، موحّددر. أوت توحيدِ رحمانله، بيوك بر سسله ذاكردر كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
بتون ذرّات حجيراتى، بتون أركان و أعضاسى برر لسانِ ذاكردر؛ او بيوك سسله برابر دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
او ديللرده تنوّع وار، او سسلرده مراتب وار. فقط بر نقطهده طوپلار، اونڭ ذكرى، اونڭ صوتى كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
بو بر إنسانِ أكبردر، بيوك سسله ايدر ذكرى؛ بتون أجزاسى، ذرّاتى، كوچوجك سسلريله، او بلند سسله برابر دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
شو عالم حلقهِٔ ذكرى ايچنده اوقويور عشرى، شو قرآن مشرقِ نورى. بتون ذى روح ايدر فكرى كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
بو فرقانِ جليل الشّان، او توحيده ناطق برهان، بتون آيات صادق لسان. شعاعاتِ بارقهِٔ ايمان. برابر دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
قولاغى گر ياپيشديرسهڭ شو فرقانڭ سينهسنه، دريندن تا درينه، صريحًا ايشيديرسڭ سماوى بر صدا دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
او سسدر غايتًا علوى، نهايت درجه جدّى، حقيقى پك صميمى، هم نهايت مونس و مقنع و برهانله مجهّزدر. مكرّر دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
شو برهانِ منوّرده، جهاتِ ستّهسى شفّاف كه، اوستنده منقّشدر مزهّر سكّهِٔ إعجاز، ايچنده پارلايان نورِ هدايت دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
— 196 —
أوت آلتنده نسج اولمش مهفهف منطق و برهان، صاغنده عقلى إستنطاق؛ مرفرف هر طرف، أذهان "صَدَقْتَ" دير كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
يمين اولان شمالنده، ايدر وجدانى إستشهاد. أمامنده حسنِ خيردر، هدفنده سعادتدر. اونڭ مفتاحيدر هر دم كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
أمام اولان وراسنده اوڭا مسند سماويدر كه، وحىِ محضِ ربّانى. بو شش جهت ضياداردر؛ بروجنده تجلّيدار كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
أوت وسوسهِٔ سارق، باوَهم شبههِٔ طارق، نه حدّى وار كه او مارق، گيرهبيلسين بو بارق قصره. هم شارق كه، سور سورهلر شاهق، هر كلمه بر مَلكِ ناطق كه: لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ
او قرآنِ عظيم الشان ناصل بر بحرِ توحيددر. بر تك قطره، مثال ايچون بر تك سورهِٔ إخلاص.. فقط قيصه بر تك رمزى، نهايتسز رموزندن. بتون أنواعِ شركى ردّ ايدر، هم ده يدى أنواعِ توحيدى ايدر إثبات؛ اوچى منفى، اوچى مثبت شو آلتى جملهده بردن:
برنجى جمله: قُلْ هُوَ قرينهسز إشارتدر. ديمك إطلاقله تعييندر. او تعيينده تعيّن وار. اَىْ لَا هُوَ اِلَّا هُوَ
شو توحيدِ شهوده بر إشارتدر. حقيقتبين نظر توحيده مستغرق اولورسه دير كه: لَا مَشْهُودَ اِلَّا هُوَ
ايكنجى جمله: اَللّٰهُ اَحَدٌ در كه، توحيدِ الوهيته تصريحدر. حقيقت، حق لسانى دير كه: لَا مَعْبُودَ اِلَّا هُوَ
اوچنجى جمله: اَللّٰهُ الصَّمَدُ در. ايكى جوهرِ توحيده صدفدر. برنجى دُرّى: توحيدِ ربوبيت. أوت نظامِ كون لسانى دير كه: لَا خَالِقَ اِلَّا هُوَ
ايكنجى دُرّى: توحيدِ قيّوميت. أوت سراسر كائناتده، وجود و هم بقاده، مؤثّره إحتياج لسانى دير كه: لَا قَيُّومَ اِلَّا هُوَ
— 197 —
دردنجى: لَمْ يَلِدْ در. بر توحيدِ جلالى مستتردر؛ أنواعِ شركى ردّ ايدر، كفرى كسر بى إشتباه.
يعنى تغيّر، يا تناسل، يا تجزّى ايدن ألبت نه خالقدر، نه قيّومدر، نه إلٰه...
ولد فكرى، تولّد كفرينى لَمْ ردّ ايدر، بردن كسر آتار. شو شركدندر كه، اولمشدر بشر أكثريسى گمراه...
كه عيسى (عس) يا عزيرڭ (عس) يا ملائك، يا عقولڭ تولّد شركى ميدان آلييور نوعِ بشرده گاه باگاه...
بشنجيسى: وَ لَمْ يُولَدْ بر توحيدِ سرمدى إشارتى شويلهدر: واجب، قديم، أزلى اولمازسه، اولماز إلٰه...
يعنى: يا مُدَّةً حادث ايسه، يا مادّهدن تولّد، يا بر أصلدن منفصل اولسه، ألبته اولماز شو كائناته پناه...
أسبابپرستى، نجومپرستلك، صنمپرستى، طبيعتپرستلك شركڭ برر نوعيدر؛ ضلالتده برر چاه...
آلتنجى: وَ لَمْ يَكُنْ بر توحيدِ جامعدر. نه ذاتنده نظيرى، نه أفعالنده شريكى، نه صفاتنده شبيهى لَمْ لفظنه نظرگاه...
شو آلتى جمله معنًا بربرينه نتيجه، هم بربرينڭ برهانى، مسلسلدر براهين، مرتّبدر نتائج شو سورهده قرارگاه.
ديمك شو سورهِٔ إخلاصده، كندى مقدارِ قامتنده مسلسل، هم مرتّب اوتوز سوره مندرج؛ بو بونلره سحرگاه...
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ
٭ ٭ ٭
— 198 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو پارچه هم لاحقهيه، هم إعجازِ قرآنڭ آخرينه يازيلاجق. بر قاچ گون صوڭره أهمّيتلى بر پارچهيى ده گوندرهجگز.
مبارك رمضانڭ ليلهِٔ قدر سرّيله، سكسان اوچ سنه بر عمرِ معنوى قزانديرماسى سرِّ حكمتيله و رسالهِٔ النورڭ شاكردلرندهكى سرِّ إخلاصله تساند و إشتراكِ أعمالِ اُخروى دستوريله هر بر صادق شاكرد، او فوق العاده معنوى قزانجى ألده ايدهجگنه غايت قوّتلى بر دليلى بودر كه: بو دائره ايچنده قرق بيڭ، بلكه يوز بيڭ خالص، حقيقى مؤمنلرڭ ايچنده حقيقتِ ليلهِٔ قدرى ألده ايدهجك بر ايكى، اون يگرمى دگل، بلكه يوزلرڭ ألده ايتمهسى إحتمالى قويدر.
سرِّ إخلاصله و إشتراكِ أعمالِ اُخروى دستورينڭ سرّيله بز و سز بو حقيقته متوجّهًا، بو رمضانِ شريفده هر بريمز عمومڭ حسابنه و عموم آرقداشلرى ايچنده كندينى فرض ايدوب، نُونِ متكلّمِ مع الغير، يعنى دائما
اَجِرْنَا اِرْحَمْنَا وَاغْفِرْلَنَا وَوَفِّقْنَا وَاهْدِنَا وَاجْعَلْ لَيْلَةَ الْقَدْرِ فِى هٰذَا الرَّمَضَانَ خَيْرًا فِى حَقِّنَا مِنْ اَلْفِ شَهْرٍ
گبى كلمهلرده نَا ايچنده عموم قارداشلرينى نيت ايتمكدر. و بِالخاصّه أڭ ضعيف اولان بو قارداشڭزى، آغير وظيفهسنده او خصوصى نيتله يارديم ايتمكدر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
هم سزى، هم بزى، هم رسالهِٔ النور دائرهسنى و خصوصًا قهرمان طاهرى، بو ورد الأعظمِ قرآنينڭ بو طرزده ظهوره گلمسيله تبريك ايدييورز. أوت بونڭ طبعنده ايكى أمرِ عظيم وار:
— 199 —
بريسى:معجزاتلى قرآنِ حكيمڭ و كرامتلى رسالهِٔ النورڭ طبعلرينه مطبعهده گورولمهمش بر چيغير آچدى.
ايكنجيسى:طاهره و حافظ علىيه و آرقداشلرينه قزانديرديغى فوق العاده بر ثواب نقطهسيدر كه؛ بو سرّه دليلِ ظاهر، أمثالى مطبعهده، طبعده گورولمهمش بر طرزده، عينًا طاهرڭ خطّى فوطوغرافله آلينمش گبى، كيم باقييورسه، "بو طاهرڭ يازيسيدر، مطبوع دگلدر" دير.
هم كاغد، هم وقت طار اولديغندن باقى عمومه سلام.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو رمضانِ شريفده آفاقه باقمهمق و دنيايى اونوتمغه چوق محتاج اولديغم حالده؛ مع التأسّف، دنيايه آرا صيره باقمغه بزى مجبور ايدييورلر. إن شاء اللّٰه، بو باقمقده نيتمز خدمتِ ايمانيه اولديغندن؛ او ده بر نوع عبادت صاييلير.
أوت سزه ايليشدكلرى گبى، بزه ده آيرى آيرى صورتلرده تجاوزلرينى إحساس ايدييورلر. فقط جنابِ حقّه شكر كه، اونلرڭ تجاوزلرى عكس العمل نوعنده، رسالهِٔ النورڭ فتوحاتنه يارديم ايدييور. إستانبولدهكى إختيار آدمڭ إعتراضى مناسبتيله قهرمان نظيف يازييور كه؛ او إعتراض، رسالهِٔ النورڭ إستانبولده فتوحات ياپمغه و پارلامغه وسيله اولدى. و بزه قارشى باشقه جهتلرده كوچوجك تجاوزلر ده اويله نتيجه ويرييور. فقط شيمدى بيچاره بعض خواجهلرى و صوفيلرى رسالهِٔ النوره قارشى بر چكينمك، بر صوغوقلق ويرمك ايچون هيچ خاطره گلمهين بر وسيلهيى بولمشلر. شويله كه:
دييورلر:"سعيد، ياننده باشقه كتابلرى بولونديرمييور. ديمك اونلرى بگنمهيور. و إمامِ غزالىيى ده (رض) تام بگنمهيور كه، أثرلرينى ياننه گتيرمييور." ايشته بو عجيب
— 200 —
معناسز سوزلرله بر بولانتى ويرييورلر. بو نوع حيلهلرى ياپان، پرده آلتنده أهلِ زندقهدر؛ فقط، صافدل خواجهلرى و بعض صوفيلرى واسطه ياپييورلر.
بوڭا قارشى ديرز كه:"حاشا، يوز دفعه حاشا!.. رسالهِٔ النور و شاكردلرى، حجّة الإسلام إمامِ غزالى و بنى حضرتِ على ايله باغلايان يگانه استاديمى بگنمهمك دگل، بلكه بتون قوّتلريله اونلرڭ تعقيب ايتديگى مسلگى أهلِ ضلالتڭ هجومندن قورتارمق و محافظه ايتمكدر.
فقط اونلرڭ زماننده بو دهشتلى زندقه هجومى، أركانِ ايمانيهيى صارصمايوردى. او محقّق و علّامه و مجتهد ذاتلرڭ عصرلرينه گوره مناظرهِٔ علميهده و دينيهده إستعمال ايتدكلرى سلاحلر هم گچ ألده ايديلير، هم بو زمان دشمنلرينه بردن غلبه ايدهمديگندن؛ رسالهِٔ النور، قرآنِ معجز البياندن هم چابوق، هم كسكين، هم تام دشمنلرڭ باشنى طاغيدهجق سلاحلرى بولديغى ايچون، او مبارك و قدسى ذاتلرڭ تزگاهلرينه مراجعت ايتمييور. چونكه عموم اونلرڭ مرجعلرى و منبعلرى و استادلرى اولان قرآن، رسالهِٔ النوره تام مكمّل بر استاد اولمشدر. و هم وقت طار، هم بزلر آز اولديغمز ايچون وقت بولامييورز كه، او نورانى أثرلردن ده إستفاده ايتسهك.
هم رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ يوز مِثلندن زياده ذاتلر، او كتابلرله مشغولدرلر و او وظيفهيى ياپييورلر. بز ده، او وظيفهيى اونلره براقمشز. يوقسه حاشا و كلّا! او قدسى استادلريمزڭ مبارك أثرلرينى روح و جانمز قدر سوهرز. فقط هر بريمزڭ برر قفاسى، برر ألى، برر ديلى وار؛ قارشيمزده ده بيڭلر متجاوز وار. وقتمز طار. أڭ صوڭ سلاح، ميتراليوز گبى رسالهِٔ النور برهانلرينى گورديگمزدن، مجبوريتله اوڭا صاريلوب إكتفا ايدييورز.
لطيف بر توافق:
بو مكتوبى باشده
بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ شَهْرِ رَمَضَانَ
دييوب، متعدّد ايشلر ميدانه گلدى، داها يازامدق. تا، مبارك عاطفڭ مبارك مكتوبى گلدى. باشنده
بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ شَهْرِ رَمَضَانَ
كلمهلرى مكتوبمزڭ باشنه توافق ايتمك ايچون بزى
— 201 —
بكلتديردى. او كرامتكار قلميله بو مملكته أوّلجه گوندرديگى پارلاق يازيلرى رسالهِٔ النورى، بو حواليده إمداديمزه گوندرمك نيتى، پك بيوك بر خدمتِ نوريه اولارق بر فداكارلقدر؛ فقط كندينه ده چوق لازمدر.
شيمديدن، بورادهكى رسالهِٔ النور شاكردلرى نامنه اوڭا بيڭلر تشكّر و او خدمتده اونى تبريك ايدييورز. و اونڭ كرامتلى قلمى، جاذبهدار أسرارِ توافقيهدن يوزينى چويروب طوغريدن طوغرىيه رسالهِٔ النورڭ نشرينه صاريلماسى، بزى چوق منّتدار و مسرور أيلدى. جنابِ حق اونڭ گبى خالص، مخلص طلبهلرى چوغالتسين، آمين.
مكتوبلريڭزده آرا صيره صدّيق سليمانڭ، أسكى زمانده حرارتلى صداقتى و علاقهدارلغى و قوّتلى شاكردلگى ايله بحثى گچييور. بن ئولونجهيه قدر اونڭ صداقتى و سلامتِ قلبنى و بڭا و رسالهِٔ النوره خالصانه خدمتنى اونوتامييورم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، خالص، مخلص قارداشلرم و خدمتِ قرآنيهده جدّى، حقيقى آرقداشلرم!
بو ياقينده هم إسپارطهده، هم بو حواليده رسالهِٔ النورڭ إخلاص لمعهلرى إنتشاره باشلاديغى مناسبتيله و بر ايكى كوچك حادثه جهتيله شدّتلى بر إخطار قلبه گلدى. ريايه دائر اوچ نقطه يازيلاجق:
برنجيسى:فرض و واجبلرده و شعائرِ إسلاميهده و سنّتِ سنيهنڭ إتّباعنده و حراملرڭ تركنده ريا گيرهمز. إظهارى ريا اولاماز. مگر غايت ضعفِ ايمانله برابر، فطرةً رياكار اوله. بلكه شعائرِ إسلاميهيه تماس ايدن عبادتلرڭ إظهارلرى، إخفاسندن چوق درجه داها ثوابلى اولديغنى، حجّة الإسلام إمامِ غزالى (رض) گبى ذاتلر بيان ايدييورلر. سائر نوافلڭ إخفاسى چوق ثوابلى اولديغى حالده؛ شعائره تماس ايدن، خصوصًا بويله بدعهلر زماننده إتّباعِ سنّتڭ شرافتنى گوسترن و بويله بيوك كبائر ايچنده حراملرڭ تركندهكى تقوايى إظهار ايتمك، دگل ريا بلكه إخفاسندن پك چوق درجه داها ثوابلى و خالصدر.
— 202 —
ايكنجى نقطه:ريايه إنسانلرى سَوق ايدن أسبابڭ
برنجيسى:ضعفِ ايماندر. اللّٰهى دوشونمهين، أسبابه پرستش ايدر، خلقلره خودفروشلقله رياكارانه وضعيت آلير. رسالهِٔ النور شاكردلرى، رسالهِٔ النوردن آلدقلرى قوّتلى ايمانِ تحقيقى درسيله؛ أسبابه و ناسه عبوديت نقطهسنده بر قيمت، بر أهمّيت ويرمييور كه، عبوديتلرنده اونلره گوستريشله ريا ايتسينلر.
ايكنجى سبب:حرص و طمع، ضعف و فقر نقطهسنده توجّهِ ناسى جلبنه مدار رياكارانه وضعيت آلمغه سَوق ايدييور. رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى، إقتصاد و قناعت و توكّل و قسمتنه رضا گبى، رسالهِٔ النورڭ درسندن آلدقلرى عزّتِ ايمانيه، إن شاء اللّٰه اونلرى ريادن و دنيا منفعتلرى ايچون خودفروشلقدن منع ايدر.
اوچنجى سبب:حرصِ شهرت، حبِّ جاه، مقام صاحبى اولمق، أمثالنه تفوّق ايتمك گبى حسلر و إنسانلره ايى گورونمك، تصنّعكارانه حدّندن فضله كندينه أهمّيت ويرديرمك و تكلّفكارانه لايق اولماديغى يوكسك مقاملرده گورونمك طرزينى طاقينمق ايله ريا ايدر. رسالهِٔ النور شاكردلرى أنايى نحنُيه تبديل ايتدكلرى، يعنى أنانيتى بيراقوب، رسالهِٔ النور دائرهسنڭ شخصِ معنويسنڭ حسابنه چاليشماسى، (بن) يرينه (بز) ديمهلرى و أهلِ طريقتڭ "فنا فى الشيخ" و "فنا فى الرسول" و نفسِ أمّارهيى ئولديرمك گبى ريادن قورتاران واسطهلرڭ بو زمانده بريسى ده "فنا فى الإخوان" يعنى شخصيتنى قارداشلرينڭ شخصِ معنويسى ايچنده أريتوب اويله طاورانديغى ايچون، إن شاء اللّٰه أهلِ حقيقتڭ ريادن قورتولمهلرى گبى، بو سر ايله اونلر ده قورتولورلر.
اوچنجى نقطه:وظيفهِٔ دينيه إعتباريله، ناسه حسنِ قبول ايتديرمك، او مقامڭ إقتضا ايتديگى يوكسك طورلر و وضعيتلر، خودفروشلق و ريا صاييلماز و صاييلماملى. مگر او آدم، او وظيفهيى كندى أنانيتنه تابع ايدوب إستعمال ايده.
أوت بر إمام إمامت وظيفهسنده تسبيحاتلرى إظهار ايدر، إسماع ايدر؛ هيچ بر جهتله ريا اولاماز. فقط وظيفه خارجنده، او تسبيحاتلرى آشكاره خلقلره ايشيتديرمگه ريا گيرهبيلديگى ايچون، گيزليسى داها ثوابليدر.
— 203 —
رسالهِٔ النورڭ حقيقى شاكردلرى، نشرياتِ دينيهلرنده و إتّباعِ سنّتدهكى عبادتلرنده و إجتنابِ كبائردهكى تقوالرنده، قرآن حسابنه وظيفهدار صاييليرلر. إن شاء اللّٰه ريا اولماز. مگر كه، رسالهِٔ النوره باشقه بر مقصدِ دنيويه ايچون گيرمش اوله.
داها يازيلاجقدى، فقط بر توقّف حالى كسدى.
٭ ٭ ٭
كوچك خسرو فيضىنڭ بر إستخراجيدر
(اوتوز اوچنجى آيتدن حافظ علينڭ إستخراجنڭ بر ذيلى و لاحقهسيدر.)
سورهِٔ زُمَرده
اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ صَدْرَهُ لِلْاِسْلَامِ فَهُوَ عَلٰى نُورٍ مِنْ رَبِّهِ
آيتِ عظيمهنڭ معناىِ صريحندن باشقه بر معناىِ إشارى طبقهسنڭ كلّيتنده داخل بر فردى رسالهِٔ النور و ترجمانى اولديغنه قوّتلى بر دليل بولدم.
چونكه
اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ صَدْرَهُ لِلْاِسْلَامِ فَهُوَ
جملهسى، حسابِ جفرى و أبجدى و رياضى ايله بيڭ اوچ يوز يگرمى طوقوز (١٣٢٩) ويا سكز (١٣٢٨) ايدر. ديمك مَنْ كلّيتنده و فَهُوَ إشارتنده داخل و مدارِ نظر بر فرد، إنشراحِ صدر
(حاشيه): بو شرحِ صدره مناسبتدار بر توافقدر كه، استادمدن آڭلادم؛ يگرمى بش سنهدر دائما و أڭ مهم بر دعاسى اَللّٰهُمَّ اشْرَحْ صَدْرِى لِلْاِيمَانِ وَ الْاِسْلَامِ مناجاتى اولمش.
نوريله باشقه بر حالته گيروب، أسكى صيقنتيدن قورتولوب، نورانى بر مسلگه گيرن بر شخصى، أسكى و يڭى حربِ عمومينڭ گلمگه حاضرلانمهلرى اولان او دهشتلى تاريخه و او فردڭ وضعيتنه رمزًا باقار.
فَهُوَ عَلٰى نُورٍ مِنْ رَبِّهِ
دهكى نُورٍ مِنْ رَبِّهِ كلمهسى، رسالهِٔ النور إسمنه و معناسنه هم جفرى، هم صورتى، هم معناسى توافق ايتديگى گبى؛
اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ صَدْرَهُ لِلْاِسْلَامِ فَهُوَ
جملهسنڭ ده مقامِ جفريسى گوسترديگى تاريخده رسالهِٔ النورڭ ترجمانى اولان استاديمڭ (تحقيقاتمله) عينًا وضعيتنه توافق ايدييور.
— 204 —
چونكه او زمانده حربِ عمومينڭ مبدألرنده، استادم أسكى عادتنى وسائر علومِ فلسفهيى و علومِ عاليهيى بيراقوب، تام بر إنشراحِ صدرله رسالهِٔ النورڭ فاتحهسى و برنجى مرتبهسى اولان إشارات الإعجاز تفسيرينه باشلايوب، بتون همّتنى، أفكارينى قرآنه صرف ايتمگه باشلاديغنه توافقى قوى بر أمارهدر كه؛ بو عصرده او كلّى معناىِ إشاريده مدارِ نظر بر فردى، رسالهِٔ النورڭ ترجمانى و شاكردلرينڭ شخصِ معنويسنى تمثيل ايدن ممثّليدر.
أوت مادام قرآنِ معجز البيان هر عصرده هر فرده خطاب ايدر بر علمِ محيط و بر إرادهِٔ شامله ايله هر شيئه باقهبيلير؛ و مادام علماءِ إسلامڭ إتّفاقيله، آيتلرڭ معناىِ صريحندن باشقه إشارى و رمزى و ضمنى متعدّد طبقهلرده معنالرى واردر.
و مادام يَا اَيُّهَا الَّذِينَ اٰمَنُوا گبى خطابلرده هر عصر گبى، بو عصردهكى أهلِ ايمان، عصرِ سعادتدهكى مؤمنلر گبى داخلدر.
و مادام إسلاميت نقطهسنده بو عصر، غايت أهمّيتلى و دهشتليدر. قرآن و حديث إخبارِ غيبى ايله، أهلِ ايمانى اونڭ فتنهسندن صاقينمق ايچون شدّتله خبر ويرمش.
و مادام حسابِ جفرى و أبجدى و رياضى، أسكيدن بَرى صاغلام بر دستوردر و قوّتلى بر أماره اولابيلير.
و مادام رسالهِٔ النور و ترجمانى و شاكردلرى، ايمان و قرآن خدمتنده پارلاق و تأثيرلى وظيفهلرى غايت أهمّيت كسب ايتمشدر.
و مادام بو بيوك آيت، حسابِ جفرله بو عصره و ايكى حربِ عمومىيه باقار. أسكى حربڭ پاطلاماسنه و رسالهِٔ النورڭ ظهورينه توافق ايتديگى گبى، معنًا ده گوسترر. ألبته مذكور حقيقتلره و قوّتلى قرينهلره بناءً بِلا تردّد حكم ايدرز كه: رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسى و ترجمانى، بو آيتِ عظيمهنڭ معناىِ إشارى طبقهسنڭ كلّيتنده داخل و مدارِ نظر بر فرديدر. و بو آيت اوڭا إشارت ايدر. و معناىِ رمزيله اوندن ده خبر ويرر. و إخبارِ غيب نوعندن بر لمعهِٔ إعجازيهيى گوسترر، دينلهبيلير و ديرز.
تحليل:بر (ش) ايكى (ر) يدى يوز. (ف م ن ل) ايكى يوز. (ص د هی ا)
— 205 —
يوز. (س م) يوز. إسمِ جلال آلتمش يدى. ايكى (ل) آلتمش. (فَهُوَ) طقسان بر. (لِلْاِسْلَامِ)دهكى ايكى ويا اوچ (ألف)، ايكى ويا اوچ. (ح) سكز. (نُورٍ مِنْ رَبِّهِ)، (رسالهِٔ النور) هر ايكيسنده نُور وار. (رساله)ده (ر)، (رَبِّه)دهكى (ر)يه مقابلدر. أگر (نُورٍ)دهكى (تنوين) صاييلسه، (النُّور)ده دخى شدّهلى (ن) صاييلير، ينه إتّحاد ايدرلر. (نُورٍ)دن باشقه (مِنْ بِهِ) طقسان يدى ايدهرك، رسالهِٔ النورده قالان (هی ل س) ايكى (ألف) دخى طقسان يدى ايدهرك، تام توافق ايدر. توركجه تلفّظده رسالهِٔ النور همزه ايله اوقونماسى ضرر ويرمز.
سورهِٔ مائدهنڭ اون دردنجى آيتى
قَدْ جَاءَكُمْ مِنَ اللّٰهِ نُورٌ وَكِتَابٌ مُبِينٌ ٭ يَهْدِى بِهِ اللّٰهُ
سورهِٔ نسانڭ آخرنده
يَا اَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَكُمْ بُرْهَانٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَاَنْزَلْنَا اِلَيْكُمْ نُورًا مُبِينًا
آيتى گبى، رسالهِٔ النور معنا و جفر جهتيله، معناىِ إشارى أفرادندن اولديغنه قوّتلى بر قرينه بولدم.
ايكنجى آيت اولان سورهِٔ نساء آيتى، برنجى شعاع اولان إشاراتِ قرآنيهده، استادم إشارتنى بيان ايتمش. برنجى آيت اولان سورهِٔ مائدهنڭ اون دردنجى آيتى هم بونڭ إشارتنى تأييد ايدييور، هم ده اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ آيتنڭ إشاراتنى تصديق ايدييور.
أوت بو عصرده معناىِ إشارى طبقهسندن تام بو آيتڭ قدسى مفهومنه بر فرد، رسالهِٔ النور اولديغنه كيم إنصاف ايله باقسه تصديق ايدهجك.
مادام رسالهِٔ النور بر فردى اولديغنه معنوى مناسبت قويدر. مادام بو آيتڭ مقامِ جفريسى بيڭ اوچ يوز آلتمش آلتيدر (١٣٦٦)، أگر مدّهلر و اوقونميان همزهلر صاييلمازسه آلتمش ايكيدر (١٣٦٢). و مادام رسالهِٔ النور، قرآنِ مبين نورينى و
— 206 —
هدايتنى نشر ايدن بر كتابِ مبيندر. و مادام ظاهرًا اوندن داها ايلرى، او وظيفهيى آغير شرائط آلتنده ياپانلرى گورمييورز. و مادام آيتلر، سائر كلاملر گبى جزئى بر معنايه منحصر اولاماز. و مادام دلالتِ ضمنى و إشارى ايله قاعدةً مفهومِ كلامده داخل اولويور. و مادام نجم الدّينِ كبرا و محيى الدينِ عربى (رض) گبى پك چوق أهلِ ولايت، معناىِ ظاهريدن باشقه باطنى و إشارى معنالر ايله أكثر آياتى تفسير ايتمشلر؛ حتّى تفسيرلرنده موسى (عس) و فرعوندن مراد، قلب و نفسدر ديدكلرى حالده اُمّت اونلره ايليشمهمش؛ بيوك علمادن چوقلرى اونلرى تصديق ايتمشلر. ألبته آيتڭ دلالتِ ضمنيه ايله رسالهِٔ النوره قوّتلى قرينهلر ايله إشارتى قطعيدر، شبهه ايديلمهمك گركدر.
تحليل:(قَدْ جَاءَكُمْ) ١٦٩. (مِنَ اللّٰهِ) ١٥٧. (نُورٌ) تنوين ايله برابر ٣٠٦. (وَ كِتَابٌ مُبِينٌ) تنوينلرله برابر ٦٣١. (يَهْدِى بِهِ اللّٰهُ) ١٠٣. يكونى، (١٣٦٦). أگر مدّهلر و اوقونميان همزهلر صاييلمازلرسه، بو سنهكى محرّم تاريخنه؛ يعنى (١٣٦٢)يه تمام توافق ايدر. أگر (مُبِينٌ)دهكى تنوينده وقف ايديلسه، بيڭ اوچ يوز اون آلتيدر (١٣١٦) كه؛ هم رسالهِٔ النورڭ مقدّماتنه، هم تنوين ايله تكمّلنه و برنجى شعاعده بيان ايديلديگى گبى، چوق آياتڭ أهمّيتله گوستردكلرى عين مشهور تاريخه توافق ايدر.
٭ ٭ ٭
(أهمّيتلى بر خواجهنڭ استاد حقّنده زياده حسنِ ظنّنى تعديل ايتمك مناسبتيله يازيلمش، بلكه سزه ده فائدهسى اولور دييه گوندرلدى.)
بِاسْمِهِ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ شَهْرِ رَمَضَانَ
عزيز، صادق، محترم قارداشمز خواجه حشمت!
سنڭ، مجدّد حقّندهكى مكتوبڭى حيرتله اوقودق و استاديمزه ده سويلهدك. استاديمز دييور كه:
— 207 —
أوت بو زمان هم ايمان و دين ايچون، هم حياتِ إجتماعيه و شريعت ايچون، هم حقوقِ عامّه و سياستِ إسلاميه ايچون، غايت أهمّيتلى برر مجدّد ايستر. فقط أڭ أهمّيتليسى، حقائقِ ايمانيهيى محافظه نقطهسنده تجديد وظيفهسى، أڭ مقدّس و أڭ بيوگيدر. شريعت و حياتِ إجتماعيه و سياسيه دائرهلرى اوڭا نسبةً ايكنجى، اوچنجى، دردنجى درجهده قالييور.
رواياتِ حديثيهده، تجديدِ دين حقّنده زياده أهمّيت ايسه، ايمانى حقائقدهكى تجديد إعتباريلهدر. فقط أفكارِ عامّهده، حياتپرست إنسانلرڭ نظرنده ظاهرًا گنيش و حاكميت نقطهسنده جاذبهدار اولان حياتِ إجتماعيهِٔ إسلاميه و سياستِ دينيه جهتلرى داها زياده أهمّيتلى گورونديگى ايچون، او عدسه ايله او نقطهِٔ نظردن باقييورلر، معنا ويرييورلر.
هم بو اوچ وظائفى بردن بر شخصده، ياخود جماعتده، بو زمانده بولنماسى و مكمّل اولماسى و بربرينى جرح ايتمهمسى پك اوزاق، عادتا قابل گورولميور. آخر زمانده، آلِ بيتِ نبوينڭ (عصم) جماعتِ نورانيهسنى تمثيل ايدن حضرتِ مهديده و جماعتندهكى شخصِ معنويده آنجق إجتماع ايدهبيلير. بو عصرده، جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه، رسالهِٔ النورڭ حقيقتنه و شاكردلرينڭ شخصِ معنويسنه، حقائقِ ايمانيه محافظهسنده تجديد وظيفهسنى ياپديرمش. يگرمى سنهدن بَرى او وظيفهِٔ قدسيهده تأثيرلى و فاتحانه نشريله غايت دهشتلى و قوّتلى زندقه و ضلالت هجومنه قارشى تام مقابله ايدوب، يوز بيڭلر أهلِ ايمانڭ ايمانلرينى قورتارديغنى قرق بيڭلر آدم شهادت ايدر.
امّا بنم گبى عاجز و ضعيف بر بيچارهنڭ، بويله بيڭلر درجه حدّمدن فضله بر يوكى يوكلهمك طرزنده، شخصمى مدارِ نظر ايتمهملى دييور و سزه سلام ايدييور. بز ده ذاتڭزه و اورادهكى رسالهِٔ النورله علاقهدار اولانلره سلام ايدييورز.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
أمين، فيضى، كامل
٭ ٭ ٭
— 208 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
قارداشلرم!
قرآنڭ بر تك آيتنڭ بر تك إشارتى إخبارِ غيب نوعندن بر لمعهِٔ إعجازيهيى توافق صورتيله گوسترديگنى معنوى بر إخطار ايله گوردم.
اَيُحِبُّ اَحَدُكُمْ اَنْ يَاْكُلَ لَحْمَ اَخِيهِ مَيْتًا
بو آيتِ كريمهنڭ مقامِ جفريسى (شدّه و تنوين صاييلمازسه) بيڭ اوچ يوز أللى بر (١٣٥١)، مَيْتًا ئڭ أصلى مَيِّتًا اولماسندن بيڭ اوچ يوز آلتمش بر (١٣٦١) ايدهرك؛ بو تاريخده، امورِ عظيمهدن بر دهشتلى غيبتى، بو آيتڭ معناىِ إشارى كلّيتنده داخل ايدييور. امورِ عظيمهدن بويله بر عجيب غيبت عين تاريخده، عين سنهده وقوعه گلدى. شويله كه:
اون سكز سنه مدّتنده سنّتِ سنيهيى محافظه ايچون باشنه شاپقه قويماديغندن، اون سكز سنهدر حپسِ منفرد حكمنده إختلاطدن منع و يالڭز بر اوطهده حياتنى گچيرمگه مجبور ايديلن و خصوصى عبادتگاهنده أذانِ محمّدى اوقويوب"اَللّٰهُ أَكْبَرُ"ديديگندن و"لَا إِلٰهَ إِلَّا اللّٰهُ"حقيقتنى گونش گبى گوسترديگندن، يوز آرقداشيله تحتِ توقيفه آلينان و محكوم ايديلن بر آدمى، يوزر أماره و قرينهلره إستنادًا عنايتِ إلٰهيهدن گلديگنه قطعى بر قناعتى ايله إشاراتِ قرآنيهدن بر مژدهيى هم كندينه، هم مصيبتزده آرقداشلرينه بر تسلّى نيتيله بيان ايتديگى ايچون اونى غيبت و غليظ تعبيراتله تشهير ايتمك و اونڭ درسلريله ايمانلرينى قورتاران معصوم شاكردلرينى اوندن تنفير ايدوب شبههلر ويرمك؛ گويا اورتهلقده مدارِ إنكار هيچ بر شى يوق و هيچ بر منكراتى و جنايتى گورميور گبى، يالڭز او بيچارهنڭ موهوم بر خطاسنى، سكز سنهده سكسان مدقّقلرڭ نظرنده صاقلانان و سطحى و عنادى نظرينه گوره بر إجتهادى ياڭليشنى گورويور ظنّيله غليظ تعبيرلر ايله ذمّ ايتمك؛ ألبته بو عصرده، بو مملكتده قرآنِ معجز البيانڭ قصدًا إشارتنه مدار اولابيلير عظيم بر حادثهدر. بنجه، قرآنڭ ناصلكه هر سوره و بعضًا بر آيت و بعضًا بر كلمه بر معجزه اولور؛ اويله ده بو آيتڭ تك بر إشارتى، إخبارِ غيب نوعندن بر لمعهِٔ إعجازيهدر.
— 209 —
بو آيتڭ بو إشارتى، بو عصرده، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ حقّندهكى غيبته باقديغنه اوچ أماره وار:
برنجيسى:برنجى شعاع اولان إشاراتِ قرآنيه رسالهسنده، رسالهِٔ النوره و ترجماننه ده إشارت ايدن بشنجى آيت اولان
اَوَمَنْ كَانَ مَيْتًا فَاَحْيَيْنَاهُ وَجَعَلْنَا لَهُ نُورًا يَمْشِى بِهِ فِى النَّاسِ
غايت قوّتلى قرينهلرله مَيْتًا كلمهِٔ قدسيهسى جفر و أبجد حسابيله و اوچ جهتِ معناسيله (سعيد النورسى)يه توافق ايتمهسيدر.
ايكنجى أماره:اَيُحِبُّ اَحَدُكُمْ إلى آخر... آيتنڭ مقامِ جفريسى و رياضيسى بيڭ اوچ يوز آلتمش بر (١٣٦١) ايتمهسيدر كه؛ عين تاريخده، او عجيب حادثه اولدى.
اوچنجى أماره:......
إختيارم خارجنده، بش وجهله ذمّى ذمّ ايدن و معجزانه غيبتدن آلتى جهتله زجر ايدن
اَيُحِبُّ اَحَدُكُمْ اَنْ يَاْكُلَ لَحْمَ اَخِيهِ مَيْتًا
آيتى قارشيمده كندينى گوستروب تمثّل أيلدى. معنًا، "بڭا باق!" ديدى. بن ده باقدم، بردن تسبيحات ايچنده گوردم كه: (١٣٥١)دن، تا (١٣٦١) تاريخنى گوستردى. حالمزه باقدم؛ پرده آلتنده (٥١)دن، تا (٦١)ه قدر رسالهِٔ النور مدد بكلهديگى إستانبول آفاقنده، پرده آلتنده بر نوع تعرّض بولونمش و (٦١)ده بردن پاطلاماسيدر.
تحليل:(ت خ) بيڭ. (م م ى ى) يوز. (ل ل ك ك) يوز. اوچنجى (ن ى م) يوز. (ح ح ح ب د) اوتوز. دردنجى (ى) اون. بش (ألف)، بر (هی) ايله برابر اون. آخردهكى (تنوين) وقفًا ألف اولديغى ايچون يكونى بيڭ اوچ يوز أللى بر (١٣٥١). مَيْتًا أصلى ياءِ مشدّده اولديغندن بيڭ اوچ يوز آلتمش بر (١٣٦١) ايدر.
(حاشيه):بو آيت بزى شدّتله غيبتدن منع ايتديگندن، بزى غيبت ايدنلرى اونوتمالىيز، مدارِ غيبت ايتمهملىيز. إن شاء اللّٰه، داها تكرّر ايتميهجك.
٭ ٭ ٭
— 210 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفِ رَسَائِلِ النُّورِ الْمَقْرُوئَةِ وَالْمَكْتُوبَةِ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزه اوچ نقطهيى بيان ايتمگه قلبده بر إحتياج اولدى:
برنجيسى:"بر حادثهده هم إنسان ألى، هم قدر مداخلهسى اولديغندن؛ إنسان ظاهرى سببه باقوب بعضًا حقسز حكم ايدوب، ظلم ايدر. قدر، او مصيبتڭ گيزلى سببنه باقديغى ايچون عدالت ايدر" دييه، رسالهِٔ النورده بر قاعدهِٔ أساسيهدر.
هم شيمدىيه قدر رسالهِٔ النورڭ باشنه گلن حادثهلرده بر دستِ عنايت، بر وجهِ رحمت بولونديغى تجربهلرله ثابتدر.
بو ايكى جهتده قلبدن بر سؤال چيقدى: "عجبا نور حقّندهكى بو يڭى إستانبول حادثهسنده وجهِ عدالت و رحمت نهدر؟" خاطره بويله بر جواب گلدى كه:
رسالهِٔ النوره، أهلِ علم و أهلِ دقّتى جدّيتله باقمغه و تدقيق ايتمگه سَوق ايتدى. ألبته رسالهِٔ النورى تدقيق ايدن بر عالم، إنصافى وارسه طرفدار اولور. و رسالهِٔ النور علما دائرهسنده و إستانبول آفاقنده تظاهر ايدهجك. ايشته وجهِ رحمت و عنايت!
امّا قدرِ إلٰهينڭ وجهِ عدالتى شودر كه:
رسالهِٔ النورڭ حقيقتيله و شاكردلرينڭ شخصِ معنويسيله تظاهر ايدن فوق العاده ايمانى خدمتلرڭ أهمّيتلى بر قسمنى بيچاره ترجماننه ويرمك و أهلِ دنيا و أهلِ سياست و عوامڭ نظرنده برنجى درجه و حقيقت نظرنده، ايمانه نسبةً آنجق اوننجى درجهده بولنان سياستِ إسلاميه و حياتِ إجتماعيهِٔ أمّته دائر خدمتى، كائناتده أڭ بيوك مسئله و وظيفه و خدمت اولان حقائقِ ايمانيهنڭ چاليشمهسنه راجح گوردكلرندن؛ او ترجمانه قارشى آرقداشلرينڭ پك زياده حسنِ ظنلرى أهلِ سياسته، إنقلابجى بر سياستِ إسلاميه فكرينى ويرمك جهتنده، رسالهِٔ النوره قارشى حياتِ إجتماعيه نقطهسنده جبهه آلمق و فتوحاتنه مانع
— 211 —
اولمق پك قوّتلى إحتمالى واردى. بونده هم خطا، هم ضرر بيوكدر. قدرِ إلٰهى، بو ياڭليشى تصحيح ايتمك و او إحتمالى إزاله ايتمك و اويله اُميد بسلهينلرڭ اميدلرينى تعديل ايتمك ايچون، أڭ زياده اويله جهتلرده يارديم و إلتحاقه قوشاجق اولان علمادن و ساداتدن و مشايخدن و أحبابدن و همشهريدن برسنى معارض چيقاردى؛ او إفراطى تعديل ايدوب عدالت ايتدى. "سزه كائناتڭ أڭ بيوك مسئلهسى اولان ايمان خدمتى يتر" دييه بزى مرحمتكارانه او حادثهيه محكوم أيلدى. صوڭره ِللّٰه الحمد، او معارضى صوصديردى؛ او آتشى سونديردى. فقط منافقلر سونديرمهمك ايچون چاليشييورلر.
ايكنجى نقطه:بو دهشتلى إحتكاردن چيقان قحط و غلا و آجلق و ضرورت، يشامق طمارينى شدّتله يارهلانديرييور. بو ياره، حسّياتِ علويهِٔ دينيهيى بر درجه صوصديرمغه وسيله اولوب، أهلِ ضلالته يارديم ايدييور. هركس معدهسنى دوشونمگه باشلايور. قلب، حقيقتدن زياده أكمگى دوشونوب حياته، يشامغه يارديمه قوشوب، وظيفهِٔ حقيقيهسنى ايكنجى درجهده بيراقير. بوڭا قارشى رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى بر اوزون رمضان نظريله باقوب، كفّارت الذنوب و بر رياضتِ شرعيهيه چويرهبيليرلر. علنًا نقضِ صيامله رمضانڭ حرمتنى قيران بدبختلره گلن او مصيبت، معصوملرى ده اينجيتير. فقط رسالهِٔ النور شاكردلرى و معصوملرى، او مصيبتى لهلرينه دونديروب، خيرلى بر رياضته قلب ايدرلر. قناعت و إقتصادله قارشيلارلر.
اوچنجى نقطه:ايكى مسئلهدر.
برنجيسى:مدقّق خواجه صبرى، فيضىنڭ إستخراجنه دائر فيضىيه يازديغى مكتوب گوزلدر. لاحقهيه گيردكدن صوڭره، خواجهلر فِيهِ نَظَرٌ ديمهمك ايچون بعض كلماتى تعديل ايديلدى.
ايكنجى مسئله:إستانبول علماسنڭ أڭ بيوگى و أڭ مدقّقى و چوق زمان مفتى الأنام اولان أسكى فتوا أمينى، مشهور على رضا أفندى؛ برنجى شعاع إشاراتِ قرآنيه و آيت الكبرا گبى رسالهلرى گوردكدن صوڭره، رسالهِٔ النورڭ مهم بر طلبهسى اولان حافظ أمينه ديمش كه:
— 212 —
"بديع الزمان، شو زمانده دينِ إسلامه أڭ بيوك خدمت أيلهديگنى و أثرلرينڭ تام طوغرى اولديغنى؛ و بويله بر زمانده، محروميت ايچنده فراغتِ نفس ايدوب يعنى دنيايى ترك ايدوب، بويله بر أثر ميدانه گتيرمك هيچ كيمسهيه ميسّر اولماديغنى و هر صورتله شايانِ تبريك اولديغنى و رسالهِٔ النور مجدّدِ دين اولديغنى و جنابِ حق اونى موفّق بِالْخير أيلهسين، آمين" دييهرك؛ بعضيلرينڭ صقال براقمامقلغنه إعتراضلرى مناسبتيله؛ مولانا جلال الدينِ رومينڭ پدرلرى اولان سلطان العلمانڭ بر قصّهسى ايله اونى مدافعه ايدوب، ديمش:
"بو مِثللو، بديع الزمانڭ دخى ألبته بر إجتهادى واردر. إعتراض ايدنلر حقسزدر." ديمش و خواجه مصطفىيه أمر ايتمش: "سويلهديگمى ياز!"
بديع الزمانه كمالِ حرمتله سلام ايدرم. تأليفاتڭزڭ إكمالنه حرزِ جان ايله دعا ايتمكدهيم (يعنى، روحه نسخه اولاجق قدر قيمتداردر). بعض علماء السوئڭ تنقيدينه اوغراديغنه متأثّر اولمه. زيرا يمشلى آغاج طاشلانير،
(حاشيه): يعنى: مبارك، طاتلى ميوهلرى بولنان آغاجلره طاش آتانلر، عقللرى وارسه طاتسينلر و ييسينلر؛ چوروتمهيه لايق و قابل دگللر، ديمكدر.
فيضى
قضيهسى مشهوردر. مجاهداتڭزه دوام بيورڭ. جنابِ حق و فيّاضِ مطلق عاجلًا مراد و مطلوبڭزه موفّق بِالْخير أيلهسين! باقى حقّڭ برلگنه أمانت اولڭز.
أسكى فتوا أمينى على رضا
ايشته بويله مدقّق و علم و شريعت و قرآن جهتنده بو زمانده سوز صاحبى أڭ بيوك عالم بويله حكم ايتمش. رسالهِٔ النورڭ طلبهلرى، بو مسئلهيى (إحتياطًا) يبانيلره اونڭ إسمنى ويرمكله تشهير ايتمهمك گركدر و دعالرينه اونى داخل ايتمك لازمدر.
عموم قارداشلريمزه سلام.
٭ ٭ ٭
— 213 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
عزيز، صدّيق، مستقيم قارداشلرم!
غايت جدّى بر إخطار ايله بر حقيقتى بيان ايتمگه لزوم وار. شويله كه:
لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ الَّا اللّٰهُ
سرّيله أهلِ ولايت، غيبى اولان شيلرى بيلديريلمزسه بيلمزلر. أڭ بيوك بر ولى دخى، خصمنڭ حقيقى حالنى بيلمدكلرى ايچون، حقسز اولارق مبارزه ايتمسنى عشرهِٔ مبشّرهنڭ مابينندهكى محاربه گوسترييور. ديمك ايكى ولى، ايكى أهلِ حقيقت بربرينى إنكار ايتمكله مقاملرندن سقوط ايتمزلر. مگر بتون بتون ظاهرِ شريعته مخالف و خطاسى ظاهر بر إجتهاد ايله حركت ايديلمش اوله. بو سرّه بناءً
وَ الْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَ الْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ
دهكى علوِّ جناب دستورينه إتّباعًا و عوامِ مؤمنينڭ شيخلرينه قارشى حسنِ ظنلرينى قيرمامقله، ايمانلرينى صارصيلمادن محافظه ايتمك و رسالهِٔ النورڭ أركانلرينڭ حقسز إعتراضلره قارشى حقلى فقط ضررلى حدّتلرندن قورتارمق لزومنه بناءً؛ و أهلِ إلحادڭ ايكى طائفهِٔ أهلِ حقّڭ مابينندهكى خصومتدن إستفاده ايدهرك، برينڭ سلاحيله، إعتراضيله اوتهكينى جرح ايدوب و اوتهكينڭ دليللريله بريكينى چوروتوب ايكيسنى ده يره وورمق و چوروتمكدن إجتنابًا، رسالهِٔ النور شاكردلرى بو مذكور درت أساسه بناءً، معارضلره حدّت و تهوّرله و مقابلهِٔ بِالْمثلله قارشيلاماملى. يالڭز كنديلرينى مدافعه ايچون مصالحهكارانه، مدارِ إعتراض نقطهلرى ايضاح ايتمك و جواب ويرمك گركدر.
چونكه بو زمانده أنانيت چوق ايلرى گيتمش. هركس، قامتى مقدارنده بر بوز پارچهسى اولان أنانيتنى أريتمهيوب، بوزميور؛ كندينى معذور بيلييور، اوندن نزاع چيقييور. أهلِ حق ضرر ايدر، أهلِ ضلالت إستفاده ايدييور.
— 214 —
إستانبولده معلوم إعتراض حادثهسى ايما ايدييور كه؛ ايلريده، مشربنى چوق بگهنن بعض ذاتلر و خودگام بعض صوفى مشربلر و نفسِ أمّارهسنى تام ئولديرمهين و حبِّ جاه ورطهسندن قورتولميان بعض أهلِ إرشاد و أهلِ حق، رسالهِٔ النوره و شاكردلرينه قارشى كندى مشربلرينى و مسلكلرينڭ رواجنى و أتباعلرينڭ حسنِ توجّهلرينى محافظه نيتيله إعتراض ايدهجكلر، بلكه دهشتلى مقابله ايتمك إحتمالى وار. بويله حادثهلرڭ وقوعنده، بزلره إعتدالِ دم و صارصيلمامق و عداوته گيرمهمك و او معارض طائفهنڭ ده رؤسالرينى چوروتمهمك گركدر.
فاش ايتمك خاطريمه گلمهين بر سرّى، فاش ايتمگه مجبور اولدم. شويله كه:
رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسى و او شخصِ معنوىيى تمثيل ايدن خاص شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى "فريد" مقامنه مظهر اولدقلرى ايچون، دگل خصوصى بر مملكتڭ قطبى، بلكه (أكثريتِ مطلقه ايله) حجازده بولنان قطبِ أعظمڭ تصرّفندن خارج اولديغنى.. و اونڭ حكمى آلتنه گيرمگه مجبور دگل. هر زمانده بولنان ايكى إمام گبى، اونى طانيمغه مجبور اولمايور. بن أسكيده رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسنى، او إماملردن برسنى ظن ايدييوردم. شيمدى آڭلايورم كه؛ غوثِ أعظمده قطبيت و غوثيتله برابر "فرديت" دخى بولنديغندن، آخر زمانده شاكردلرينڭ باغلانديغى رسالهِٔ النور، او فرديت مقامنڭ مظهريدر. بو گيزلنمگه لايق اولان بو سرِّ عظيمه بناءً، مكّهِٔ مكرّمهده دخى (فرضِ محال اولارق) رسالهِٔ النورڭ عليهنده بر إعتراض قطبِ أعظمدن دخى گلسه؛ رسالهِٔ النور شاكردلرى صارصيلمايوب، او مبارك قطبِ أعظمڭ إعتراضنى إلتفات و سلام صورتنده تلقّى ايدوب، توجّهنى ده قزانمق ايچون، مدارِ إعتراض نقطهلرى او بيوك استادلرينه قارشى ايضاح ايتمك، أللرينى اوپمكدر.
أوت قارداشلرم؛ بو زمانده اويله دهشتلى جريانلر و حياتى و جهانى صارصهجق حادثهلر ايچنده، حدسز بر متانت و إعتدالِ دم و نهايتسز بر فداكارلق طاشيمق گركدر.
يَسْتَحِبُّونَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى اْلٰاخِرَةِ
آيتنڭ سرِّ إشاريسيله، آخرتى بيلدكلرى و
— 215 —
ايمان ايتدكلرى حالده، دنيايى آخرته سوهرك ترجيح ايتمك و قيريلهجق شيشهيى باقى بر ألماسه، بيلهرك رضا و سوينجله ترجيح ايتمك و عاقبتى گورمهين كور حسّياتڭ حكميله، حاضر بر درهم زهرلى لذّتى، ايلريده بر بطمان صافى لذّته ترجيح ايتمك، بو زمانڭ دهشتلى بر مرضى، بر مصيبتيدر. او مصيبت سرّيله، حقيقى مؤمنلر دخى بعضًا أهلِ ضلالته طرفدار اولمق گبى دهشتلى خطاده بولنويورلر. جنابِ حق أهلِ ايمانى و رسالهِٔ النور شاكردلرينى بو مصيبتلرڭ شرّندن محافظه أيلهسين، آمين.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه و فتوحاتنه قارشى گلن برى سماوى، برى أرضى ايكى مصيبته مقابله ايدهجك آيرى بر عنايتِ إلٰهيه جلوهسى گورولمگه باشلادى.
أرضى و إنسانى اولان مصيبت:
إسپارطهده و إستانبولده اولديغى گبى؛ قسطمونينڭ حواليسنده ده، أهلِ ضلالت رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه سد چكمك ايچون، خاص طلبهلرڭ و جدّى چاليشانلرڭ شوقلرينى قيرمق و اونلره فتور ويرمك ايچون، آيرى آيرى طرزلرده، عمومى بر پلان داخلنده تعرّض ايديلييور. خالصلره فتور ويرهمهدكلرندن، باشقه مشغلهلر بولمقله چاليشمالرينه ضرر ويرييورلر.
سماوى مصيبت ايسه:
إحتكار نتيجهسنده، حيات و يشامق حسّى، حسّياتِ دينيهيه غلبه چالوب، أكثر ناس معدهسنى، معيشتنى دائما دوشونييور. حتّى أكثر فقرا قسمندن اولان رسالهِٔ النور طلبهلرى، بو مصيبته قارشى چابالامق مجبوريتيله حقيقى و أڭ مهم وظيفهسى اولان نشر خدمتنى بيراقمغه مجبور اولويور.
هم إنسانلرڭ ذهنلرى، فكرلرى قصدًا و بِالذّات حقائقِ ايمانيهيه قارشى بو يوزدن بر درجه لاقيدلق بر وضعيتى آلماسندن، بر توقّف دورى گلمسنه مقابل؛ جنابِ حقّڭ عنايت و رحمتيله باشقه بر طرزده رسالهِٔ النورڭ إنتشار و فتوحاتنه ميدان آچمش.
— 216 —
أزجمله: إستانبول آفاقندن يوكسك علمانڭ؛ أسكى فتوا أمينى على رضا، أحمدِ شيرانى و پارلاق واعظلردن شمسى گبى ذاتلر، رسالهِٔ النورله جدّى و تقديركارانه مناسبتدار اولمغه باشلامالريدر.
هم خاطريمزده اولماديغى حالده، يڭى حروفله طبع ايتمك اوزره (باشده آيت الكبرانڭ أڭ مهم پارچهسى) يدى پارچه، بر مجموعهده طبع ايتمك؛ و گنجلرى اويانديران اوچ درت پارچه آيرى بر رسالهده، حافظ مصطفى ايله برابر طبع ايتمك ايچون مطبعهيه گوندردك.
هم مهم بر ذات تشبّث ايدييور كه: مهم پارچهلردن بر قسمنى آنقرهده، بيوك رتبهلى بريسنڭ معاونتيله طبع ايتمك نيتى وار. بن شيمديلك موافقت ايتمهدم.
والحاصلبر قپو قپانسه، عنايتِ إلٰهيه داها پارلاق قپولرى رسالهِٔ النور يوزندن آچييور، يول ويرييور. رسالهِٔ النورڭ مكتوب و ملفوظ حروفاتى عددنجه جنابِ أرحم الرّاحمينه حمد و ثنا و شكر اولسون.
هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى
بوڭا بناءً، بو توقّف و موقّةً فتوره مراق ايتمهيڭز. ذاتًا شيمدىيه قدر چاليشمهلر تخملر نوعنده، إستقبالده كافى سُنبللر ويرهبيلير. فرضِ محال اولارق، هيچ چاليشلماسه ده ينه كفايت ايدر. قطعيًا تقرّر ايتمش كه؛ رسالهِٔ النور حقيقتلرينه، غدايه إحتياج گبى بو زمانده إحتياج وار. بو إحتياج ايسه اونى توقّفده بيراقماز، ايشلتديرهجك إن شاء اللّٰه.
حافظ مصطفى ايله عمومڭزه بدل گوروشدك، فقط پك آز بر زمانده. جنابِ حق اونى و طاهرىيى طبع مسئلهسنده موفّق أيلهسين، آمين.
حافظ علينڭ مكتوبنده، مدرسهِٔ نوريهنڭ استادى اولان حاجى حافظ ايله غايت صميمانه و اخوّتكارانه گوروشملرى و مشورتلرى بزلرى چوق مسرور أيلدى.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 217 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
نور فابريقهسنڭ صاحبى، برنجى شعاعڭ دردنجى آيتى بحثنده، حقيقتِ إسلاميتڭ يدى أساسى پارلاق بر صورتده إثبات ايديلديگى جملهسنه دائر صورويور كه: أركانِ إسلاميهيى بش بيلييورز. هم وجوبِ زكات ركنى، رسالهلرده نه صورتله ايضاح ايديلديگنى صورويور.
الجواب:إسلامڭ ركنلرى باشقهدر، حقيقتِ إسلاميتڭ أساسلرى ينه باشقهدر. حقيقتِ إسلاميتڭ أساسلرى؛ آلتى أركانِ ايمانيه ايله (حاشيه): "برابر" كلمهسى شعاعده نقصان اولديغى ايچون، شبهه ايديلمش. و أساسِ عبوديت كه، إسلامڭ بش ركنى اولان (صوم، صلات، حجّ، زكات، كلمهِٔ شهادت) مجموعنڭ خلاصهسيدر. رسالهِٔ النور، آلتى ركنِ ايمانيه ايله بو أساسِ عبوديتى إثبات ايدوب سَبْعَ الْمَثَانِى جلوهسنه مظهريتى مراددر. وجوبِ زكاتڭ ايضاحندن مراد ايسه، زكاتڭ تفرّعات تفصيلاتى دگل؛ بلكه زكاتڭ، حياتِ إجتماعيهده درجهِٔ لزومى و أهمّيتلى قيمتى إثبات ايديلمش ديمكدر. أوت رسالهِٔ النوردن أوّل يازديغمز رسالهلرده، هم ده رسالهِٔ النورڭ متعدّد يرلرنده، وجوبِ زكاتڭ حياتِ إجتماعيهده نه درجه أهمّيتلى اولديغى قطعيًا و واضحًا إثبات ايديلمش ديمكدر.
إسپارطهده رسالهِٔ النورڭ درس و نشرينه ايكى كوشكنى بر زمان تخصيص ايدن قارداشمز شكرى أفندينڭ ايكى گنج أولادينڭ وفاتى، بنى متأثّر ايتدى. چونكه بش آلتى ياشنده ايكن، معصومه كريمهسى يانمه گلدكجه، هر دفعه "آدڭ نهدر؟" صورييوردم. معصومانه، كمالِ فخرله "خير النساء" ديردى، بنى شفقتله گولديرييوردى. جنابِ حق او مبارك معصومهيى بردن جنّتنه آلدى، شو دنيا جهنّمندن قورتاردى. و مرحوم مخدومى حياتى ايسه، خستهلق إن شاء اللّٰه اونى ده خير النساء گبى گناهسز، معصوم ياپدى. برابر جنّت طرفنه گيتديلر. بو نقطهِٔ نظردن بن او ايكى چوجغى تبريك ايدييورم. و پدر و والدهلرينى ده هم تعزيه، هم معنًا تبريك ايدييورم كه؛ او ايكى أولادلرى وِلْدَانٌ مُخَلَّدُونَ سرّينه مظهر اولديلر. بن او ايكيسنى،
— 218 —
رسالهِٔ النورڭ وفات ايدن شاكردلرى ايچنده دعالريمزه داخل ايتدك.
رشدى أفندى بنم طرفمدن شكرى أفندىيه، تعزيهنامهسى اولان اون يدنجى مكتوبى، بنم يرمده اوقوسون.
رسالهِٔ النورڭ قپودانى صبرى، نيس آطهسندهكى بر قارداشمز و اوننجى سوزڭ طبعندن صوڭره تهلكهدن محافظه ايچون قاچ آى خانهسنده صاقلايان و پدر و والدهسيله، بزمله جدّى علاقهدار بولنان ولى أفندينڭ پدر و والدهسنڭ وفات خبرلرينى يازييور. جنابِ حق اونلره رحمت أيلهسين. بن إن شاء اللّٰه چوق زمان اونلرى معنوى قزانجلريمه شريك ايدهجگم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو زمانده خصوصًا بو صرهلرده، رسالهِٔ النورڭ شاكردلرى تام بر متانت و تساند و دقّت ايتمگه محتاجدرلر. ِللّٰه الحمد إسپارطه و حواليسى قهرمانلرى دمير گبى بر متانت گوسترمهسيله، باشقه يرلره ده حسنِ مثال اولدى.
أى خسرو!تأثيرلى و گوزل مكتوبڭى آلدم. وظيفهڭڭ باشنه گچمهڭ، بزى فوق العاده مسرور ايتدى. بيڭلر صفالر ايله گلدڭ. سن، بر بچوق سنه مادّى قلمڭ ايشلهمديگندن مراق ايتمه. سنڭ يريڭه و كرامتلى قلمڭڭ يادگارى اولان معجزاتِ أحمديهنڭ برى ولاياتِ شرقيهده فعالانه گزييور. ديگر صوڭ يازديغڭ نسخه ده، إستانبولده سنڭ يرڭده چاليشوب، إن شاء اللّٰه فتوحات ياپار. سنڭ يازديغڭ معجزهلى ايكى قرآنِ عظيم الشانڭ بو حواليده خصوصًا رمضانِ شريفده سڭا قزانديردقلرى ثوابلرى و تحسين و تبريكلرينى، إن شاء اللّٰه ياقينده طبعه گيرمهسيله، عالمِ إسلامدن سنڭ روحڭه ياغاجق رحمت دعالرينى دوشون، اللّٰهه شكر أيله.
حافظ علينڭمكتوبنده، إسلامكويندهكى خواجهلره محبّته و دوستلغه قرار ويرمهسى بزى ممنون أيلدى. أوت إسلامكويى، ناصلكه رسالهِٔ النوره پك زياده
— 219 —
علاقهدارلقده إمتياز و سبقت قزانمش. اويله ده بن اوراده ايكن، سائر خواجهلره نسبةً إسلامكويى خواجهلرى دخى داها زياده إنصافلى و رسالهِٔ النورى تقدير ايتدكلرينى گورديگمدن، بو حواليدهكى خواجهلرڭ لاقيدلقلرينه قارشى اونلرى حسنِ مثال گوسترييورم. إن شاء اللّٰه اونلردن ضرر گلمز. بن إسلامكوينى نورس كويى گبى بيلييورم، او خواجهلره ده أقربام نظريله باقيورم، اونلره ده سلام ايدييورم. أوت اونلرڭ إنصافى و رسالهِٔ النوره قارشى دوستلقلريله، نور فابريقهسى او كويده دغدغهسز تأسّس ايتدى تخمين ايدييورم.
أى صبرى قارداش!باشڭ صاغ اولسون. جنابِ حق او والدهمزى مغفرت أيلهسين! آمين. بنم، قرابتِ نسبيهيى إحساس ايدن پارمقلرڭدهكى نشان و بو يدى سكز سنه عبد المجيددن داها حرارتلى فعالانه قارداشلق وظيفهسنى ياپديغڭزدن، ألبته سنڭ مرحومه والدهڭ بنم ده والدهمدر. اونى ده، والدهم ياننه معنوى قزانجلريمه و دعالريمه حصّهدار ايدييورم. جنابِ حق سڭا صبرِ جميل إحسان و او مرحومهيى ده غريقِ رحمت أيلهسين! آمين.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بن پك قطعى بر صورتده و بيڭه ياقين تجربهلرم نتيجهسنده قطعى قناعتم گلمش و أكثر گونلرده حسّ ايدييورم كه: رسالهِٔ النورڭ خدمتنده بولنديغم گونده، او خدمتڭ درجهسنه گوره قلبمده، بدنمده، دماغمده، معيشتمده بر إنكشاف، إنبساط، فرحلق، بركت گورويورم. هم اوراده ايكن، هم بوراده چوق قارداشلرمدن عين حالتى حسّ ايتدم و ايدييورم. و چوقلرى إعتراف ايدييور كه، "بز ده حسّ ايدييورز" ديرلر. حتّى سزه گچن سنه يازديغم گبى، بنم پك آز غدا ايله ياشاديغمڭ سرّى، او بركت ايمش.
هم إمامِ شافعيدن (رض) روايت وار كه؛ خالص طلبهِٔ علومڭ رزقنه، بن كفالت ايدهبيليرم ديمش. چونكه رزقلرنده وسعت و بركت اولور. مادام حقيقت بودر و مادام
— 220 —
خالص طلبهِٔ علوم عنواننه رسالهِٔ النور شاكردلرى بو زمانده تام لياقت گوسترمشلر؛ ألبته شيمديكى آجلق و قحطه مقابل رسالهِٔ النور خدمتنى بيراقمق و ضرورتِ معيشت عذريله، معيشت پشينه قوشمق يرينه أڭ ايى چاره، شكر و قناعت و رسالهِٔ النور طلبهلگنه تام صاريلمقدر.
أوت هر طرفده بو دردِ معيشت هركسى صارصييور. أهلِ ضلالت بوندن إستفاده ايدر. أهلِ ديانت ده كندينى معذور بيلير، "ضرورتدر، نه ياپالم؟" دير. ديمك كه، رسالهِٔ النور شاكردلرى بو آجلق و ضرورت مصيبتنه قارشى، ينه نورله مقابله ايتملى. هر شاكردڭ وظيفهسى، يالڭز كندى ايماننى قورتارمق دگل؛ بلكه باشقهسنڭ ايمانلرينى ده محافظه ايتمگه مكلّفدر. او ده خدمته جدّى دوام ايله اولور.
سزه يازمشدق كه، معارضلره عداوتله مقابله ايتمهيڭز. ممكن اولديغى قدر، أهلِ تقوا، أهلِ علمه قارشى دوستانه وضعيت آليڭز. فقط بو نقطهيه دقّت ايديڭز كه، رسالهِٔ النورڭ ضررينه و شاكردلرينڭ صلابت و متانتلرينه ايليشهجك بر طرزده دائرهڭز ايچنه صوقمايڭز. اويلهلر نيتِ خالصه ايله گيرمزسه، بلكه فتور ويررلر. أگر أنانيتلى و خودفروش ايسه، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ متانتلرينى قيرارلر؛ نظرلرينى، رسالهِٔ النورڭ خارجنه چكوب طاغيتيرلر. شيمدى چوق دقّت و متانت و إحتياط لازمدر.
بو حواليده، حقيقةً اميديمڭ فوقنده، رسالهِٔ النور طلبهلرندن ايكى قهرمان يتيشديلر. بابا، اوغول؛ أحمد نظيف، صلاح الدين. بو ايكى ذات رسالهِٔ النورڭ نشرنده ايكى يوز آدم قدر چاليشدقلرينى گورويورز. أزجمله: بريسى يعنى اوغلى، قارصده طوروب هم وانه، هم أرضرومه، هم قونيهيه، هم بورالره (سزه لفًا گوندرديگم مكتوب گبى) مخابرهلر ايله تأثيرلى بر صورتده چاليشييور؛ تام بر عبد الرحماندر.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 221 —
رسالهِٔ النور، طريقت دگل حقيقتدر.آياتِ قرآنيهدن ترشّح ايدن بر نوردر. نه شرقڭ علومندن و نه ده غربڭ فنونندن آلينمش دگل. قرآنِ معجز البيانڭ بو زمانه مخصوص بر إعجازِ معنويسيدر. منفعتِ شخصيه يوقدر. رسالهِٔ النورڭ (هيچ اولمازسه) سوز و مكتوبلرينى تماميله اوقويونجه بر چوق حقيقتلر تظاهر ايدهجگندن، بوگونكى دوشونجهڭزدن، يعنى رسالهِٔ النورى يازمقده چكينمك و چكيلمكدن درحال تبرّى ايدهجكسڭز.
محترم دگرلى قارداشم!درحال يازمغه باشلايڭز، قورقمايڭز. خدمتِ قرآن، إن شاء اللّٰه محافظه ايدهجكدر. ديگر أفندىيى زيارته گيدنلره و رسالهِٔ النورى يازان او حواليدهكى قارداشلريمزه گچمش اولسون.
(حاشيه): قارداشمز صلاح الدين بوراده، إسپارطهده اولديغى گبى، بونلره ده رسالهِٔ النورى آرامق ايچون أولرينى تحرّى ايدوب صيقيشديردقلرى زمان، حفظِ إلٰهى ايله بر شى بولامادقلرى زمانكى حادثهيه إشارت ايدييور.
فيضى
حافظِ حقيقى إن شاء اللّٰه محافظه ايدهجكدر. إمامِ علىنڭ (رض)
تُقَادُ سِرَاجُ النُّورِ سِرًّا بَيَانَةً ٭ تُقَادُ سِرَاجُ السُّرْجِ سِرًّا تَنَوَّرَتْ
أمرينه إنقياد ايتمك ايجاب ايتديگندن، رسالهِٔ النورى گيزلى اوقومق، گيزلى يازمق، گيزلى نشر ايتمك لازمدى. او قارداشلريمزڭ بو أمره رعايت ايتمهمسندن ايلرى گلديگندن، خفيف شفقت طوقادى ييدكلرندن تكرار گچمش اولسون.
هيچ مراق ايتمهسينلر، هيچ بر شى ياپيلماز و ياپاماز و گورهمزلر. بو حادثهدن متأثّر اولوب چكينمهيڭز. بِالعكس چاليشماڭزى زيادهلشديرڭ كه، تجربهِٔ ميدانِ إمتحانده موفّق اولاسڭز. رسالهِٔ النوره صيق صيق ايليشيرلر، فقط بر خلط ايدهمزلر. چونكه غوثِ أعظم (ق س) و إمامِ على (رض) گبى ذاتلرڭ حمايهلرى و دعالرى بركاتنه، حافظِ حقيقى حفظ ايدر. اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّى روحانى إنقباض إن شاء اللّٰه
— 222 —
گچهجكدر. رسالهِٔ النور لِلَّذِينَ اٰمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ سرّينه مظهردر. اوندن إستمداد ايت. رسالهِٔ النور طلبهلرى بربرينڭ عبادتندن حصّهدار اولدقلرندن، دائمى وردلرى اولان بو آيتِ عظيمه سزه ده شفا ويرر. رسالهِٔ النورى يازيڭز. إحتياطه رعايت ايديڭز.
بتون قارداشلريمه سلام و حرمتلر. رسالهِٔ النوره چاليشماڭزى تكرار توصيه ايدرم، قارداشلرم.
قارداشڭز
صلاح الدين
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ
عزيز قارداشلرم!
بو دفعه مكتوب يرنده بو ميوهيى گوندرييورز.
قره طاغڭ بر ميوهسى
بر آيتڭ معناىِ إشاريسنڭ كلّيتندن بر فردى، حرّيتدن بو آنه قدردر. تشرينِ ثانى اوتوزنجى گون، بيڭ اوچ يوز أللى سكزده (١٣٥٨)، قره طاغ باشنه چيقييوردم. "إنسانلرڭ، خصوصًا مسلمانلرڭ بو تسلسل ايدن هلاكتلرى و خسارتلرى نه وقتدن باشلادى، نه وقته قدر دوام ايدر؟" خاطره گلدى. بردن، هر مشكلمى حلّ ايدن قرآنِ معجز البيان، سورهِٔ وَالْعَصْرِيى قارشيمه چيقاردى. ديدى: "باق!" باقدم. هر عصره خطاب ايتديگى گبى، بو عصريمزه داها زياده باقان
وَ الْعَصْرِ اِنَّ الْاِنْسَانَ لَفِى خُسْرٍ
آيتندهكى
اِنَّ الْاِنْسَانَ لَفِى خُسْرٍ
(شدّه و تنوين صاييلير) مقامِ جفريسى بيڭ اوچ يوز يگرمى درت (١٣٢٤) ايدوب، حرّيت إنقلابيله باشلايان تبدّلِ سلطنت و بالقان و ايتاليان حربلرى و برنجى حربِ عمومى مغلوبيتلرى و دهشتلى معاهدهلرى و شعائرِ إسلاميهنڭ
— 223 —
صارصيلمالرى و بو مملكتڭ زلزلهلرى و يانغينلرى و ايكنجى حربِ عمومينڭ زمين يوزنده فورطنهلرى گبى، سماوى و أرضى مصيبتلرله خسارتِ إنسانيه ايله
اِنَّ الْاِنْسَانَ لَفِى خُسْرٍ
آيتنڭ بو عصره دخى بر حقيقتى، مادّةً عين تاريخيله گوستروب، بر لمعهِٔ إعجازينى گوسترييور.
اِلَّا الَّذِينَ اٰمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحَاتِ
(آخردهكى ت، هی صاييلير، شدّه صاييلير ايسه) مقامِ جفريسى بيڭ اوچ يوز أللى سكز و طوقوز (١٣٥٨-١٣٥٩) اولان بو سنهنڭ و گلهجك سنهنڭ عين تاريخنى گوسترمكله او خسارتلردن باخصوص معنوى خسارتلردن قورتولمانڭ چارهِٔ يگانهسى، ايمان و أعمالِ صالحه اولديغى گبى و مفهومِ مخالفيله، او خسارتڭ ده سببِ يگانهسى كفر و كفران، شكرسزلك يعنى ايمانسزلق، فسق و سفاهت اولديغنى گوستردى. سورهِٔ وَ الْعَصْرِنڭ عظمتنى و قدسيتنى و قيصالغيله برابر غايت گنيش و اوزون حقائقڭ خزينهسى اولديغنى تصديق ايدهرك، جنابِ حقّه شكر ايتدك.
أوت عالمِ إسلامڭ، بو عصرڭ أڭ بيوك خسارتى اولان بو دهشتلى ايكنجى حربِ عموميدن قورتولماسنڭ سببى: قرآندن گلن ايمان و أعمالِ صالحه اولديغى گبى؛ فقيرلره گلن آجى آجلق و قحطڭ سببى دخى، اوروجڭ طاتلى آجلغنى چكمدكلرى؛ و زنگينلره گلن خسارت و ضايعاتڭ سببى ده، زكات يرنده إحتكار ايتمهلريدر. و آناطولينڭ بر ميدانِ حرب اولمامسنڭ سببى؛ اِلَّا الَّذِينَ اٰمَنُوا كلمهِٔ قدسيهسنڭ حقيقتنى فوق العاده بر صورتده يوز بيڭ إنسانڭ قلبلرينه تحقيقى بر طرزده درس ويرن رسالهِٔ النور اولديغنى، پك چوق أمارهلر و شاكردلرندن بيڭلر أهلِ حقيقت و دقّتڭ قناعتلرى إثبات ايدر.
أزجمله: أمارهلردن برى، رسالهِٔ النوره صيقنتى ويرن وياخود خدمتندن چكيلن پك چوق آدملرڭ توقات ييمهلرى گبى؛ بو سنه، بو مملكتڭ أطرافنده عمومى بر طرزده رسالهِٔ النورڭ إنتشارينه صيقنتى ويروب شيمديكى بر نوع توقّف دورهسى ويرمك خطاسيله، شيمديكى عمومى صيقينتينڭ بر سببى اولديغنى گوسترمسيدر.
— 224 —
(سورهِٔ والعصرڭ طاغ ميوهسى نامندهكى نكتهسنه بر حاشيهدر)
اَلصَّالِحَاتِ
دهكى (ت)، آخردهكى "تا"لر أكثريتجه وقفه راست گلمسيله جفرجه (هی) صاييلابيلير، اِلَّا برابردر. بو نقطهده (١٣٥٨) بو زمانمزى گوسترر. و تلفّظجه (هی) اوقونماديغندن (ت) قالابيلير. بو نقطهدن، شدّهلر صاييلمازسه و اِلَّا برابر دگل، ايكى يوز كسور سنه زمانه قدر ايمان و عملِ صالح ايله برابر بر طائفهِٔ عظيمه، خساراتِ عظيمهيه قارشى مجاهدهيه دوام ايدهجگنه إشارت ايدوب، فاتحهنڭ آخرنده صِرَاطَ الَّذِينَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ بيڭ بش يوز قرق يدى (١٥٤٧) ويا بيڭ بش يوز يتمش يدى (١٥٧٧) گوسترديگى زمانه؛ هم
لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى ظَاهِرِينَ عَلَى الْحَقِّ حَتّٰى يَاْتِىَ اللّٰهُ بِاَمْرِهِ
برنجى جمله، بيڭ بش يوز (١٥٠٠) مقاميله آخر زمانده بر طائفهِٔ مجاهدينڭ صوڭ زمانلرينه؛ و ايكنجى جمله بيڭ بشيوز آلتى (١٥٠٦) مقاميله، غالبانه مجاهدهنڭ تاريخنه؛ و اوچنجى جمله بيڭ بش يوز قرق بش (١٥٤٥) مقاميله پك آز بر فرقله، هم فاتحهنڭ، هم وَالْعَصْرِ سورهسنڭ ايكى جملهسنڭ غيبى إشارتلرينه إشارت ايدوب، توافق ايدر.
ديمك بو حديثِ شريفڭ اوچ جملهسندن هر بريسى، بيڭ بش يوز تاريخنه و مجاهدهنڭ نه قدر دوام ايدهجگنه دائر إشارتلرينه، عينًا بو
اَلَّذِينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ
شدّه صاييلمازسه، بيڭ بش يوز آلتمش بر (١٥٦١) مقاميله، هم
وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ
(شدّه صاييلير فقط بِالصَّبْرِ لامدر) بيڭ بش يوز آلتمش (١٥٦٠) مقاميله إشتراك ايدوب، او طائفهِٔ عظيمهنڭ مجاهداتلرى نه قدر دوام ايدهجگنى معناىِ إشارى و جفرى ايله گوستررلر. و فاتحه و حديثڭ إرائه ايتدكلرى تاريخه، مقامِ أبجدلريله تقرّب ايدوب، فرقلى بر درجه توافق ايدرلر و معنالريله ده تام تطابق ايدهرك، پارلاق بر لمعهِٔ إعجازيهِٔ غيبيهيى گوسترييورلر.
٭ ٭ ٭
— 225 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أسكى سعيد چوق زمان مدرسة الزهرايى غايهِٔ خيال ايدهرك چاليشمش. جنابِ حق كمالِ مرحمتندن، إسپارطهيى او مدرسة الزهرا حكمنه گتيردى. و ناحيهمز اولان كوچوجك إسپارطهنڭ محدود أقربا و أحباب يرينه، مبارك إسپارطه ولايتنى ويروب بيڭلر قارداشى إحسان أيلدى. بلكه محتملدر كه، او كوچك إسپارطهنڭ أصلى، بو بيوك إسپارطهدن گيتمش. بنم وطنِ أصليم، بو إسپارطه اولمق جائزدر. حتّى إسپارطهلى كيم اولورسه اولسون، باشقهلره نسبةً بنمله و رسالهِٔ النورله فضله علاقهدار گورويورم. حتّى بورادهكى بتون ضابطان ايچنده برى مستثنا، أڭ زياده بزه و رسالهِٔ النوره جدّى علاقهدار، بو حاملِ مكتوب إسپارطهلى حلمى بگى گوردم. اونى رسالهِٔ النورڭ خاص شاكردلرى ايچنده قبول أيلهدك.
إسپارطهده و صاوهدهكى تعرّض بر درجه عموميدر. رسالهِٔ النورڭ إنتشار ايتديگى هر طرفده بو صرهلرده، شيمدىيه قدر بر پلان داخلنده رسالهِٔ النورڭ فتوحاتنه قارشى تجاوز وار. بر درجه شوق و نشئهيه ضرر ويردى، بر دورهِٔ توقّف آچدى. شيمديكى قحطلغه او توقّف سببيت ويرييور. فقط جنابِ حقّه شكر، إسپارطه و حواليسى قهرمانلرى چليك گبى بر متانت گوسترمهلرى، سائر يرلرڭ ده قوّهِٔ معنويهلرينى تقويه ايدييورلر.
بعض إحتياطسز و دقّتسزلرڭ يوزندن جزئى ضررلر اولديغندن، إحتياط و دقّت هر وقت لازمدر. بارلاده رسالهِٔ النورڭ موقّت تعطيلى سببيله ياغمورسزلق باشلاديغى گبى و رسالهِٔ النورڭ مداخلهسيله ياغمورڭ بارلا أطرافندهكى دائرهيه مخصوص اولارق گلمسى و إسپارطهنڭ رسالهِٔ النوره قارشى إشتياقلريله، (خسروڭ ديديگى گبى) ياغمور فوق العاده بر صورتده إمداده گلمسى گبى، پك چوق أمارهلرله و بوراده رسالهِٔ النور مناسبتيله وجوده گلن يوزر حادثهلرڭ دلالتيله ديرز كه: بو آناطولىيه عينِ رحمت اولان رسالهِٔ النوره قارشى، بو عجيب زمانده بويله عمومى و گنيش بر تعرّضله و بعض يرلرده تعطيله مجبور اولماسى، بو قحط و غلايى و بو عجيب إحتكارى و بركتسزلك و آجلغى نتيجه ويرديگنه بزه قناعت ويردى. شيمدى يانمدهكى أمين و فيضى گبى سائر آرقداشلرم ده عين قناعتدهدرلر.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 226 —
(رسالهِٔ النور شاكردلرى طرفندن صورولان سؤاله جوابدر)
سؤال:گچن سنه سزدن صورمشدق كه؛ أللى گوندر مراق ايدوب دنيا جريانلرينه باقماديڭز و صورماديڭز، او زمان بزه بر جواب ويرديڭز. گرچه او جواب حقيقتدر و كافيدر. فقط رسالهِٔ النورڭ إنتشارى و خدمتى و عالمِ إسلاميتڭ منفعتى نقطهسنده بر درجه باقماڭز لازم ايكن، شيمدى اون اوچ آى اولويور عين حال دوام ايدييور. مراق ايدوب هيچ صورمايورسڭز.
الجواب:اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُومٌ آيتنه أڭ أعظم بر طرزده شيمديكى بوغوشان إنسانلر مظهر اولمالرندن، اونلره دگل طرفدار اولمق ويا مراقله او جريانلرى تعقيب ايتمك و اونلرڭ يالان، آلداتيجى پروپاغندهلرينى ديڭلهمك و متأثّرانه مجادلهلرينى سير ايتمك، بلكه او عجيب ظلملره باقمق ده جائز دگل. چونكه ظلمه رضا ظلمدر؛ طرفدار اولسه، ظالم اولور. ميل ايتسه
وَ لَا تَرْكَنُوا اِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ
آيتنه مظهر اولور.
أوت حق و حقيقت و دين و عدالت حسابنه اولمديغنه و بلكه عناد و عصبيتِ ملّيه و منفعتِ جنسيه و نفسڭ أنانيتنه طايانان دنياده أمثالى وقوع بولميان غدّارانه بر ظلم حسابنه اولديغنه قطعى بر دليل شودر كه:
بيڭ معصوم چولوق چوجق، إختيار، خسته بولنان بر يرده، بر ايكى دشمن عسكرى بولونمق بهانهسيله، بومبالرله اونلرى محو ايتمك و طبقاتِ بشر جريانلرى ايچنده، بورژووالرڭ أڭ دهشتلى مستبدلرى و سوسيالستلرڭ و بولشويكلرڭ أڭ مفرطلرى اولان آنارشيستلرله إتّفاق ايتمك و بيڭلر، ميليونلر معصوملرڭ قانلرينى هدر ايتمك و بتون إنسانلره ضرر اولان بو حربى إدامه و صلحى ردّ ايتمكدر.
ايشته بويله هيچ بر قانونِ عدالته و إنسانيته و هيچ بر دستورِ حقيقته و حقوقه موافق گلمهين بوغوشمالردن، ألبته عالمِ إسلام و قرآن تبرّى ايدر. يارديمجيلقلرينه تنزّل ايدوب تذلّل ايتمز. چونكه اونلرده اويله دهشتلى بر فرعونلق بر خودگاملق حكم ايدييور؛ دگل قرآنه، إسلامه يارديم، بلكه كندينه تابع و آلَت ايتمكله ألنى اوزاتير. اويله ظالملرڭ قلنجلرينه طايانمق، حقّانيتِ قرآنيه ألبته تنزّل ايتمز.
— 227 —
و ميليونلرله معصوملرڭ قانيله يوغرولمش بر قوّت يرينه، خالقِ كائناتڭ قدرت و رحمتنه طايانمق، أهلِ قرآنه فرض و واجبدر. گرچه زندقه و دينسزلك، او بوغوشانلرڭ بريسنه طايانوب أهلِ ديانتى أزر. او زندقهنڭ تضييقندن قورتولمق، اونڭ عكسى جرياننه طرفدار اولمق بر چارهدر. فقط شيمدىيه قدر او طرفدارلق، بر منفعت ويرميهرك چوق ضررلرى طوقونمش.
هم زندقه، نفاق خاصيتيله هر طرفه دونر. سنڭ دوستوڭى كندينه دوست ايدوب، سڭا دشمن ايدر. سنڭ طرفدارلق جهتيله قزانديغڭ گناهلر، فائدهسز بوينڭده قالير. رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ وظيفهلرى ايمان اولديغندن، حيات مسئلهلرى اونلرى چوق علاقهدار ايتمز و مراقله باقديرماز. ايشته بو حقيقته بناءً، دگل اون اوچ آى، بلكه اون اوچ سنه
(حاشيه): هم تام يدى سنهدر عين حال دوام ايتدى. نه مراق ايتدى و نه ده صوردى و نه ده بيلدى.
دخى باقماسهم حقّم وار. سزلر باقديڭز. گناهلردن باشقه نه قزانديڭز؟ بن باقمادم، نه غائب ايتدم؟
ايكنجى سؤال:إشاراتِ قرآنيه رسالهسنده، فاتحهنڭ آخرنده صراطِ مستقيم أصحابى كه، الَّذِينَ اَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ آيتيله تعريف ايديلن طائفه ايچنده، هم لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ اُمَّتِى إلى آخر... حديثنڭ آخر زمانده گوستردكلرى مجاهدلر ايچنده و هم وَالْعَصْرِ سورهسنڭ اِلَّا الَّذِينَ اٰمَنُوا دن باشلايان اوچ جملهنڭ معناىِ إشاريسنده خصوصى بر صورتده بر فردى، رسالهِٔ النورڭ خاص شاكردلرى اولديغنه سبب نهدر و وجهِ تخصيصى نهدر؟
الجواب:سببى ايسه؛ رسالهِٔ النور، يوزه ياقين دين طلسملرينى و حقائقِ قرآنيهنڭ معمّالرينى حلّ و كشف ايتمشدر كه؛ هر بر طلسمڭ بيلينمهمسندن چوق إنسانلر شبهاته و شكوكه دوشوب، تردّدلردن قورتولامايوب، بعضًا ايماننى غائب ايدردى. شيمدى بتون دينسزلر طوپلانسهلر، او طلسملرڭ كشفندن صوڭره غلبه ايدهمزلر. يگرمى سكزنجى مكتوبدهكى عناياتِ سبعهده بر قسمنه إشارت ايديلمش. إن شاء اللّٰه بر زمان او طلسملر، مستقل بر رسالهده جمع ايديلهجك.
٭ ٭ ٭
— 228 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
قهرمان طاهرى و حافظ مصطفىنڭ ياپدقلرى خدمت چوق گوزلدر. اونلرڭ تدبيرلرى إصابتليدر، حقدر. نور فابريقهسنڭ ديواننده ويرديگڭز قرارلر، نه اولورسه قبولمزدر. إشاراتِ قرآنيه توابعلريله برابر چوق گوزل. يالڭز سيّد شفيگه گيدن مكتوب، شخصنه عائد قسمى گيرميهجكدى. لاحقهدن آلديغڭز پارچهلر ده چوق گوزل. بيوك على سيستمنده، كوچك و ايكنجى علينڭ معنيدار فقرهسى اييدر، فقط مختصردر. أڭ أوّل گنجلره عائد اوچ درت درسڭ كه، (حافظ مصطفىيه ويرمشدك) أل ماكينهسيله، ممكنسه أسكى حروفله، دگلسه يڭى حروفله (حاشيه): رسالهِٔ النورڭ بر وظيفهسى؛ حروفِ قرآنيهيى محافظه اولديغندن، يڭى حروفه ضرورت درجهسنده إن شاء اللّٰه مساعده اولور. نور فابريقهسنڭ ديوانندهكى هيئت مناسب گورسه و حال مساعده ايتسه، يازيلسين. بزه ده بعض نسخهلر گوندريلسين. مباركلرڭ إشارات الإعجازلرينه بدل بر نسخهمى پوسطه ايله گوندردك. جمعه گوننه راست گلن بو بايرام، چوق قيمتدار اولان حجّ الأكبر اولديغندن، حجّه بو سنه گيدنلر چوق قزانمشلر. جنابِ حق بزى ده اونلرڭ خيرلى دعالرينه حصّهدار أيلهسين، آمين. تكرار بَتكرار او بايرامڭزى و عموم رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ بايراملرينى و نور و گل فابريقهلرينڭ هيئتلرينى و مدرسهِٔ نوريه شاكردلرينڭ و استادلرينڭ و بارلا صديقلرينڭ و معصوملرڭ و اُمّى إختيارلرڭ، رجالًا و نساءً عمومنڭ برر برر بايراملرينى تبريك ايدييورز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 229 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ حُرُوفِ مَاكَتَبْتُمْ وَطَبَعْتُمْ
عزيز، صدّيق، مقتدر، متيقّظ قارداشلرم!
سزڭ مبارك ليالئِ عشرهڭزى و قربان بايرامڭزى تبريك ايدرز. نور فابريقهسى صاحبى حافظ علينڭ حشرِ جسمانى حقّندهكى خاطرينه گلن مسئله أهمّيتليدر و مكتوبڭ آخرندهكى تمثيلى غايت گوزل و معنيداردر. او خاطره ايله طوقوزنجى شعاعڭ مقدّمهِٔ حشريهدن صوڭرهكى طوقوز برهانِ حشريهيى ايستهيور دييه آڭلادم. فقط مع التأسّف بر ايكى سنهدر تأليف وظيفهسى توقّف ايتمش. رسائل النورڭ مسائلى؛ علم ايله، فكر ايله، نيت ايله و قصدى بر إختيارله دگل؛ أكثريتِ مطلقه ايله سنوحات، ظهورات، إخطارات ايله اولويور. بو طوقوز براهينه شيمدى إحتياجِ حقيقى قالمهمش كه، تأليفه سوق اولونمييورز.
أوت أركانِ ايمانيه ايچنده "ايمانِ بِاللّٰه" و "ايمانِ بِاليوم الآخر" عالمِ إسلاميتڭ ايكى قطبى و ايكى گونشيدر.
برنجيسنى؛رسالهِٔ النور، تماميله برهانلرينى ايضاح ايتمش.
ايكنجى قطب ايسه؛قسمًا مستقل اولارق اوننجى سوز، يگرمى طوقوزنجى سوز، يگرمى سكزنجى سوز، خصوصًا جسمانى لذّتلرڭ إثباتنده و مقدّمهِٔ حشريه گبى رسالهلرده غايت قوّتلى حشرِ جسمانىيى إثبات ايتمش، معنّدلرى ده صوصديرمش. و ايمانِ بِاللّٰه گبى، بو دنيادهكى موجودات ظاهر بر صورتده اونى گوسترمديگندن قسمِ أكثريسى ايسه، سائر أركانِ ايمانيه ايچنده حشرى قوّتلى بر صورتده إثبات ايدر.
أزجمله:قرآنِ معجز البيانڭ حقّانيتنى إثبات ايدن بتون حجّتلرى، ايكنجى درجهده حشرِ جسمانىيى، بيڭلر آياتِ قرآنيهنڭ تصوير و ايضاحاتلريله إثبات ايدييور. عجبا، قرآنِ معجز البيانڭ معجزانه جنّتڭ لذائذِ جسمانيهسندن بحثلرى و ايضاحلرى درجهسندن داها باشقه بر ايضاحه لزوم قالير مى؟
— 230 —
هم رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامڭ حقّانيتنى إثبات ايدن بتون معجزهلرى، حجّتلرى ايكنجى درجهده حشرِ جسمانىيى و جنّت و جهنّمڭ لذائذ و آلامِ جسمانيسنى خارقه بلاغتيله تصوير و ايضاح ايدييور. و او ايضاحدن صوڭره، داها ايضاحه إحتياج قالير مى؟
هم جنابِ حقّڭ وجوبِ وجودينى و رحيميت و حكيميتنى و علم و قدرتنى و عادليت و حفيظيتنى و صفاتِ قدسيهسنى إثبات ايدن بتون برهانلر، حجّتلر، بر جهتده حشرى إثبات ايتديگى گبى؛ ربوبيتڭ مقتضاسى اولان إرسالِ رسل و إنزالِ كتب جهتيله، هم رسالتِ محمديهيى (عصم) إستلزام...
هم قرآن، اونڭ قونوشمسى و كلامى اولديغنى إثبات ايتمكله، حشرِ جسمانىيى تفصيلاتيله بو ايكى نقطهدن ينه إثبات ايدييور.
الحاصل:رسالهِٔ النورده ايمانِ بِاللّٰه و ايمانِ بِاليوم الآخر اولان ايكى قطبِ ايمانى، تام بربرينه مساوى گلهجك بر درجهده إثبات ايديلمش. يالڭز بو قدر وار كه، حشرِ جسمانى قسمًا صريحًا و قسمًا ضمنى و تبعى إثبات ايديلمش. چونكه بو عالمِ شهادت، صانعنى غايت صريح و ظاهر گوسترييور؛ و حشرى ضمنى و پردهلى خبر ويرر. إن شاء اللّٰه بر زمان، رسالهِٔ النورڭ شاكردلرندن بريسى ويا بر قاچ دانهسى، او طوقوز مقامى و براهينى تأليف ايدهجك و مقدّمهِٔ حشريهنڭ باشندهكى آياتِ أعظمڭ طوقوز فقرهسنڭ خزينهلرينى، رسالهِٔ النورده منتشر حشرِ جسمانى براهينيله و قلبلرينه گلن سنوحات و إلهامات ايله آچوب؛ طوقوزنجى شعاعى، اوننجى سوزدن داها پارلاق، داها قوّتلى بر طرزده تكميل ايدهجك.
بتون قارداشلريمزه برر برر سلام و بايراملريڭزى تبريك ايدييورز.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 231 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
عَسٰى اَنْ تَكْرَهُوا شَيْئًا وَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ
سرّيله؛ چوق تجربهلرڭ نتيجهسنده، چوق دفعه ظاهرى موفّقيتسزلك، حقّمزده برر عنايت پردهسى اولديغنه بر أمارهسى، بلكه بر دليلى ده؛ بو سنه بز، هر طرفده بر نوع تعرّض، او تعرّضدن بر نوع جزئى توقّف، هم مطبعهلرڭ قپولرى شيمديلك رسالهِٔ النوره (حتّى يڭى حروفله دخى) قپانماسى خيردر. بر قاچ جهتده عنايتدر و حمايتدر.
أوّلا:بو سنه (پرده آلتنده) إنسانلر، أشدِّ ظلم ايله رزق حقّنده بر دهشتلى عمليات؛ و قدرِ إلٰهى حكيمانه بر عدالتله، چوقدن بَرى تراكم ايدن زكاتلرى و جزيهلرى آلمق و حددن چوق زياده تجاوز ايدن حرصى و إحتكارى طوقاتلامق ايچون، عمومى بر عملياتِ جرّاحيه هنگامنده، ألبته يالڭز ايمانه و آخرته حصرِ نظر ايدن و وظيفه نقطهسنده حياتِ إجتماعيهيه چوق باقميان و إخلاصِ تامّى قزانمق ايچون هيچ بر مقصده آلَت و هيچ بر دنيوى جريانه تابع اولميان رسالهِٔ النورڭ پارلاق و قوّتلى خدمتى، تستّر پردهسى آلتندن چيقوب آشكار بر طرزده اولسه ايدى، هر حالده برنجى عملياتِ إنسانيه اوڭا ايليشهجكدى. و ايكنجى عملياتِ قدريه رزق و معده اوزرينه اولماسى جهتيله؛ يا إنسانلرڭ نظرلرينى او خدمتدن چويرهجكدى، معدهلريله مشغول ايدهجكدى وياخود او خدمتڭ إخلاصنى بر درجه قيروب، معيشت دردينڭ بر حصّهسى اونده بولنهجقدى.
ثانيًا:يازيلماسنه شيمديلك لزوم يوق.
ثالثًا:إظهارينه بو زمانده إذن يوق... فقط مادام شاكردلرڭ غيرت و شوق و همّتلرى شيمدىيه قدر مطبعهلره إحتياج بيراقمامشلر. إن شاء اللّٰه او قدسى خدمته دوام ايدوب، او ألماس قلملر ايله نشرِ أنوار ايدهجكلر. مادام بتون بتون مسلگمزه مخالف اولان يڭى حروفى، بر ايكى رساله ايچون قبول ايتديگمز حالده مطبعهجيلر چكينديلر، او خيرِ عظيمى غيب ايتديلر. سز او ايكى رسالهيى بزم حسابمزه، قهرمان قارداشلريمزدن يگرمى اوتوز ذاته توزيع ايدهرك، يگرمى اوتوز نسخهيى أسكى حروفله يازديريڭز. يازان قلم
— 232 —
صاحبلرينه دائمى حسنات قزانديران او پك بيوك خيرى، سز قزانيڭز. أگر يڭى حروفله، أل ماكينهسيله او ايكى رسالهدن يازيلمش نسخهلر وارسه، بزه بعض نسخهلر گوندريڭز.
٭ ٭ ٭
(إشاراتِ قرآنيه و اوچ كرامتِ عَلويه و كرامتِ غوثيه حقّندهكى سكّهِٔ غيبيه رسالهسنه بر تنبيه و إخطاردر)
بو غايت محرم رسالهلر، ناصلسه معنّد بر نامحرمڭ ألنه بو رسالهلردن بريسى گچمش. غايت سطحى و عناد نظريله بر ايكى يرينه حقسز بر إعتراض ايله أهمّيتلى بر حادثهيه سببيت ويرديگندن؛ بو مجموعه، رسالهِٔ النورڭ خاص طلبهلرينه بلكه أخصِّ خواصّه مخصوص اولديغى حالده و بنم وفاتمدن صوڭره إنتشارينه مساعده اولماسيله برابر؛ شيمدى مذكور حادثهنڭ سببيله هركسه دگل، بلكه أهلِ إنصاف و رسالهِٔ النورله علاقهدار و طلبهلرندن بولونانلره، خاصلردن بر قاچ شاكردڭ تنسيبيله گوستريلهبيلير فكريله يازدق.
ايكنجى نقطه:بو رساله (سكّهِٔ غيبيه) باشدن آشاغىيه قدر بر تك نتيجهيه باقار. بيڭه ياقين أمارهلرله، رسالهِٔ النورڭ مقبوليتنه غيبى بر إمضا باصيلديغنى إثبات ايدييور. بويله بر تك دعوايه بو درجه كثرتلى و آيرى آيرى جهتلرده بيڭلر أمارهلر و ايمالر اونى گوسترمسى علم اليقين دگل، بلكه عين اليقين، بلكه حقّ اليقين درجهسنده او دعوايى إثبات ايدر.
اوچنجى نقطه:بو رسالهيى مطالعه ايدن ذاتلر، اينجهدن اينجهيه، خصوصًا جفرى حساباتنه مشغول اولمغه لزوم يوق. هم بر قسمى آڭلاشيلمسه ده ضررى يوق. هم عمومنى اوقومق ده لازم دگل. هم كرامتِ غوثيهنڭ آخرنده، ايكى يوز يگرمى دردنجى صحيفهده، شاملى حافظ توفيقڭ فقرهسندن باشلايوب آخره قدر مطالعهدن صوڭره و باشدهكى مقدّمهيى ده اوقودقدن صوڭره ايستديگى پارچهيى اوقوسون.
٭ ٭ ٭
— 233 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
هم كاتب عثمانڭ هم مباركلردن إبراهيمڭ، هم نور فابريقه صاحبنڭ، هم خلوصئِ ثانىنڭ مكتوبلرى بر ايكى گونده گلديلر. مراق ايله محزون قلبمزى مفرّح أيلديلر. كاتب عثمانڭ مكتوبنده، خصوصى سلاملرينى گوندرديگى ذاتلرڭ، خصوصًا قهرمان رشدى، زهدى بدوى و نورى قارداشلريمزه خاصّةً و عمومه سلام و سلامتلرينه دعا. و خسروڭ ياقينده گلمسنڭ تبشيرى، اونڭ حقّندهكى مراقمزى إزاله ايتدى. ما شاء اللّٰه كاتب عثمان ده، خسرو گبى موجبِ مراق نقطهلرى يازييور. اونڭ مكتوبنى گتيرن خاليجى إبراهيم ديمش كه: "صدّيق سليمان رشدى بورايه گلمك إحتمالى وار." او قهرمان قارداشم يقينًا بيلسين كه بن، اوندن زياده اوڭا مشتاقم. فقط او هر گون، خاص دائرهسنڭ برنجى صفنده معنًا يانمزده بولنويور، معنوى قزانجلريمزه ده حصّهدار اولويور. بزم مسلگمزده صحبتِ صوريه أهمّيتى آزدر. هم بو دهشتلى عملياتِ داخليه هنگامنده و يول مصرفى چوق زياده اولديغندن، گلمك مناسب اولمايور. و وهّام أهلِ دنيا، بوراده زياده بزه دقّت ايدييورلر. حتّى بو بايرامده قپومى زيارتجيلره قپادق.
حافظ علينڭ مكتوبنده رشدينڭ بر تشبّثى وار كه؛ گنجلره عائد درت بش پارچه درس كه، حافظ مصطفىيه ويرمشدم كه طبع ايتسين. جنابِ حقّه شكر، سزڭ كثرتلى قلملريڭز مطبعهيه إحتياج بيراقمهيور. أگر قولايجه، اوجوزجه ممكن اولسه، أسكى ويا يڭى حروفله ياپارسڭز.
حافظ علينڭ مكتوبنده، رسالهِٔ النوره قارشى كمالِ محويتله كمالِ إخلاصى و إرتباطى، اونڭ أسكيدن بَرى تقدير ايتديگم بر خاصيتِ ممتازهسنى گوسترمكله برابر، بنم گبى بر بيچارهيى ده شفاعتجى ياپوب، بن ده اونڭ كمالِ صميميتنى شفاعتجى ياپوب، دعاسنه آمين ديرم.
مبارك كويندن، مباركلر جماعتندن، مبارك إبراهيمڭ بركتلى مكتوبنى اوقودم. بنى ممنون ايدن چوق سوزلر وار ايچنده. و بِالخاصّه بنم باشمه ياغان ياغموردن رؤياده ايچمهسى و برادرزادهسى عثمانڭ ايلريده رسالهِٔ النوره طلبه اولماسى ايچون كندينى اوقوتماسى بزى مسرور أيلدى. جنابِ حق اويله مباركلرى او كويده چوغالتسين. آمين.
٭ ٭ ٭
— 234 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
رسالهِٔ النورڭ حقّانيتنه و أهمّيتنه دائر بر إمضاىِ غيبى حكمنده اولان يازديغڭز مجموعهِٔ إشاراته، لاحقهدن إنتخاب ايتديگڭزدن ايكى مِثلى داها علاوه ايتدك. أگر سز ده كنديڭزه اويله بر مجموعه يازمشسهڭز، علاوه ايتديگمز مقدارى سزه ده گوندرهجگز. بو مجموعهنڭ گوسترديگى قيمت رسالهِٔ النورده بولونديغنى، بو زمانڭ دهشتلى فورطنهلرى إثبات ايدييور.
أوت قارداشلرم، حضرتِ عيسى عليه السلام إنجيلِ شريفده ديمش كه: "بن گيدييورم، تا سزه تسلّيجى گلسين." يعنى أحمد عليه الصلاة والسلام گلسين، ديمهسيله قرآنڭ بشره غايت بيوك بر نتيجهسى، بر غايهسى، بر هديهسى؛ تسلّيسيدر.
أوت بو دهشتلى كائناتڭ فورطنهلرى و زوال و تخريباتلرى ايچنده و بو بوشلق نهايتسز فضاده هر شى ايله علاقهدار اولان إنسان ايچون حقيقى تسلّىيى و إستناد و إستمداد نقطهلرينى يالڭز قرآن ويرييور. أڭ زياده او تسلّىيه محتاج بو زمانده، بو عصرده أڭ زياده قوّتلى بر صورتده او تسلّىيى إثبات ايدن، گوسترن رسالهِٔ النوردر. چونكه ظلمات و أوهامڭ منبعى اولان طبيعتى، او دلمش گچمش، حقيقت نورينه گيرمش. اون آلتنجى سوز گبى أكثر پارچهلرنده، حقائقِ ايمانيهنڭ يوزر طلسملرينى كشف و ايضاح ايدوب، عقلى إنكاردن و تردّدلردن قورتارمش. ايشته بو حقيقت ايچوندر كه؛ بو چوق اوصانديريجى و دهشتلى زمانده، اوصانديرميهجق بر طرزده، چوق تكرار ايله برابر، عقلى باشنده اولانلرى رسالهِٔ النورله مشغول ايدييور. رأفت بگڭ مكتوبنده ديديگى گبى، "رسالهِٔ النورڭ أڭ بارز خاصيتى، اوصانديرمامق. يوز دفعه اوقونسه، يوزبرنجى دفعه ينه ذوقله اوقونهبيلير" دييه پك طوغرى ديمش.
رسالهِٔ النورڭ ترجمانى، حقيقى وظيفهسنڭ خارجنده دنيادهكى إستقبالياته آرا صيره باقمسى، بر درجه ظاهرى بر مشوّشيت ويرر. مثلا: بوندن اوتوز قرق سنه أوّل دييوردى: "بر نور گلهجك، بر نورانى عالمى گورهجگز" دييوب؛ او معنا، گنيش بر دائرهده و سياستده تصوّر ايديلمش.
— 235 —
هم بوندن اون درت، اون بش سنه أوّل، "دينسزلگى چويرنلر مدهش سماوى طوقاتلر ييهجكلر" دييه بيوك، گنيش، كُرهِٔ أرض دائرهسندهكى بو دهشتلى حادثهيى، طار بر مملكتده و محدود إنسانلرده تصوّر ايتمش. حالبوكه إستقبال، او ايكى إخبارِ غيبيهيى تصوّرينڭ پك فوقنده تفسير و تعبير أيلدى. أوت أسكى سعيدڭ "بر نور عالمى گورهجگز" ديمسى، رسالهِٔ النور دائرهسنڭ معناسنى حسّ ايتمش؛ گنيش بر دائرهِٔ سياسيه تصوّر ايتديگى گبى، سرِّإِنَّا اَعْطَيْنَانڭرمزيله، اون اوچ اون درت سنه صوڭره، "دينسزلگى، زنديقلغى نشر ايدنلر، پك مدهش طوقاتلر ييهجكلر." دييوب؛ او حقيقتى طار بر دائرهده تصوّر ايتمش. شيمدى زمان، او ايكى حقيقتى تام تعبير و تفسير ايتدى. أوت باشده إسپارطه ولايتى اولارق رسالهِٔ النور دائرهسى، برنجى حقيقتى پك پارلاق و گوزل بر صورتده گوسترديگى گبى؛ ايكنجى حقيقتى ده، مدنيتِ سفيههنڭ طغياننى و مادّيونلق (حاشيه): أوت مادّيونلق طاعوننڭ خستهلغى نوعِ بشره بو دهشتلى صيتمهيى و كُرهِٔ أرضه بو تيترهمگى ويرمشدر. طاعوننڭ آشيلامسنى چويرن و إداره ايدن أرواحِ خبيثهنڭ باشلرينه گلن بو دهشتلى سماوى طوقاتلر، گنيش بر دائرهده، او سرِّإِنَّا اَعْطَيْنَانڭحقيقتنى، تام تامنه إثبات ايتمش.
رسالهِٔ النور قطعى برهانلره إستنادًا حكملرى؛ سائر حقائقده عين عيننه، تأويلسز، تعبيرسز حقيقت چيقماسى و يالڭز إشاراتِ توافقيه و سنوحاتِ قلبيهيه إعتمادًا بياناتى، بويله دنيوى اولان مسائلِ إستقباليهده نهدن بعضًا تعبير و تأويله محتاج اولويور؟ دييه خاطريمه گلدى.
بويله بر جواب إخطار ايديلدى كه:غيبى إستقبالِ دنيوىده و دنيا ايشلرنده باشه گلن حادثاتى بيلديرمهمكده؛ جنابِ أرحم الراحمينڭ چوق بيوك بر رحمتى صاقلانديغنى و غيبى گيزلهمكده چوق أهمّيتلى بر حكمتى بولونديغى جهتله، غيبى شيلرى خبر ويرمكدن ياساق ايدوب، يالڭز مبهم و مجمل بر صورتده، يا إلهام ويا إخطار ايله بر أمارهيى وسيله ايدهرك، كشفياتده و رؤياىِ صادقهده بر قسم غيبى حقيقتلرى إحساس ايدر. او حقيقتلرڭ خصوصى صورتلرى، وقوعندن صوڭره بيلينير.
— 236 —
قارداشلرم!بو دفعه حلمى بك ايله گلن رأفت و رشدينڭ مكتوبلرى بزى چوق سَوينديردى. ذاتًا خسرو، رأفت، رشدى رسالهِٔ النوره إنتسابده أسكيدن بَرى برابر بولونمهلرندن، بن برسنى تخطّر ايتسهم، اوچى بردن خاطره گلييور. جنابِ حقّه حدسز شكر كه، بو دهشتلى فورطنهلر اونلرى و سزلرى صارصمادى. ما شاء اللّٰه، رأفت شيمدى ده أسكى صداقتنى و تام علاقهسنى تماميله محافظه ايتديگنى آڭلادق. بر ايكى سنهدر اوندن هيچ بر مكتوب و خدمتِ قرآنيهدهكى وضعيتندن بر خبر آلامامشدم، مراق ايدييوردم. بو دفعه مكتوبنده، "نه وقت بر آرايه گلسهك، سوزلردن برينى آچوب اوقويورز.. طاتلى طاتلى إستفاده ايدوب، استاديمزله گوروشويورز." ديمسى، بزى سُرور ايله شكره سَوق ايتدى. صداقتده نامدار رشدينڭ مكتوبنده مراق ايتديگم نقطهلرى بيان ايتمهسى و خدمتِ نوريه توقّف ايتمهمسى و سزلره صيقنتى اولمامسى، بزى چوق مسرور أيلدى.
لطيف بر توافق:أحمد نظيفڭ بو دفعه چوق مشغلهلر ايچنده يازديغى، يالڭز اون طوقوزنجى مكتوبده (معجزاتِ أحمديه (عصم)) توافقاتڭ مجموعى، طوقوز بيڭ سكز يوز اوتوز اوچ (٩٨٣٣) عدده بالغ اولديغنى گوردك. او مكتوبدهكى معجزاتِ أحمديهنڭ (عصم) بر كرامتيدر دييه حكم ايتدك.
٭ ٭ ٭
(رسالهِٔ النور شاكردلرندن أمين و فيضىنڭ بر فقرهسيدر.)
هم رسالهِٔ النورڭ قصبهلره و جماعتلره بركته مدار اولماسى و اوڭا ضرر ايدنلره توقات گلمسى گبى؛ شخصلره ده، پك ظاهر بر صورتده هم بركت و حسنِ معيشت (اوڭا چاليشانلره)؛ و غيبى طوقاتلر، اونڭ عليهنده چاليشانلره گلمسى.. بو حواليده چوق حادثهلرى وار. بز كندى نفسمزده؛ چاليشديغمز زمان پك ظاهر بر صورتده بر حسنِ معيشت، بر عنايت گورديگمز گبى، رسالهِٔ النور ويا شاكردلرى عليهنده چاليشانلره شدّتلى طوقاتلر گلديگنى گورويورز. أزجمله:
— 237 —
رسالهِٔ النورڭ أركانندن بريسى، قطعى بر صورتده خبر ويرييور كه: اوچ درت آدم، دنيا ثروتنڭ خاطرى ايچون طوپلانوب، منافقانه تدبير قوردقلرى هنگامده؛ اوچ گون صوڭره او اوچ درت آدمڭ خانهلرى و برينڭ دكّانى يانوب، هر برى بيڭلر ليرا ضايعاتله توقات ييديلر.
هم بر دسّاس جاسوس آدم، رسالهِٔ النور شاكردلرى عليهنده چاليشييوردى كه، اونلرى حپسه آتديرسين. بر گون (سربست اولارق) "بن بر ايپ اوجى بولامادم كه، بونلرى حپسه صوقسهم. أگر بر ايپ اوجى بولسهم، اونلرى حپسه صوقاجغم." دييه إعلان ايتديگى وقتدن ايكى گون صوڭره بر ايش ياپوب، رسالهِٔ النور شاكردلرى يرنده، او آدم ايكى سنه حپسه گيردى.
هم بدبخت، معنّد بر آدم، رسالهِٔ النور عليهنده هم شاكردلرينڭ بر ركنى عليهنده متجاوزانه بولونديغى هنگامده، بر ايكى گون صوڭره ميخانهيه گيدوب ايچه ايچه چاتلامش، اوراده ئولمش. بو نوعدن چوق حادثهلر وار. ديمك رسالهِٔ النور دوستلره ترياق اولديغى گبى، دشمنلره ده صاعقه اولويور.
٭ ٭ ٭
(رسالهِٔ النور شاكردلرندن حافظ توفيق، محمد فيضى، أمين، حلمى، كاملڭ بر فقرهسيدر)
غوثِ أعظمڭ استاديمز حقّنده
فَاِنَّكَ مَحْرُوسٌ بِعَيْنِ الْعِنَايَةِ
فقرهسيله، عنايت و تسهيله مظهر اولديغنه؛ و توافق، رسالهِٔ النورڭ كرامتنڭ بر معدنى بولنديغنه پك چوق أمارهلردن، بو بر ايكى گون ظرفنده، كوچك و لطيف، فقط قطعى قناعت ويرن جزئى حادثهلرڭ توافقنده گوزيمزله گورديگمز عنايتِ ربّانيهنڭ نمونهلرندن بش آلتيسنى بيان ايدييورز كه، اونلر بو ايكى گون ظرفنده برابر وقوع بولمش:
— 238 —
برنجيسى:دون استاديمزه، رسالهِٔ النوره عائد اوچ خدمت لازم گلدى. كيمسه ده يوق. بز ده اوزاقدهيز. مرديواندن اينوب، بر چوجغى بولوب، بزلره گوندرمك نيتيله قپويى آچدى. رسالهِٔ النورڭ او خدمتنى گورهجك فوق العاده بر طرزده، دقيقهسيله اوچ شاكردى قپويه گلديلر.
ايكنجيسى:ايكى سنهدن زياده رسالهِٔ النورڭ مهم پارچهلرى، رسالهِٔ النورڭ بركاتيله خانهسى يانغيندن قورتولان حافظ أحمد كندينه يازديروب، باشقه بر قضا و ناحيهده بولنان بر ايكى ذات اونلرى إستنساخ ايچون آلديلر. ايكى سنهدن بَرى أللرندن قاچيروب، محجوبيتلرندن خبر ويرمدكلرى ايچون هم بز، هم حافظ أحمد مراق، هم حدّت ايدييوردق. او كتابلر بوگون گلديگى عين وقت، دون عين ساعتده؛ استاديمزه، بش سنهدن بَرى هر بر قاچ گون ظرفنده قولايلق ايچون بر پارچه يمك پيشيرمك ايله خاطرينى صورييوردى. ايكى سنهدن بَرى او عادتى ترك ايتمشدى. هم قومشولقدن ده باشقه يره نقل ايتمهسيله، ايكى سنهدر او عادت ترك ايديلمش ايكن، ينه دون او عين ساعتده، ايكى سنه أوّلكى عين عادتيله، او ذاتڭ خانهسندن عينًا أسكيسى گبى كوچوجك بر خاطر صورمق نوعنده اوغلى گتيردى. استاديمز ديدى: "ايكى سنه أوّلكى عادته لزوم قالمهمش، سز ده قومشولقدن گيتمشسڭز." ديدى. بوگون عين وقتده، او حافظ أحمدڭ يازديرديغى غيب اولان كتابلر، مكمّل بر صورتده إستنساخ ايله برابر گلدى. بزده شبهه بيراقمدى كه، بو لطيف توافق ده، رسالهِٔ النور حقّندهكى عنايتڭ بر جلوهسيدر.
اوچنجيسى:استاديمز، عين ينه بوگون أمينه ديدى: اوچ درت آيدر هر هفته قريهسندن بورايه گلن خانه صاحبهسى گلمدى، كراسنى درت آيدر آلمادى. هر حالده جواب گوندرڭ گلسين، آلسين." ديديگى عين دقيقهده، درت آيدن بَرى ياننه گلمهين او خانه صاحبهسى قپويه ووردى، گلدى. بش آيلق كراسنى آلدى. استاديمز، بو حادثهِٔ عنايتدن ممنونيتى ايچون، اوزاق بر ناحيهدن گلن، يووارلاق، هيچ گورمديگمز و بوراده بولنميان بر كوچك أكمگى او خانه صاحبهسنه ويردى. عين وقتده يگرمى دقيقه ظرفنده، بوراده بولنميان عين أكمكدن، ايكى سنه رسالهِٔ النورڭ ايكى كتابنى آلوب
— 239 —
مطالعهسنڭ معنوى اُجرتندن بيڭده بر اجرت اولارق گلدى. و بر پارچهجق عشوره چورباسنى دخى ينه او أو صاحبهسنه ويردى. عينًا او عشورهنڭ اون مِثلى قدر، لطيف اوچ أكمك، ينه ايكى سنه ايكى كتابڭ اوقونماسنه بيڭده بر اجرتى دييه گلدى. گوزيمزله گوردك.
هم ينه استاديمز، بوگون او خانه صاحبهسنه، يدى سنهدر آدينى بيلمديگى ايچون "إسمڭ نهدر؟" دييه صورمش. او ده ديمش: خيريهدر. خيريه إسمنده اولمق توافقيله، ايكى ساعت صوڭره، خيرى نامنده رسالهِٔ النورڭ بر شاكردى، خبرمز يوقكن إستانبوله گيتمش. هم تجارت مناسبتيله ايكى مهم شاكردلر دخى گيدوب گج قالديلر. مادّى، معنوى فورطنهلر مناسبتيله استاديمز اونلرى، هم اورادهكى مهم بر شاكردى چوق مراق ايدييوردى. بوگون او خيرى، ايكى ساعت خيريهدن صوڭره گلدى؛ او اوچ شاكرد حقّندهكى مراقى إزاله ايتدكدن صوڭره، درت آيدن بَرى دوام ايدن تفاريق نامنده استاديمزڭ بر قوقوسى بوگون بيتمشدى. خيرينڭ ألنده بر كوچك شيشه... ديدى: "سزه تفاريق گتيردم." بز ده بو كوچك، لطيف تفاريقدهكى توافقه بارك اللّٰه ديدك.
بو ايكى گون ظرفنده بو كوچوجك نمونهلر گبى، استاديمز معجزاتِ أحمديهنڭ تصحيحاتيله مشغول اولديغى ايچون، بونلردن باشقه چوق نمونهلرى گورمش. مادام ايكى گونده بويله عنايتڭ جلوهلرينى گورويورز. رسالهِٔ النور دائرهسى ايچنده دقّت ايديلسه هركس (كندى نفسنده) خدمتى درجهسنده بويله نمونهلرى گورهبيلير.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
حافظ توفيق أوت حلمى أوت كامل أوت خيرى أوت محمد فيضى أوت أمين أوت
گوزيمزله گوردك.
أوت، بن ده تصديق ايدييورم.
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
— 240 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو شدّتلى قيشده و معنوى، دهشتلى آيرى طرز بر قيشده و نوعِ بشر إجتماعى حياتنده مدهش، قانلى ديگر طرز بر قيشده چيرپنان بيچارهلره، رقّتِ جنسيه و شفقتِ نوعيه جهتندن غايت درجهده بر حزن و ألم حسّ ايتدم. چوق يرلرده بيان ايتديگم گبى، ينه أرحم الراحمين و أحكم الحاكمين اولان اونلرڭ خالقِ كريم و رحيمڭ حكمت و رحمتى، بنم قلبمڭ إمدادينه يتيشدى. معنًا دينلدى كه: "سنڭ بو شدّتلى تأثّرڭ، او حكيم و رحيمڭ حكمتنى، رحمتنى بر نوع تنقيد حكمنه گچر. رحمتِ إلٰهيهدن ايلرى شفقت اولونماز. حكمتِ ربّانيهدن داها أكمل حكمت، دائرهِٔ إمكانده اولاماز. عاصيلر جزالرينى؛ معصوملر، مظلوملر زحمتلرندن اون درجه زياده مكافاتلرينى آلاجقلرينى دوشون! سنڭ دائرهِٔ إقتدارڭ خارجنده اولان حادثاته، اونڭ مرحمت و حكمت و عدالتى و ربوبيتى نقطهسنده باقماليسڭ!" بن ده او لزومسز، شدّتلى ألمِ شفقتدن قورتولدم.
اوتوز سنه أوّل عشائرلرده گزركن بويله سؤال ايتديلر: عجبا شو زمان و دهرڭ شكايتندهكى، حتّى بيوك ذاتلر و أوليالر دخى فلكدن و زماندن شكايت ايدييورلر. اوندن، صانعِ ذو الجلالڭ صنعتِ بديعنه إعتراض چيقماز مى؟
جواب:خاير و أصلا!.. بلكه معناسى شودر: گويا شكايتجى دير كه: ايستديگم أمر و آرزو ايتديگم شى و تشهّى ايتديگم حال؛ حكمتِ أزليهنڭ دستوريله تنظيم اولنان عالمڭ ماهيتى مستعد دگل و عنايتِ أزليهنڭ پرگاريله نقش اولونان فلگڭ قانونى مساعد دگل و مشيئتِ أزليهنڭ مطبعهسنده طبع اولونان زمانڭ طبيعتى موافق دگل و مصالحِ عموميهيى تأسيس ايدن حكمتِ إلٰهيه راضى دگلدر كه؛ شو عالمِ إمكان، فيّاضِ مطلقڭ يدِ قدرتندن، شو عقولمزڭ هندسهسيله و تهوّسمزڭ إشتهاسيله ايستديگمز هر بر ثمراتى قوپارسين. ويرسه ده طوتاماز، دوشسه ده قالديرهمز. أوت بر شخصڭ تهوّسى ايچون بيوك بر دائرهِٔ محيطه حركتِ مهمّهسندن طورديرلماز.
ايشته اوتوز سنه أوّلكى جوابه رسالهِٔ النور دخى زلزلهلر بحثنده، بويله كوچك بر حاشيه إلحاق ايدييور كه:
— 241 —
هر بر عنصرڭ، مادّى و معنوى قيش و زلزله گبى حادثهلرڭ يوزر خيرلى نتيجهلرى و غايهلرى واركن؛ شرلى و ضررلى بر تك نتيجهسى ايچون اونى وظيفهسندن طورديرمق، او يوزر خيرلى نتيجهلرى ترك ايتمكله، يوزر شرّ ياپمق، تا بر تك شرّ گلمسين گبى حكمته، حقيقته، ربوبيته منافى اولور. فقط كلّى قانونلرڭ تضييقندن فرياد ايدن فردلره، عناياتِ خاصّه و إمداداتِ خصوصيه ايله و إحساناتِ مخصوصه ايله رحمٰن الرحيم هر بيچارهنڭ إمدادينه يتيشهبيلير. دردلرينه درمان يتيشديرر. فقط او فردڭ هوسيله دگل، حقيقى منفعتيله يارديم ايدر. بعضًا، دنياده ايستديگى بر جامه مقابل، آخرتده بر ألماس ويرر.
٭ ٭ ٭
استاديمزڭ و رسالهِٔ النورڭ جدّى حقائقلرى ايچنده أڭ طاتلى بر فاكههسى توافق اولديغى ايچون، قارداشلريمزه ينه بو ايكى گون ظرفنده كوچك بر ايكى توافقى، سزه بوندن أوّلكى توافقه حاشيه اولارق يازييورز:
أوت ناصلكه كلماتده و كلماتِ مكتوبهده توافق؛ بر قصد، بر عنايتِ خصوصيهيى گوسترييور. بعضًا خارقه اولوب كرامت درجهسنه چيقييور. بعضًا لطيف بر ظرافت ويرييور. عينًا اويله ده، رسالهِٔ النوره عائد و استاديمزه عائد حادثاتده ده عينًا قصدى و عنايتكارانه توافقى، أقوالدهكى او أفعالده دخى گورويورز. أزجمله:
سزه يازيلان، درت آى گلمهين خانه صاحبهسى ايچون أمين قارداشمزه ديدى: "خبر گوندر" تكلّمنده، اونڭ قپو چالماسى توافق ايتديگى گبى؛ عين جمله، ايكى دفعه اوقونديغى زمان، "أمينه ديديگى" كلمهسى اوقونديغى آننده، آشاغيكى قپويى أمين آچدى. گلمك زمانى گلمهدن گلدى. ايكنجى گون، ينه باشقه بر آدمه اوقونديغى وقت، "أمينه ديديگى" كلمهسنى اوقوديغى وقت، عين آنده يوقارى قپويى أمين آچدى، گلمك عادتنه مخالف اولارق گلدى، گيردى. بو ايكى توافق، خانه صاحبهسنڭ توافقنه توافقى گوسترييور كه؛ أڭ جزئى ايشلريمز ده تصادف دگل، قصدى توافقدر.
— 242 —
هم درت آى أوّل بزه بر پارچه تارخانه گتيرن رسالهِٔ النور شاكردلرندن فؤادڭ إستانبوله گيدوب، اوتوز گون تأخيرندن گج قالماسندن أنديشه ايتديگمز عين گونده، اونڭ تارخانهسى بيتديگى عين گونده گلمسى، توافق ايتدى.
هم عين گونده، بر پارچه تره ياغى، (بز و استاديمز ده بونڭ بركتنى حسّ ايدييوردق) بيتديگى دقيقهده اونڭ مقدارينه توافق ايدوب، ظنّمزجه عين يرده، عين مقدار، عين زمانده گلديگى گبى؛ هم بورالرده كويلرده، كول ايچنده ياپيلان بر چورك، استاديمزڭ خوشنه گيتديگى ايچون صباح آقشام اوندن ييوب و اون بش گون دوام ايدوب، بيتديگى عين گونده، عين چوركدن، اونڭ أقرباسندن بريسى گتيردى. بو توافقڭ خاطرى ايچون گرى چويرمدى، قبول ايتدى. مقابلنه بر تبرّك ويردى. گوزيمزله بو لطيف توافقدهكى شيرين عنايتِ إلٰهيهنڭ جزئى جلوهلرينى گوردك و آڭلادق كه، كور تصادف ايشيمزه قاريشمايور. معنيدار توافق، رسالهِٔ النورڭ كلماتنده و حروفاتنده اولديغى گبى، اوڭا تماس ايدن حركات و أفعالده ده اويله معنيدار توافقلر وار. عنايته تماس ايتديگى ايچون، أڭ جزئى بر شى ده اولسه قيمتى بيوكدر. بويله اوزون يازمق و زياده أهمّيت ويرمك إسراف اولماز. چونكه، معناسى اولان عنايت و إلتفاتِ رحمت مراددر. و بو بحث دخى، معنوى بر شكردر.
رسالهِٔ النور شاكردلرندن
أمين، فيضى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
نور فابريقهسنڭ صاحبى ايله قهرمان طاهرى بزى غايت مسرور ايدن مژدهلر ويرييورلر، هم بعض مسئلهلرى صورييورلر. سزلردهكى أركانڭ ويردكلرى قرار و مناسب گورديگى طرزلر، بنم رأيمڭ فوقنده إن شاء اللّٰه إصابت ايدرلر. مادام بنم رأيمى ده آلمق ايستهيورلر. شيمديلك، أوّلجه نازلانان مطبعهجيلره لزوم يوق. هم مسلگمزه مخالف يڭى حروفه، رسالهِٔ النورڭ بر نوع مساعدهسى حكمنه گچديگى ايچون لازم دگل.
— 243 —
سزلر، أل ماكينهسيله يازديغڭز مقدار يتر. ذاتًا نظيف ده، أل ماكينهسيله بر درجه چاليشييور. تصحيحنه چوق دقّت ايتمك لازم. أسكى حروفله ألماس قلملى قارداشلرم مطبعهيه إحتياج بيراقمهيور. بزه يارديم ايتسينلر.
صورديغڭز ايكنجى جهت ايسه، حافظ مصطفىيه ويرديگم يڭى حروفله ايكى رساله، چوغى آيرى آيرى اولسون، بعض ده برابر اولسون. گنجلره عائد رسالهجگڭ باشنده إسم اولارق "سراج الغافلين" وياخود "گنجلك رهبرى" نامى؛ توحيده عائد رسالهيه "حجّة اللّٰه البالغه" نامنى وياخود "مصباح الايمان"؛ كرامت مجموعهسنڭ إسمى ايسه، "سكّهِٔ تصديقِ غيبى" ويا "تصديقِ غيبينڭ خاتمى" نامنى باشنده يازارسڭز. عربى "ورد الأكبرِ نوريه" طبع ايديلمشسه، عربى بيلمهين رسالهِٔ النور شاكردلرينه بر تسهيلات اولمق ايچون يدنجى شعاع آيت الكبرا و يگرمنجى مكتوبده ايضاح و ترجمه ايديلن صحيفهلرينڭ نومرولرى، ورد الأكبرڭ كنارلرينه رقمله بر حاشيهجك گبى يازيلسه ايى اولور. يعنى "بو عربى مقام، فلان رسالهده، فلان صحيفهده ايضاحى وار" دييه إشارت ايديلسه و ألماس قلملى قارداشلريمز بونى توزيع ايدوب، هر برى بعض نسخهلرى بويله إشارتلرله قيد ايتسه و هم أل ماكينهسيله ياپديغڭز ويا مطبعهدن گلن رسالهلردن نمونه ايچون بر ايكى نسخهسنى بزه گوندرسهڭز ايى اولور.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو شدّتلى مادّى و معنوى قيشدهكى غلا و وارلق ايچنده قحط و دردِ معيشت فقرالره آغير باصماسى جهتنده، أكثرى فقير الحال اولان رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ بو دهشتلى حاله قارشى صارصيلمالرى و تساندلرى بوزولماسى إحتماليله زياده أنديشه ايدييوردم. سزلر هر زماندن زياده بو فورطنهده تسانديڭزى و إتّحاديڭزى و بربرينڭ قصورينه باقمامسى، بربرينى تنقيد ايتمهمسى، رسالهِٔ النورڭ وظيفهِٔ قدسيهِٔ ايمانيهسى حسابنه مكلّف و محتاجسڭز.
— 244 —
صاقين بربريڭزدن گوجنمهيڭز و تنقيد ايتمهيڭز. يوقسه آز بر ضعف گوسترسهڭز، أهلِ نفاق إستفاده ايدوب سزلره بيوك ضرر ويرهبيليرلر. دردِ معيشت ضرورتنه قارشى إقتصاد و قناعتله مقابله ايتمگه ضرورت وار. منفعتِ دنيويه، چوق أهلِ حقيقتى، أهلِ طريقتى دخى بر نوع رقابته سَوق ايتديگى ايچون أنديشه ايدرم. رسالهِٔ النور شاكردلرى ايچنده شيمدىيه قدر بو جهت اونلرى زدهلهمهمش. إن شاء اللّٰه ينه زدهلهمز. فقط هركس بر أخلاقده اولاماز. بعضلرى مشروع دائرهده راحتنى ايستهسه ده، إعتراض ايديلمهملى. ضرورته دوشن بر شاكرد، زكاتى قبول ايدهبيلير. رسالهِٔ النورڭ خدمتنه حصرِ وقت ايدن ركنلره و چاليشانلره زكاتله يارديم ايتمك ده، رسالهِٔ النوره بر نوع خدمتدر.
هم يارديم ايديلمهلى. فقط حرص و طمع و لسانِ حال ايله ايستهمك اولماملى. يوقسه أهلِ ضلالت كه، حرص و طمع يولنده ديننى فدا ايتمش. اونلر نظرنده قياسِ بِالنفس جهتيله، "رسالهِٔ النورڭ بر قسم شاكردلرى دخى، ديننى دنيايه آلَت ايدييورلر" دييه چركين بر إتهام ايله تعرّضلرينه ميدان آچار.
سزلر آرا صيره إخلاصى و إقتصاد لمعهلرينى و بعضًا هجماتِ ستّه رسالهسنى مابينڭزده برابر اوقوماليسڭز. سزڭ شيمدىيه قدر فوق العاده ثبات و متانت و تساند و إتّفاقڭز، بو مملكته مدارِ إفتخار اولاجق و إستقبالنى قورتارهجق درجهدهدر. دقّت ايديڭز! بو يڭى فورطنه، سزڭ تسانديڭزى بوزماسين. عربى ورد الأكبرِ نوريهيه دائر مژدهڭز و قهرمان طاهرلرڭ و مباركلرڭ، سارى و دهشتلى خستهلقلره ترياقلر و علاجلر يتيشديرمهلرى و متماديًا چاليشمالرى، بزى بلكه روحانيلرى و رجال الغيب ذاتلرى دخى سوينديرييور. خلوصينڭ وَالْعَصْرِ نكتهِٔ إعجازيهسنه قارشى تام تقديرى و تصديقى و قونيهيه تحويلى، خدمتِ نوريه نقطهسنده بنى ممنون أيلدى. أوت رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ برنجيلرندن فعّال بريسى، او أهمّيتلى شهره گيتمسى لازم ايدى.
قارداشلرم! لمعهِٔ مدافعاتده إسپارطه مخبرلرى عنوانيله، بزى حپسه سَوق ايدن آنقرهدهكى ظالملر إراده ايديلمش. مجبوريت تحتنده اويله ديمشز. شيمدى، إسپارطه بنم
— 245 —
مبارك بر وطنم و چوق قيمتدار قارداشلريمڭ دخى سوگيلى وطنلرى اولديغندن، إسپارطه مخبرلرى كلمهسنى او مقاملردن قالديردم، اونلرڭ يرلرينه "ملحد ظالملر" يازدم. سز ده اويله يازيڭز.
هم قهرمان طاهرڭ بڭا يازديغى مدافعات رسالهسنده، إختيار لمعهسنده آنقرهيه عائد بحثنده سكزنجى رجا يازمش. حالبوكه يدنجى رجادر. اونى ده تصحيح ايديڭز. طاهرى گبى قهرمان بر مخدومه صاحب اولان و خانهسنده رسالهِٔ النورڭ آلتى شاكردى بولنان قارداشمز حسنى أفندىيه بِالمقابله سلام و تبريك ايدرز.
٭ ٭ ٭
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
عزيز قارداشلرم!
قرآنه عائد أڭ جزئى، أڭ كوچك بر نكتهنڭ ده قيمتى بيوك اولديغندن؛ إشاراتِ قرآنيهنڭ بو زمانمزه تماس ايدن كوچك بر شعاعى بوگون سورهِٔ وَالْعَصْرِ نكتهِٔ إعجازيهسى مناسبتيله، سورهِٔ فيلدن معناىِ إشارى طبقهسندن توافق دستورينه إستنادًا بر نكتهسنى بيان ايتمهم إخطار ايديلدى. شويله كه:
سورهِٔ اَلَمْ تَرَ كَيْفَ مشهور و تاريخى بر حادثهِٔ جزئيهيى بيان ايله، كلّى و هر عصرده أفرادى بولنان او گبى و اوڭا بڭزهين حادثهلرى إخطار و طبقاتِ إشاريهدن هر طبقهيه گوره بر معنايى إفاده ايتمك، عموم عصرلرده عموم نوعِ بشرله قونوشان قرآنِ معجز البيانڭ بلاغتنڭ مقتضاسى اولماسندن، بو قدسى سوره بو عصريمزه ده باقييور، درس ويرييور، فنالرى توقاتلايور. معناىِ إشارى طبقهسنده، بو عصرڭ أڭ بيوك حادثهسنى خبر ويرمكله برابر؛ دنيايى هر جهتله دينه ترجيح ايتمك و ضلالتده گيتمهنڭ جزاسى اولارق، جفر و حسابِ أبجد ايله اوچ جملهسى، عين حادثهنڭ زماننه تطابق ايدوب إشارت ايدييور.
— 246 —
برنجى جملهسى:كعبهِٔ معظّمهيه هجوم ايدن أبرهه عسكرلرينڭ باشلرينه أبابيل طيّارهلريله سماوى بومبالر ياغديرمسنى إفاده ايدن تَرْمِيهِمْ بِحِجَارَةٍ جملهِٔ قدسيهسى، بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩) ايدوب، دنيايى دينه ترجيح ايدن و نوعِ بشرى يولدن چيقاران مدنيتجيلرڭ باشلرينه سماوى بومبالر و طاشلرى ياغديرمسنه توافقله إشارت ايدييور.
ايكنجى جمله:اَلَمْ يَجْعَلْ كَيْدَهُمْ فِى تَضْلِيلٍ كلمهِٔ قدسيهسى، أسكى زمان حادثهسندهكى كعبهنڭ نورينى سونديرمك ايچون، حيلهلرله هجوم ايدنلرڭ كنديلرى يوقلق، ظلمات ضلالتنده عكس العمل ايله عليهلرينه دونمسيله توقات ييدكلرى گبى؛ بو عصرڭ عينًا حيلهلرله، دسيسهلرله، ظلملرله أديانِ سماويه كعبهسنى، قبلهگاهنى ضلالت حسابنه تخريبه چاليشان جبّار، مغرور أهلِ ضلالتڭ تضليل و إضلاللرينه سماوى بومبالر طوقاديله جزالانماسنه، عين تاريخى فِى تَضْلِيلٍ كلمهِٔ قدسيهسى بيڭ اوچ يوز آلتمش (١٣٦٠) مقامِ جفريسيله توافق ايدوب إشارت ايدييور.
اوچنجيسى:اَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِاَصْحَابِ الْفِيلِ جملهِٔ قدسيهسى رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامه خطابًا: "سنڭ مبارك وطنڭ و قبلهگاهڭ اولان مكّهِٔ مكرّمهيى و كعبهِٔ معظّمهيى خارق العاده بر صورتده دشمنلرندن قورتارمهسنى و او دشمنلرڭ ناصل بر توقات يديكلرينى گورميور ميسڭ؟" دييه معناىِ صريحيله إفاده ايتديگى گبى، بو عصره دخى خطاب ايدن او جملهِٔ قدسيه معناىِ إشاريسيله دير كه: "سنڭ دينڭ و إسلاميتڭ و قرآنڭ و أهلِ حق و حقيقتڭ جبّار دشمنلرى اولان دنياپرست و دنيانڭ منفعتى ايچون مقدّساتى چيگنهين او أصحابِ دنيايه سنڭ ربّڭ ناصل طوقاتلرله جزالرينى ويرديگنى گورميور ميسڭ؟ گور، باق!" دييه معناىِ إشاريسيله، بو جمله عينًا مقامِ جفريسيله تام بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩) تاريخيله عينًا آفاتِ سماويه نوعنده سماوى طوقاتلرله إسلاميته إهانت جزاسى اولارق، دييه معناىِ إشارى إفاده ايدييور. يالڭز "أصحاب الفيل" يرنده "أصحاب الدنيا"
— 247 —
گلير. "فيل" قالقار، "دنيا" گلير.
(حاشيه): بو "فيل" لفظى قالقماسنڭ سرّى: أسكى زمانده دهشتلى فيلِ محمودى عظمتنه، هيبتنه طايانمش، هجوم ايتمشلر. شيمدى ايسه دنيا ثروتنه و مالنه و او ثروتله فيلولر تشكيل ايدوب، حتّى قرق ميليون بر ملّت، او فيل گبى فيلولرله درت يوز ميليونى أسارت آلتنه آلمش و آوروپا مدنيتجيلرى مدنيتڭ محاسنيله، اييلكلريله، منفعتلريله دگل، بلكه مدنيتڭ سيّئاتيله و سفاهتيله و دينسزلگيله اوچ يوز أللى ميليون مسلمانلرڭ هر طرفده حاكميتلرينى إمحا ايدوب إستبدادينه سرفرو ايتمش و بو مصيبتِ سماويهيه سببيت ويرمش. و دنياپرست غدّار ظالملر، ظلملرينه جزا اولارق طوقاتلر گلمگه و فقير و معصوملر و مظلوملره، فانى ماللرينى و حياتلرينى آخرتلرينه چويرمك و قيمتدار أيلهمك و دنيادهكى گناهلرينه كفّارت الذنوب ايتمگه قدرِ إلٰهىيه فتوا ويرديلر. بن بر بچق سنهدر دنياپرستلرڭ بو مصيبتده وضعيتلرينى و صفحاتلرينى و ايكنجى حربِ عمومى صحيفهلرينى قطعيًا بيلمهيورم. فقط ايكى سنه أوّلكى وضعيتلرى، بو سورهِٔ قدسيهنڭ معناىِ إشارى طبقهسندن گلن طوقاتلر، تام تامنه اونلرڭ باشلرينه اينييورلر و سورهنڭ بر معناىِ إشاريسنى تام تفسير ايدييور.
تحليل:تَرْمِيهِمْ بِحِجَارَةٍ : ايكى (ت) سكز يوز. ايكى (ر) درت يوز. ايكى (م)، بر (ب)، بر (ح)، بر (ى) يوز. تنوين وقف اولماديغندن (ن)در، أللى. بر (هی)، بر (ج)، بر (مدّه ألف) طوقوز. مجموعى، بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩).
فِى تَضْلِيلٍ : (ض) سكز يوز. (ف) سكسان. (ت) درت يوز. ايكى (ى) يگرمى. ايكى (ل) آلتمش. تنوين وقفه راست گلمش، صاييلماز. يكونى، بيڭ اوچ يوز آلتمش (١٣٦٠).
اَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِاَصْحَابِ الْفِيلِ : ايكى (ر)، بر (ت) سكز يوز. ايكى (ف)، ايكى (ك) ايكى يوز. ايكى (ل)، بر (م) يوز. بر (ع)، بر (ص) يوز آلتمش. درت (ب) اوچ ألف، بر (ى)، بر (ح) يگرمى طوقوز. (الْفِيلِ) يرينه گلن (الدُّنْيَا) دهكى ايكى (د)، بر (ألف) طوقوز. بر (ن) أللى. بر (ى) اون. بر (ألف) بر. بو يكون، بيڭ اوچ يوز أللى طوقوز (١٣٥٩)، أگر اوقونميان ألف
— 248 —
صاييلمازسه بيڭ اوچ يوز أللى سكز (١٣٥٨) ايدر. هم عربى، هم رومى تاريخيله بو سماوى طوقاتلرڭ آيرى آيرى چشيدلرينڭ زمانلرينه توافق ايله پارمق باصييور.
(حاشيه): أوت بو طوقاتدن، پرشر بشر شركدن شكره گيرمزسه و قرآنه ترضيه ويرمزسه، ملائكه أللريله ده أحجارِ سماويه باشلرينه ياغاجغنى بو سوره بر معناىِ إشارى ايله تهديد ايدييور.
عموم قارداشلريمه برر برر سلام و دعالر أيلرم.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم!
صبرينڭ تعبيريله، رسالهِٔ النورڭ ذوالفقارى اولان حزب الأكبرِ نورى الحقّ مأمولمزڭ فوقنده غايت پارلاق و گوزل و دقّتلى و صحّتلى و ياڭليشلرى پك آز بر طرزده جنابِ حقّڭ عنايتيله وجوده گلمش. حافظ على، طاهرى، حافظ مصطفى بو وظيفهده الحقّ تام چاليشمشلر. رسالهِٔ النورڭ ألنه بر ألماس قيلنج ويرديلر.
قارداشلرم!بو قدسى هديهڭز بو شهره گيرديگى عين زمانده، داها بز خبر آلمادن، مملكتمزده طلبهلر بر كتابه باشلاديغى زمان، كردجه مفتيحانه نامنده بر ضيافت ويردكلرينه تام بر مثال اولارق، رسالهِٔ النورڭ بش طلبهسى، آيرى آيرى كويلرده، نه بز، نه اونلر پوسطهدن خبرمز يوقكن، گويا بو قدسى كتابڭ مفتيحانهسى اولارق هر برى، آيرى آيرى طعامدن مركّب بر كوچك ضيافت گتيردكلرى نوعنده، هيچ بر سبب يوقكن، بتون بتون عادته مخالف بر طرزده او بشلرڭ بو نقطهده إتّفاقى و توافقلرى، بشيمز (بن، أمين، فيضى، حلمى، توفيق) متّفقًا قرار ويردك كه، تصادف قطعيًا إمكانى يوق. ديمك بورادهكى مدرسهِٔ نوريهنڭ مفتيحانهسى اولارق، رحمتِ إلٰهيه طرفندن بر كرامتِ نوريهدر.
— 249 —
هم اوتوز گوندن بَرى اينهبوليدن هر هفته بر ايكى دفعه گلدكلرى حالده؛ هيچ برى گلمهدن، بردن، سببسز، بر خاص طلبه اوچ گونده يايان اولارق حزب الأكبرله برابر گلدى. ايكنجى گون، گويا اونڭ ايچون گوندريلمش گبى مطبوع حزب الأكبرِ نوريهنڭ بر قسمنى آلدى، گوتوردى.
عزيز قارداشلرم!بو حزبِ نوريه بنم شخصمه عائد پك بيوك بر كرامتِ معنويهسى وار. شيمدى بيان ايتمك زمانى گلدى:
يگرمى اوچ سنه أوّل، أسكى سعيد يڭى سعيده إنقلاب ايتديگى زمان، تفكّر مسلگنده گيتديگى ايچون
تَفَكُّرُ سَاعَةٍ خَيْرٌ مِنْ عِبَادَةِ سَنَةٍ
سرّينى آرادم. هر بر ايكى سنهده او سر، يا عربى، يا توركجه بر رسالهيى نتيجه ويروب صورت دگيشييوردى. عربى قطره رسالهسندن، تا آيت الكبرا رسالهسنه قدر، او حقيقت دوام ايدوب صورتلر دگيشديرهرك، تا حزب الأكبرِ نوريه صورتِ دائمهسنه گيردى. يگرمى اوچ سنهدن بريدر كه، نه وقت صيقيلسهم و فكر و قلبه يورغونلق و اوصانج گلسه، بو حزبڭ بر قسمنى متفكّرانه اوقومشسهم، او صيقينتىيى و اوصانج و يورغونلغى إزاله ايدييوردى. حتّى بِلا إستثنا، هر گيجه صباحه ياقين درت بش ساعت مشغوليتدن گلن اوصانج و يورغونلق، او حزبڭ آلتيسندن برسنى اوقوماسيله هيچ بر أثرى قالماديغى بيڭ دفعه تكرّر ايتمش.
مهم بر حقيقتى، بو حقيقت مناسبتيله بو زمانده أهلِ مدرسهيه و خواجهلره تعلّق ايدن بر مسئلهيى بيان ايدييورم. شويله كه:
أسكى زماندن بَرى أكثر يرلرده مدرسه طائفهسى، تكيهلر طائفهسنه سرفرو ايتمش؛ يعنى إنقياد گوستروب اونلره ولايت ثمرهلرى ايچون مراجعت ايتمشلر. اونلرڭ دكّانلرنده أذواقِ ايمانيهيى و أنوارِ حقيقتى آرامشلر. حتّى مدرسهنڭ بيوك بر عالمى، تكيهنڭ كوچك بر ولى شيخنڭ ألنى اوپر، تابع اولوردى. او آبِ حيات چشمهسنى تكيهده آرامشلر. حالبوكه مدرسه ايچنده داها قيصه بر يول حقيقتڭ أنوارينه گيتديگنى و علومِ ايمانيهده داها صافى و داها خالص بر آبِ حيات چشمهسى بولونديغنى و عمل و عبوديت و طريقتدن داها يوكسك و داها طاتلى و داها قوّتلى بر طريقِ ولايت؛ علمده،
— 250 —
حقائقِ ايمانيهده و أهلِ سنّتڭ علمِ كلامنده بولنماسنى، رسالهِٔ النور قرآنِ معجز البيانڭ معجزهِٔ معنويهسيله آچمش گوسترمش، ميداندهدر.
ايشته رسالهِٔ النوره هركسدن زياده كمالِ شوق ايله طرفدارانه و مفتخرانه مدرسه طائفهسندن اولان علمالرڭ قوشمهلرى لازم و ألزم ايكن، مع التأسّف داها مدرسه أهلنڭ أكثرى، كندى مدرسهسندن چيقان بو آبِ حيات چشمهسنى و بو قيمتدار باقى خزينهسنى طانيمايور، آرامييور، محافظه ايدهمييور. ِللّٰه الحمد شيمدى تام تامنه باشلاديلر. سوزلر مجموعهسى هم خواجهلرى، هم معلّملرى نورلره چكدى.
حزبِ نوريه باشندهكى توركجه پارچهسنڭ "تام عربى بيلن" كلمهسندن صوڭره بو يازيلسين: "وياخود آيت الكبرا و مناجات و يگرمنجى مكتوب رسالهلرى ياننده بولنان و اوقويان." هم دردنجى صحيفهنڭ نهايتندن ايكنجى سطرڭ باشندهكى لِلْاَوْقَاتِ ، (و) تقدّم ايتمش، لِلْاَقْوَاتِ يازيلسين، قوتڭ جمعيدر. هم يگرمى ايكنجى صحيفهنڭ دردنجى سطرنده فِى صَحِيفَةِ حَسَنَاتِنَا وَ فِى صَحِيفَةِ كلمهسندن صوڭره حافظ على و طاهرى و حافظ مصطفى و نظيف علاوه ايديلهجك. وَ اَمْثَالِهِ كلمهسى ده وَ اَمْثَالِهِمْ يازيلاجق.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه: إسپارطه ولايتنى، أسكيدن بَرى بر غايهِٔ خيالم اولان بر مدرسة الزهرا، بر جامع الأزهر ياپمش. سزڭ قلملريڭز، رسالهِٔ النورى مطبعهيه محتاج ايتميهجگنى، بويله قيصه بر زمانده بو قدر مكمّل توافقلى نسخهلرى تكثير ايتمهسى، بوگون صباحلين سويلهديگم بر دعوايه، اوگلهنه ياقين سزڭ بو جنّت باغچهلرينڭ ميوهلرى گبى طاتلى و گوزل هديهڭزى أمين گتيردى، صباحدهكى دعوايى تام إثبات ايتدى. دعوا ده بودر:
— 251 —
ديمشدم:رسالهِٔ النورڭ خدمت ايتديگى حقائقِ ايمانيه هر شيئڭ فوقنده اولديغى گبى، بو زمانده هر شيدن زياده اونلره إحتياج وار. فقط قلبنى ئولديرمش، نفسنى هوساتله شيمارتمش ملحدلر، ايماندهكى حقيقتڭ درجهِٔ إحتياجنى إنكار ايتدكلرندن، "أهلِ ديانت و أهلِ علمى سَوق ايدن، تحريك ايدن مقاصدِ دنيويه و إحتياجاتيدر" دييه إتهام ايدييورلر. او إتهامه گوره ده، پك إنصافسزجهسنه اونلره ايليشييورلر. بو بدبخت ملحدلرى قطعى بر صورتده إسكات ايتمك، بِالفعل (مادّةً) اويله فداكارلر لازم كه، دنيانڭ أڭ مهم مشغلهلرى بلكه بيوك ضررلرى، اونلرڭ حقائقِ ايمانيه إحتياجلرينى صوصديرمييور.
عجبا اويلهلرى وار مى؟ دييه خاطرلرينه گلدى. أوت واردر. ايشته إسپارطه ولايتى و حواليسى. ايشته صاندقلى طرفندن اوچ درت آى ظرفنده رسالهِٔ النورى هر شيئه ترجيح ايدن أفهلرى و مجاهدلرى دييه دعوا ايتمشدم. ايكى ساعت صوڭره، هيچ مأمول ايتمديگمز بر طرزده، رحمة اللّٰه نامنى آلان أمين، ايكى صندقله او دعوايه ايكى حجّت گوستردى.
قارداشمز كاتب عثمانڭ مكتوبى، آيرى آيرى چوق مراقلريمه بر مرهم اولدى. جنابِ حق اونڭ گبى رسالهِٔ النوره بيڭلر شاكردلرى او مدرسهِٔ نورانيده يتيشديرسين، آمين.
عاطفڭ ده صاندقلى طرفنه گيتمسى، موفّقيت قزانمسى، دگل بزلرى، ملائكهلرى ده سَوينديردى. قريهِٔ عرفان نامى إن شاء اللّٰه بر مدرسهِٔ نوريه اولور. ذاتًا عاطفدهكى إخلاص، اويله نتيجه ويرهجگنى حسّ ايدييوردم.
گل، نور، مبارك، مدرسهِٔ نوريه، معصوم، إختيارلر هيئتنه بيڭلر سلام و سلامتلرينه دعا ايدييورز.
اون اوچ سنه أوّل بارلاده، بش مِثلى بركتله كرامت درجهسنه چيقان طاتلى لقمهلرى و او لقمهلرى هديه ايدن، چوق مبارك حاجى حافظى سُرور ايله خاطريمزه گتيرن بو يڭى گلن طاتلى لقمهلرى، بش چشيد طاتلى گلدى. هر بر دانهسنه سزلره جنابِ حق جنّتده بيڭلر جنّت طاتليلرى ويرسين، آمين.
٭ ٭ ٭
— 252 —
عزيز قارداشم خسرو!
جنابِ حق مرحومهيى مغفرت أيلهسين و سڭا و اونڭ أولادلرينه صبرِ جميل إحسان أيلهسين! بن ده ماتمڭزه جدًّا حصّهدارم.
سنڭ آغلاماڭه و آغلايان مكتوبڭه إشتراك ايتدم. أوت سن ده بنم گبى، دنيا ايله ايكى جهتله علاقهڭ كسيلييور. هم اويله لازم. سنڭ گبى رسالهِٔ النورڭ بر فدائيسى علاقهسى اولمهملى و علاقه پيدا ايتمهملى. علاقهلى اولسه فوق العاده بر ثبات، بر إخلاصڭ لزومى ايله برابر؛ بعض عارضهلر ايچنده صارصيلير، تام فداكارلق ايدهمز. او حوالينڭ قهرمانلرى الحقّ مستثنادرلر. علاقهلر اونلرى صارصمايور. فقط بعضلرى؛ خسرو گبى، سعيد گبى و عاطف و أمثالى گبى بتون بتون علاقهسز ده بولونمق لازم.
او مرحومه شيمدىيه قدر، رسالهِٔ النورڭ خاص طلبهلرى ايچنده، دائما هر گون يوز دفعهيه ياقين و خصوصى إسميله ده، بر دفعه فجرده معنوى قزانجلريمزه اون سنهدر حصّهداردر. شيمدى وفاتندن صوڭره إسميله هر گون، چوق دفعه خصوصى دعالرده حصّهدار اولديغى زمان گبى، ينه يوز دفعه حصّهدار اولويور.
عزيز قارداشم خسرو! سنڭله چوق قونوشمق ايستهيورم. فقط بو دقيقهده او قدر وقتم طاردر كه، زيارته گلن دوست درت بش آدمه قارشى "بنى مشغول ايتمهيڭز" دييه لزومسز حدّت ايتدم. هر نه ايسه... اورادهكى قارداشلريمزه حسرت و إشتياقله پك چوق سلام و سلامتلرينه دعا ايدييورم. بورادهكى قارداشلريڭز ده سزى تعزيه و اورادهكى قارداشلرينه عرضِ حرمتله سلام ايدييورلر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
حزبِ نورىده؛ هم تَفَكُّرُ سَاعَةٍ سرّى، هم كلّى بر عبوديت بولنديغندن؛ شيمدى بو وقتده، قوّتلى بر أمارهيى مشاهده ايتدم. بوگون رسالهِٔ النورڭ حزبِ نوريسندن
— 253 —
بر قسمنى و جوشن الكبيردن دخى بر قسمنى اوقوركن گوردم كه؛ كائناتڭ أنواعنى و عالملرينى يگرمى طوقوزنجى مكتوبڭ آخر قسمى اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ آيتنڭ بياننده، سياحتِ قلبيه ايله، هر بر إسمِ إلٰهى بو كائناتدهكى بر عالمى نورلانديرديغنى و ظلماتى طاغيتديغنى گورديگم گبى؛ عينًا و داها باشقه بر شكلده، جوشن الكبير و رسالهِٔ النور و حزبِ نورى دخى كائناتى باشدن باشه نورلانديرييور، ظلمات قراڭلقلرينى طاغيتييور.. غفلتلرى، طبيعتلرى پارچه پارچه ايدييور. أهلِ غفلت و أهلِ ضلالتڭ آلتنده صاقلانمق ايستدكلرى پردهلرى ييرتييور گوردم. كائناتى، أنواعيله پاموق گبى حلّاج ايدييور، طراقلر ايله طرييور مشاهده ايتدم. أهلِ ضلالتڭ بوغولديغى أڭ صوڭ و أڭ گنيش كائنات پردهلرينڭ آرقهسنده، أنوارِ توحيدى گوسترييور.
أزجمله:ايكى گون أوّل، إسمِ حكم نكتهسنى اوقويان بر نقشى درويشى، گونشڭ و منظومهسنڭ بحثنى، رسالهِٔ النور مسلگنه وجهِ تطبيقنى آڭلامامش. ديمش: "بو ده أهلِ فن و قوزموغرافياجيلر گبى بحث ايدر" توهّم ايتمش. يانمده اوڭا اوقوندى، آييلدى. "بو بتون بتون باشقهدر" ديدى. ديمك قوزموغرافياجيلر گبى أهلِ فنّڭ أڭ صوڭ و گنيش نقطهِٔ إستنادلرى و مدارِ غفلتلرى اولان پردهلرده نورِ أحديتى گوسترييور. اوراده ده دشمنلرينى تعقيب ايدييور. أڭ اوزاق تحصّنگاهلرينى بوزويور. هر يرده، حضوره بر يول گوسترييور. أگر گونشه قاچسه، اوڭا دير: "او بر صوبه، بر لامبادر. اودوننى، غازياغنى ويرن كيمدر؟ بيل، آييل!" باشنه وورور.
هم كائناتى باشدن باشه آيينهلر حكمنده تجلّياتِ أسمايه مظهريتلرينى اويله گوسترييور كه، غفلتڭ إمكانى اولمايور. هيچ بر شى، حضوره مانع اولمايور. أهلِ طريقت و حقيقت گبى حضورِ دائمى قزانمق ايچون، كائناتى يا نفى ايتمك ويا اونوتمق، داها خاطره گتيرمهمك دگل؛ بلكه كائنات قدر گنيش بر مرتبهِٔ حضورى قزانديرديغنى و گنيش و كلّى و دائمى كائنات وسعتنده بر عبوديت دائرهسنى آچديغنى گوردم. داها وار. فقط شيمدى بو قدر يازديرلدى.
٭ ٭ ٭
— 254 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دفعه حافظ علينڭ و خليل إبراهيمڭ و لطفينڭ بر وارثى عبد اللّٰهڭ، أهمّيتلى اوچ مكتوبلرينى آلدم. حافظ علينڭ حزبِ قرآنى و حزبِ نوريدهكى ياڭليشلردن تأثّرينى بيلديرييور. قطعيًا او بيلسين كه؛ او و طاهرى و حافظ مصطفى و آرقداشلرينڭ غيرتلريله طبع ايديلن او ايكى حزب، بو زمانده، بو شرائط ايچنده غايت پارلاق بر مظفّريتِ نوريهدر. اونلرڭ دفترِ أعمالنه، هر طرفده حسناتلرى گچيريلير. كيم اوقوسه، اونلرڭ حصّهسى وار. ياڭليشلرى، تخمينمزدن چوق آزدر. ِللّٰه الحمد قولايجه تصحيح ايتدك. لايق أللره گيرمش.
خليل إبراهيمڭ، رسالهِٔ النور حقّنده غايت طاتلى و گوزل و مطابق تمثيلى و توصيفى، (ايچنده) صميمى إخلاصندن و قناعتندن گلديگى جهتله، بزجه غايت پارلاق و أديبانه دوشمش. رسالهِٔ النوره عائد قسمنى لاحقهيه يازهجغز. حقيقةً رسالهِٔ النورڭ مهم و ثباتكار و دائمى بر ركنى اولديغنه شبهه قالمهمش. اوڭا و رفقاسنه هر گون خصوصى دعالريمزه، قزانجلريمزه، خصوصًا اينجه محمد حصّهدار اولمالرينى و سلاممزى تبليغ ايدرسڭز.
مرحوم لطفينڭ جدّى و حقيقى بر وارثى اولان عبد اللّٰهڭ مكتوبنده، رسالهِٔ النورله علاقهدار اولان باشده طاهرى و باباسى و على و وهبى، شكرى، مصطفى، محمد، حسين، محمد، حقّى و بِالخاصّه أسكيدن رسالهِٔ النورده موقعى بولنان بيوك زهدى گبى قارداشلريمزڭ سلاملرى بنى چوق زياده مسرور أيلدى. بن ده او قارداشلريمزه هم سلام، هم دعا، هم إستدعا ايدييورم. اونڭ مكتوبندهكى سؤاللرى ايسه، شيمدى بو دقيقهده ايسه ذهنم باشقه يرله مشغول، اونلرڭ جوابنه باقامييور.
..............
اوچنجى مسئله:بر قارداشمز قصورينى گورمديگى مناسبتيله، اونى ايقاظ ايچون يازيلمش اينجه بر مسئلهدر. بلكه سزه فائدهسى اولور دييه يازدق.
بر زمان أولياءِ عظيمهدن نفسِ أمّارهسندن قورتولانلردن بر قاچ ذاتدن، شدّتلى مجاهدهِٔ نفسيهلر و نفسِ أمّارهدن شكوالرينى گوردم. چوق حيرت ايدييوردم. خيلى
— 255 —
زمان صوڭره، نفسِ أمّارهنڭ كندى دسائسندن باشقه، داها شدّتلى و داها زياده سوز ديڭلهمز و داها زياده أخلاقِ سيّئهيى إدامه ايدن و هوس و طمار و أعصاب، طبيعت و حسّيات خليطهسندن چيقان و نفسِ أمّارهنڭ صوڭ تحصّنگاهى بولنان و نفسِ أمّارهيى تزكيهدن صوڭره اونڭ أسكى وظيفهِٔ سيّئهسنى گورن و مجاهدهيى آخر عمره قدر دوام ايتديرن، بر معنوى نفسِ أمّارهيى گوردم. و آڭلادم كه، او مبارك ذاتلر حقيقى نفسِ أمّارهدن دگل؛ بلكه مجازى بر نفسِ أمّارهدن شكوا ايتمشلر. صوڭره گوردم كه، إمامِ ربّانى دخى بو مجازى نفسِ أمّارهدن خبر ويرييور. بو ايكنجى نفسِ أمّارهده شعورسز كور حسّيات بولونديغى ايچون، عقل و قلبڭ سوزلرينى آڭلامييور و ديڭلهميور كه، اونلرله إصلاح اولسون و قصورينى آڭلاسين. يالڭز طوقاتلر و ألملر ايله نفرت ايدوب ويا تام بر فدائيلكله هر حسّنى مقصدينه فدا ايتسين. و رسالهِٔ النورڭ أركانلرى گبى هر شيئنى، أنانيتنى بيراقسين.
بو عجيب عصرده دهشتلى بر آشيلامق و شرينغه ايله هم حقيقى، هم مجازى ايكى نفسِ أمّاره إتّفاق ايدوب؛ اويله سيّئاته اويله گناهلره سوهرك گيرييور، كائناتى حدّته گتيرييور. حتّى كندم، بر دقيقه ظرفنده يگرمى پارهلق بر صيقنتى ايله، آلتمش ليرالق بر حسنهيه ترجيح ايتمگه چاليشدم. هم اون دقيقه ظرفنده، بيوك بر مجاهدهِٔ معنويده، بنم جبههمده قرق ايكيلك بر طوپ گبى دشمنلريمه آتوب يول آچديغى حالده؛ او ايكى نفسِ أمّارهنڭ موقّت بر غفلت فرصتنده، خودگاملق و مَيلِ تفوّق گبى غايت ظلملى و ظلماتلى حسّيله، بيوك بر شكر و تشكّر يرينه، "نه ايچون بن آتمادم" دييه أڭ چركين بر ريا و رقابت طمارينى حسّ ايتدم.
جنابِ حقّه يوز بيڭ شكر ايدييورم كه، رسالهِٔ النور و بِالخاصّه إخلاص رسالهلرى او ايكى نفسڭ بتون دسائسنى إزاله و اونلرڭ آچديغى يارهلرى تداوى ايتديگى گبى، او بر دقيقه و اون دقيقهدهكى حالتلرى بردن إزاله ايتدى. و معنوى بر إستغفار اولان قصوريمى بيلدم. او خطانڭ معجّل جزاسى اولان ايچندهكى ألمدن و عذابدن قورتولدم.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرز.
٭ ٭ ٭
— 256 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بردن روحمه گلمش بر أنديشهيى بيان ايدييورم:
أهلِ ضلالت، رسالهِٔ النورڭ ألماس قلنجلرينه مقابله ايدهمدكلرى ايچون، شاكردلرى ايچنده دردِ معيشت جهتندن و بهار موسمى غفلتندن إستفاده ايدهرك؛ (مشربلر ويا حسّياتلرى مخالفتندن) ضعيف طمارلرى بولوب شاكردلر ايچندهكى تساندى صارصمق ايستدكلرينى حسّ ايتدم و آڭلادم. صاقين! چوق دقّت ايديڭز، ايچيڭزه بر مباينت دوشمهسين. إنسان خطادن خالى اولاماز، فقط توبه قپوسى آچيقدر. نفس و شيطان، سزى قارداشڭزه قارشى إعتراضه و حقلى اولارق تنقيده سَوق ايتديگى وقت دييڭز كه: "بز دگل بويله جزئى حقوقمزى، بلكه حياتمزى و حيثيتمزى و دنيوى سعادتمزى، رسالهِٔ النورڭ أڭ قوّتلى رابطهسى اولان تسانده فدا ايتمگه مكلّفز. او بزه قزانديرديغى نتيجه إعتباريله دنيايه، أنانيته عائد هر شيئى فدا ايتمك وظيفهمزدر." دييوب نفسڭزى صوصديريڭز! مدارِ نزاع بر مسئله وارسه، مشورت ايديڭز. چوق صيقى طوتمايڭز، هركس بر مشربده اولماز. مسامحه ايله بربرينه باقمق، شيمدى ألزمدر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه؛ بو غفلت موسمى اولان بهارده و دردِ معيشت بلاسنده، رسالهِٔ النور فتوحاتنده دوام ايدييور. إستانبولدن يازييورلر كه؛ اورايه گيدن، باشده خسروڭ معجزاتِ أحمديهسى اولارق، رسالهلرى هر كيم گورمش و اوقومش ايسه، باشده فتوا أمينى على رضا اولارق هركس حيرت و إستحسان ايله "بو طرزِ إفاده و إثبات و بيان، هيچ بر كتابده بولمامشز. بو شرائط ايچنده بويله أثرلر هيچ كيمسهيه ميسّر اولمامش." دييوب كمالِ إشتياق ايله قارشيلايورلر. و آنقرهده دنياجه
— 257 —
يوكسك مقاملرده، عسكريه هيئتنده كمالِ إشتياق و تقدير ايله رسالهِٔ النورى يازوب اوقوتديرييورلر. باشده مير آلاى محمد يمنى اولارق مهم عسكرى پاشالرى، "رسالهِٔ النور ايمان قورتاريجيدر" دييه تقديركارانه تام تسليميتله اوقويوب إستفاده ايدييورلر. حتّى بوراده ده پك چوق آيرى آيرى طرزده رسالهِٔ النور عليهنده ياپدقلرى دسيسهلر و تدبيرلر و شاكردلرى صوغوتمق و صارصمق پلانلرى، خصوصًا دردِ معيشت بلالرى، رسالهِٔ النورڭ إنكشافنى طورديرمييور. گوندن گونه توسّع ايدييور. حتّى أڭ زياده هجوم ايدنلر دخى، پرده آلتنده إستفادهيه چاليشييورلر. جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه، عنايتِ إلٰهيه و حمايتِ ربّانيه دوام ايدييور. فقط يالڭز أهمّيتلى بر پلانله، آيرى بر جبههده، متمرّد منافقلر طرفندن بر هجوم وار. چوق إحتياط و دقّت و ثبات و تساند لازمدر كه، تا اونلرڭ بو پلانى ده عقيم قالسين. پلان ده بودر:
"رسالهِٔ النور طلبهلرى ايچنده تساندى بوزمق."اون سكز سنهدن بَرى حقّمزده پروغراملرى، خاص طلبهلرى بزدن قاچيرمق، صوغوتمق ايدى. بو پلانلرى عقيم قالدى. شيمدى تساندى بوزمق و بعض منفعتپرست فقط أهلِ علم و أهلِ ديندن، رسالهِٔ النورڭ جرياننه قارشى رقيب چيقارمق صورتيله إنتشارينه ضرر ويرمگه چاليشييورلر.
هم رمضان رسالهسنڭ آخرنده نفسِ أمّارهيى هر نوع عذابدن زياده، آجلق ايله تمرّدينى ترك ايتديگى گبى؛ شيمديكى أهلِ نفاقڭ متمرّدانه سفاهتنڭ جزاسى اولارق عمومه و معصوملره ده گلن بو آجلق و دردِ معيشت بلاسندن أهلِ ضلالت إستفاده ايدوب، رسالهِٔ النورڭ فقير شاكردلرينڭ عليهنه إستعمال ايتمك إحتمالى وار. مادام شيمدىيه قدر أكثريتِ مطلقه ايله رسالهِٔ النور شاكردلرى، رسالهِٔ النور خدمتنى هر بلايه، هر درده بر چاره، بر علاج بولمشلر. بز هر گون خدمت درجهسنده، معيشتده قولايلق، قلبده فرحلق، صيقينتيلره گنيشلك حسّ ايدييورز، گورويورز. ألبته بو دهشتلى يڭى بلالره، مصيبتلره قارشى ده، ينه رسالهِٔ النورڭ خدمتيله مقابله ايتمهمز لازمدر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدييورز.
٭ ٭ ٭
— 258 —
عزيز، صدّيق، مبارك،قرآنِ معجز البيانڭ بر وجهِ إعجازينى خارقه قلميله گوسترن و متماديًا دفترِ حسناتنه، او يازديغى قرآنلرى اوقويانلرڭ ثوابلرى يازيلان قيمتدار خسرو!
بڭا گوندرديگڭ ايكى مبارك نسخهدن برنجيسنى سزه حلمى بگله گوندردم. بر حسِّ قبل الوقوع ايله، سن إسپارطهدن آيريلاجقسڭز دييه ايكيسنى بردن بزه گوندرمشدڭ. چوق ده ايى اولدى. شيمدى إسپارطه مدرسة الزهراءِ أكبر و مدرسهِٔ نوريهِٔ كبرا اولديغندن؛ بو قدسى أثر اوراده، خصوصًا شهورِ ثلاثه گلمك اوزره بر زمانده لازمدر. إن شاء اللّٰه اوراده ده، بزم گبى جزءلرى ايله تقسيم ايله ختمهلر اوقونهجق.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دفعه حافظ علينڭ مكتوبنده بيوك بر بشارت حسّ ايتدك كه، قرآنِ معجز البيانمزى طبع ايديلهجك أسباب وار، مانعلر يوق. مادام مبارك خسرو گلدى؛ أڭ برنجى حق، بو مسئلهده اونڭدر. و مادام ايكى على ايله طاهرى، حافظ مصطفى، خارقه تساندلريله و شيمدىيه قدر بتون رسالهِٔ النور طلبهلرينى سَوينديرن و أهلِ ايمانى ممنون و منّتدار ايدن ميداندهكى خدمتلريله و قهرمان رشدينڭ لايتزلزل صداقتيله، خسروله برابر بو بيوك و آغير و قيمتدار خدمتِ قرآنيهيه كمالِ تساندله چاليشمق لازمدر. صاقين، دقّت ايديڭز! إختلافِ مشربڭزدن و ضعيف طمارلريڭزدن و دردِ معيشت ضرورتڭزدن أهلِ ضلالت إستفاده ايدوب، بربريڭزى تنقيد ايتديرمگه ميدان ويرمهيڭز. مشورتِ شرعيه ايله رأيلريڭزى تشتّتدن محافظه ايديڭز. إخلاص رسالهسنڭ دستورلرينى هر وقت گوز ئوڭڭزده بولونديريڭز. يوقسه آز بر إختلاف، بو وقتده رسالهِٔ النوره بيوك بر ضرر ويرهبيلير. حتّى سزدن صاقلامام، ايشته شيمدى فيضى ده أمين ده بيلييورلر كه؛ مابينڭزده غايت أهمّيتسز بر تنقيد، بزه بوراده ضرر ويرييور گبى سزه، هيچ بيلمديگم حالده، بو نقطهيه دائر ايكى مكتوب يازدم و روحًا چوق أنديشه ايدييوردم. "عجبا يڭى بر تعرّض مى وار؟" دييه مضطرب ايدم.
— 259 —
هم او ضرردندر كه، مبارك خسروڭ گلمسيله يڭى بر شوق و سرعتله بزه حزبِ نورىنڭ آرقهسنه إلحاق ايديلن مناجات پارچهسى اون بش گون تأخيره اوغرادى. اون بش گون أوّل بزه گلهجگنى تخمين ايدييوردم. إنسان قصورسز اولماز و رقيبسز ده اولماز. رسالهِٔ النورڭ قهرمان شاكردلرى هر مشكلاته غلبه ايتدكلرى گبى؛ إن شاء اللّٰه بو أهمّيتلى و دهشتلى موسمده ينه غلبه ايدرلر. صفوت و إخلاصلرينى بوزميهجقلر و خدمتلرينه فتور گتيرميهجكلر. سز، تدبيرِ مادّيهيى بندن داها ايى بيليرسڭز. فقط مادام خسروله رشدى، رسالهِٔ النورده چوق أهمّيتلى ركنلردر. هم أطرافلرنده رسالهِٔ النورڭ چوق أهمّيتلى شاكردلرى وار. و مادام حافظ على، طاهرى، حافظ مصطفى، كوچك على رسالهِٔ النور خدمتنده تام موفّقيتلريله تام مقبول اولدقلرى تحقّق ايتمش. بو ايكى جريان باشدهكى ايكى گوز گبى اولمالى. تام بر تساند لازم كه، بو آغير دفينهيه اوموزلرى طايانهبيلسين.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرز.
٭ ٭ ٭
صاوه مدرسهِٔ نوريهنڭ قيمتدار بر طلبهسى مرانغوز أحمدڭ گوزل و خالص منظومهسى بزى ممنون ايدوب، لاحقهيه گيردى. خصوصًا رسالهِٔ النورڭ صاندالياسندن معصوملرى اينمديكلرى و "او نورلى صاندالياده اوطوران، يانغينلر، طغيانلردن قورتولور." دييه سوزلرى گويا تام مدرسة الزهرانڭ حقيقى بر طلبهسى، إستقبالدن زمانمزه گلمش بزه تسلّى ويرييور و معصوم طلبهلرڭ چوغالماسنى مژده ويرييور.
رسالهِٔ النورڭ تأليفى باشنده، باش كاتب شاملى حافظ توفيقڭ حرمى مرحومه زهرا، بن بارلاده ايكن، شاملى حافظ رسالهِٔ النورى يازماسنه چاليشمق ايچون او مرحومه، حافظڭ بدلنه بلنده اودون طاشيمقله اودون گتيرييوردى و حافظڭ ايشلرينى گورويوردى.. تا نورلرى يازسين. بز ده او مرحومهيى او اييلگنه مقابل، رسالهِٔ النورڭ وفات ايتمش خاص طلبهلرى ايچنده او وقتدن بَرى دعامزده شريك ايدييورز، هم دعا ايدهجگز.
٭ ٭ ٭
— 260 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو دفعه بنى چوق مسرور ايدن و شكره سَوق ايدن و بو صرهلرده حاصل اولان أنديشهمى إزاله ايدن و إسپارطه ولايتى معنوى مدرسة الزهرا اولديغنى و إسپارطه شاكردلرى ثباتده و صداقتده هر يره فائق اولدقلرينى گوسترن، رسالهِٔ النور أركانلرندن اوچ درت مكتوب و او مكتوبده إسملرى بولنان خاص قارداشلريمڭ رسالهِٔ النوره خدمت و قلملريله يارديم جهتنده بزه گوستردكلرى فداكارانه علوِّ جناب، بويله بر زمانده و بويله بر موسمده غايت پارلاق بر عنايتِ ربّانيه اولديغنه قناعتمز وار.
نور فابريقهسندهكى عليلر و طاهرينڭ ايستدكلرى معجزهلى قرآنمزله إعجازِ قرآن ذيللريله برابر إستانبولده حافظ أمينڭ يانندهدر، اوقوتديرييورلر و يازديرييورلر. ايسترسهڭز بنم نسخهمى حافظ أميندن آليڭز، اونڭ يرينه گوزلجه ذيللى نسخهڭزدن برسنى ويريڭز، ياننده قالسين. قرآنڭ صوڭ يازيلان نسخهسنى ده لزوم اولديغى و بِالفعل طبع ايتمك ايچون گلديگڭز زمان إستانبوله گوندرهجگم.
خسروڭ اوزون و تأثيرلى و قيمتدار مكتوبى و حاشيهسنده قهرمان رشدينڭ كوچوجك مكتوبى و پك چوق علاقهدار اولديغم أهمّيتلى قارداشلريمزڭ قلملريله بزه يارديملرى و رسالهِٔ النورله إشتغالى هر شيئه ترجيح ايتمهلرى و خسروڭ ده متماديًا گلهليدن بَرى چاليشماسى إثبات ايدييور كه؛ إسپارطه تماميله رسالهِٔ النوره صاحب اولمش و بر سعيد يرنده، بيڭ سعيدى بولمش. جنابِ حقّه نهايتسز شكر، ثنا و حمد اولسون. معجزهلى قرآنمزڭ مطبعه و تجليد مصرفى اوتوز بيڭ ليرايه چيقماسى جهتيله، بو عظيم مسئله شيمديلك تأخير ايتمسنه مجبوريت وار.
رأفت بگڭ بزى حيرته دوشورن حيرتلى و غريب مكتوبنڭ باشدهكى قسمى، لاحقهيه مدارِ عبرت اولارق يازييورز. و بِالخاصّه "أنا و ذرّه" نامندهكى اوتوزنجى
— 261 —
سوزى هر مؤمنڭ أزبر ايتمهسى ضروريدر ديمسى؛ و او أثرڭ قرائتندن صوڭره بارلاده عبد الرحيم نامنى قازانان و "يا رحيم يا رحيم" ذكرينى بزه ايشيتديرن مبارك كدينڭ بر قارداشى اولارق ديگر مبارك بر كدى، أذانِ محمّدىيى (عصم) مشتاقانه، إنسان گبى ديڭلهمسى، بزه ده سزڭ قدر حيرت و سُرور ويردى. و أذانِ محمّدىيى (عصم) تام ظهورينه إشارت مژدهسى تلقّى ايتدك. و كاتب عثمان و محمد زهدى گبى خدمتِ قرآنيهده أسكى و أهمّيتلى و قيمتدار تنكهجى محمدڭ ده رؤياسى أهمّيتليدر. اللّٰه خير ايتسين. إسپارطه ايچون چوق خيردر، اونڭ ايچنده أهمّيتلى بر مژده وار.
رأفت قارداشمزڭ مكتوبى درت جهتله بنى ممنون ايتمش. ذاتًا أسكيدن بَرى خسرو، رأفت، رشدى؛ خيالمده، تصوّرمده برلشمشلر. جنابِ حقّه شكر كه، اونلردن اُميد ايتديگم كمالِ صداقت و ثبات دوام ايدييور.
هم خسروڭ و حافظ علينڭ مكتوبلرنده إسملرى بولنان ثباتكار قارداشلريمه و كاتب عثمان و محمد زهدى و إسپارطه حافظ عليسى و صاوه قهرمانلرينه برر برر سلام و دعا ايدييورز. شيمدى بو مكتوبى يازاركن، رسالهِٔ النور سانترالى صبرينڭ مكتوبنى أمين گتيردى. آچدق، ياغمورسزلق بحثنه دائر رسالهِٔ مناجاتڭ كثرتله يازيلماسى بركتيله ياغمورڭ گلمسى و رحمتِ إلٰهيهنڭ فقير فقرايه إمداد أيلمسنى يازديغنى گوردك. بنم ايچون أهمّيتلى بر مسئلهيى حلّ ايتدى.
بوراده ده ياغموره شديد إحتياج واردى. ياغمور گلهجك هيچ بر علامت حسّ ايتمهيوردق. بو قحط زماننده ياغمورسزلق، فقير فقرايه چوق آغير گلمشدى. بن اوچ دفعه نمازدن صوڭره، معصوم فقرالرى و آج قالان حيوانلرى و رسالهِٔ النورى شفاعتجى ياپوب دعا ايتدك. بردن عين گيجه، مأمولمزڭ فوقنده، دعانڭ تام قبولنى گوردك. بن حيرتله، بو جزئى دعامز، بو كلّى مسئلهيه نه درجه دخلى اولديغنى بيلهمدم. ديدم: "هر حالده چوق مهم دعالره، دعامز ده بيڭدن بر حصّهسى اولمش." شيمدى تحقّق ايتدى كه؛ إسپارطه نورانيلرى، نورلى معنوى دعالرى، بزى ده او رحمتدن حصّهدار أيلدى. حتّى او دعامه آرقهمدن آمين ديينلردن فيضىيه، بو معنايى، بو حيرتمى ده اوڭا شيمدى سويلهدم. أوّلجه سويلهسه ايدم، اونڭ حسنِ ظنّنى تعديل ايدهميهجكدم. چونكه او، استادينه أڭ بيوك حصّه ويرييور.
— 262 —
صبرينڭ مكتوبنده، صدّيق سليمان و بارلادهكى قارداشلريمزڭ سلاملرى و أسكى علاقهلرينى تام محافظه أيلهمهلرى، بارلادهكى حياتمى تحسّرله خاطرلاتديردى. بن ده اونلره چوق سلام ايدرم.
مبارك خسرو مكتوبنده، خاص قارداشلريمزدن رأفت، رشدى، كاتب عثمان، عثمان نورى، عاطف و فيضىنڭ بر يادگارِ تخطّر اولارق برر نسخه يازيلرينى بزلره هديه ايديلمهلرينى يازييور. جنابِ حق اونلره، يازدقلرى هر بر حرفه مقابل بيڭ حسنه ويرسين، آمين.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
هر وقت إحتياط اييدر. ذاتًا حضرتِ إمامِ على (رضى اللّٰه عنه) ده كرامتكارانه بزه إحتياطى توصيه ايدييور. شيمدى شرق طرفنده يڭى بر حادثه:
بر شيخ طرفندن، كندى مريدلرى و خليفهلرى واسطهسيله دين لهنده، أسكيدن بَرى مشهور اولمش شيخ أحمد نامنده تربهدارِ نبوى طرفندن وصيتنامهِٔ پيغمبرى (عصم) نامنده بر أثر، او حواليده گزمش، إنتشار ايتمش. اورالرده چاليشان قهرمان صلاح الدينى بر درجه إحتياطه سَوق ايدوب، بتون سياستلرڭ فوقنده و سياستلره تنزّل ايتمهين رسالهِٔ النور جريانى، اويله سياسته تماس ايدهبيلن جريانلرله إشتراكى گورونمهمك ايچون، داها زياده إحتياط و توقّفه مجبور اولمش. بوگون، بش آى آنقرهيه بر وظيفه ايله گيتمك ايچون بورايه گلدى. بر خفيه اونى تعقيب ايدوب او ده آرقهسندن گيردى. بن او جاسوسه، صلاح الدين قالقدقدن صوڭره ديدم كه:
رسالهِٔ النور و اوندن تام درس آلان بز شاكردلرى، دگل دنيا سياستلرينه، بلكه بتون دنيايه قارشى ده رسالهِٔ النورى آلَت ايدهمهيز و شيمدىيه قدر ده ايتمهمشز. بز، أهلِ دنيانڭ دنيالرينه قاريشمايورز. بزدن ضرر توهّم ايتمك ديوانهلكدر.
— 263 —
أوّلا:قرآن بزى سياستدن منع ايتمش؛ تا كه ألماس گبى حقيقتلرى، أهلِ دنيانڭ نظرنده جام پارچهلرينه اينمهسين.
ثانيًا:شفقت، وجدان، حقيقت، بزى سياستدن منع ايدييور. چونكه طوقاته مستحق دينسز منافقلر اونده ايكى ايسه، اونلرله متعلّق يدى سكز معصوم، بيچاره، چولوق چوجق، ضعيف، خسته، إختيارلر وار. بلا و مصيبت گلسه، او سكز معصوملر او بلايه دوشهجكلر. بلكه او ايكى منافق دينسز، داها آز ضرر گورهجك. اونڭ ايچون، سياست يوليله، إداره و آسايشى إخلال طرزنده نتيجهنڭ حصولى ده مشكوك اولديغى حالده گيرمك، رسالهِٔ النورڭ ماهيتندهكى شفقت، مرحمت، حق، حقيقت شاكردلرينى منع ايتمش.
ثالثًا:بو وطن، بو ملّت و بو وطندهكى أهلِ حكومت نه شكلده اولورسه اولسون، رسالهِٔ النوره أشدِّ إحتياجله محتاجدرلر. دگل قورقمق وياخود عداوت ايتمك، أڭ دينسزلرى ده اونڭ ديندارانه، حقپرستانه دستورلرينه طرفدار اولمق گركدر. مگر كه، بتون بتون ملّته، وطنه، حاكميتِ إسلاميهيه خيانت اوله. چونكه بو ملّت و وطن، حياتِ إجتماعيهسى و سياسيهسى آنارشيلكدن قورتولمق و بيوك تهلكهلردن خلاص اولمق ايچون، بش أساس لازم و ضروريدر: برنجيسى؛ مرحمت.. ايكنجيسى، حرمت.. اوچنجيسى، أمنيت.. دردنجيسى، حرام و حلالى بيلوب حرامدن چكيلمك.. بشنجيسى، سرسريلگى بيراقوب إطاعت ايتمكدر. ايشته رسالهِٔ النور حياتِ إجتماعيهيه باقديغى وقت، بو بش أساسى تأمين ايدوب، آسايشڭ تمل طاشنى تثبيت و تأمين ايدر. رسالهِٔ النوره ايليشنلر قطعيًا بيلسينلر كه؛ اونلرڭ ايليشمهسى، آنارشيلك حسابنه وطن و ملّته و آسايشه دشمنلقدر. ايشته بونڭ خلاصهسنى او جاسوسه سويلهدم. ديدم كه: سنى گوندرنلره بويله سويله.
هم دى كه: "اون سكز سنهدر بر دفعه كندى إستراحتى ايچون حكومته مراجعت ايتمهين و يگرمى بر آيدر دنيايى هرج و مرج ايدن حربلردن هيچ بر خبر آلميان و چوق مهم مقاملرده چوق مهم آدملرڭ دوستانه تماسلرينى إستغنا ايدوب قبول ايتمهين بر آدمه، اوندن قورقوب، توهّم ايدوب، دنياڭزه قاريشمق إحتماليله أوهامه دوشوب ترصّدلرله
— 264 —
صيقنتى ويرمكده هانگى معنا وار؟ هانگى مصلحت وار؟ هانگى قانون وار؟ ديوانهلر ده بيليرلر كه، اوڭا ايليشمك ديوانهلكدر" ديدك. او جاسوس ده قالقدى گيتدى.
عموم قارداشلريمزه، خصوصًا أركانلره و مطبعهجيلره، خصوصًا حزبِ نوريهنڭ ناشرلرى اولان حافظ على، قهرمان طاهرى و حافظ مصطفى و رفقالرينه برر برر سلام ايدييورز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم!
جنابِ حقّه حدسز شكر ايدييورم كه، بو عجيب زمانده سزڭ گبى خالص، مخلص، محويتلى، فداكار قارداشلرى بزه إحسان أيلهمش.
بو دفعه خسروڭ، حافظ علينڭ، حافظ مصطفىنڭ، كوچك علينڭ بربرينه خطابًا يازدقلرى درت مكتوبلرينى اوقودم. أڭ درين قلبمده بر سُرور، بر حسِّ شكران، بر ممنونيت حسّ ايتدم. بو چوق قيمتدار قارداشلريمڭ نه درجه عالى همّت و يوكسك روحلى، رسالهِٔ النور خدمتنده نه درجه فداكار اولدقلرينى آڭلادم. و رسالهِٔ النور بويله قوّتلى و خالص أللره توديع ايديلديگندن، بزه قطعى قناعت ويردى كه؛ رسالهِٔ النور مغلوب اولميهجق. بو قوّتلى تساند، اونى دائما ياشاتديروب پارلاتديرهجق.
أوت، قارداشلرم!سزلر، إخلاص سرّينى تام محافظه ايدييورسڭز. بو قدر أسبابِ تفرقه ايچنده وحدتڭزى محافظه، حقيقةً بر خارقهدر. حافظ علينڭ حقيقةً مستثنا بر محويت و تواضعى ايچنده إخلاصى و فنا فى الإخوان دستورينى محافظه ايتمهسى؛ و خسروڭ حقيقةً تدبيرجه بڭا إحتياج بيراقميهجق بر درجهده تدبير و درايتى و حافظ على گبى يوكسك إخلاصى و محويتى؛ حافظ مصطفىنڭ خدمتِ نوريهده بيوك إقتدارى ايچنده قوّتلى بر صداقتى و فداكارانه تسليميتى؛ و هم عبد الرحمان، هم لطفى، هم حافظ على معناسنى طاشييان بيوك روحلى كوچك على، رسالهِٔ النور
— 265 —
خدمتنى دنياده هر شيئه ترجيحًا حياتنڭ أڭ بيوك مقصدى ياپمسى و سببِ إختلافه قارشى قوّتلى مقاومتى بولونديغنى بو درت مكتوبڭز بڭا بيلديردى. عين سيستمده، مسئلهده علاقهدار قهرمان طاهرى و قهرمان رشدينڭ دخى عين حقيقتده و عين أخلاقده بولوندقلرينى هيچ شبهه ايتمييورز. بو آلتى ركنڭ، بو موقّت صارصينتيدن، حقيقى بر تساندله بربرينه أل أله، اوموز اوموزه، باش باشه ويرمهسى، آلتى يوز بلكه آلتى بيڭ قيمتِ معنويهيى آلييور.. دييه، جنابِ حقّه رسالهِٔ النور حسابنه حدسز شكر ايدييورز و سزى ده تبريك ايدييورز. إسپارطه ايچندهكى خاص و خالص قارداشلريمزدن، بو آخر مكتوبلرده؛ محمد زهدى، إسپارطه حافظ عليسندن خبر آلاماديغمدن مراق ايتدم. راحتسز دگللر مى؟
صاندقلى طرفنده، كمالِ شوق ايله و جدّيتله فعاليتده بولنان حسن عاطف قارداشمزڭ بر مكتوبندن آڭلادم كه؛ اوراده پرده آلتنده فعاليتنى طورديرمق ايچون، بعض خواجهلر، بر قسم طريقته منسوب آدملرى واسطه ايدوب فتور ويرييورلر. حالبوكه مسلگمز، مثبت حركت ايتمكدر. دگل مبارزه، بلكه باشقهلرى دوشونمگه ده مسلگمز مساعده ايتمييور. هم مشتريلرى ده آرامغه مجبور دگلز، مشتريلر يالوارملى.
او قارداشمز، حقيقةً خالص و تام صادق. قلمى گبى، قلبى، روحى ده گوزل. فقط بردن هر شيئى مكمّل ايستر، اونڭ ايچون برآز صيقنتى چكر. ممكن اولديغى قدر هم إحتياط ايتسين، هم ده مبتدع خواجهلره مبارزه قپوسنى آچماسين. إن شاء اللّٰه جنابِ حق اونى موفّق ايدر. او منطقهده كندى گبى خالص ركنلرى بولور، بلكه ده بولمش. بز باشده اونى و اونڭ أطرافندهكى رسالهِٔ النور شاكردلرينى تبريك ايدييورز. اونلرڭ آز خدمتلرينه چوق نظريله باقييورز. بن بورادن اونلرله مخابره و مشاوره ايدهمديگمدن؛ سزلر بنم بدلمه، او قارداشلريمزه هم سلاممزى، هم معنوى قزانجلريمزه خاصلر دائرهسنده، عاطفڭ صادق رفقاسى عنوانى آلتنده داخلدرلر. هر صباح يانمزده معنًا بولنويورلر.
٭ ٭ ٭
— 266 —
عزيز، صدّيق، متيقّظ، صميمى، متّحد، مبارك قارداشلرم!
بن ده سزى تبريك ايدييورم كه، شيطانِ جنّى و إنسينڭ دسيسهلرينى عقيم بيراقدڭز. جنابِ حق سزى بو خدمتِ نوريهده دائما موفّق أيلهسين، آمين. و سزدن أبدًا راضى اولسون، آمين.
أسكيده بر زمان بارلاده، بتون طريقتلرڭ شجرهِٔ كلّيهسنى تنظيم و إستنساخ ايتمك ايچون حافظ على ايله خسرو او وقت او ايشده بولنديلر، چاليشديلر. تا او وقتده بو ايكى ذات، ايلريده رسالهِٔ النوره أهمّيتلى خدمتده بولونهجقلرينى و باشده ايكى گوز گبى، ايكى باقار بر گورور، دييه قوّتلى بر تمنّى ايله اُميد ايتمشدم. جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه؛ او اميدم، او زماندن بَرى تحقّق ايتدى و ايدييور و شيمدى تام اولدى.
قارداشلرم!سزده وقوع بولان كوچوجك قصورلرى چوق إعظام ايتمهيڭز. يالڭز بن دگل، بلكه ظن ايدييورم كه حقيقته مطّلع اولان هركس تصديق ايدر كه؛ إسپارطه و حواليسندهكى رسالهِٔ النور شاكردلرنده فوق العاده بر صداقت و ثبات و اخوّت و إخلاص و قهرمانلق وار كه؛ بو عجيب زمانده بيڭلر أسبابِ فساد و إفساد ايچنده وحدتلرينى و إتّفاقلرينى و خدمتده جدّيتلرينى محافظه ايدييورلر. بو قدر فورطنهلى حادثهلر ايچنده، رسالهِٔ النورى معطّل بيراقمادڭز، سونديرمهديڭز؛ بلكه اويله پارلاتديرديڭز كه بزى ده ايشيقلانديروب غيرته گتيرديگز. و بِالخاصّه بهار موسمنده، عمومى غفلتده و دردِ معيشتڭ ويرديگى دهشتلى بلا ايچنده بويله كمالِ شوق و غيرتله رسالهِٔ النوره چاليشمق، حقيقةً بر عنايتِ إلٰهيهدر. سزلرى بتون روحمزله تبريك ايدييورز. و قلملرينى بزم حسابمزه چاليشديرمغه قرار ويرن آلتى متّحد قهرمان، بر روح آلتى جسد و آلتى يڭى سعيد يرنده و يگرمى بر قارداشمى يگرمى بر عبد الرحمان و عبد المجيد يرنده قبول ايدييورم. جنابِ حق او قلملرڭ سياه نور اولان مركّبلرينى، حديثِ صحيحڭ نصّيله، هر بر درهمنى يوز درهم شهيد قانى قيمتنده يومِ حشر و ميزانده دفترِ حسناتلرينه علاوه أيلهسين، آمين.
نقّاش محمد و عاصمڭ وارثى باباجان، هم حياتده هم رسالهِٔ النور خدمتنده بولنمهلرى بنى مسرور أيلدى.
٭ ٭ ٭
— 267 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
مرحوم محمد زهدينڭ وفاتى، حقيقةً رسالهِٔ النور جهتنده بيوك بر ضايعاتدر. فقط جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه؛ او مبارك ذات، آز بر زمانده رسالهِٔ النوره پك چوق خدمت أيلهمش. قرق أللى سنه وظيفهِٔ نوريهسنى، سكز اون سنهده تماميله ياپمش. و معنًا ايچمزده، دائرهمزده او فوق العاده خدمتيله، پارلاق بر صورتده ياشايور. حسنات جهتنده ئولمهمش، دائما دفترِ أعمالنه، داها كثرتلى حسنات يازيلييور.
حتّى بن ده أسكيده صريح إسميله بر قاچ دفعه، رسالهِٔ النور طلبهسى عنوانيله يوزر دفعه اونى و اونى رسالهِٔ النوره ويرن مرحوم پدرينى معنوى قزانجلريمه شريك ايتديگم گبى؛ شيمدى صريح إسميله بعض گون أللى دفعهيه ياقين حصّهدار اولويور. ديمك اونڭ حيات قزانجى زيادهلشمش. جنابِ حق اونڭ أقاربنه صبرِ جميل و اوڭا مغفرتِ كامله إحسان أيلهسين، آمين.
او مبارك قلمنى بزه ويرمشدى؛ بن ده اونى، هم عبد الرحمان، هم عبد المجيد يرنده قبول ايتمشدم. اونى وفات ايتمهمش گبى، دائما قلمى ايشلر حكمنده قبول ايدييورز. ايكى يوزه ياقين معصوملرى خانهسنده قرآنى و رسالهِٔ النورى درس ويرن او مبارك ذات، عينًا عبد الرحمان گبى آز زمانده اوزون بر عمرڭ وظيفهسنى چابوق گورمش، بيتيرمش گيتمش. قارداشمز كاتب عثمانڭ اونڭ حقّنده يازديغى پارلاق فقره، لاحقهيه گيردى. حقيقةً او ذات، او فقرهيه لايقدر. إن شاء اللّٰه إسپارطهده او سيستمده چوقلر داها چيقهجق، بو آجىيى اونوتديرهجق. بنم طرفمدن اونڭ والدهسنى و چوجقلرينى تعزيه ايديڭز.
رسالهِٔ النورڭ غايت أهمّيتلى بر شاكردى اولان خلوصى بگڭ أهمّيتلى بر مكتوبنى گوردم. الحقّ او قارداشمز برنجيلگنى دائما محافظه ايدييور. بن اونى دائما قلم ألنده، رسالهِٔ النورڭ ايشى باشنده بيلييورم. هم بتون مخابرهلرمده برنجى صفده مخاطبدر. اونڭ سؤاللريله يازيلان مكتوبات رسالهلرى و اونڭ يازديغى صميمى مكتوبلرى، اونڭ يرنده پك چوق إنسانلرى رسالهِٔ النور دائرهسنه جلب ايتمش و ايدييور. او ديديگى
— 268 —
گبى، بزدن اوزاق دگل. هر گون، چوق دفعه برابرز. مخابرهمز هيچ كسيلمهمش. سزلرله قونوشديغم وقت خلوصىيى ايچنده بولويورم. صبرى، ناصل اونڭ حسابيله بنمله قونوشويور؛ بنم بدلمه ده اونڭله قونوشسون.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام ايدرز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ چوق مبارك و چوق فائدهلى اولان نورانى هديهلريڭزى و ألماس قلملريڭزڭ يادگارلرينى آلدق. جنابِ حق اونلرى يازان او قلم صاحبلرينه، هر بر حرفنه مقابل اون رحمت أيلهسين، آمين. بو نورلى إختيار رسالهلرينڭ بر نوع كرامتى شودر كه: أمانت قپويه گليركن، سكز سنهدن بَرى يالڭز ايكى دفعه يانمه گلن بورانڭ إختيار مفتيسى، بلديه رئيسى ايله خلافِ مأمول بر صورتده گلمهلرى آننده، أمين ده أمانتى قپويه گتيرمهسى؛ هم عين گونده، إختيارلر أمانتى گلديگى وقت، بو شهرده، رسالهِٔ النورڭ اُمّى إختيارلرڭ باشنده ايكى غايت إختيار ذات، آيرى آيرى يردن، هر ايكيسى أللرنده برر پارچه يوغرت تبرّك گتيرمهلرى؛ و عين گونده إسپارطه قهرمانلرينڭ بر ممثّلى و يانمزه يالڭز اوچ دفعه گلن حلمى بك، بر گونلك مسافهدن گليركن، خلافِ مأمول اولارق أمانت أللريمزده ايكن، گويا هديهنڭ سيرينه گلمش گبى گيرمهسى؛ هم عين وقتده، بر ايكى كرامتِ نوريهيه مدار خيرى إسمنده بر شاكرد و رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى بر شاكردى و داداى قصبهسندن گلن فؤاد ايله برابر گيرملرى ايله، ألمزدهكى أمانتلردن، إستانبولده اوقوتمق ايچون اوچ نسخهيى فؤادڭ آلماسى؛ ألبته تصادفى و إتّفاقى دگل، بلكه بو إختيارلر أمانتنه بر حسنِ إستقبالدر و بو حواليده حسنِ تأثيرينه بر إشارتدر.
قارداشلرم!أركانِ ستّهدن ايكى على ايله طاهرى و حافظ مصطفى، بو ايكى اوچ سنهده و بِالخاصّه بو حواليده بڭا يارديملرى و فتوحاتلرى، يا فوق العاده إخلاصلرندن ويا يوكسك إقتدار و فعاليتلرندن او درجهدهدر كه؛ بو ولايتده رسالهِٔ النور
— 269 —
شاكردلرينى أبدًا منّتدار ايدوب، رسالهِٔ النورى دخى بورالرده أبدًا يرلشديرديلر. جنابِ حق، اونلردن و سزلردن أبدًا راضى اولسون، آمين. قلملرينى، اُمّيلگمه يارديم ويرن مدرسهِٔ نوريهنڭ استادى حاجى حافظ و مخدومى و ايكى قارداش مصطفى و صالح و ايكى قارداش أحمد و سليمان و بش قارداش برابر طلبه اولوب، اوچى بزه يارديم ايتمهلرى؛ و باباجان ده عاصمڭ روحنى شاد ايدوب، او سيستمده يارديممزه قوشماسى؛ و ذكائى ده لطفينڭ روحنى مسرور ايدوب، أسكى ذكائى گبى وظيفهسنه صاريلماسى و مرانغوز أحمد و كاتب عثمان و محمد زهدى و نورى و تنكهجى محمد گبى، أسكى قيمتدار خدمتلريله إسپارطهيى نورلانديران ديگرلرى گبى، قسطمونينڭ تنويرينه ده قوشمهلرى؛ و شيمدى طانيديغم مصطفى و مصطفى و مصطفى و أيّوب، قلملريله، أسكى دوست گبى اُمّيلگمه يارديم ايتمهلرى؛ ألبته شبههسز
فَاِنَّكَ مَحْرُوسٌ بِعَيْنِ الْعِنَايَةِ
مژدهسنى تام تصديق ايدرلر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مجاهد قارداشلرم حسن عاطف و صادق رفقاسى!
أوّلا:بو شهورِ ثلاثهِٔ مباركهڭزى تبريك ايدييورز. سزڭ قلملريڭزڭ يادگارلرى و رسالهِٔ النوردن آيريلمامق و ثبات ايتمك سندلرى اولان يازيلريڭزى و دينڭزى دنيانڭ چوق فوقنده طوتماڭزه إشارت ويرن دنيا صورتى اوستندهكى چيزگيلريڭزى و ايمان خدمتنده دائما ثبات ايتمهڭزه وثيقهلر حكمندهكى إمضالريڭزى كمالِ ممنونيتله آلدق، قبول ايتدك. جنابِ حق سزلره، خزينهِٔ رحمتندن اونلرڭ حروفاتى عددنجه دفترِ أعمالڭزه حسنهلر يازسين، آمين.
عزيز قارداشلرم!بو دفعه يازيلريڭزده إخلاص رسالهلرينى گورديگم ايچون، سزى او گبى رسالهلرڭ درسنه حواله ايدوب، زياده بر درسه إحتياج گورمدم. يالڭز بونى إخطار ايدييورم كه:
— 270 —
مسلگمز، سرِّ إخلاصه طيانوب، حقائقِ ايمانيه اولديغى ايچون؛ حياتِ دنيايه، حياتِ إجتماعيهيه مجبور اولمادن قارشمهمق و رقابت و طرفگيرلگه و مبارزهيه سَوق ايدن حالاتدن تجرّد ايتمگه مسلگمز إعتباريله مجبورز. بيڭلر تأسّف كه؛ شيمدى مدهش ييلانلرڭ هجومنه معروض بيچاره أهلِ علم و أهلِ ديانت، سينكلرڭ ايصيرماسى گبى جزئى قصوراتى بهانه ايدهرك بربرينى تنقيدله ييلانلرڭ و زنديق منافقلرڭ تخريباتلرينه و كنديلرينى اونلرڭ أليله ئولديرمهسنه يارديم ايدييورلر. غايت مخلص قارداشمز حسن عاطفڭ مكتوبنده، بر إختيار عالم و واعظ، رسالهِٔ النوره ضرر ويرهجك بر وضعيتده بولونمش. بنم گبى بيڭلر قصورلرى بولنان بر بيچارهنڭ، أهمّيتلى ايكى معذرتنه بناءً، بر سنّتى (صقال) ترك ايتديگم بهانهسيله شخصمى چوروتوب، رسالهِٔ النوره ايليشمك ايستهمش.
أوّلا:هم او ذات، هم سزلر بيليڭز كه: بن، رسالهِٔ النورڭ بر خدمتكارىيم و او دكّانڭ بر دلّالىيم. او ايسه (رسالهِٔ النور)، عرشِ أعظمله باغلى اولان قرآنِ عظيم الشان ايله باغلانمش بر حقيقى تفسيريدر. بنم شخصمدهكى قصورات، اوڭا سرايت ايدهمز. بنم ييرتيق دلّاللق ألبسهم، اونڭ باقى ألماسلرينڭ قيمتنى تنزيل ايدهمز.
ثانيًا:او واعظ و عالم ذاته بنم طرفمدن سلام سويلهيڭز. بنم شخصمه اولان تنقيدينى، إعتراضنى باشم اوستنه قبول ايدييورم. سزلر ده، او ذاتى و اونڭ گبيلرى مناقشه و مناظرهيه سَوق ايتمهيڭز. حتّى تجاوز ايديلسه ده بددعا ايله ده مقابله ايتمهيڭز. كيم اولورسه اولسون، مادام ايمانى وار، او نقطهده قارداشمزدر. بزه دشمنلق ده ايتسه، مسلگمزجه مقابله ايدهمهيز. چونكه داها مدهش دشمن و ييلانلر وار.
هم ألمزده نور وار، طوپوز يوق. نور كيمسهيى اينجيتمز، ايشيغيله اوقشار. و بِالخاصّه أهلِ علم اولسه، علمدن گلن أنانيتى ده وارسه، أنانيتلرينى تحريك ايتمهيڭز. ممكن اولديغى قدر، وَاِذَا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِرَامًا دستورينى رهبر ايديڭز.
هم، حسن عونى إسمندهكى ذات، مادام أوّلجه رسالهِٔ النوره گيرمش و يازيسيله ده إشتراك ايتمش، او دائره ايچندهدر. اونڭ فكرًا بر ياڭليشى وارسه ده عفو ايديڭز. بز،
— 271 —
دگل اونلر گبى أهلِ ديانت و طريقته منسوب مسلمانلر، شيمدى بو عجيب زمانده، ايمانى بولنان و حتّى فِرَقِ ضالّهدن بيله اولسه اونلرله اوغراشمامق؛ و اللّٰهى طانييان و آخرتى تصديق ايدن، خرستيان بيله اولسه، اونلرله مدارِ نزاع نقطهلرى مدارِ مناقشه ايتمهمگى؛ هم بو عجيب زمان، هم مسلگمز، هم قدسى خدمتمز إقتضا ايدييور. و رسالهِٔ النورڭ عالمِ إسلامده إنتشارينه قارشى، حياتِ إجتماعيه و سياسيه جهتنده مانعلر چيقمهمق ايچون، رسالهِٔ النور شاكردلرى مصالحهكارانه وضعيتى آلمغه مكلّفدرلر.
صاقين خواجهلرڭ جمعه و جماعتلرينه ايليشمهيڭز. إشتراك ايتمهسهڭز ده، إشتراك ايدنلرى تنقيد ايتمهيڭز. گرچه إمامِ ربّانى ديمش كه: "بدعه اولان يرلره گيرمهيڭز." مقصدى، ثوابى اولماز ديمكدر؛ يوقسه، نماز بطّال اولور دگل. چونكه سلفِ صالحيندن بر قسمى، يزيد و وليد گبى شخصلرڭ آرقهسنده نماز قيلمشلر. أگر مسجده گيدوب گلمكده كبائره معروض قاليرسه، خلوتخانهسنده بولنماسى لازمدر.
ثالثًا:حسن عاطفڭ مكتوبنده، جسور و ثباتكار ذاتلردن (كه أفهلر تعبير ايدييور) بحث وار. بز او جسور و ثباتكار يڭى قارداشلريمزى روح و جانله قبول ايدييورز. فقط رسالهِٔ النور دائرهسنه گيرنلر، شخصى جسارتلرينى قيمتلشديرمك ايچون، صارصيلماز بر ثبات و متانته و إخوانلرينڭ تساندينه جدًّا چاليشمغه صرف ايدوب، او جام پارچهسى حكمنده شخصى جسارتنى، حقيقتپرستلك صدّيقيتندهكى فداكارلق ألماسنه چويرمك گركدر.
أوت مسلگمزده إخلاصِ تامّهدن صوڭره أڭ بيوك أساس، ثبات و متانتدر. و او متانت جهتيله شيمدىيه قدر چوق وقوعات وار كه؛ اويلهلر، هر برى يوزه مقابل بو خدمتِ نوريهده موفّق اولمش. عادى بر آدم و يگرمى اوتوز ياشنده ايكن، آلتمش يتمش ياشندهكى وليلره تفوّق ايتمشلر وار.
هم بر آدم، كندى باشنه جسارتى گوزل ده اولسه، بر جماعتِ متساندهيه گيردكدن صوڭره، اونلرڭ إستراحتنى و صارصيلماملرينى محافظه ايتمك ايچون، او شخصى جسارتى إستعمال ايدهمز.
سِيرُوا عَلٰى سَيْرِ اَضْعَفِكُمْ
حديثِ شريفنڭ سرّيله
— 272 —
حركت ايتمك، هم شيمديلك بو مشوّش وضعيتلرده چوق ضررلى هم خواجهلرى، هم أهلِ سياستى رسالهِٔ النوره قارشى جبهه آلمغه و تجاوز ايتمگه سببيت ويرن شاپقه و أذان مسئلهلرى و دجّال و سفيان عنوانلرى، رسالهِٔ النور شاكردلرى يبانيلره قارشى لزومسز مدارِ بحث و منازعه ايديلمهمك لازمدر و إحتياط ايتمك ألزمدر و إعتدالِ دمّى محافظه ايتمك واجبدر. حتّى سزده جزئى بر إحتياطسزلق، بورايه قدر بزه تأثير ايدييور.
رسالهِٔ النور بر دائره دگل، متداخل دائرهلر گبى طبقاتى وار. أركانلر و صاحبلر و خاصلر و ناشرلر و طلبهلر و طرفدارلر گبى طبقاتى وار. أركان دائرهسنه لياقتى اولميان، رسالهِٔ النوره مخالف جريانه طرفدار اولمامق شرطيله دائره خارجنه آتيلماز. خاصلرڭ خاصيتى بولنميان، ضد بر مسلگه گيرمهمك شرطيله طلبه اولابيلير. بدعه ايله عمل ايدن، قلبًا طرفدار اولمامق شرطيله دوست اولابيلير. اونڭ ايچون، آز بر قصور ايله دشمن صنفنه إلتحاق ايتمهمك ايچون طيشارىيه آتمايڭز. فقط رسالهِٔ النورڭ أركانلرنده و صاحبلرندهكى أسرار و نازك تدبيرلره، اونلرى تشريك ايتمهمك گركدر.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بو ايكى گونده ايكى كوچك حادثهلر، درت بش مسئلهلرى تخطّر ايتديردى:
برنجيسى:صلاح الدين آنقرهدن يازييور كه، طريقت عليهنده تجاوزه باشلامشلر. هم آنقرهده، هم شرقده او مسئلهده توقيفات وارمش. رسالهِٔ النور شاكردلرى هر طرفده عنايتِ ربّانيه آلتنده محفوظ قالييورلر. اونلرڭ قوّتلى إخلاصى و تساندلرى و إحتياطلرى، او عنايتى حقلرنده دوام ايتديرييور.
ايكنجيسى:بوگونلرده هركس صيقنتيدن شكوا ايدييور. عادتا معنوى هوانڭ بوزوقلغندن، مادّى و عمومى بر صيقنتى خستهلغنى ويرمش. حتّى بڭا ده بر گون سرايت ايتدى. بزم هر درديمزه علاج اولان رسالهِٔ النور ايله مشغول اولانلرده، او صيقنتى خستهلغى يا يوق ويا پك آزدر.
— 273 —
اوچنجيسى:مرحوم محمد زهدينڭ وفاتى، رسالهِٔ النورڭ خدمتى نقطهسنده بزى چوق متأثّر ايتدى. فقط بردن، گچن سنه حافظ محمدڭ بتون مصادره ايديلن رسالهلرينى، اون گون ظرفنده كويندهكى رسالهِٔ النور شاكردلرى طرفندن يازوب اوڭا ويرمك، چوق مردانه تعهّدلرى خاطريمه گلدى و آڭلادم كه؛ آرسلانلر ياتاغى اولان إسپارطه و حواليسى، محمد زهدينڭ خدمتنى مضاعف بر صورتده ياپهجقلر و او بوشلغى طولديراجقلر.
دردنجيسى:لاحقهيه گيرن إسپارطهلى قارداشلريمزڭ مكتوبلرينڭ بعضيلرنده، استادلرى حقّنده إفراط ايله توصيفات گوردم. كنديمه ده باقدم، او وصفلردن زكاتى ده بڭا دوشمييور، بنم حقّم دگل. ديدم: "عجبا بو حقيقتپرست قارداشلرم چوق ايقاظاتمله برابر، بو حسنِ ظن إفراطنده هم دواملرنده فائدهلرى نهدر؟" قلبه إخطار ايديلدى كه: "اونلر و مملكتلرى إسپارطه حواليسى، اونلرڭ أڭ بيوك حسنِ ظنلرى درجهسنده حسنِ ظنلرينڭ يمننى گوردكلرى ايچون، بش قضالى عثمانِ خالدى و طوپال شكرى گبى أهلِ ولايته إقتداءً، او نقطهِٔ نظردن إفراط ايتمهمشلر، بر حقيقت گورمشلر. فقط ناصل كشفيات تأويله و رؤيالر تعبيره محتاجدر؛ خصوصى حكملر تعميم ايديلسه، بر جهتده خطا گورونور. اويله ده اونلر، رسالهِٔ النورڭ شخصِ معنويسنڭ كنديلرينه و مملكتلرينه ايتديگى فائدهيى، او شخصِ معنوينڭ ممثّللرندن بريسى اولان استاد ديدكلرى بو قارداشلرينه ويروب، او مملكت حادثهسنى عمومى بر حادثه نظريله باقوب تعميم ايدهرك، مفرطانه بر حسنِ ظن صورتنده گوروندى."
بشنجيسى:خاطره گلدى كه، رسالهِٔ النورڭ أجزالرى چوقدر. هركس محتاج اولديغى حالده بتوننى ألده ايدهمز. بردن "حجّة اللّٰه البالغه" مجموعهسى، خاطره جواب اولارق گلدى.
أوت رسالهِٔ النوردن كثرتلى مجموعهلر چيقار كه، هر برى كوچك فقط قوّتلى رسالهِٔ النور اولور. هر محتاجڭ ألنه گچهبيلير. بو مناسبتله، يگرمى بشنجى سوزڭ ذيللرينى دوشوندم. شيمدى بنم يانمده درت بش نسخه وار، ذيلسزدرلر. مباركلرڭ بو دفعه گوندردكلرى نسخهنڭ ذيلنده رموزاتِ ثمانيه فهرستهسندن نقصان آلينمش سورهِٔ
— 274 —
اِذَا جَاءَ نَصْرُ اللّٰهِ و اِنَّا اَعْطَيْنَا دهكى اون اوچ ألف، پارمق ايله و فاتحهده اون اوچ أل ايله إشارتلرى و اِنَّا اَنْزَلْنَا إشارتى گبى أهمّيتلى پارچهلر يوقدر. دونكى گون اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ آيتنه دائر يگرمى طوقوزنجى مكتوبڭ آخرنده، سياحتِ خياليه و سيرِ قلبى رسالهجگنى اوقودم. و برنجى شعاعده بو آيت، رسالهِٔ النوره إشارتنى تخطّر ايتدم. ديدم: بو ايكى نكتهِٔ نوريه و تَغْرُبُ (الشَّمْسُ) فِى عَيْنٍ حَمِئَةٍ حجّت، نكته و حاشيهسيله برابر معجزهِٔ قرآنيه ذيللرى ايچنه گيرسه مناسب اولور. سز دخى مناسب گورسهڭز يازيلسين. إعجازِ قرآن نكتهلرينه عائد مهم پارچه بولسهڭز علاوه ايدهبيليرسڭز.
آلتنجيسى:سكسان كسور سنه معنوى و باقى بر عمرى قزانديرمق سرّينى طاشييان شهورِ ثلاثهڭزى و ليلهِٔ رغائبڭزى بتون روحمله تبريك ايدييورم. ايكى اوچ گون أوّل، يگرمى ايكنجى سوز تصحيح ايديليركن ديڭلهدم. گوردم كه؛ ايچنده هم كلّى ذكر، هم گنيش فكر، هم كثرتلى تهليل، هم قوّتلى ايمان درسى، هم غفلتسز حضور، هم قدسى حكمت، هم يوكسك بر عبادتِ تفكّريه گبى نورلر وار. بر قسم شاكردلرڭ عبادت نيتيله رسالهلرى يا يازمق ويا اوقومق ويا ديڭلهمكلگڭ حكمتنى بيلدم. بارك اللّٰه ديدم، حق ويردم.
بو مكتوبدهكى بش آلتى مسئلهيى يازاركن، نور فابريقهسى صاحبى حافظ علينڭ مكتوبيله، إخلاصده و چاليشمقده و اينجه دوشونمكده ممتاز حسن عاطفڭ مكتوبنى آلدق. حافظ علينڭ مكتوبنده، رسالهِٔ النور شاكردلرنده سرِّ إخلاصڭ نه درجه يوكسك بر تركِ أنانيت و حظِّ نفسيدن تبرّى ايتمك گبى، إخلاصڭ أڭ يوكسك سجيهلرى رسالهِٔ النور شاكردلرنده تظاهر ايدييور دييه بر دليل اولدى. أزجمله، حافظ على دييور كه: خسرو قارداشمز كندى قلميله يازيلان "معجزاتلى قرآنى" فوطوغرافله طبعنه طرفدار اولمامسى و دمير حرفلرله مساعده اولونجهيه قدر بكلهمگه طرفدار اولماسى، اونڭ فوق العاده إخلاصنه و نفسڭ حظوظاتندن تبرّيسنه قطعى دليلدر. چونكه فوطوغرافله طبع ايديلسه، اونڭ كندى خطّى اولديغى ايچون، بيڭلر قرآن نسخهلرينى
— 275 —
كندى أليله يازمش گبى عالمِ إسلامڭ معنوى نظرنده و اُخروى ثواب جهتنده بيوك و معصومانه و ضررسز بر مقامى ترك ايدوب إخلاصڭ سرّى ايچون حظّنى اونوتهرق، دمير حرفلره طرفدار اولمش. و گوسترديگى ياڭليشلر دوشمك سببى ايسه، دمير حرفلرده اوچ دفعه طبعه گيرمك نقطهسنده دخى او ياڭليشلر بولنهبيلير.
الحاصل:حافظ علينڭ إخلاصندن گلن إفادهسى و خسروى فوق العاده إخلاص نقطهسنده تقدير ايتمهسى؛ و خسرو ده غايت بيوك و باقى بر حصّهسنى بيراقوب بنم أسكيدن بَرى تكرار ايتديگم بر دعوام كه؛ "رسالهِٔ النورڭ حقيقى شاكردلرى خدمتِ ايمانيهيى هر شيئڭ فوقنده گورور، قطبيت ده ويريلسه إخلاص ايچون خدمتكارلغى ترجيح ايدر" بنى او دعواده بِالفعل تصديق ايتمهسى جهتندن، بتون قوّتمزله بو گبى قارداشلريمزى تبريك ايدييورز.
قارداشمز حسن عاطفڭ مكتوبندن آڭلادق كه، حقيقةً تام چاليشييور. كندى تعبيريله، رسالهِٔ النورڭ مجاهدلرينڭ و أفهلرينڭ قلم يادگارلرينى بزه هديه اولارق إرسال ايتديگنه مقابل، ديرز: جنابِ حق أبدًا اونلردن راضى اولسون. و داها چوق معنيدار يازديغى جملهلر ايچنده، بر پارچه أهلِ بدعهيه شدّت گوردم. زمان، زمين، رسالهِٔ النورڭ مثبت مسلگى، أهلِ بدعه ايله دگل فعلًا، بلكه فكرًا و ذهنًا دخى مشغول اولمغه مساعده ايتمز. إحتياط هر وقت لازم. او خالص قارداشمز، إن شاء اللّٰه اورالرده كندى گبى چوق خالص شاكردلرى يتيشديرهجك. بز بورادهكى دعامزده، عاطفله برابر اورادهكى بتون رفقالرينى تشريك ايدييورز. بن بِالذّات اونلرله مخابره ايتمك ايستهيورم، فقط مادام إسپارطه او وظيفهيى داها مكمّل ياپييور. او وظيفهيى اونلره بيراقييورم.
حافظ علينڭ مكتوبنڭ آخرنده، مدرسهِٔ نوريه قهرمانلرندن و خسرو سيستمنده أحمد و قارداشى سليمان حقّنده تقديراتى، بزى مسرور أيلدى. ذاتًا او مدرسهِٔ نوريه شاكردلرى بنم نظرمده، أسكيدن بَرى بر غايهِٔ خيالم اولان مدرسة الزهرانڭ طلبهلرى صورتنده دوشونويوردم. و ديردم: "اونلر بونلر اولدى ويا بونلر اونلرڭ دمدارلريدر."
٭ ٭ ٭
— 276 —
بِاسْمِهِ سُبْحَانَهُ ٭ وَاِنْ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ
اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزڭ معراجڭزى تبريك و معراج صاحبنڭ (عصم) سنّتِ سنيهسنه سزى و بزى تام موفّق أيلهمسنه رحمتِ إلٰهيهدن نياز ايدييورز. سزه، بو بر ايكى گون ظرفنده نظرِ دقّتى جلب ايدن بر ايكى كوچك مسئلهيى يازييورم:
أوّلا:رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ بر قسمى بكار قالمقلغڭ چوق سببلرندن بر سببنى گوسترن بر حادثه:
بوگونلرده، گنجلك ضربهسنى يين و بكار قالان و تسلّى بولمق ايچون رسالهِٔ النور ايله علاقهدارلغه چاليشان و مهم بر مكتبده درس آلمغه مشغول و أهمّيتلى بر آدمڭ كريمهسى بولنان خانمه، إجمالًا بر حقيقت سويلهدم. بلكه او حواليده بعضلره فائدهسى وار دييه يازييورم.
ديدم كه: مادام گنجلك ضربهسنى يدڭ، بر وظيفهِٔ فطريه اولان تناسل قانوننه داها گيرمه. چونكه او وظيفهنڭ مقابلنده اجرت اولارق أركگڭ آلديغى موقّت لذّت و كيف بر درجه بدايتده كافى گلييور. فقط بيچاره قادين، او وظيفهِٔ فطريهده بر سنه آغير يوكى چكمگه و بر ايكى سنه ولدڭ مشقّتنه، بسلنمهسنه و آچيق صاچيقلق سببيله قوجهسنڭ نظرنده صداقتسزلك إتهامى و قوجهسنڭ ده گوزى طيشاريده اولمق إحتمالى و اوڭا صميمى مرحمت ايتمهمسى جهتيله، دائمى صيقينتيلره و وجدانى عذابلره مقابل؛ إزدواجده آلديغى موقّت بر كيف و لذّت، بو بوزوق زمانده اوڭا او وظيفهيه مقابل يوزدن بريسنه مقابل گلهميور. و بِالخاصّه كفوِّ شرعى تعبير ايديلن، بربرينه سجيةً و ديانةً لياقت بولنمديغندن داها زياده عذاب چكديرر. و بِالخاصّه تربيهِٔ إسلاميه خارجنده، مسلمان نامى آلتنده اولانلر، ايماندن گلن حرمت و مرحمتِ متقابلهيى بولامدقلرندن بتون بتون سعادتِ حياتيهيى محو ايدييور، جهنّم عذابى چكديرييور.
— 277 —
هم پدر هم والده، تناسل قانونندهكى وظيفهده چكدكلرى چوق مشقّت و گوردكلرى چوق خدمته مقابل؛ يالڭز ولدڭ دنياده كمالِ حرمت و إطاعتله شفقتلرينه و خدمتلرينه بدل خالص بر حرمت و صادقانه بر إطاعت و وفاتلرندن صوڭره صلاحتيله و خيراتيله و دعالريله اونلرڭ دفترِ أعمالنه حسنات يازديرمق و اون بش سنهدن أوّل معصومًا ئولمش ايسه اونلره قيامتده شفاعتجى اولمق و جنّتده اونلرڭ قوجاغنده سويملى بر چوجق اولمقدر. شيمدى ايسه تربيهِٔ إسلاميه يرينه ميمسز مدنيت تربيهسى يوزندن، اوندن بلكه يگرميدن بلكه قرقدن بر چوجق، آنجق پدر و والدهسنڭ چوق أهمّيتلى خدمت و شفقتلرينه مقابل مذكور وضعيتِ فرزندانهيى گوسترر. متباقيسى أنديشهلرله شفقتلرينى دائما رنجيده ايدهرك، او حقيقى و صادق دوستلر اولان پدر و والدهسنه وجدان عذابى چكديرر و آخرتده ده دعواجى اولور: "نهدن بنى ايمانله تربيه ايتدرمديڭز؟" شفاعت يرنده، شكواجى اولور.
ايكنجى مسئله:دونكى گون، بش توافقِ لطيفهدن قطعى بر قناعت بزه گلدى كه؛ أڭ جزئى و أهمّيتسز ايشلريمزده ده عنايتكارانه بر دقّت آلتندهيز.
برنجيسى:بن قپويه چيقديغم وقت، مأمولڭ خلافنه رسالهِٔ النور شاكردلرندن درت دانه أحمدلر (بڭا علاقهدار برر مقصدى ياپهجق) بردن برابر قپويه گلديلر. ايكى دانه كويلردن، ايكيسى ده بوراده آيرى آيرى محلّهلردن.
هم ينه رسالهِٔ النورڭ مهم بر طلبهسى كور اوغلى أحمده بر مقدار يوغرت، هم تبرّك، هم تعيين اولارق ويردك. داها ألنده يوغردى طوتاركن، رسالهِٔ النورڭ معصوم طلبهلرندن حلمىنڭ مخدومى أحمد، ألنده اوتهكى أحمده ويرديگم مقدار يوغرتله قپويى آچدى. رسالهِٔ النور طلبهلرندن آلتى أحمدڭ بر گونده بو چشيد توافقاتى تصادفه بڭزهمز، بلكه او أحمدلره نظرِ دقّتى جلب ايدن بر إشارتدر.
ايكنجيسى:مهاجر، فقير بر قادين بندن بر تبرّك ايستدى. بن ده بر گوملك ويردم. بش دقيقه صوڭره، عين إسمده بر قادين، بر گوملگى بڭا قبول ايتديرمك ايچون مهم بر واسطهيى بولوب گوندردى. توافق خاطرى ايچون قبول ايتدم.
— 278 —
هم عين گون، بعض مستحق ذاتلره يارى ياغمى ويرركن قاب فضله آلمش، پك آز بڭا قالدى. عينًا، اونلر داها او ياغى آلمادن (بنم نيّتمده) بڭا قالاجق مقدار قدر، اوزاق بر كويدن كتابلريمى اوقومق مقابلنده گلدى. اونى ده، او توافق خاطرى ايچون قبول ايتدم.
اوچنجيسى:عين گونده بن، آت اوزرنده سياحته (گزمگه) گيدركن، آرقهمده بر آتلى سرعتله گلييور. ايندى، آياغمه اوزنگىيه صاريلدى. طانيماديغم بر آدم. ديدم: "سن كيمسڭ؟ بو قدر دوستلق گوسترييورسڭ." ديدى: "بن قوزجه خطيبىيم." حالبوكه قسطمونيده هيچ بو نامده بر قريه بولونديغنى بيلمييوردم. صوڭره گلدم. ايكى إسپارطهلى عسكر يانمه گلديلر. بريسى ديدى: "بن قوزجه خطيبندن سڭا مكتوب گتيردم." بو عجيب توافق بڭا، بو ايكى آيرى آيرى ولايتده، هم بويله توافق ايتمهلرى، رسالهِٔ النور خدمتنده صداقتله چاليشمالرينه بر إشارتدر. بو مناسبتله صبرى، قوزجه خطيبنه بنم طرفمدن چوق سلام ايتسين. اونى، خاص طلبهلر ايچنده معنوى قزانجلره شريك ايدييورز. خصوصى مكتوب يازمق عادتمز اولماديغندن، اوڭا آيريجه مكتوب يازاماديغمزدن گوجنمهسين.
طاتلى بر توافقڭ ميوهسنى، عين گون داها شيرين بر طرزده گوردم. شويله كه:
ايكى عسكر، كمالِ سوينجله غايت دوستانه "سن إسپارطهليسڭ، بزم همشهريمزسڭ." بن ده ديدم: "مع الإفتخار، هر جهتله إسپارطهلىيم. إسپارطه، طاشيله طوپراغيله بنم نظرمده مباركدر، بنم وطنمدر. و هر برى يوزه مقابل، يوزر و بيڭلر حقيقى قارداشلريمڭ مسقطِ رأسلريدر."
أوت بو حوالىيه گلن إسپارطهليلر عسكر اولسون باشقهلر اولسون، أكثريتِ مطلقه ايله بنى همشهرى بيلييورلر. هانگيسى بنمله گوروشييور، "سن إسپارطهلى ميسڭ؟" بن ده دييورم: مع الإفتخار، بن إسپارطهلىيم. و إسپارطهده او قدر حقيقى قارداشلرم و أقاربلرم وار كه، مسقطِ رأسم اولان نورس قريهسنه پك چوق جهتلرله ترجيح ايدييورم. و بيوك إسپارطهنڭ بر كوچك أولادى حكمنده اولان إسپارطه ناحيهمزه، بيوك إسپارطهنڭ بر تك كوينى ترجيح ايدييورم. او قدر خالص، قهرمان قارداشلرى بڭا
— 279 —
ويرن إسپارطه طاشى ده، طوپراغى ده، بڭا و بلكه آناطولىيه مبارك اولمش. إن شاء اللّٰه هم آناطولىيه، هم عالمِ إسلامه نشر ايتدكلرى نور تخملرى برر رحمته مظهر اولور، سنبل ويرر. هم غدا، هم ضيا، هم دوا اولوب؛ معنوى غلا و وبا و ظلمى و ظلمتى طاغيتير.
دردنجيسى:سابق اوچ توافقى يازدقدن صوڭره، بيوك حافظ علينڭ غايت گوزل مكتوبيله، خلوصئِ ثالث عبد اللّٰه چاوشڭ معنيدار مكتوبى و خلوصى بگڭ و كاتب عثمانڭ قيمتلى مكتوبلرينى آلدم. حافظ علينڭ مكتوبنده يازديغى شو فقره، قونيا عالملرينڭ رسالهِٔ النورى يازمقده و تقدير ايتمكده اولدقلرينى و تفسير صاحبى خواجه وهبىنڭ (ر ح) رسالهِٔ إخلاص قارشيسنده مغلوبيتله برابر، رسالهِٔ النوره قارشى حيران و تقديركار اولماسى مناسبتيله، حافظ على ديمش: "رسالهِٔ النورڭ بر كرامتيدر؛ اوكوزه أت و آرسلانه اوت آتماز. اوكوزه اوت ويرر، آرسلانه أت ويرر. او آرسلان خواجهنڭ أڭ أوّل إخلاص رسالهلرى ألنه گچمش."
ايشته حافظ علينڭ بو مكتوبنى آلديغمدن يا آلتى، يا يدى گون أوّل، قره طاغدن اينركن بردن دييوردم: "ياهو! آته أت، آرسلانه اوت آتما؛ آرسلانه أت، آته اوت وير." بو كلمهيى بش آلتى دفعه خوشمه گيتمش تكرار ايدييوردم. يا حافظ على بندن أوّل يازمش، بڭا ده سويلتديردى وياخود بن أوّل سويلهمشم، اوڭا يازديريلمش. يالڭز بو غريب توافقده بر فرقمز وار. او، اوكوزه اوت ديمش؛ بن، آته اوت ديمشم.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرمو خدمتِ ايمانيهده قوّتلى، متين، جدّى، صارصيلماز، فداكار آرقداشلرم و سياحتِ برزخيه و اُخرويهده نورانى يولداشلرم!
سزڭ، هر بر درهمى يوز درهم شهدا قانى قدر قيمتدار سياه نورى آقيتان مبارك قلملريڭزڭ بو دفعهكى قدسى هديهلرڭ هر بر حرفنه مقابل، جنابِ أرحم الراحمين سزلره بيڭ رحمت أيلهسين، آمين. بو غفلت و صيقنتيلى و اوصانجلى موسمده و دنيا مشغلهلرى ايچنده بو فداكارانه غيرتڭز و سعيڭز، حقيقةً بر عنايتِ خاصّهدر و بر كرامتِ نوريهدر. جنابِ حق سزلردن أبدًا راضى اولسون، آمين.
— 280 —
ألماس قلملرينى، بزه يارديم ايچون، يگرمى بر عبد الرحمان و عبد المجيدلرڭ بو قدر چابوق نسخهلرى يتيشديرمهلرى و قبرى پرنور اولان محمد زهدينڭ، برزخده دخى قلمنى بزم حسابمزه إستعمال ايتمهسى حكمنده، اونڭ متروكاتندن نسخهلرى گوندريلمهسى؛ بزى دريندن درينه سرورله شكره سَوق ايتدى. أسكى طلبهلگم زماننده موثوق ذاتلردن، اونلر ده مهم إماملردن نقل ايدهرك ايشيتدم كه: "جدّى، مشتاق، خالص طلبهِٔ علوم، تحصيلده ايكن وفات ايتدكلرى زمان، برزخده عين تحصيل مثالى و بر مدرسهِٔ معنويهده بولنويور گبى؛ او عالمه موافق بر وضعيت إحسان ايديلييور." دييه او زمان طلبهِٔ علوم ايچنده چوق دفعه مدارِ بحث اولويوردى. شيمدى بو وقتده، طلبهِٔ علومڭ أڭ خالصلرى رسالهِٔ النور طلبهلرى اولديغندن؛ ألبته مرحوم محمد زهدى، عاصم و لطفى گبى ذاتلرڭ وظيفهلرى دوام ايدييور. دفترِ أعماللرينه حسنات يازمق ايچون، معنوى قلملرى إن شاء اللّٰه ايشلهيورلر.
جنابِ حقّه حدسز شكر ايدييورز كه؛ سزدهكى فوق العاده غيرت و چاليشمق، مطبعهيه إحتياج بيراقمهيور. بو دفعه گوندرديگڭز رسالهلر چوق گوزل، چوق مكمّل، چوق ده لزوملى. فقط بن سهو ايتمشدم. اون برنجى لمعه ايله تلويحاتِ تسعهيى يازمديغمز حالده، يازمشم ظن ايدييوردم. منهاج السنّه بزده وار. اون بر نكتهدن عبارت اولان اون برنجى لمعه، مرقات السنّه و تلويحاتِ تسعه ايله و اوڭا ذيل اولارق درت خطوهدن عبارت، رسالهِٔ قدرڭ ذيلى ايكن اون يدنجى سوزڭ ذيلنه گيرن پارچه دخى تلويحاته ذيل اولارق يازيلسه مناسب اولور.
اَللّٰهُ نُورُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ
آيتنڭ تجلّيسنه باقان بر سياحتِ قلبيهِٔ خياليهيه دائر ايكى اوچ صحيفهلك يگرمى طوقوزنجى مكتوبڭ آخر قسملرندهكى پارچه دخى ايچلرنده بولونسه گوزل اولور.
شيمدى سزه، مصيبت يوزندن بر عنايتِ خاصّهيى، فضله دعا ايتمهڭزه وسيله اولمق ايچون يازييورم:
بوگون درت ساعت أوّل بن يالڭز، قره طاغڭ خالى اورمانلرى ايچنده ايدم. غايت تيتيز بر آته بينمشدم. بن بينركن بردن ديزگين قاييشى قوپدى. او ده فنا ئوركدى،
— 281 —
معركه طاقيلدى. بنى اويله فنا بر طرزده چيفتهلرله يره دوشوردى. بن او حالده صول أليم و صول آياغم قيريلمش گبى إحتمال ويرديگم گبى، وضعيت ده اويله گوسترييوردى. آت ده باشقهسنڭ مالى. او خالى اورمان ايچنه طالدى. أطرافده هيچ كيمسه يوق كه، إمداده يتيشسين. جنابِ حقّه حدسز شكر ايدييورم، أل آياغم قيرلمامش، چوق زياده اينجينمش ايكن ينه شمسيه ايله يورويهبيلدم. او تيتيز آت ده اورمانه طالوب، يولسز بر إستقامته، بنم يورويوشمله يورويهرك، اون بش دقيقهلق بر مسافهيه بر ساعتده يتيشدك. آت صو ايچمكده ايكن، نوريه إسمنده بر قادين گلدى. ألنده أكمك، بر پارچه أكمگى آته ويروب، طوتولدى. بن ده جنابِ حقّه شكر، او وقت بينهبيلدم، اوطهيه گلدم. بردن اويله بر طوفانلى ياغمور اولدى، حجرهمڭ اوڭنده بر سيل اولارق گوردك. أگر او صو، او نوريهيه راست گلمهسه ايدى؛ او خالى يرده، او ياغمور آلتنده، آت ده باشقهسنڭ مالى، غائب اولمق گبى چوق مصيبتلردن جنابِ حق محافظه أيلدى. بو كوچك مصيبتده طوقوز جهتده نعمت اولديغنى تصديق ايتدك. و بو نوع حفظ و حمايت، سزلرڭ صميمى دعالريڭزڭ بر نتيجهسى اولديغى قناعتندهيز. و بو طوقوز جهتله مدارِ شكران حادثه، دون آلديغمز هديهِٔ نوريهنڭ چوق فائدهلى اولديغنه إشارتدر. چونكه ضربِ مَثلده مشهوردر كه: بر شيده زحمت و مشقّت، علامتِ مقبوليتدر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا و دعالرينى ايستهيورز.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك قارداشلرم!
بو مبارك أيّام و ليالئِ شريفهده مبارك دعالريڭزه داها زياده إحتياجمى گوسترمك ايچون، بوندن أوّلكى مكتوبده، تيتيز آتڭ يوزندن گلن مصيبت گرچه اوندن طوقوزى نعمته إنقلاب ايتدى. اوندن بريسى، أسكيدن بَرى بنده بولنان قولونج علّتنه و روماتيزمه خستهلغنه إلتحاق ايدوب، بنى ياتاغه دوشوردى. فقط مراق ايتمهيڭز، بن قالقييورم گزييورم. قطعيًا (بوگون گوندرديگڭز رسالهلرى تصحيح ايدركن) قناعتم گلدى كه؛
— 282 —
او مصيبتڭ باقى قالان اوندن بريسى، اون درجه بر نعمت حكمنده اولدى. و اون عدددن زياده فائدهلرندن بر فائدهسى شودر كه:
بن تصحيحاتده گرچه اوصانمهيوردم، فقط هر تصحيحده ينه درس آلوب إستفاده ايتمك بر عادتمدى. بعض چوق ذوق آلييوردم. بو موسمده طاغلرده، باغلردهكى گوزل صنعتِ إلٰهيهيى تماشا ذوقى، او تصحيحدهكى ذوقمه غلبه ايدييوردى. بو يڭى مصيبتدهكى متماديًا كندينى إحساس ايدن خستهلق، كمالِ ذوق و شوقله حضرتِ أيّوب عليه السلامڭ لمعهسيله، خستهلق لمعهسنى هر نسخهده يڭيدن گورويورم گبى اوقويوب تصحيح ايدييورم. قطعيًا شبههم قالمادى كه؛ او زحمتلى خستهلق، او لذّتلى، رحمتلى وظيفهِٔ نوريه ايچون ويرلمش. گرچه حركاتمده، نماز و آبدستده صيقنتى ويرييور؛ فقط خستهلقله عبوديت مضاعف ثوابى اولديغى گبى، بو تصحيحاتِ نوريهدهكى ذوق، او صيقينتيلرى هيچه اينديردى.
اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلٰى كُلِّ حَالٍ سِوَى الْكُفْرِ وَ الضَّلَالِ
ثانيًا:سزڭ نسخهلريڭزده بعضًا بر ياڭليش، بر قاچ نسخهده عينًا بولونور. ديمك معنا ايى آڭلاشيلمامش، اويله قالمش. مثلا: إقتصادڭ آخرلرنده خسروڭ حاشيهسنده بشنجى سطرنده: "علما ايسه، مصرفلرندن ماللرينڭ قيمتنى بيلمدكلرى" جملهسى ياڭليشدر. صحيحى ايسه، "علما ايسه، معرفتلرندن ماللرينڭ قيمتنى بيلدكلرى ايچون." هم بو سطرڭ آرقهسندهكى، (آرقهسنده) كلمهسى ياڭليش، صحيحى (آراسنده)در.
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق، مبارك، فداكار قارداشلرم!
دون آلتى أهمّيتلى مكتوبلريڭزى آلدم. هر مكتوبڭزه اوزون بر مكتوب يازمق جدًّا آرزو ايدردم، هم ده حقّڭزدر. فقط بو حروفاتى يازان فيضى شاهددر كه؛ آلتى گيجهدر، آلتى ساعت ياتامادم. يالڭز بو آلتنجى گيجه، بر بچق ساعت قدر ياتابيلدم. اونڭ ايچون، بو أهمّيتلى مكتوبلره قيصهجق برر جمله ايله إكتفا ايدييورم.
أوّلا:رسالهِٔ النور سانترالى و خلوصى، حقّى، سليمانى تمثيل ايدن صبرى قارداشم! عُشر، شرعى زكاتدر. زكات ايسه، مستحقلرهدر.
— 283 —
ثانيًا:گل فابريقهسى گلستانلرينى و مرحوم بدوى بلبللرينى قونوشديران خسرو قارداش! رسالهِٔ النور، إسپارطهيى آفاتِ سماويه و أرضيهدن محافظهسنه سبب اولديغنى چوق حادثاتله برابر، بو يڭى زلزله حادثهسى و معارض خواجهنڭ طولولرله باشنڭ طوقاتلانماسى، يڭى بر حجّتى اولويور. و معجزاتِ قرآنيه لاحقهسنى سزڭ إصابتلى فكرڭزه حواله ايدييورز. هم سز يازديغڭز مقدارى گوندريڭز. بز بوراده تكميل ايدر، سزه ده صوڭره خبر ويررز.
ثالثًا:نور فابريقهسنڭ صاحبى حافظ على قارداش! سنڭ رسالهِٔ النوره قارشى خارقه إخلاص و إرتباط و إعتقادڭ، إن شاء اللّٰه او نورلرى او حواليده دائما پارلاتديرهجق. سنڭ، او بيوك زلزلهنڭ گورولتوسنى ايشيتممهڭ و زلزلهيى حسّ ايتممهڭ؛ طوقاتنى يين خواجه گبى، رسالهِٔ النورڭ بر نوع كرامتيدر. ديمك دگل شاكردلره ضرر ويرمك، بلكه عنايتكارانه، وجودينى ده بعض خاصلره بيلديرمييور، قورقوتمييور.
رابعًا:بزى و قسطمونى شاكردلرينى قيامته قدر منّتدار ايدن و مستثنا قلميله رسالهِٔ النورڭ همان عمومنى بو حوالىيه يتيشديرن و أولاد و پدر و والدهلرى و رفيقهسيله رسالهِٔ النوره خدمت ايدن قهرمان طاهرى قارداشم! جنابِ حق خانهڭزدهكى همشيرهمه، هم بڭا شفا إحسان أيلهسين. خستهلغمه عائد بر پارچه سزه گلييور. پدر و والدهڭزه ده بنم طرفمدن دييڭز كه: "طاهرى گبى قهرمان بر شاكردى رسالهِٔ النوره يتيشديرن و او واسطه ايله دفترِ أعماللرينه دائما حسنات يازديران بر شاكردى بزه قارداش ويرن او مبارك ذاتلر، إن شاء اللّٰه بو سعادتى دائما إدامه ايتديرهجكلر. دنيانڭ جام پارچهلرينى، او ألماسلره ترجيح ايتميهجكلر. اونلر، خصوصى دعالريمزده داخلدرلر."
خامسًا:مجاهدلرڭ استادى و أفهلرڭ حقيقى بر ناصحى و رسالهِٔ النورڭ خالص مخلص بر شاكردى اولان حسن عاطف قارداشم! سنڭ اوزون و تأثيرلى و أهمّيتلى مكتوبڭ ايچندهكى أديبانه، غايت اينجه حسّياتڭ و سڭا مخصوص لطيف تعبيراتڭ خوشمه گيتدى. قارداشم، مبتدعلرڭ و خودفروشلرڭ و ملحدلرڭ ايليشمهلرندن تأثّراتڭ بنى، سنڭ حسابڭه متأثّر ايتدى. أوّلجه سزه يازديغم مكتوب، إن شاء اللّٰه او تأثّراتى إزاله
— 284 —
ايدر. رسالهِٔ النورڭ مسلگى ايسه: وظيفهسنى ياپار، جنابِ حقّڭ وظيفهسنه قاريشماز. وظيفهسى، تبليغدر. قبول ايتديرمك، جنابِ حقّڭ وظيفهسيدر.
هم كميته أهمّيت ويريلمز. سن او حواليده بر تك عاطفى بولسهڭ، يوزى بولمش گبيدر. مراق ايتمه. هم ممكن اولديغى قدر خارجدن گلن كوچك ايليشمهلره أهمّيت ويرمه. فقط إحتياطله، بو عطالت موسمى و غفلت زمانى و دردِ معيشت إبتلاسى زماننده، جزئى بر إشتغال ده أهمّيتليدر. توقّف دگل، موفّقيتسز مغلوبيت يوق! رسالهِٔ النورڭ هر طرفده غالبانه فتوحاتى وار.
سادسًا:أسكى دوست و قارداش و رسالهِٔ النورڭ او زمانده جدّى بر طلبهسى و إسپارطه حياتمده بڭا حسنِ خدمتله صميمى بر آرقداش و همّتى اوزون، ألى قيصه عزيز قارداشم محمد جلال!
سنى او زماندن بَرى اونوتمادم. چوق زمان رسالهِٔ النور دائرهسنده قلميله چاليشانلر ايچنده إسمڭله حصّهدار اولويوردڭ. سنڭ يوكسك إستعداديڭى و علوِّ همّتڭى رسالهِٔ النورده إستعمال ايتمك آرزولايوردم. ديمك دردِ معيشت، سزى بر درجه قيد آلتنه آلدى. باشده مبارك باباڭ، خانهڭزده بولونانلره بِالمقابله سلام ايدييورم. و بِالخاصّه محمد سيرانى حيّاطه چوق سلام ايله برابر؛ أگر بنم اوراده ايكن طانيديغم و خسرو سيستمنده تلقّى ايتديگم محمد سيرانى ايسه، اونڭ بيڭ سلامنه سلامله مقابله ايدوب؛ او سيرانى او زماندن بَرى رسالهِٔ النورڭ بر جزئنه بحثى گيرديگى و سيلنمديگى گبى، خاطرمده ده سيلنمهمش. چوق دفعه بكلهيوردم كه؛ سيرانى، خسروڭ آرقهسنده قوشوب چاليشسين. ديمك اونى ده دردِ معيشت باغلامش.
سابعًا:رسالهِٔ النورڭ أركانِ مهمّهسندن خليل إبراهيمڭ اون درت ياشندهكى أولادِ معنويسى، رسالهِٔ النور دائرهسندهكى معصوم شاكردلرڭ دائرهسنده إن شاء اللّٰه أهمّيتلى موقع آلاجق. و او كوچك شخصيتده پارلاق، بيوك بر شاكرد روحى گورونويور. مكتوبنده چوجقجه قونوشمامش؛ غايت مدقّقانه بيوك بر عالم گبى قونوشمسى بزى چوق سَوينديردى. ما شاء اللّٰه، بارك اللّٰه ديديردى.
— 285 —
ثامنًا:أوّلجه خبر آلديغڭز خستهلغمه دائر بر نقصان پارچه، دعالريڭزه و گچن رمضان گبى معنًا يارديملريڭزه وسيله اولمق ايچون او خستهلق مناسبتيله يانمزه گلن بعض ذاتلره سويلهديگم و نقصان قالمش بر فقرهيى يازييورم. شويله كه:
حالمى صورانلره ديدم كه: هم نظر، هم أرواحِ غيرِ طيّبه جهتندن باشمه گلن بو مصيبت، رحمتِ إلٰهيه ايله اون عدددن بره ايندى؛ طوقوزى، نعمت اولدى. باقى قالان بريسى ده، طوقوز منفعتى اولدى:
برنجى منفعتى:خستهلقده هر ساعت عبادتى، طوقوز ساعت عبادت حكمنه گتيردى.
ايكنجى فائدهسى:اون بش خسته رسالهسنى، تام ذوق ايله تصحيح ايتمك و بو خستهلق زماننده خستهلره و محتاج اولانلره چابوق يتيشديرمگه سبب اولدى.
اوچنجى فائدهسى:أسكى سعيدى يڭى سعيده قلب ايدن أسكى بر خستهلق گبى؛ شيمدى ده، رسالهِٔ النورڭ پارلاق بر طرزده إنتشارى، يڭى سعيدى ده دنيا ايله بر درجه علاقهدار ايتديگى جهتله، او حالڭ ضررندن قورتولمغه سبب اولدى.
دردنجيسى:بو مبارك آيلرده، پك چوق إشتياق و إحتياج ايله فضله أعمالِ اُخرويهده بولونمق آرزوسيله برابر؛ موسم و بعض أسباب جهتيله موفّق اولاميهرق فضله متأثّر ايدم. بو خستهلق، تام بو آيلره لايق بر طرزده، خستهلقدن گلن إخلاص و كثرتِ ثواب جهتيله عظيم بر منفعتى اولدى. بنى گوندوزده طاغ و باغلرى گزمكدن منع ايتديگى گبى؛ گيجه اويقو و غفلتدن قورتاروب، كمالِ تضرّع و نياز ايله گيجهلرى إحيايه سبب اولدى.
بشنجيسى:گچنكى رمضاندهكى خستهلق گبى بو خستهلق دخى، فداكار قارداشلريمڭ شفقتلرينى هيجانه گتيروب، بنم حسابمه أعمالِ اُخرويهلرينڭ بر نوع زكاتنى ويرمك؛ ناقص، قصورلى سرمايهمى، بردن اوڭا، بلكه يوزه و بيڭه چيقارمغه سبب اولماسيدر.
آلتنجى فائدهسى:خستهلره يگرمى بش دواءِ ايمانى ويرن رسالهنڭ علاجلرينى نفسمده تطبيق ايدهرك، عينِ حقيقت اولديغنى تصديق ايدوب، أعصاب و سيڭيردن
— 286 —
گلن زياده حسّاسيتمدن قيمتسز فانى ايشلرى، لزومسز و أنديشهلى مراقدن و فائدهسز و ضررلى علاقهدن بر درجه قورتولمغه سبب اولماسيدر.
عموم قارداشلر و همشيرهلريمزه برر برر سلام و سلامتلرينه دعا و دعالرينى رجا ايدن قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
سزه، خستهلغڭ طوقوز فائدهسندن باقى قالان اوچنى يازييورم كه، او خستهلغڭ بر ميوهسى سابق عربى فقرهدر.
يدنجى فائدهسى:رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى بر شاكردينڭ أهمّيتلى بر خطاسنى تعمير ايتمهسيدر. شيمديلك بو أهمّيتلى فائدهيى ايضاح ايتمك مناسب دگل.
سكزنجى فائدهسى:غايت اينجهدر، ايضاح ايديلمز؛ يالڭز قيصه بر إشارت ايدرز: ناصلكه خسرو، يازديغى قرآنى فوطوغرافله طبعنى قبول ايتميهرك بيڭلر جاذبهدار قرآنلر كندى خطّى ايله عالمِ إسلامده إنتشاريله، قطبيت درجهسنده بر مرتبهِٔ علويهيى و يوكسك بر شرفِ إمتيازى بيراقوب، رسالهِٔ النور دائرهسندهكى سرِّ إخلاصى محافظه و حظِّ نفسدن تبرّى ايتمشدر. عينًا اويله ده: بو خستهلق، روحمده اويله بر إنقلاب ياپدى كه؛ رسالهِٔ النورڭ پارلاق فتوحاتنى متشكّرانه تماشا ايتمك و ثوابدارانه، مجاهدانه، بر نوع قوماندان خدمتنده بولونمقدن گلن اُخروى ذوقى و شرفى و دنياده اُخروى ميوهسنى گوسترن خدمتِ ايمانيهنڭ شخصمه عائد لذّتى و إمتيازى، او سرِّ إخلاص ايچون بيراقمق و قارداشلريمه حواله ايتمك و اونلرڭ شرف و ذوقلريله إكتفا ايتمگه نفسِ أمّارهم دخى موافقت ايدهرك، دنيانڭ بو اُخروى و گوزل يوزنده گوزينى قپامق و أجلى و موتى فرحله قارشيلامغه تام قبول ايتمهسيدر.
طوقوزنجى فائدهسى:چوقدن بَرى بنم خصوصى بر وردم و هيچ قلمه آلينميان و مسلگمزڭ درت أساسندن أڭ بيوك أساسى اولان شكرڭ أڭ گنيش و أڭ يوكسك
— 287 —
مرتبهسنى إحاطه ايدن و بنده چوق دفعه مادّى و معنوى خستهلقلرڭ بر نوع شفاسى اولان و إسمِ أعظم و بسمله ايله طوقوز آياتِ عظمايى ايچنه آلان و اون طوقوز دفعه شكر و حمدى أعظمى بر طرزده إفاده ايله، تحميداتڭ عددلريله او أشيانڭ لسانِ حاليله ايتدكلرى حمد و ثنايى نيت ايدهرك، او حدسز حمدلرڭ يكوننى كندى حمدلرى ايچنه آلارق عظمتلى و گنيش بر تحميدنامه و تشكّرنامه بولنان و سكينهدهكى أسماءِ ستّهنڭ معظّم يڭى بر درسنى إظهار ايتمگه سبب اولماسيدر.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا و برائتلرينى تبريك ايدرز.
٭ ٭ ٭
(مدارِ عبرت و حيرت بر حادثهدر)
رسالهِٔ النورڭ أركانِ مهمّهسندن بر ذات يازييور كه: "آطهپازارى زلزلهسنڭ عين گوننده، زلزلهدن بر قاچ ساعت أوّل، عمومى و هركسه گوسترمك ايچون، بر بيوك تياترو تشكّلى ايله و اويونجى قيزلردن درت گوزلنى چيريل چيپلاق اولارق آلايشله چارشو و پازارده گزديرهرك، او جاذبهدارلره قاپيلان تياترو بناسنده طوپلانان بيڭ كيشيدن فضله سيرجيلر، اويون باشلاركن، بردن بره أرض كمالِ حدّت و غيظ ايله اونلرڭ حياسز يوزلرينى دهشتلى توقاتلادى، محو ايدوب زير و زبر ايتدى. و او بنايى خاك ايله يكسان أيلدى." بن، دنيانڭ بو نوع حادثهلرندن ايكى سنهدر هيچ خبرم يوقدى، باقمهيوردم. فقط بوگونلرده هم خسرو و هم قهرمان چلبى زلزلهدن خبر ويرمهلرى؛ و خسرو و رفقاسنڭ قناعتيله، إسپارطهنڭ گورولتولى زلزلهسى، قارشيسنده رسالهِٔ النورى قوّتلى بر قالقان بولماسيله هيچ بر ضرر ويرمهمسى؛ و رسالهِٔ النوره معارض بر خواجهنڭ بتون حاصلاتنى محو ايدن طولو او معارضه خاص قالماسى، باشقهسنه ايليشمهمسى بر درجه قناعت ويرر كه؛ أكثر ولايتلره گيرن و آطهپازاره گيرمهين رسالهِٔ النورڭ أهمّيتلى بر أساسى اولان تستّر شعارينى بو درجه آچيق إهانتيله، رسالهِٔ النور اونلرڭ يارديملرينه قوشمامش دييه، يالڭز بو حادثهيه باقدم.
٭ ٭ ٭
— 288 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
رسالهِٔ النور دنيا ايشلرينه آلَت اولاماز، دنيا ايشلرنده سپر ايديلمز.چونكه، أهمّيتلى بر عبادتِ تفكّريه اولديغى جهتله، دنيوى مقصدلر اونڭله قصدًا ايستهنيلمز. ايستهنيلسه إخلاص قيريلير، او أهمّيتلى عبادت شكلى دگيشير. يعنى، چوجقلر گبى دوگوشدكلرى وقت قرآنى باشنه سپر ايدر. باشنه گلن ضرر قرآنه گلديگى گبى؛ رسالهِٔ النور، بويله معنّد خصملره قارشى سپر إستعمال ايديلمهملى. أوت رسالهِٔ النوره ايليشنلر طوقاتلر يرلر، يوزر وقوعات شاهددر. فقط رسالهِٔ النور طوقاتلرده إستعمال ايديلمز و نيت و قصد ايله طوقاتلر گلمز. چونكه سرِّ إخلاص و سرِّ عبوديته منافيدر. بزلر، بزه ظلم ايدنلرى، بزى حمايه ايدن و رسالهِٔ النورده إستخدام ايدن ربّمزه حواله ايدييورز.
أوت دنيايه عائد خارقه نتيجهلر بعض أورادِ مهمّه گبى، رسالهِٔ النوره چوقجه ترتّب ايدييور. فقط اونلر ايستهنيلمز، بلكه ويريلييور. علّت اولاماز، بر فائده اولابيلير. أگر ايستهمكله اولسه علّت اولور، إخلاصى قيرار، او عبادتى قسمًا إبطال ايدر. چابوق بو حادثهيى تسكين ايديڭز؛ يوقسه منافقلر إستفاده ايدهجكلر، بلكه اونلرڭ پارمغى وار.
أوت رسالهِٔ النورڭ او قدر دهشتلى معنّدلره قارشى غالبانه مقاومتى، سرِّ إخلاصدن و هيچ بر شيئه آلَت ايديلمهمسندن و طوغريدن طوغرىيه سعادتِ أبديهيه باقمهسندن و خدمتِ ايمانيهدن باشقه بر مقصد تعقيب ايتمهمسندن و بعض أهلِ طريقتڭ أهمّيت ويردكلرى كشف و كراماتِ شخصيهيه أهمّيت ويرمهمكدن و ولايتِ كبرا صاحبلرى اولان صحابيلر گبى، وراثتِ نبوّت سرّيله، يالڭز ايمان نورلرينى نشر ايتمك و أهلِ ايمانڭ ايمانلرينى قورتارمقدر.
أوت رسالهِٔ النورڭ بو دهشتلى زمانده قزانديرديغى ايكى نتيجهِٔ محقّقهسى هر شيئڭ فوقندهدر، باشقه شيلره و مقاملره إحتياج بيراقمهيور.
برنجى نتيجهسى:صداقت و قناعتله رسالهِٔ النور دائرهسنه گيرن، ايمانله قبره گيرهجگنه غايت قوّتلى سندلر وار.
ايكنجى نتيجهسى:رسالهِٔ النور دائرهسنده، إختياريمز اولمادن، خبرمز يوقكن تقرّر و تحقّق ايدن شركتِ معنويهِٔ اُخرويه جهتيله هر بر حقيقى صادق شاكردى؛ بيڭلر ديللر
— 289 —
ايله، قلبلر ايله دعا ايتمك، إستغفار ايتمك، عبادت ايتمك و بعض ملائكه گبى قرق بيڭ لسان ايله تسبيح ايتمكدر. و رمضانِ شريفدهكى حقيقتِ ليلهِٔ قدر گبى قدسى و علوى حقيقتلرى، يوز بيڭ أل ايله آرامقدر. ايشته بو گبى نتيجه ايچوندر كه؛ رسالهِٔ النور شاكردلرى، خدمتِ نوريهيى ولايت مقامنه ترجيح ايدر؛ كشف و كراماتى آراماز؛ و آخرت ميوهلرينى دنياده قوپارمغه چاليشماز؛ و وظيفهِٔ إلٰهيه اولان موفّقيت و خلقه قبول ايتديرمك و رواج ويرمك و غلبه ايتديرمك و مستحق اولدقلرى شان و شرف و أذواق و عنايتلره مظهر ايتمك گبى كندى وظيفهلرينڭ خارجنده بولنان شيلره قاريشماز و حركاتنى اونلره بنا ايتمزلر. خالصًا، مخلصًا چاليشيرلر، "وظيفهمز خدمتدر، او يتر" ديرلر.
و ثانيًا:سكسان كسور سنه قيمتنده بولنان و رمضانِ شريفڭ مجموعنده گيزلهنن حقيقتِ ليلهِٔ قدرى قزانمق ايچون، رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ شركتِ معنويهِٔ اُخرويهلرى مقتضاسنجه، هر برى متكلّمِ مع الغير صيغهسيله اَجِرْنَا اِرْحَمْنَا وَاغْفِرْلَنَا گبى تعبيراتده بز ديدكلرى وقت، رسالهِٔ النورڭ صادق شاكردلرينى نيت ايتمك گركدر. تا هر بر شاكرد، عمومڭ نامنه مناجات ايدوب چاليشسين. و بو بيچاره و آز چاليشهبيلن و حدّندن چوق فضله خدمت اوندن بكلهنن بو قارداشڭزه، او حسنِ ظنلرى ياڭليش چيقارمامق ايچون، گچن رمضان گبى يارديمڭزى رجا ايدييورم.
٭ ٭ ٭
(بردن خاطره گلن بر مسئلهدر)
هر شيده، هر مصيبتده، خصوصًا بشر أليله گلن ظلملى مصيبتلرده، رسالهِٔ قدرده بيان ايديلديگى گبى، ايكى سبب وار:
برى:ظاهرًا أسبابه باقان بشردر.
ديگرى:قدرِ إلٰهيدر. بشر ظاهرى أسبابه باقار، بعضًا ياڭليش ايدر، ظلم ايدر. فقط قدر باشقه نقطهلره باقار، عدالت ايدر. ايشته بوگونلرده أليم بر أنديشه ايله رسالهِٔ النور دائرهسنه تماس ايدن اوچ مسئله، عدالتِ قدريه نقطهسنده معنوى سؤاله جوابًا إخطار ايديلدى.
— 290 —
برنجى سؤال:نهدن فداكار، يوكسك بر شفقتى طاشييان والده؛ بو زمانده ولدينڭ مالندن إرثيت آلماسندن محروم ايديلدى؟ قدر مساعده أيلدى؟
گلن جواب شو:والدهلر بو عصرده، بر آشيلامه صورتنده شفقتلرينى ياڭليش بر طرزده صرف ايتمهلريدر كه؛ أولادم شان، شرف، رتبه، مأموريت قزانسين دييه، بتون قوّتلريله أولادلرينى دنيايه، مكتبلره سَوق ايدييورلر. حتّى متديّن ده اولسه، قرآنى علملرڭ اوقوماسندن چكوب دنيا ايله باغلارلر. ايشته بو شفقتڭ بو ياڭليشندن، قدر بو محروميته محكوم ايتدى.
ايكنجى سؤال:رسالهِٔ النورله مناسبتدار بعض ذاتلره آجيدم. "نهدن پدرينڭ مالندن حقّى ايكى ثُلث ايكن، او حقدن قسمًا محروميته قدرِ إلٰهى نهدن مساعده ايتدى؟"
گلن جواب:شو عصرده اويله عجيب بر آشيلامقله، أبويننه حرمت و پدر و والدهسنڭ شفقتلرينه مقابل بِلا قيد و شرط كمالِ حرمت و إطاعت لازم ايكن؛ أكثريتله او حقيقى حرمت و إطاعت بوزولديغندن، ايكى ثُلث آلمقدن ظلمًا محروم ايديلديلر. قدر، اونلرڭ قصورينه بناءً مساعده ايتدى. قيزلر ايسه؛ گرچه باشقه جهتلرده قصورلرى چوق، فقط ضعفيتلرينه بناءً، حمايتكار و شفقتكار أللره زياده محتاج بولوندقلرندن حرمتلرينى، پدر و والدهلرينه قارشى إحتياجلرينى حسّاسيتله بر جهتده زيادهلشديردكلرندن، بشرڭ ظالم أليله، قارداشلرينڭ قسمًا حقلرينى موقّةً اونلره ويرمگه مساعده ايتدى.
اوچنجى سؤال:بعض متديّن ذاتلرڭ، دنيادار حرملرى يوزندن زياده صيقنتى چكمهلرى نهدندر؟ بو حواليده بو نوع حادثهلر چوقدر.
گلن جواب:او متديّن ذاتلر، ديانتلرينڭ مقتضاسى، بويله سربستيتِ نسوان زماننده اويله سربست قادينلرڭ واسطهسيله دنيايه گيريشمهلرى خطالرندن، او قادينلرڭ أليله توقات ييمهلرينه قدر مساعده ايتدى. متباقيسى، بر مبارك خانمڭ شعورسز مداخلهسيله گرى قالدى.
٭ ٭ ٭
— 291 —
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
أوّلا:بو مبارك رمضانِ شريفدهكى دعالر، إخلاص بولونمق شرطيله إن شاء اللّٰه مقبولدر. فقط مع التأسّف أكثريتجه رسالهِٔ النور شاكردلرينڭ نظرلرينى دنيايه چويرمك و حضورِ قلبى بوزمق ايچون بعض تعرّضلر يوزندن او إخلاص، او حضورِ تام بر درجه زدهلنير. مراق ايتمهيڭز، هر شيئى جنابِ حقّه حواله ايدوب اويله تعرّضلره أهمّيت ويرمهيڭ. عاطفه ده يازيڭز، مراق ايتمهسين و متأثّر اولماسين. او ده بر قضاءِ إلٰهيدر. إن شاء اللّٰه، صاوه حافظ محمدڭ حادثهسى گبى رسالهِٔ النورڭ لهنه دونهجكدر.
(حاشيه-١): عاطفه معارضه ايدن و هجوم ايدن طريقتجى مفتى و تعصّبلى واعظ و خواجه و أهلِ طريقت، أهمّيتلى أهلِ علم و طريقت، بو معارضهده، أڭ صوڭ پردهسى رژيم حسابنه و طرفگيرلگنه و حمايهسنه طايانوب، عاطفڭ مدافعه ايتديگى سنّتِ سنيه مسلگنه تعرّض صورتنه گيرديگنى؛ و رسالهِٔ النوره معارضه ايدن، بيلهرك ويا بيلميهرك زندقهيه يارديم ايتديگنه بر دليل، بو دفعه عدليهجه بندن صورديلر كه:
كرد عاطف، رژيم عليهنده چاليشييور. ديمك اونڭ معارضلرى، رژيمه طايانديلر.
بن ده ديدم: رژيمى ردّ ايتمك نه وظيفهمزدر، نه ده قوّتمز وار و نه ده دوشونويورز و نه ده رسالهِٔ النور إذن ويرييور. فقط بز قبول ايتمييورز، عمل ايتمييورز، ايستهميورز. ردّ باشقه، قبول ايتمهمك باشقهدر، عمل ايتمهمك داها باشقهدر. حضرتِ عُمَرڭ (رض) تحتِ حكمنده، قانونِ عدالتِ شرعيهسنى ردّ ايتمهين و ايليشمهين يهوديلره، نصارايه ايليشمييورديلر. ديمك قبول ايتمهمك، تصديق ايتمهمك، إدارهجه بر صوچ تشكيل ايتمييور كه؛ او چشيد مخالفلر و منكِرلر، أڭ قوّتلى پادشاهلرڭ إدارهسى و سياستى آلتنده بولنمشلر. ايشته بو نقطهِٔ نظردن، رسالهِٔ النورڭ شاكردلرندن أڭ مدهش بر مخالف و رژيم مؤسّسنى تلعين ده ايتسه، بِالفعل إدارهيه ايليشمهسه، اونڭ مفكورهسنه قانونًا ايليشيلمز. حرّيتِ وجدان و حرّيتِ فكر، اونلرى تبرئه ايدر.
هم عاطفڭ پارلاق خدمتى توقّفه اوغراماسى
(حاشيه-٢): شيمدى آلديغمز خبر: دڭزلى واليسى، أهمّيتلى بر شيفره ايله بورانڭ واليسنه، عاطف مسئلهسنى إعظام ايدهرك شيفره يازمش. حافظِ حقيقينڭ حفظنه طايانوب تلاش ايتمهيڭز، فقط إحتياط ايديڭز. حپس اولان عاطف و آرقداشلرينه تسلّى ويريڭز. و مراق ايتمهسينلر، اللّٰه كريمدر و رحيمدر.
و گريلهمسى؛ و مرحوم محمد زهدى بدوينڭ يوكسك و گنيش خدمتنڭ پردهلنمهسنى دوشونمسى بنى
— 292 —
زياده محزون ايتديگى هنگامده، أليمه بر مكتوب ويريلدى. او مكتوب، او أنديشهمى إزاله ايتدى. رسالهِٔ النور خدمتنده بر قپو قپانسه، داها مهم قپولر آچيلير، دييه قاعده ينه حكمنى إجرا ايتدى كه؛ صبرى گبى رسالهِٔ النورڭ غايت بيوك بر ركننڭ بيوك عموجهسى و رسالهِٔ النورڭ بر قهرمانى اولان طاهرينڭ أنيشتهسى و رسالهِٔ النورڭ صفِّ أوّلنده و شاكردلرينڭ باشنده بر زمان ناظرلق وظيفهسنى گورن و شيمدىيه قدر ده رسالهِٔ النور حقّنده قلبنى بوزميان بيوك حافظ زهدينڭ صميمى كمالِ صداقت و إخلاصى گوسترن مكتوبيله؛ و خلوصئِ ثالث عبد اللّٰه چاوشڭ حاشيهسنده تصديقله، بو أسكى و يڭى غيّور قارداشمز بيوك زهدى، رسميته باقميهرق، رسالهِٔ النورڭ مهم وظيفهلرندن اولان معصوملره قرآن درسنى ويرمكله گوسترلدى كه؛ مرحوم زهدى بدوى يرينه، بو بيوك زهدىيى يڭى ويرييور. و عاطفڭ توقّفى يرينه، بو مدقّق و مقتدر و خطيب بيوك حافظ زهدىيى فعاليته گتيردى. جنابِ حقّه شكر ايدييورز. بوگوندن إعتبارًا، رسالهِٔ النورڭ خاص شاكردلرى ايچنده شركتِ معنويهِٔ نوريهدن حصّهدار اولماسنى و إسميله دعايه گيرديگنى سلاممله برابر تبليغ ايديڭز.
٭ ٭ ٭
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ ٭ اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلٰى نَعْمَائِهِ
رسالهِٔ النورڭ سلسلهِٔ كراماتندن معجزاتِ أحمديه و كرامتلى يگرمى طوقوزنجى سوز و إشارات الإعجازڭ حمايتكارانه و معجزانه يڭى بر كرامتلرى شودر كه: بو رمضانِ شريفڭ باشنده دوقتورڭ إخباريله و قوّتلى أمارهلرڭ دلالتيله و بردن حرارت قرق درجهدن گچمهسيله تبيّن ايدن، زهرلهمكدن گلن شدّتلى خستهلق هنگامنده، قارداشمز عاطفڭ حبّه گبى حادثهسنى، خارج واليلر قبّه ياپهرق؛ بورانڭ هم عدليه، هم ضابطه، هم ولايته شفرهلرله رسالهِٔ النور عليهنه سَوق ايديلديگى عين زمانده، ايكى ساعت أوّل معجزاتِ أحمديه إستانبولدن قوشوب إمداده گلمش. ماصهده ايكن، يگرمى طوقوزنجى سوز و كرامتلى إشارات الإعجاز طوسيه قصبهسندن إمداده گلمش
— 293 —
گبى عين وقتده يالديزلى جلدلريله ماصه اوزرنده طوروركن، اونلرڭ مصادره أنديشهسى و ألليدن زياده سائر رسالهلرڭ ده نمازسز أللرڭ ضبطنه گچمك إحتمالى و شدّتلى خستهلغڭ قونوشديرمامق وضعيتيله برابر؛ رسالهِٔ النورڭ او اوچ كرامتلى رسالهلرى، اويله خارقه بر حمايت و محافظهيه وسيله و او زهرلنديرمهيه پانزهر و ترياق اولدى كه، بو حاله مطّلع اولان بزلر شيمدى ده حيرتدهيز. گويا هيچ بر خستهلق يوقمش گبى، غايت قوّتلى، هم شدّتلى طوقاتلر وورارق او دشمنلق وضعيتى دوستلغه چوريلدى.
هم عدليهنڭ بيوك مأمورلرى و تحرّى قوميسرلرى، شدّتلى تحرّى و مصادره ايچون گلدكلرى حالده؛ ألليدن زياده كتابلردن هيچ برينه أل اوزاتمهدن، يالڭز او رسالهلرڭ كرامتلرينى قسمًا ديڭلهيهرك اونلرڭ معنوى حمايتى آلتنده رسالهلر محافظه ايديلدى. يالڭز مدافعات و اون آلتنجى مكتوب و رمضانيه رسالهسنى مطالعه ايتمك ايچون بز ويردك. اوچنجى گونده، داها شدّتلى آراما و تحرّى ايتمك، ضابطهنڭ سياسى قوميسرى بر تحرّى قوميسريله گلديگى وقتدن ايكى اوچ ساعت أوّل، اوچ كرامتلى رسالهلرڭ قومانداسنده بتون رسالهلر كنديلرينى أللره ويرمهمك ايچون اورتهده گورونمديلر. بتون ايكى ساعت او تحرّى نتيجهسنده، آنقرهدن گلن بر رمضان تبريكيله، بر رمضانيه رسالهسنى ألده ايتديلر. مطالعهدن صوڭره إعاده ايتمك وعديله آلديلر. بتون بو حالات، يوكسكده طوران معجزاتلى قرآنِ عظيم الشان ايله برابر، إعجازلى حزبِ قرآنينڭ نسخهلرى و حزبِ نورىنڭ رسالهلرى بو خارقه وضعيتى گوسترديلر. جنابِ حقّه اونلرڭ حروفاتى عددنجه و شهرِ رمضانڭ دقيقهلرينڭ عاشرهلرى صاييسنجه حمد و ثنا ايدييورز. اَلْحَمْدُ ِللّٰهِ عَلٰى كُلِّ حَالٍ
هم خستهلقدن گلن تأثّر و عاطفڭ حادثهسيله قلبمه گلن تألّم و اونلره آجيمق و إسپارطهيه سرايت ايتمك أنديشهسندن نشئت ايدن صيقنتى و بو مبارك شهرده رسالهِٔ النورڭ سِرًّا تَنَوَّرَتْ پردهسى آلتنه گيرمهسى و اوچنجى گونده او ايكى تحرّيدن صوڭره، آقشامه قدر گلن و گيدنلرڭ متماديًا ترصّد ايديلمسى و أمينڭ خانهسى ده بر شى بولونمهدن تحرّى ايديلمسى جهتيله زياده مضطرب و متألّم ايكن؛ جنابِ أرحم الراحمينڭ
— 294 —
رحمتيله، شيمدىيه قدر دوام ايدن عنايتِ إلٰهيه حمايتى و رضا، تسليم، توكّل و إخلاصڭ ويردكلرى تسلّى، بتون او مُزعج شيلرى عقيم بيراقدى. كمالِ فرح و إستراحتله "گورهلم مولا نيلر، نيلرسه گوزل أيلر" دييوب، كمالِ تسليميتله مستريح اولدق. سز ده اويله اولڭز، فتور گتيرمهيڭز.
عموم قارداشلريمزه برر برر سلام و دعا ايدرز.
خستهلق دوام ايدييور، فقط تحمّل خارجنده دگل. او مصيبت ده، رسالهِٔ النورڭ پارلاق نشرياتنه توقّف ويرمك ايچون ايدى.
قارداشڭز
سعيد النورسى
٭ ٭ ٭